T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/682
KARAR NO : 2025/302
DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ : 27/08/2024
KARAR TARİHİ : 28/05/2025
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı şirkete ait ... plakalı aracın davalı sigorta şirketi tarafından sigortalı olduğunu, müvekkiline ait olan ... plakalı araca ... günü çarpması sonucu maddi hasarlı yaralanması trafik kazası meydana geldiğini, davalı sürücü ...k'ın meydana gelen kazada %100 oranında kusurlu olduğunu, müvekkilinin söz konusu kazada herhangi bir kusurunun bulunmadığını, taraflarınca davalı sigorta şirketine ... tarihinde ihtarname gönderildiğini, davalının bu ihtarnameye cevap vermediğini, yapılan arabuluculuk görüşmesinde de anlaşma sağlanamadığını, meydana gelen kaza ile müvekkiline ait araçta değer kaybının meydana geldiğini, aynı zamanda aracın tamirde olduğu sürede araç mahrumiyeti yaşandığını belirterek, şimdilik ... TL değer kaybı bedelinin tüm davalılardan, yine ... TL araç mahrumiyet bedelinin ise sigorta şirketi haricindeki davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı Sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının belirsiz alacak davası açmakta başvuranın hukuki yararı bulunmadığını, kaza nedeniyle davacıya ... TL hasar onarım ve ... TL değer kaybı bedeli ödendiğini, yapılan ödeme ile birlikte sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunmadığını, meydana gelen kazada sigortalı araç sürücüsünün kusuru bulunmadığını, değer kaybı bedelinin Genel Şartlar ekindeki formüllerle hesaplanması gerektiğini, belirterek, davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, haksız fiil niteliğindeki trafik kazası nedeniyle kusurlu olduğu belirtilen araç maliki, sürücüsü ve ZMMS'ı aleyhine açılan değer kaybı ve araç mahrumiyetine dayalı maddi tazminat istemine ilişkindir.
Davalı tarafın süre uzatım dilekçesi ile zamanaşımı itirazında bulunduğu görülmüş ... günü meydana gelen kaza yönünden KTK'nun 109. Maddesi gereği zamanaşımı itirazının reddine karar verilmiş, esas yönünden davanın incelemesine geçilmiştir.
Davanın niteliği gereği Tramer'e müzekkere yazılarak dava konusu aracın daha önce kazaya karışıp karışmadığına ilişkin tüm bilgi ve belgeler getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Davalı sigorta şirketine, müzekkere yazılarak sigorta poliçesi ve hasar dosyası getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Mahkememizce kusur oranlarının tespiti ile şartları oluşmuşsa davacının talep edebileceği değer kaybı tazminatının ve araç mahrumiyet bedelinin belirlemesi için dosyamız sigorta eksperi, Oto alım satım uzmanı ve trafik bilirkişisine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti... tarihli bilirkişi raporunda özetle; "
Kusur yönünden;
... tarihinde meydana gelen kazada davacı araç sürücüsünün meydana gelen kazada herhangi bir kural ihlali bulunmadığı, sigortalı araç sürücüsü ... ...'ın 2918 sayılı KTK'nın 56/1-C, 84/4 Mad. İle Yön. 94. 101 ve 107. Maddelerini ihlal ettiği ve %100 oranında kusurlu olduğu, kazanın meydana gelmesinde başıboş hayvan dış etkenin olmadığı, hususlarında görüş bildirildiği anlaşılmıştır.
Değer kaybı yönünden:
Açıklanan tüm gerekçeler ve değerlendirmeler ışığında; huzurdaki ihtilafa konu aracın hasarı kilometre düzeyi, boyanan parça miktarı, parça değişim adedi, aracın kullanılış şekli, aracın bu hasarından önce mevcut hasarı bulunup bulunmadığı, sigortalı ile sigorta şirketi arasında akdedilen poliçenin tanzim tarihi, gibi parametreler dikkate alınıp yapılan değerlendirmeler itibariyle araç tarafımdan fiziki olarak görülmeyip temin edilen belge (tutanak/ resimler/ fatura ve sair evraklar) doğrultusunda;
İnceleme konusu aracın ... tarihinden önce piyasa değerinin ... TL olduğu ... tarihindeki kaza olayından sonra piyasa koşulları ve şahsi kanaatimde eklendiğinde piyasa değerinin ... TL olacağı, sonuç olarak inceleme konusu araç üzerinde ... TL değer kaybı oluşacağı, sigorta şirketi tarafından ödenen ... TL'nin tenzili ile bakiye değer kaybının ...-TL olduğu hususlarında görüş bildirildiği anlaşılmıştır.
Araç mahrumiyet bedeli yönünden:
Bahse konu kaza sonucu ... plakalı aracın makul onarım süresinin 25 gün olacağı kanaatine varıldığını,
Araç mahrumiyet bedeli tutarını hesaplayabilmek için, günlük araç kiralama hizmeti veren firmalara ait muadil bir aracın kaza tarihi baz alınarak günlük araç kiralama bedelleri araştırılmış ve dava konusu araca muadil bir aracın günlük kira bedelleri öğrenildiğini,
Yapılan araştırma neticesinde, kaza tarihinde muadil bir aracın ortalama günlük kiralama bedelinin ... TL olduğu,
Buna göre dava konusu araç için araç kiralama bedelinin 25 gün (onarım süresi) x ... TL (Günlük Araç Kiralama bedeli) = ... TL olduğu gerekli amortismanlar (amortisman %10) bedellerinin düşülmesi sonucu KDV dahil ...-TL" hususlarında görüş bildirildiği anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamının incelenmesi neticesinde;
Türk Borçlar Kanunu m. 50 gereği; Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı Yasa'nın 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı Yasa'nın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verildiği anlaşılmaktadır.
Yargıtay 4. Ve 17.Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatları dikkate alınarak araç değer kayıpları için kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre vasıtanın kazadan önceki rayici ile onarım sonrası değeri arasındaki farkın araç değer kaybı olarak belirlenmesi gerekmektedir. ( Yargıtay 4. H.D'nin16/11/2020 tarih, 2019/5555 Esas ve 2020/7040 Karar; 29/09/2021 tarih 2021/16438 Esas, 2021/5771 Karar; Yargıtay 17. HD. 16/11/2020 2019/5555 Esas, 2020/7040 Karar)
Davaya konu kaza, ... günü davalı davacı ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile .../ ... - ... yolu üzerinde seyir halinde iken davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanmış ve davalı ... ...'ın kullanımında bulunan ... plakalı aracın davacıya ait araca arkadan çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, hükme esas alınan ... tarihli bilirkişi heyet raporuna göre ... plakalı araç sürücüsü ... ...'ın takip mesafesine uymama (arkadan çarpma) kuralını ihlal ettiği, ... plakalı otomobil sürücüsü ...'in herhangi bir kural ihlalinin tespit edilemediği anlaşılmıştır. Dava konusu aracın hasar geçmişine ilişkin tüm bilgi ve belgeler (tramer kaydı, sigorta şirketlerinde oluşturulan hasar dosyası, trafik tutanaklar ve fotoğraflar vs) ilgili yerlerden getirtilerek aracın markası, modeli,yaşı, kilometresi ve değere etki eden diğer özellikleri de dikkate alınarak dava konusu aracın kaza öncesi serbest piyasa koşullarındaki 2. el değeri ile aracın onarım sonrası serbest piyasa koşullarındaki 2. el değeri (kaza sonrası onarımla değişen orijinal parçalar varsa bunların araca kattığı değer de dikkate alınarak) arasındaki farkın belirlenmesi yöntemiyle yapılan değerlendirmede bakiye ... TL değer kaybının olduğu, yine dava konusu ... plakalı aracın makul onarım süresinin 25 gün olduğu ve kaza tarihinde muadil bir aracın ortalama günlük kiralama bedelinin ...-TL olduğu belirtilerek kiralama bedeli üzerinden gerekli amortismanlar düşüldükten sonra Kdv dahil ...-TL olduğu tespiti yapılmıştır.
Tüm dosya kapsamı ve alınan bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu ... plakalı araç sürücüsünün ... tarihinde meydana gelen kazada bir kusurunun bulunmadığı ve aracın serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle yaşı, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımlarının özelliği dikkate alındığında bakiye ...-TL değer kaybının ve ...-TL mahrumiyet bedelinin oluştuğu ve davacının ...-TL değer kaybı ve ...-TL araç mahrumiyet bedeli yönünden davasını ... tarihinde ıslah ettiği anlaşılmıştır.
Davalı sigorta şirketi vekili ... tarihli dilekçesi ile sigorta şirketi tarafından taraflarına ... TL değer kaybı bedeli, ... TL faiz, ... TL vekalet ücreti (... TL net vekalet ücreti) ve ... TL yargılama gideri olmak üzere toplam ... TL ödeme ile davanın konusuz kaldığını beyan ettiği anlaşılmıştır.
2918 sayılı KTK.nun 99/1. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi Genel Şartları`nın B 2/a maddesi uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir.
YARGITAY 17. Hukuk Dairesi'nin 2016/14729 Esas, 2019/6898 Karar sayılı ilamında ".... ilke olarak davadan önce usulüne uygun başvuru yapılmış ise bundan 8 iş günü sonrasında, başvuru yapılmamış ise dava tarihi itibarıyla, belirlenen tazminat alacağının tamamı için anılan tarihlere uygun faiz uygulanması gerekir. Somut olayda; davalı sigorta şirketi tarafından davacı tarafa ... tarihinde ödeme yapıldığı anlaşılmakla sigorta şirketine başvuru tarihi belirlenememesine göre, davalının ödeme tarihinde temerrüde düştüğünün kabulü gerekir...." şeklinde karar verilmiştir.
Sigorta şirketinin başvuranın değer kaybı talebi, vekalet ücreti, faiz ve yargılama giderlerini ödediğinden bu talepler hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiş, araç mahrumiyeti talebi yönünden ise diğer davalılar ... ... ve ... Aş yönünden ise talebinin kabulüne karar vermek gerekmiş ve haksız fiil tarihinde temerrüdün gerçekleştiğinin kabulü ile, bu tarihlerden itibaren işleyecek yasal faizi birlikte tahsiline karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
DAVANIN KABULÜ İLE;
1-Değer kaybı bedeli yönünden konusuz kalan davanın esası hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA
2-Araç mahrumiyet bedeli olarak ...-TL maddi tazminatın davalılar ... ... ve ... yönünden kaza tarihi ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
3-Alınması gereken ... TL harçtan ...-TL harcın mahsubu ile (ıslah ile birlikte) ...-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
4-Davacının yapmış olduğu bilirkişi ücreti posta ve müzekkere ücretinden ibaret ...-TL yargılama gideri ile ...-TL ilk dava gideri (ıslah ile birlikte alınan) ve ... TL başvuru harcı olmak üzere toplam ...TL'nin davalı sigorta şirketi tarafından ödendiğinden KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan bakiye ...-TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; ... TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile (davalı sigorta şirketi poliçe limitleri dahilinde ...-TL ile sorumlu olmak üzere) HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan bakiye kısmın HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra masrafı kendisine ait olmak üzere tarafların göstereceği bir IBAN/hesap numarasına yatırılmasına ancak hesap numarası bildirilmemiş veya bildirilmez ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmesine veya taraflara İADESİNE,
Dair, davacı vekili ...'in yüzüne karşı verilen karar miktar itibariyle KESİN olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.28/05/2025
Katip ....
e-imza
Hakim ...
e-imza