T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/321
KARAR NO : 2025/252
DAVA : Tazminat
DAVA TARİHİ : 28/10/2022
KARAR TARİHİ : 13/05/2025
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili Antalya ... Tüketici mahkemesine verdiği dava dilekçesinde özetle; Müvekkili adına kayıtlı ... plakalı aracın davalı sigorta şirketince sigortalı olduğunu, aracın ... ve ... tarihlerindeki iki ayrı maddi hasarlı kazaya karıştığını, kazalarda meydana gelen hasarların sigorta şirketince teminat kapsamında olduğunu, ancak müracaata rağmen davalı sigorta şirketince hasar bedellerinin karşılanmadığını, bu nedenle alacağın tahsili için Antalya ... İcra Dairesinin .../... Esas sayılı dosyası ile takip başlattıklarını, davalının takibe itiraz ettiğini ve takibin durduğunu, Antalya ... Tüketici Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyası ile itirazın iptali davası açtıklarını; müvekkilinin kaza tarihinden günümüze kadar onlarca araca sahip olduğunu, davalı tarafın haksız ... nedeniyle yüksek ödeme yapmak zorunda kaldığını, oluşan zararların giderilmesi için Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyası ile dava açtıklarını; tüm bu nedenlerle davanın kabulüne, ...-TL maddi zararın haksız şerhin koyulduğu ... tarihinden işleyecek mevduata uygulanan en yüksek faiziyle müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet alacağının davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili Antalya ... Tüketici mahkemesine verdiği cevap dilekçesinde özetle; Öncelikle görev ve yetki itirazında bulunduklarını, dava konusu taleplerin zaman aşımına uğradığını beyanla; şüpheli kazalar nedeniyle ... oluşturulmasının müvekkili şirketin kanuni yükümlülüğünün bulunduğunu, o dönemde davacının aracını kiralık olarak işlettiğini ve bunu müvekkili şirketten gizlediğini, müvekkili şirketin yükümlülüklerine uygun şekilde hareket ettiğini, herhangi bir kusurlu hareketinin bulunmadığını belirterek haksız kazanç elde etmek için açılan haksız davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet alacağının davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava; maddi tazminat kaynaklanmaktadır.
Antalya ... Tüketici Mahkemesi ... tarih .../... Esas .../... Karar sayılı ilamı ile 6502 sayılı Tüketicinin Korunması hakkındaki Kanun kapsamında kalmadığından, uyuşmazlığın Asliye Ticaret Mahkemelerinde çözülmesi gerektiği gerekçesi ile görevsizlik kararı vermiştir.
Antalya ... Tüketici Mahkemesi ... tarih .../... Esas .../... Karar sayılı ilamının davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine Antalya ... Hukuk Dairesi ... Tarih .../... Esas .../... Karar sayılı ilamı ile davacının gerçek kişi tacir olduğu, davacıya ait araçlar yönünden düzenlenen Kasko sigorta poliçelerinde araçların kullanım tarzının rent a car olarak düzenlendiği gözetildiğinde uyuşmazlığın ticari nitelik taşığı gerekçesi ile Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce davacının talebinin yanlış sigorta kaydından kaynaklı tazminat talebini içerdiği, doğrudan sigorta poliçesini düzenleyen acentanın işleminden değil, sigorta bilgi merkezine bildirilen kayıttan kaynaklı olduğu görülmekle, eldeki davada genel yetki kurallarının uygulanması gerektiği ve davalı şirketin adresinin .../... olduğu anlaşıldığından mahkememizin yetkisizliğine karar verilmiştir.
Davacı vekilinin mahkememiz kararını istinaf etmesi üzerine Antalya ... Hukuk Dairesi ... tarih .../... Esas .../... Karar sayılı ilamı ile davacı sigortalı ile davalı sigorta şirketi arasında ... başlangıç, ... bitiş tarihli kasko sigorta poliçesinin düzenlendiği, davacının iddia ettiği davalının gerçeğe aykırı veri girişinin söz konusu poliçeden kaynaklandığını, kasko sigorta poliçesinin .../... acenteliği tarafından yapıldığını, davanın sigorta sözleşmesine aracılık yapan acentenin ikametgahının bulunduğu Antalya Asliye Ticaret Mahkemesinde açıldığını dolayısıyla Antalya mahkemelerinin yetkili olduğu gerekçesi ile davacı vekilinin istinaf başvurusu yerinde görüldüğü anlaşılmıştır.
Mahkememizce ...'ye müzekkere yazılarak davacı adına kayıtlı ... - ... tarihleri arasında yapılan ZMMS ve Kasko sigorta poliçelerinin bir suretleri ile sigorta prim ödeme miktarlarını gösterir kayıt ve belgelerin gönderilmesi istenilmiş ve ... tarafından yazılan cevabı yazımız dosyamız arasına alınmıştır.
Mahkememizce 3 sigortacı bilirkişiden heyet oluşturularak davalı tarafça sistem kayıtlarında hatalı bildirim yapılıp yapılmadığı, davacının zarara uğrayıp uğramadığı varsa bu nedenle davacının talep edebileceği maddi tazminatın hesaplanması için İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmış, bilirkişi heyeti ... tarihli raporda özetle; Dava dosyasında mevcut olan ...den ...-... vadeli Kasko Poliçesi olup ... plakalı ... adına poliçe ile sigortalı aracın ... dosya no ile ... tarihli hasarın ilişkin ekspertiz yapıldığı ekspertiz sonucu ... TL. + ... TL.(%18 KDV) olmak üzere ... TL.tespit edilen hasar tutarının bulunduğu,
Yine aynı poliçeden ... tarihli farklı bir hasarı bulunup bu hasar içinde ...den ... nolu dosya ile ekspertiz yapıldığı ekspertiz sonucu ... + ... TL.( %18 KDV) olmak üzere ... TL.tespit edilen hasar tutarının bulunduğu,
Her iki dosyada da tespiti yapan eksper tarafından olumsuz bir not görülmeyip bu hasarlara ait dosyalar için sigorta şirketi tediye dekontu görülmediği,
Sigorta Mevzuatı Yönünden;
Dosyada bulunan ve ... bildirimine konu kazalara karışan kişilerin davacının şoför değişikliği yaptığına yönelik ifadelerinin yanlış sigorta uygulamasının varlığı hakkında şüphe oluşturabileceği,
Yasal Mevzuat gereği davalı sigorta şirketinin şüphenin varlığı halinde bildirim yükümlülüğünün bulunduğu,
Yasal mevzuattan doğan yükümlülüğünü yerine getiren sigorta şirketinin davacıyı zarara uğratma amacı gütmediğinin kabul edilebileceği, saygıdeğer Mahkemenin işbu sonuca varması halinde davacının zararının giderilmesi talebinin yerinde olamayacağı,
Saygıdeğer Mahkemenin aksi kanaatte olması halinde davacının talebine yönelik hesaplamanın yapılabilmesi için;davacının hangi araçları ve hangi dönemler için talepte bulunduğu, bu araçların marka/model/yıl/km vb. bilgilerini, bu araçlar için hangi poliçeleri yaptırdığını, poliçe prim bedellerini, poliçe tarihlerini, işbu kayıt olmasaydı yapılabilecek poliçe prim bedellerini ve iddia ettiği diğer zarar kalemlerini liste halinde açıklaması ve sunması, Davacının bildirdiği araçları ile aynı marka, model, yıl ve km” deki araçların aynı poliçe dönemleri için hangi prim tutarları ile sigortalandığının davalı sigorta şirketinden ve sigorta gözetim şirketinden sorulması, gerektiği" hususlarında görüş bildirdiği anlaşılmıştır.
Dava konusu uyuşmazlık sigorta uygulamaları kapsamında, hatalı ... girişi iddiasına dayalı tazminat taleplidir.
“Sigorta Suistimalleri Bilgi Paylaşım Sistemi (...)”, üçüncü şahıslardan ve sigorta şirketlerinden sağlanan "Yanlış Sigorta Uygulamaları" ve sigorta suistimaline konu olabilecek verilerin tutulduğu merkezi bir veri tabanıdır.
27920 sayılı resmi gazete yayımlanan Yanlış Sigorta Uygulamalarının Tespiti, Bildirimi, Kaydı Ve Bu Uygulamalarla Mücadele Usul Ve Esasları Hakkında Yönetmelikin 8. maddesi; "Şirketler yanlış sigorta uygulamalarına karşı potansiyel riskleri tespit etmek,yanlış sigorta uygulamaları yapılabilecek süreçleri kontrol altına almak için gerekli tedbirleri alırlar." hükmü gereğince sigorta şirketlerinin yanlış uygulamaları tespit etmek bakımından yasal hakkının olduğu, ilgili Yönetmeliğin 2. maddesi gereğince de yanlış sigorta uygulaması, "Bu Yönetmelik kapsamında, sigorta ilişkisi içerisindeki taraflardan ya da bu ilişkide rol oynayan kişilerden bir veya birkaçına haksız menfaat sağlamaya yönelik her türlü fiili" ifade etiği, ayrıca ilgili yönetmeliğin 11.maddesi, "Sigorta şirketleri yanlış sigorta uygulaması şüphesi sebebiyle tazminat talebini reddettiklerinde durumu ilgiliye yazılı olarak bildirmek ve merkezde bu amaçla hazırlanan veri tabanına işlemek zorundadırlar." hükmü gereği yükümlülük ilgili yasal düzenleme metninde açıkça belirtilmektedir.
Yönetmelik ve genelge, Sigorta şirketlerine ... veri tabanına şüpheli işlem bildirimi yapma ödevi yüklemiş ve bu ödevin ifası için yasal mevzuat gereği bildirim yapılması için işlemin sigorta şirketi tarafından şüpheli görülmesini yeterli görmüştür. Diğer bir anlatım ile veri tabanına işleme yapma ödevini, kesin deliller ve /veya kuvvetli şüphe olgularına bağlamamıştır.
Bu ilkeler çerçevesinde uyuşmazlık konusu incelendiğinde, yukarıda 4.maddede işaret edilen ve “...” tarafından tanzim edilen “Araştırma Raporu” içeriğinde, davacının beyan ettiği kazalarda sürücü değişimi yapıldığına ilişkin birden fazla kişinin tanıklığının yer aldığı anlaşılmış ve bu tanığın yanlış sigorta uygulamasının varlığı hakkında davalı sigorta şirketi nezdinde şüphe oluşturduğu ve bildirim yapan davalı şirketin düzenleyici kurum tarafından kendisine yüklenen yasal yükümlülüğünü yerine getirdiği kanaatine varılmıştır.
Davacı taraf her ne kadar Antalya ... Tüketici Mahkemesi’nin .../... esas, .../... Karar sayılı dosyasında verilen karar ve dosya içeriğini gerekçe göstererek, zarar tazmini talebinde bulunmuş ise de; bahse konu kararın sigorta teminatı yönünden değerlendirme yapılarak aracın rent a car aracı olduğunun ispatlanamadığı gerekçesi ile verildiği görülmektedir. Eldeki dava yönünden ise yukarıda yer verilen yönetmelik hükümleri gereği doğrudan bir ispat şartı aranmadan şüpheye dayalı bildirim yükümlülüğüne dayanıldığı anlaşılmakla. Davalı sigorta şirketinin davacıyı zarara uğratma amacının bulunmadığı, yapılan işlem yönünden mevzuat gereği şüphenin yeterli görüldüğü anlaşıldığından davacının davasının reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli ...-TL harcın peşin alınan ...-TL harçtan mahsubu ile fazla alınan ...-TL' nin kararın kesinleşmesinin ardından istek halinde davacıya İADESİNE,
3-Davacının yaptığı masrafların kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; ... TL'nin davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
6-Davacı tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayan bakiye kısmın HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra masrafı kendisine ait olmak üzere davacının göstereceği bir IBAN/hesap numarasına yatırılmasına ancak hesap numarası bildirilmemiş veya bildirilmez ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmesine veya davacıya iadesine,
Dair, davacı vekili ... ile e- duruşma talep eden davalı vekili ...'ın yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.13/05/2025
Katip ... Hakim ...
e-imza e-imza