T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/176 Esas
KARAR NO : 2026/443
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 01/03/2024
KARAR TARİHİ : 13/05/2026
Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkiline ait ... plakalı araç ile ... ... A.Ş’den ... poliçe numaralı ... ... ’nun sürücüsü ve .... ... ’nun maliki olduğu ... plakalı araç 1... tarihinde çift taraflı trafik kazasına karıştığını, kazada karşı yana ait arcın kırmızı ışıkta geçerek müvekkiline ait araca çarpmış ve araçta maddi hasar oluştuğunu, kazada davacı müvekkilin herhangi bir kusuru bulunmadığını, kaza sonrasında davalı sigorta şirketine başvuruda bulunduklarını, teklif edilen miktarın gerçeği yansıtmaması nedeniyle teklifi kabul etmediklerini, bu süreçte müvekkilinin aracını kullanamadığını, davalılarca da herhangi bir ödeme yapılmaması üzerine aracı kendisinin yaptırmaya karar verdiğini, durumun ispatı için Elmalı Sulh Hukuk Mahkemesinin .../... D.İş sayılı dosyası ile tespit yaptırdıklarını, tespitin davalılara tebliğ edildiğini, davalılarca itirazda da bulunulmaması üzerine raporun kesinleştiğini, tüm bunlara rağmen herhangi bir ödeme yapılmaması üzerine Elmalı İcra Dairesinin .../... Esas sayılı dosyası ile takip başlattıklarını, davalıların takibe itirazı üzerine takibin durdurulduğunu belirterek davanın kabulü ile itirazın iptaline, takibin devamına, davalıların icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet alacağının davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalılar ... ... ve ... ... vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle yetki itirazında bulunduklarını beyanla; mezkur kazada sürücü olan davalı müvekkilinin ağır kusur olarak nitelendirilebilecek bir kusuru olmadığını, bu nedenle ödemeden diğer davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğunu, bu hususta davalı müvekkillerinin davacı tarafa herhangi bir borcu olmadığını belirterek haksız ve mesnetsiz davanın reddini savunmuştur.
Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla davacı taraf dava ile ilgili delillerini müvekkil şirkete tebliğ etmesi gerektiğini, ayrıca davacı taraf ile mutabakat yapılmış ancak davacı taraf işbu mutabakatı imzalamaktan imtina ettiğini ve ödemeyi beklemeden huzurdaki davayı ikame ettiğini, bununla birlikte davacının temel almış olduğu tespit davasının taraflarınca kabulünün mümkün olmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla yeniden rapor alınması gerektiğini, ayrıca talep edilen faize de itiraz ettiklerini belirterek davanın tümden reddini savunmuştur.
Davalı sigorta şirketine yazılan müzekkereye cevap verilmiştir.
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine yazılan müzekkereye cevap verilmiştir.
İlgili yerlere yazılan müzekkerelere cevap verilmiştir.
Elmalı İcra Dairesinin .../... Esas sayılı dosyası sureti dosyamız arasına alınmıştır.
Mahkememizce konusunda uzman bilirkişilerden rapor aldırılmış ve raporlar mahkememizce serbestçe değerlendirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Uyuşmazlık, maddi hasarlı trafik kazasında araç hasar ve onarım bedelinin tahsili için başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali isteğine ilişkindir.
Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91, 97 ve 99. maddeleri gereği trafik kazasına ve zarara sebebiyet veren motorlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, yasa ve genel sigorta şartları kapsamına dahil maddi zararlardan işletenle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Davacıya ait ... plaka sayılı aracın, sürücüsü davalı ... ... idaresindeki ve davalı ...'ya ait ... plaka sayılı araçla çarpışması sonrasında maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Davacı aracının kaza sonucu hasarlandığını ileri sürerek davalı sürücü ile aracının trafik sigortacısı olan davalı sigorta şirketi ve davalılara karşı itiraza konu Elmalı İcra Müdürlüğünün ... /... esas sayılı takip dosyasının başlatıldığı, Elmalı İcra Müdürlüğünün .../.. esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; ... TL asıl alacak, ... TL asıl alacak, ... TL işlemiş faiz, ... TL işlemiş faiz, ... TL işlemiş faiz olmak üzere toplam ... TL üzerinden icra takibine başlamış, ... TL asıl alacağa işleyecek avans faizi, ... TL asıl alacağa yasal faizi ile birlikte tahsili için icra takibine girişildiği, tarafların borca ve yetkiye yönelik itirazları ile takip durmuş, davacı itirazı hükümden düşürmek için eldeki itirazın iptali davasını açmıştır.
Trafik kazasının Antalya'da meydana gelmesi nedeniyle HMK'nın 16. maddesi gereğince icra dairesinin yetkisine yönelik itirazın reddi ile yargılamaya devam olunmuştur.
Trafik kazasına dayalı araç hasar bedelinin talep edildiği durumlarda; davalının sorumlu olacağı gerçek zarar miktarının saptanması bakımından, davaya konu kazanın oluş biçimine göre hasar görmesi kaçınılmaz olan araç parçaları ile bu hasarların onarımı için gerekli parça ve işçilik bedellerinin belirlenmesi, hasar onarım bedeline göre tamirin ekonomik olup olmadığı ve tamirin ekonomik olmadığının tespiti halinde araç sovtaj bedeli ile kazadan önceki rayiç bedelinin belirlenip gerçek zarar tutarının hesap edilmesi ve o bedele hükmedilmesi gerekir. Aracın tamiri ekonomik ise o durumda belirlenen hasar bedeline hükmedilmelidir. (Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... . Hukuk Dairesi, ... /... Esas, ... /... Karar)
... tarihli makine mühendisi ve sigorta eksperi bilirkişi raporu ile özetle; "Açıklanan tüm gerekçeler ve değerlendirmeler ışığında; huzurdaki ihtilafa konu aracın hasarı kilometre düzeyi, boyanan parça miktarı, parça değişim adedi, aracın kullanılış şekli, aracın bu hasarından önce mevcut hasarı bulunup bulunmadığı, sigortalı ile sigorta şirketi arasında akdedilen poliçenin tanzim tarihi, gibi parametreler dikkate alınıp yapılan değerlendirmeler itibariyle araç tarafımızdan fiziki olarak görülmeyip temin edilen belge (tutanak/ resimler/ fatura ve sair evraklar) doğrultusunda;
• Dava konusu aracın hasarı incelendiğinde aracın ARKA, SAĞ YAN ARKA ve SAĞ YAN KISIMLARINDAN hasar aldığı ve aldığı bu hasar neticesinde, '' sağ arka çamurluk, arka panel, arka panel traversi, sol stop lambası, sağ stop lambası, arka tampon, arka dingil, arka amortisörler, arka kampanalar, arka teker bilyaları, 2 adet arka teker, bagaj kilidi, arka plaka takımı, sağ arka çamurluk aynası ve muhtelif plastik parçalarının hasar gördüğü ve değişiminin gerektiği, '' -onarım, boya işçiliği, kaporta işçiliği, elektrik işçiliği, mekanik işçiliği, döşeme/kilit işçiliği, trim işçiliği'' şeklinde işçilik kalemlerinin olduğu,
• Dava konusu aracın onarımının mümkün ancak ekonomik olmadığı,
• Tarafımızdan yapılan hasar tespitinde de yedek parça ve işçilik bedelinin KDV ve iskonto dahil ... TL TL olarak tespit edildiği ve aracın onarımının ekonomik açıdan oldukça maliyetli olması, teknik açıdan ise onarım esnasında da hasarlı parçaların çıkması durumu ile onarılsa bile fabrika üretim ayarlarını yakalama ihtimalinin olmaması da dikkate alındığında pert-total olarak değerlendirilmesinin uygun olacağı,
• Dolayısıyla pert-total olarak değerlendirilen araçta değer kaybı oluşmayacağı,
• Davalı ... Sigorta tarafından açılan hasar dosyası kapsamında mutabakat ve ibraname oluşturulduğu, ... TL kaza tarihi itibariyle araç piyasa değeri ve ... TL sovtaj bedeli ile .... TL bedel ödemeli ibranamenin davacı tarafından imzadan imtina edildiği,
• Yapılan detaylı inceleme ve araştırmalar neticesinde aracın kaza tarihinde hasarsız halinin aracın ... model olması da dikkate alındığında ortalama ... TL olduğu,
• Kaza tarihinde aracın hasarlı hali ile ederi yani sovtaj bedelinin ... TL civarında olduğu,
• Bu durumda hesaplanmış pert bakiye alacağının ... TL olacağı,
• Dosya içeriğinde sadece eksper raporunda kusur durumu tespiti olduğu, başka kusur durumu tespiti olmadığı için kusur durumu takdirinin Sayın Mahkemede olduğu, görüş ve kanaatindeyiz..." şeklinde görüş bildirmişlerdir.
İtirazlar üzerine alınan ek rapor ile görüş ve kanaatlerinde değişiklik olmadığı belirtilmiştir.
... tarihli adli trafik bilirkişi raporu ile özetle; "gerçekleşen kazada davacının kusurunun bulunmadığı, davalının %100 kusurlu olduğu..." şeklinde görüş bildirmişlerdir.
Bu kapsamda yapılan değerlendirmede, emsal içtihat uyarınca hasar onarım bedeline göre tamirin ekonomik olup olmadığı hususu araştırılmış ve ekonomik olmadığı tespit edilmiştir. Tamirin ekonomik olmadığının tespiti sonrasında araç sovtaj bedeli ile kazadan önceki rayiç bedeli belirlenip gerçek zarar tutarının hesap edilmiş ve pert bakiye alacağının ... TL olacağı tespit edilmiştir. Mahkememizce bilirkişi raporu hükme esas alınmıştır. Mahkememizce bu miktar üzerinden davanın kısmen kabulüne dair karar verilmiştir.
Davacı tarafça bu miktar için avans faizi ile talepte bulunulmuştur. Davalıya ait .... plakalı aracın hususi nitelikte olduğu gözetilerek yasal faiz işletilmesi gerektiği kabul edilmiştir. Nitekim davacı taraf da dava dilekçesi ile talebini yasal faiz olarak belirtmiştir. Faiz başlangıcı yönünden; sigorta şirketi açısından, 2918 sayılı KTK.nun 99/1. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi Genel Şartları`nın B 2/a maddesi uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir. Sigorta şirketi yönünden bu tarihten itibaren faiz uygulanmasına karar vermek gerekmiştir. Davalı gerçek kişiler yönünden ise kaza tarihinden itibaren faiz uygulanmasına karar vermek gerekmiştir.
Dava itirazın iptali olarak açıldığından faiz hesabı mahkememizce yapılmıştır. Buna göre toplam ... TL asıl alacak ve ... TL tespit dosyası yargılama gideri toplamı ... TL üzerinden davalı sigorta şirketi yönünden; başvuru üzerine düzenlenen ancak taraflarca imzalanmayan mutabakatname ve ibraname tarihi olan ... tarihinden takip tarihi ... tarihine kadar işlemiş faiz tutarının ... TL olduğu, diğer gerçek kişi davalılar yönünden kaza tarihi olan ... tarihinden takip tarihi ... tarihine kadar işlemiş faiz tutarının ... TL olduğu hesaplanmış ve bu tutarlar üzerinden hüküm kurulmuştur.
Davadan önce arabulucuya başvurulduğu görülmekle, Bakanlık bütçesinden karşılanan arabulucu ücretinin kimden tahsil edileceğine dair;
Antalya BAM ... . HD'nin ... /... esas, ... /... karar sayılı ilamı ile Ankara BAM .... . HD'nin ... /... esas, ... /... karar sayılı ilamı uyarınca, trafik kazası sonucu davacının tazminat taleplerini öncelikle sigortacıya ilettiği, bu haliyle dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartının yerine getirildiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18. fıkrasına göre artık zorunlu arabuluculuk hükümlerinin uygulanamayacağı, yine davalı sürücü/işleten hakkındaki davanın 6098 sayılı TBK'nin 49 ve devamı maddeleri uyarınca haksız fiil hükümlerine dayalı olarak açıldığı ve davalılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunduğu, davalı sürücü/işleten yönünden arabuluculuk dava şartı bulunmadığı, bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalılara yükletilemeyeceği gözetilerek, arabuluculuk ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına dair karar vermek gerekmiştir.
Tüm açıklanan sebeplerle aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere; DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE;
1-Elmalı İcra Dairesi'nin ... /... sayılı dosyasıyla başlatılan takibe davalılar tarafından yapılan itirazın; ... TL asıl alacak, ... TL işlemiş faizi (davalı sigorta şirketi ... TL ile sınırlı) olmak üzere toplam ... TL üzerinden (davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun ... TL ile sınırlı tutulmasına) İPTALİ ile, takibin bu miktarlar üzerinden KALDIĞI YERDEN DEVAMINA, fazlaya dair talebin reddine,
2-... TL asıl alacak tutarına takip tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,
3-Alacak likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,
4-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken ... TL harçtan peşin olarak yatırılan ... TL'nin mahsubu ile eksik kalan ... TL harcın davalılardan alınarak (davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun .... TL ile sınırlı tutulmasına) HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
5-Davacı tarafça dava açılışta yatırılan ... TL'nin davalılardan alınarak (davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun ... TL ile sınırlı tutulmasına) davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafça yapılan davetiye, posta masrafı, bilirkişi ücreti gideri vb. yargılama gideri toplamı ... TL'nin; davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan ... TL'sinin davalılardan alınarak (davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun ... TL ile sınırlı tutulmasına) davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalılar kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre reddedilen miktar üzerinden hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
9-Arabuluculuk faaliyeti nedeniyle sarf edilen ... TL'nin davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
10-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan bakiye kısmın HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra taraflara iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 13/05/2026
Katip ...
E-imzalı
Hakim ...
E-imzalı
Full & Egal Universal Law Academy