T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/302
KARAR NO: 2025/184
DAVA: Ticari Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan Davalar (Menfi Tespit)
DAVA TARİHİ: 13/12/2024
KARAR TARİHİ: 21/04/2025
Mahkememizde görülmekte bulunan Ticari Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan Davalar (Menfi Tespit) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesine sunduğu dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasında imzalanan sözleşme neticesinde malzeme üretim ve tedarik bağlantısı karşılığında müvekkili şirket tarafından davalı ...; ... ... seri nolu ... keşide tarihli ...-TL(...) bedelli 1 adet çek, -... ... seri nolu ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek, ... ... seri nolu ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek, ... Şubesi ... seri nolu ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek, ... ... seri nolu ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek, ... ... seri nolu ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek, ... ... seri nolu ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek, ... ... seri nolu ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek, ... ... seri nolu ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek, ... ... seri nolu ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek, ... ... seri nolu ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek, ... ... seri nolu ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek, ... ... seri nolu ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek, ... ... seri nolu ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek, ... ... seri nolu ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek, ... ... seri nolu ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek, ... Şubesi ... çek numaralı ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek, ... Şubesi ... çek numaralı ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek, ... Şubesi ... çek numaralı ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek, ... Şubesi ... çek numaralı ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek,... Şubesi ... çek numaralı ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çek, olmak üzere toplam 21 adet, ...-TL toplam bedelli çekler keşide edilerek teslim edildiğini, Davalı şirket ... sözleşmeye ve alınan çeklere istinaden müvekkili şirkete ... düzenleme tarihli ...-TL bedelli ve ... tarihli ...-TL bedelli 2 adet fatura düzenleyerek gönderdiğini, fakat sözleşmede kararlaştırılan malzeme üretim, tedarik ve teslimini yapmadığını belirterek Antalya Banka Alacakları İcra Dairesi .../... E. Sayılı ve Antalya Banka Alacakları İcra Dairesi .../... E. Sayılı icra dosyalarının tedbiren durdurulmasını, davanın kabulü ile müvekkilinin davalılara borçlu olmadığının ve davalı ...'nin takip hakkı bulunmadığından alacağının bulunmadığının tespitine ve icra takibine konu çeklerin iadesine, dava konusu çeklerin iptaline, bedelsiz çeklerin iade edilmemesinden ve dava açılmasına sebebiyet verilmesinden dolayı %20'den aşağı olmamak üzere zarar ve tazminatın davalılardan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesine sunduğu cevap dilekçesinde özetle; Davacı şirketin müvekkili şirket ile akdedilen sözleşmeye ve alınan çeklere istinaden ... düzenleme tarihli ...-TL bedelli ve ... düzenleme tarihli ...-TL bedelli 2 adet fatura gönderildiğini ancak sözleşme gereğince müvekkil tarafından malların kendilerine teslim edilmediğini ileri sürülmüş ise de sözleşmede kararlaştırılan malların tedarik ve teslimi yapılmadan fatura düzenlenmeyeceğini, müvekkilinin malları teslim etmeden fatura düzenlemiş ise de davacı tarafça bu faturalara itiraz edilmesi gerektiğini, müvekkili şirket hakkında Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi .../... Esas sayılı dosyası ile ...tarihinde 1 yıl süre ile konkordato kesin mühlet kararı verildiğini belirterek davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; İİK'nun 72. Maddesi gereği icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasıdır.
Davacı taraf, davalı ... şirketi ile ... tarihli alım satım sözleşmesi kapsamında davalı şirket tarafından müvekkiline 120.000 kg ... ... ... ve ... ... 80 cm x110 cm ... Boy ... gr ... ... ... malzemesi satışı kararlaştırıldığını sözleşmenin toplam bedelinin KDV dahil ... TL olduğunu, davalı ... şirketine sözleşmenin teminatı olarak toplam ... TL bedelli 21 adet çek teslim ettiklerini, davalı yanın sözleşme ile anlaşılan ürünleri teslim etmediğini, ancak buna rağmen davalı şirkete teslim edilen iki adet çekin (... çek numaralı ... keşide tarihli ... TL bedelli ve ... çek numaralı ... keşide tarihli ... TL bedelli çek) davalı şirket tarafından ciro ile diğer davalı bankaya teslim edildiğini, ciroların tahsil cirosu olduğunu beyan ederek, mal tesliminin gerçekleşmemesi ve çeklerin tahsil cirosu ile devredilmesi nedeniyle çeklerin davacıya iadesinin gerektiğine dair davalı bankaya yazı yazdığını, davalı bankanın yazı gereğini yerine getirmediğini, davalı şirketin konkordato başvurusu yaptığını, konkordato başvurusunun kabulü ile geçici mühlet süresi verildiğini, çeklerin vadesinin geçici mühlet süresi içerinde olması nedeniyle de davalı bankaya ciro edilmesinin geçersiz olduğunu iddia etmekle davacının, dava konusu çekten dolayı davalılara borçlu olmadığının tespitini talep etmektedir.
Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../... E. sayılı dosyasında davanın finans mahkemelerinin ihtisas alanına girmesi nedeniyle dosyanın mahkememize gönderilmesine karar verildiği görülmüştür.
Dava konusu ... şubesi ... numaralı ... keşide tarihi ... TL bedelli çekin Antalya Banka Alacakları İcra Dairesi .../... sayılı dosyası ile yine ... şubesi ... çek numaralı ... keşide tarihli ... TL bedelli çekin Antalya Banka Alacakları İcra Dairesi .../... E. Sayılı dosyası ile keşideci aleyhine takibe konu edildiği anlaşılmıştır.
26.09.2004 tarihli ve 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un 5. maddesinin 5. fıkrasında, özel kanunlarda başkaca hüküm bulunmadığı takdirde ihtisaslaşmanın sağlanması amacıyla, gelen işlerin yoğunluğu ve niteliği dikkate alınarak daireler arasındaki iş dağılımının Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından belirlenebileceği düzenlenmiştir. Bu kapsamda, Hakimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesi’nin 25.11.2021 tarihli ve 1232 numaralı kararı ile finans mahkemelerinin kurulmasına karar verilmiş, karar 30.11.2021 tarihli 31675 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmış ve 15.12.2021 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
30/11/2021 tarihli ve 31675 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak 15/12/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verilen Hakimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesi'nin 25/11/2021 tarih ve 1232 sayılı kararı ile, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinden, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969. maddelerinden, 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’ndan (142. maddesinde düzenlenenler hariç), 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu’ndan, 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu’ndan, 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’ndan, 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşlar Hakkında Kanun’dan kaynaklanan ve Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görev alanına giren ticari davalara ve ticari nitelikteki çekişmesiz yargı kapsamında gelecek işlere, iki veya üç Asliye Ticaret Mahkemesi bulunan yerlerde 2 numaralı Asliye Ticaret Mahkemesince bakılmasına karar verilmiştir.
Adana Bölge Adliye Mahkemesi 4. HD.'nin 2024/1650 Esas, 2024/1287 Karar sayılı ilamında "...Tüm dosya kapsamanın incelenmesi neticesinde; davacının, davalı ... ile aralarında akdedilen gayrimenkul satış vaadi ve inşaat yapım sözleşmesi gereğince davalının ... ili ... ilçesi ... ada ... parsel ...kat ... nolu bağımsız bölümü takyidatsız olarak devretme borcu altına girmesine rağmen bu edimini yerine getirmediğini, edimini yerine getirmeyen davalının diğer davalıdan kullanmış olduğu kredi nedeniyle taşınmazın üzerine ipotek konulup ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlatıldığını beyanla ipoteğin kaldırılmasını talep ettiği,
Dosya kapsamında davacı ile davalı banka arasında bankacılık ilişkisinden kaynaklı bir işlemin bulunmadığı, kaldırılması istenilen ipoteğin davalı ... Şirketinin davalı bankadan kullanmış olduğu kredi nedeniyle konulduğu ve davacının davasını, sözleşmeden kaynaklı davalının edimini yerine getirmemesi iddiasına ve sebebine dayandırdığı, bu nedenle Hakimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesi'nin 25/11/2021 tarih ve 1232 sayılı kararında belirtilen ve 2 numaralı Asliye Ticaret Mahkemesi'nce bakılması gereken dava türlerinden olmadığı, bankacılık işleminden kaynaklanmayan davanın, finans mahkemesince görülemeyeceği, davaya bakma görevinin Mersin ...Asliye Ticaret Mahkemesi'ne ait olduğu kanaatine varılmıştır."şeklinde karar verilmiştir. Yine , Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi'nin 2022/2609 esas ve 2023/127 karar sayılı kararında da belirtildiği üzere bankaya tahsile veya takasa verilen kıymetli evrakın banka uhdesindeyken bankaca kaybedilmiş olmasının bu davanın bankacılık işleminden kaynaklandığı anlamı taşımadığı, bu haliyle uyuşmazlığın finans mahkemesince görülmesinde zorunluluk bulunmadığı şeklinde karar verildiği anlaşılmaktadır.(Aynı yönde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. HD'nin 19/03/2024 tarih 2023/3162 E, 2024/1059 K.)
Yukarıda yer verilen açıklamalar ve emsal içtihatlar ışığında; davacı ile davalı ... şirketi arasında alım-satım sözleşmesinden kaynaklı çeklerin davalı şirkete teslim edildiği, sonrasında dava konusu çeklerin “çek tevdi bordrosu” başlıklı akitler ile davalı şirket tarafından davalı bankaya tahsil maksadı ile teslim edildiği görülmekle; davanın temelinin davacıya teslim edilecek malların bedeli olduğu iddia edilen çeklerle ilgili davacıya teslim edileceği kararlaştırılan malların teslim edilmemesi nedeniyle davalılara borçlu olunmadığına dayanması, dava konusu çeklerdeki ciro silsilesi incelendiğinde, davalı bankanın ciro silsilesi son hamili olarak çekte hak sahibi olduğu, davacı ile davalılar arasında Bankacılık Kanunu’ndan kaynaklanan ve İhtisas Mahkemesi niteliği ile Mahkememizce incelenecek herhangi bir hukuki işlemin bulunmadığı, davalıların kendi içindeki rücuya kabil olabilecek bir hukuki ilişkinin eldeki davada incelenmesi gereken bir husus olmaması, taraflar arasındaki uyuşmazlığın salt alım satıma konu olan malların teslim edilmemesinden kaynaklandığı taraflardan birinin banka olmasının davanın Finans İhtisas Mahkemesinde görülmesini gerektirmediği kanaatine varılarak dosyanın münhasıran Mahkememizin ihtisas alanını ilgilendirmediği anlaşılarak esasın kapatılarak dosyanın Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, karar verilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
1-Mahkememizin iş bölümü yönünden görevsiz olduğunun tespiti ile dosyanın Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
2-Mahkememiz esasının bu şekilde KAPATILMASINA,
3-Harç ve yargılama giderinin görevli mahkemece DEĞERLENDİRİLMESİNE,
Dair, tarafların yokluğunda dosya üzerinden yapılan inceleme ile KESİN olmak üzere karar verildi. 21/04/2025
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza