T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/45
KARAR NO: 2024/52
DAVA: Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (İstirdat)
DAVA TARİHİ: 18/01/2024
KARAR TARİHİ: 19/01/2024
Mahkememizde görülmekte bulunan Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (İstirdat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı taraf ile müvekkili ve kefil sıfatıyla diğer müvekkili arasında imzalanan ... tarihli kira sözleşmesi uyarınca yıl yıl gösterilmiş ve yıllık peşin olarak ödenecek miktarlar kira sözleşmesinin ilk sayfasında açıkça belirtildiğini, bu yıllara ilişkin ise kira sözleşmesinin devam yıllarına ait olmak üzere ve belirtilen rakamlara istinaden müvekkili ve kefil sıfatıyla diğer müvekkilinin senet keşide ettiğini, icra dosyasına konu edilen senedin ise kira sözleşmesinin ilk sayfasında yer alan 4. Yıla ilişkin senet olduğunu, buna ilişkin olarak kira sözleşmesindeki rakam ve ödeme tarihi ile senet üzerindeki rakam ve ödeme tarihleri açıkça görüleceği üzere bire bir aynı olduğunu, güncel uygulama olarak da kira sözleşmesine ek güvence olarak alındığı hususunu desteklediğini, Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında mübrez olan senet bedeli yine ekte sunulan dekontlar uyarınca ... tarihinde ... TL olarak ve ... tarihinde ... TL olmak üzere toplam ... TL ödeme yapılmasına rağmen davalı tarafça ... tarihinde bahse konu ... TL'lik senet işleme konulduğunu, müvekkilini n1 senelik kira bedelini takip tarihinden önce ödemekle itfa ettiğini, açık kaldığı görünen 650,00 TL ise davalı alacaklının müvekkilinin işletmesine gelip yediği içtiği hesabı olmasına rağmen müvekkilince bu tutarın da ... tarihinde davalı alacaklının hesabına yatırıldığını, müvekkillerinin görünürde herhangi bir şekilde borçlarının kalmadığını, yine Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma no ve yine Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma nolu dosyaları ile davalı hakkında bedelsiz senedi kullanmak suçundan dolayı şikayette bulunulduğunu belirterek, davanın kabulü ile Antalya Genel İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası nedeniyle mükerrer bir biçimde ödenmek zorunda kalınan ... TL (senet bedeli) ve ... TL işlemiş faiz olmak üzere toplam ... TL'nin davalıdan tahsili ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı kambiyo senetlerine mahsus takipte İİK'nun 72. Maddesi gereği borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Tüm dosya kapsamının ve sözleşmenin incelenmesinde; ... tarihli kira sözleşmesinin kiraya veren ..., kiracı ... İşletmeciliğ (...) arasında düzenlendiği kira süresinin 5 yıl olduğu ve her yıla ait kira bedelinin belirlendiği anlaşılmıştır.
Dolayısıyla davanın kira sözleşmesinin teminatı olarak verilen senede dayalı icra takibi nedeni ile borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Dava konusu senet kambiyo senedi niteliğinde olup, bono, belli bir borç ikrarını içermesi gerektiğinden bononun belli bir sebeple düzenlendiğini ve düzenlenme sebebinin gerçekleşmediğini veya bonoda yazılı borcun ödendiğini yasal delillerle ispat etme külfeti davacı taraftadır. Dava konusu ve davacı tarafın iddiaları kira ilişkisinin varlığına dayandığından davacı davasına dayanak yaptığı kira sözleşmesi ile ilgili hususları ispat külfeti altındadır.
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 12.06.2019 tarih ve 2017/8954 Esas - 2019/5334 Karar sayılı ilamında, yine Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 09.09.2014 tarih ve 2014/5804 Esas - 2014/9463 Karar sayılı ilamında benzer şekilde "Davacı vekili dava dilekçesinde kira bedelleri karşılığı verilen senetten dolayı borçlu olmadığının tespitini talep ederek davayı da dilekçesinde kiraya veren olarak bildirdiği davalıya yöneltmiş olup, bu durumda kira sözleşmesinden dolayı verilen senet nedeni ile 6100 Sayılı HMK'nun yürürlüğe girdiği 01.10.2011 tarihinden sonra açılan eldeki davada görevli mahkeme sulh hukuk mahkemesidir." denilmiştir.
Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin ... tarih ve ... Esas - ... Karar sayılı ilamında; "...eldeki davada davacının savını, yani taraflar arasında kira ilişkisi bulunduğu yönündeki iddiasını sulh hukuk mahkemesinde ispatlaması gerektiği ve görev kuralları kamu düzenine ilişkin olup, bu hususun yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmesi açıktır. Sonuç olarak kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlık hakkında ilk derece mahkemesince dava dilekçesinin görev yönünden reddine dair yazılı olduğu şekilde karar verilmesinde hukuka aykırı bir yön bulunmamaktadır. Davalı vekili her ne kadar istinaf dilekçesinde senedin teminat senedi olmadığını, TTK'nun da düzenlendiğini Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli mahkeme olması gerektiğini ileri sürmüş ise de az yukarıda izah olunduğu üzere davacı davasını kira ilişkisine dayandırdığından davalının bu istinaf sebebi de yerinde görülmemiştir." denilmiştir.
Öncelikle, bilindiği üzere 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 Sayılı HMK'nun sulh hukuk mahkemelerinin görevini düzenleyen 4. maddesinin 1/a bendi gereğince kiralanan taşınmazların İcra ve İflas Kanunu'na göre ilamsız icra yolu ile tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dahil tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalar sulh hukuk mahkemesinin görevine girmektedir.
Görev kuralları kamu düzenine ilişkin olup, bu hususun yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmesi gerekir. Dava ve icra takibine konu senedin senedin kira sözleşmesinin bir parçası olduğu, ... tarihli kira sözleşmesinin 5 yıl olduğu senedin düzenleme tarihinin 20/09/2020 olduğu anlaşılmıştır. Yukarıda yer verilen emsal içtihatlar doğrultusunda Kira sözleşmesinden dolayı verildiği anlaşılan senet yönünden mahkememizin görevli olmadığı, görevli mahkemenin sulh hukuk mahkemesi olduğu anlaşılmakla davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın 6100 sayılı Kanunun 114/1-c maddesi gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle HMK'nun 115/2. Maddesi gereğince USULDEN REDDİ ile, Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, karar kesinleştikten sonra talep halinde dosyanın görevli Antalya Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesine,
2-Taraflardan birinin, H.M.K.'nun 20. Maddesi gereğince görevsizlik kararının kesinleşmesinden itibaren iki hafta içinde mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep edebileceği, aksi takdirde mahkememizce davanın açılmamış sayılacağına karar verileceğinin ihtarına
3-Yargılama giderlerinin görevli mahkemece dikkate alınmasına,
4-Dosyanın gönderilmesi için süresi içinde başvuru yapılmadığı takdirde, HMK'nun 20/1 ve 331/2 maddeleri gereğince yapılacak işlemin mahkememizce dosya ele alınarak değerlendirilmesine,
Dair, tarafların yokluğunda verilen kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.19/01/2024
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza