T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/722
KARAR NO: 2025/95
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/09/2024
KARAR TARİHİ: 04/03/2025
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde ... ... ... Caddesinde davalı tarafından sigortalanan ... plakalı aracın seyir halinde iken müvekkiline ait ... plakalı araca çarpması sonucu trafik kazasının meydana geldiğini, kazada sigortalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğunu, kaza nedeniyle müvekkilinin aracında değer kaybının meydana geldiğini, değer kaybına ilişkin sigorta şirketine ... tarihinde başvuru yaptıklarını ve sigorta şirketi tarafından taleplerinin karşılanmadığını, yapılan arabuluculuk görüşmesinde de anlaşmanın sağlanamadığını belirterek şimdilik ... TL değer kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :Davalı tarafa dava dilekçesi e-tebliğ yoluyla ... tarihinde tebliğ edilmiş, davalı taraf 2 haftalık yasal cevap süresinin ardından ... tarihinde cevap dilekçesi sunmuş olup, süresinsen sonra sunulan cevap dilekçesine davacı tarafın da muvafakati bulunmadığından cevap dilekçesi ve ilk itirazlar dikkate alınmamıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, haksız fiile dayalı ZMMS'na karşı açılan maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle değer kaybı istemine ilişkindir.
Davanın niteliği gereği Tramer'e müzekkere yazılarak dava konusu aracın daha önce kazaya karışıp karışmadığına ilişkin tüm bilgi ve belgeler getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Davalı sigorta şirketine, müzekkere yazılarak sigorta poliçesi ve hasar dosyası getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Mahkememizce kusur oranlarının tespiti ile şartları oluşmuşsa davacının talep edebileceği değer kaybı tazminatının belirlemesi için dosyamız sigorta eksperi, oto galerici ve trafik bilirkişisine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti ... tarihli raporunda sonuç olarak;" dosyada mevcut belge ve bilgilere dayalı olarak yapılan ve yukarıda ayrıntıları bulunan inceleme ve değerlendirmeler sonucunda dosyaya konu kaza sebebiyle; " sigortalı araç sürücüsünün 2918 sayılı KTK'nın 47/1-B-C, 57/1-A ve 84/A maddeleri ile Yönetmeliğin 95 ve 109. Maddesini ihlal ettiği ve %100 oranında kusurlu olduğu, davacı araç sürücüsünün ise meydana gelen kazada herhangi bir kusurunun bulunmadığı, davaya konu aracın ... tarihinde karıştığı kaza neticesinde oluşan hasar nedeniyle ... TL değer kaybının meydana geldiği, sigorta şirketi tarafından ... tarihinde ödenen ... TL tenzil edildiğinde bakiye değer kaybının ... TL olduğu" hususlarında görüş bildirdiği anlaşılmıştır.
Uyuşmazlık; ... tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle tarafların kusur durumlarının belirlenmesi ile birlikte davacıya ait ... plakalı araçta değer kaybının bulunup bulunmadığı ve varsa değer kaybı bedelinin tespitine ilişkindir.
Türk Borçlar Kanunun 49.maddesinde, "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür" yine aynı kanunun 50.maddesinde, "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır" denilmektedir.
Trafik kazalarından kaynaklı tazminat davalarında araç sürücüsü hakkında 6098 sayılı TBK'nın 49 vd maddeleri, araç işleteni hakkında ise aynı Yasa ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, kişilerin sorumluluk şartlarının ve tazminatın muhtevasını belirlemek amacıyla uygulanmaktadır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesinde, "işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur", aynı yasanın 85/1 maddesinde, "bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı" aynı yasanın 85/son maddesinde ise, "işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, "sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder" şeklinde ifade edilmiştir.
Yukarda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Bu itibarla; kaza tespit tutanağı, mahkememizce alınan kusur ve değer kaybına ilişkin bilirkişi raporu ile tüm deliler hep birlikte incelenip değerlendirildiğinde; maddi hasarlı trafik kazasının, davalı sigorta şirketi tarafından sigortalı araç sürüsünün %100 kusuru ile meydana geldiği, ... plakalı araç sürücüsünün ise meydana gelen kazada kusurunun bulunmadığı benimsenen kusur raporunun dosya kapsamına, dosyadaki mevcut delillere, kazanın gerçekleşme biçimine ve oluşa uygun olduğu kanaatine varılarak hükme esas alınmıştır.
Davacı vekili harçlandırdığı ... tarihli değer arttırım dilekçesi ile dava değerini ... TL olarak belirlediği, kaza tarihi itibariye ZMMS poliçe limitinin ... TL olduğu ve poliçe limitinin dolmadığı anlaşılmıştır.
Değer kaybı yönünden;
Yargıtay Kapatılan 17 Hukuk Dairesinin yerleşmiş içtihatlarına göre, davacının aracında oluşan değer kaybının, aracın marka ve modeli, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, hasarının nitelik ve niceliği vs. gibi hususları gözetip, kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki hasarsız 2. el piyasa rayiç değeri ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark şeklinde hesaplanması gerekmektedir. ( Yargıtay 4. H.D'nin16/11/2020 tarih, 2019/5555 Esas ve 2020/7040 Karar; 29/09/2021 tarih 2021/16438 Esas, 2021/5771 Karar; Yargıtay 17. HD. 16/11/2020 2019/5555 Esas, 2020/7040 Karar) Hükme esas alınan bilirkişi raporunda değer kaybı ...-TL olarak belirlenmiş olmakla değer kaybı talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Faiz başlangıcına yönelik
Haksız eylem faili, ihtar ve ihbara gerek olmaksızın, zararın doğduğu anda, başka bir anlatımla haksız eylem tarihinden itibaren zararın tamamı için temerrüde düşmüş sayılır. Dolayısıyla, zarar gören, gerek kısmi davaya, gerekse sonradan açtığı ek davaya veya ıslaha konu ettiği kısma ilişkin olarak haksız eylem tarihinden itibaren temerrüt faizi isteme hakkına sahiptir.
2918 sayılı KTK.nun 99/1. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi Genel Şartları`nın B 2/a maddesi uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir.
YARGITAY 17. Hukuk Dairesi'nin 2016/14729 Esas, 2019/6898Karar sayılı ilamında ".... ilke olarak davadan önce usulüne uygun başvuru yapılmış ise bundan 8 iş günü sonrasında, başvuru yapılmamış ise dava tarihi itibarıyla, belirlenen tazminat alacağının tamamı için anılan tarihlere uygun faiz uygulanması gerekir. Somut olayda; davalı sigorta şirketi tarafından davacı tarafa ... tarihinde ödeme yapıldığı anlaşılmakla, sigorta şirketine başvuru tarihi belirlenememesine göre, davalının ödeme tarihinde temerrüde düştüğünün kabulü gerekir...." şeklinde karar verilmiştir.
Somut olayda; Dava tarihi itibariyle sigorta şirketine başvuru dava şartı niteliğinde olmakla birlikte, davacı tarafça davadan önce davalı sigorta şirketine mail yoluyla ... tarihinde başvurulmuş olduğu, davalı sigorta şirketinin eksper raporu aldırıp, sonrasında rapora göre ödeme yaptığı dikkate alındığında başvuru şartının yerine getirilmiş olduğu, 8 iş günü sonrası ... tarihinde temerrüdün oluştuğu anlaşılmıştır.
Davalı taraf aracı hususi nitelikte olup yasal faiz uygulanmasına karar verilmesi gerekmiş, açıklanan gerekçe ile davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ İLE, değer kaybı olarak ... TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
2-Alınması gereken ...-TL harçtan peşin alınan ...-TL (tamamlama harcı+peşin harç) harcın mahsubu ile eksik alınan ...-TL'nin davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
3-Davacının yapmış olduğu ... TL posta, müzekkere ücreti ile bilirkişi ücreti, ...-TL ilk dava masrafı ve ...-TL (tamamlama harcı+peşin harç) peşin harç olmak üzere toplam ...-TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; ...-TL'nin davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
6-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan bakiye kısmın HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra masrafı kendisine ait olmak üzere tarafların göstereceği bir IBAN/hesap numarasına yatırılmasına ancak hesap numarası bildirilmemiş veya bildirilmez ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmesine veya taraflara iadesine,
Dair, tarafların yokluğunda kesin olmak üzere verilen karar açıkça okundu.04/03/2025
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza