T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi
KARAR TARİHİ : 24/02/2021
DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ : 27/03/2023
İlk Derece Mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ: Davacı vekili, müvekkilinin maliki olduğu ... plakalı aracın karıştığı trafik kazası sebebiyle davalının da taraf olduğu alacak davasının Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. ... K. saylı dosyasında görülerek karara bağlandığını, davalı tarafın kararı istinaf etmediğini ve bu davalı açısından mahkeme kararında belirtilen bakiye hasar miktarı alacağının kesinleştiğini, kararın Serik İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasından ilamlı icraya konu edildiğini, davalı tarafın dosyaya gerekli ödemeyi yaptığını, Antalya 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. ... K. sayılı dosyadan verilen kararda fazlaya ilişkin hakları saklı tutulduğundan davalı tarafın sorumlu olduğu 22.568,55 TL bakiye hasar miktarı alacağı için Antalya 12.icra müdürlüğünün ... sayılı dosyasında ilamsız icra takibi yapıldığını fakat davalı tarafından borca itiraz edildiğini, arabuluculuk girişiminin sonuçsuz kaldığını belirterek davalı tarafından Antalya 12. İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile icra takibinin devamına, asıl alacak miktarının %20 si oranında icra inkar tazminatı ödemesine karar verilmesini talep ve dava etmişir.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davalı vekili, kaza tarihinin 01/05/2017 tarihinde meydana geldiğini, Antalya 12. İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasındaki icra takibinin ise 29/05/2019 tarihinde başlatıldığını, talebin zamanaşımına uğradığını, Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. ... K. saylı dosyasında hüküm altına alınan tazminat miktarını yatırdıklarını, yatırdıkları paranın hasar tazminatına ilişkin olduğunu, değer kaybı ve kazanç kaybından sorumlu olmadıklarını, bunun kendilerinden talep edilmesinin mümkün olmadığını, davanın açılmasına kendilerinin sebebiyet vermediklerini, alacağın likit olmaması nedeniyle icra inkar tazminatı istenemeyeceğini, icra dosyasında Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. ... K. saylı dosyasındaki dava tarihinden itibaren işlemiş faiz hesaplandığını, bunun kabul edilemeyeceğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, "... Huzurdaki dava ise; asıl davada netice-i talebin arttırılmaması nedeniyle fark olan 22.568,55.-TL bakiye hasar miktarı ve 3.923,22.-TL işlemiş faiz talebi olmak üzere toplam 26.491,77.-TL için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.
Zamanaşımı İtirazları Yönünden;
Davalı taraf cevap dilekçesinde zamanaşımı itirazında bulunmuştur.
Huzurdaki davanın dava dilekçesi davalı tarafa 17/09/2019 tarihide tebliğ edilmiş, davalı vekili 23/09/2019 tarihli cevap dilekçesinde (süresinde) zamanaşımı itirazında bulunmuştur. İtiraz yasal süre içerisinde yapılmıştır.
6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun Zamanaşımının kesilmesi Sebepleri başlıklı 154.maddesi gereğince; borçlu borcu ikrar etmişse, özellikle faiz ödemiş veya kısmen ifada bulunmuşsa ya da rehin vermiş veya kefil göstermişse veya alacaklı, dava veya def’i yoluyla mahkemeye veya hakeme başvurmuşsa, icra takibinde bulunmuşsa ya da iflas masasına başvurmuşsa zalanaşımı kesilir. Yine aynı yasanın 156.maddesi gereğince de; Zamanaşımının kesilmesiyle, yeni bir süre işlemeye başlar.
Kaza tarihi 01/05/2017'dir. Yukarıda açıklanan ve hüküm altına alınmayan fark tazminat bedeli için icra takip tarihi 29/05/2019'dur.
Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. ... K. saylı ilama konu davanın açılış tarihi 23/06/2017'dir. TBK.nun 154/2.maddesi gereğince bu mahkemede dava açılmış olması nedeniyle dava zamanaşımı kesilmiş ve yeniden işlemeye başlamıştır. İcra takibinin başlatıldığı tarih 29/05/2019 olduğuna göre 2918 sayılı KTK.nun 109.maddesinde belirtilen 2 yıllık dava zamanaşımı süresi dolmamıştır. Bu nedenle zamanaşımı itirazları reddedilmiştir.
Esas Yönünden;
Davacının isteyebileceği hasar tazminatı miktarı Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. ... K. Saylı kararı ile kesinleşmiş olup bu miktar 43.424,74.-TL'dir. Mahkemece hüküm alına alınan kısım 10.000,00.-TL olup, huzurdaki davanın değeri ise 22.568,55.-TL hasar bedeli ile bunun işlemiş faizi olan 3.923,22.-TL olmak üzere toplam 26.491,77.-TL'dir. Hasar bedeline ait miktar kesinleşmiş olup bu konuda yeniden tartışma ve yargılama yapılamayacağından davanın 22.568,55.-TL yönünden kabul etmek gerekmiştir.
Davacı taraf Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. ... K. Saylı dosyasındaki davanın açıldığı tarih olan 23/06/2017 itibariyle yasal faiz talep edebileceğinden alınan bilirkişi raporuna göre talep edilen faiz miktarında da bir yanlışlık bulunmadığı anlaşılmış ve davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Takip ve takibe itiraz tarihinde Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. ... K. Saylı kararı henüz kesinleşmemiştir. Tazminat miktarı net ve kesin olarak belli değildir. Hükmün bozulma ve yargılamanın yeniden yapılarak her şeyin tersine dönme ihtimali her zaman vardır. Bu nedenle davalı kötü niyetli sayılmadığından, davacının icra inkar tazminatı talebi kabul edilmediği gerekçesiyle, davanın kabülüne, davacının Antalya 12. İcra Müdürlğüğnün ... sayılı dosyası ile davalı/borçlu aleyhine başlattığı icra takibine itirazın iptaline, takibin 22.568,55.-TL asıl alacak, 3.923,22.-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 26.491,77.-TL üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren 3095 sayılı kanuni faiz ve temerrüt faizine ilişkin kanunun 2. Maddesine göre takip tarihinden itibaren değişen oranlarda yasal faiz uygulanmasına, davalının kötü niyeti ispat edilemediğinden icra inkar tazminat talebinin reddine" karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Serik İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosya takibe konulan tazminatın müvekkili şirketçe ödendiğini, davanın kabulüne ilişkin kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, tazminat davasına konu edilmeyen ve daha sonra işbu itirazın iptali davasına konu icra takibine konu edilen miktar için zamanaşımının kesilmediğini, iki yıllık zamanaşımının dolmuş olması sebebiyle davanın reddine karar verilmesinin gerektiğini, alınan bilirkişi raporlarında dava konusu olmamasına rağmen aracın değer kaybı ve araç mahrumiyetine ilişkin yapılan hesapların da kabulünün mümkün olmadığını, bilirkişi raporunun hükme esas alınmasının mümkün olmadığını, istinaf sebepleri olarak ileri sürmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Davacıya ait ve davalıya kasko ile sigortalı ... plakalı aracın 01/05/2017 tarihinde karıştığı kazaya ilişkin uğranılan hasarın tazmini için davalının da taraf olduğu 23.06.2017 tarihinde açılan tazminat davası Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas ... Karar sayılı dosyasında görülmüştür. Dosyadaki 07/06/2018 tarihli bilirkişi raporunda ... plakalı araçtaki hasar miktarının 43.424,74 TL olduğu tespit edilmiştir. Davada talep arttırılmadığından mahkemece 10.000,00 TL hasar bedeline hükmedilmiştir.
Davacı 29/05/2019 tarihinde Serik İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasında bakiye 22.568,55 TL hasar miktarı ve 3.923,23 TL yasal faiz olmak üzere toplam 26.491,77 TL'lik tutar açısından itirazın iptalini talep etmiştir.
Davalı vekili süresinde zamanaşımı itirazında bulunmakla, uyuşmazlıkta öncelikle çözülmesi gereken husus, bakiye hasar miktarının zamanaşımına uğrayıp uğramadığıdır.
"... Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; davacıya ait, davalı ... tarafından sigortalanan makinada hasar meydana gelmesi nedeniyle 07/05/2009 tarihinde hasarın ödenmesi için davalı ... şirketine ihbarda bulunulduğu, davalı ... şirketinin ödeme yapmaması nedeniyle, davacı tarafından 17/06/2010 tarihinde mahkememizin ... esas ... karar sayılı dosyasında fazlaya ilişkin hakları saklı tutmak suretiyle 10 bin TL talepli kısmi dava açıldığı, bakiye hasar bedeli için mahkememizde işbu davanın 17/01/2014 tarihinde açıldığı, hasarın meydana geldiği yıl itibariyle davada uygulanması gereken ve yukarıda zikredilen yasal düzenleme gereği, sigorta sözleşmesinden doğan alacakların iki yılda zamanaşımına uğrayacağı, açılan ilk davanın kısmi dava olması ve alacağın tamamı için zamanaşımını kesmediğinden ve zamanaşımını kesen başkaca bir sebepte bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Kararın temyizi üzerine Yargıtayca karar onanmıştır. " (Y. 11. HD 2019/4665 Esas 2020/2811 Karar sayılı ilamı)
"... Bir davanın açılması halinde zamanaşımı kesilir (mülga 818 sayılı BK.m.133/2). Ancak, kesilen zamanaşımı, kesilme tarihinden başlayarak yeniden işler (BK.m.135/1). Dava ile kesilmiş zamanaşımı, davanın devamı süresinde taraflardan birinin yargılamaya ilişkin her bir işleminden ve hâkimin her emir ve hükmünden itibaren yeniden cereyana başlar.
Öğretide, kısmi davada dava edilmeyen alacak kesimi için, fazlaya ilişkin hakkın saklı tutulmuş olmasının zamanaşımını kesmeyeceği kabul edilmektedir (Baki, Kuru:age., Cilt:II, s.1541 vd.; Pekcanıtez, H./Atalay, O./Özekes, M.:age., s.321). Kısmi dava açılması halinde zamanaşımı yalnız alacağın kısmi dava konusu yapılan miktarı için kesilir (HGK. 20.3.1968 gün ve E:1968/9-210, K:151; 3.7.2002 gün ve E:2002/9-564, K:572; 9.10.2002 gün ve E:2002/9-809, K:802; 06.03.2013 gün ve E:2012/4-824, K:2013/305 sayılı ilamları).
Anayasa Mahkemesinin iptal kararı sadece ek dava yerine kısmi ıslah yoluyla saklı tutulan alacakları aynı davada isteme kolaylığı getirmiş olup, zamanaşımı, temerrüde düşürme gibi, usul ve yasa hükümlerini değiştirmiş değildir. Kısmi ıslahta, tam ıslahın aksine ıslah tarihine kadar yapılmış bütün usul işlemleri yapılmamış sayılmaz. Kısmi ıslah, yapıldığı tarihten ileriye yönelik olarak hüküm ifade eder (HGK. 3.7.2002 gün ve E:2002/9-564, K:572; 06.03.2013 gün ve E:2012/4-824, K:2013/305 sayılı ilamları).
e) Kısmi Islaha (dava değerinin arttırılmasına) Karşı Zamanaşımı Savunmasının İleri Sürülmesi:
Hukuk Genel Kurulunun 06.03.2013 gün ve E:2012/4-824, K:2013/305; 22.10.2014 gün ve E:2014/4-840, K:2014/837 sayılı ilamlarında sonuç itibariyle; kısmi davada fazlaya ilişkin hakların saklı tutulması nedeniyle dava konusu yapılmayan alacak miktarının ek davaya veya kısmi ıslaha konu olması halinde, bu usul işlemine karşı davalının zamanaşımı def’ini ileri sürebileceği kabul edilmiştir." (YHGK 2014/11-21 Esas 2015/2657 Karar sayılı ilamı)
Yargıtay içtihatlarından da anlaşıldığı üzere, kısmi dava açılması halinde zamanaşımı ancak dava edilen kısım için kesilecek, dava konusu edilmeyen kısım için ise kesilmeyecektir. Davacının dava konusu etmediği ancak 29/05/2019 tarihinde takibe konu ettiği bakiye hasar miktarı için kaza tarihi 01/05/2017 tarihi ile takip tarihi 29/05/2019 tarihi arasında 2 yıllık zamanaşımı süresinin geçtiği ( TTK 1420) anlaşılmıştır. Davalı süresinde zamanaşımı itirazında bulunduğundan davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya uygun değildir. Ancak bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden karar kaldırılarak yeniden hüküm tesis edilebilecektir.
Sonuç olarak, davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince esastan kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı vekilinin İlk Derece Mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN KABULÜNE,
2-6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 24/02/2021 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,
a-Davanın zamanaşımı nedeniyle REDDİNE,
b-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 179,90 TL harcın peşin olarak yatırılan 237,63 TL harçtan mahsubuyla fazla alınan 57,73 TL harcın talebi halinde ilk derece mahkemesince davacıya iadesine,
Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 30/04/2021 tarih ve ... Esas - ... Karar sayılı, ... Harç sayılı Harç Tahsil Müzekkeresinin ilk derece mahkemesince İPTALİNE,
c-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
d-Davalı tarafından ilk derece mahkemesinde herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
e-Arabuluculuğa ilişkin dava şartı nedeniyle Adalet Bakanlığı Bütçesinden ödenen 1.320,00.-TL yargılama giderinin 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/a-13 maddesi gereğince davacıdan alınarak hazineye irat KAYDEDİLMESİNE,
Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 30/04/2021 tarih ve ... Esas ... Karar ... Harç sayılı Harç tahsil müzekkeresinin İPTALİNE,
f-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
g-Davacı tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının 6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince İlk Derece Mahkemesince davacıya İADESİNE,
3-İstinaf incelemesi yönünden;
a-Davalının istinaf başvurusu kabul edildiğinden 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin olarak yatırılan 452,39 TL nispi istinaf karar harcının talebi halinde ilk derece mahkemesince davalıya İADESİNE,
b-Davalı tarafından istinaf incelemesi için yapılan 162,10 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 11,00 TL tebligat gideri, 48,50 TL posta gideri olmak üzere toplam 221,60 TL istinaf yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
c-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından davalı lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
d-İstinaf gider avansından kullanılmayan kısmının 6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesince ilgilisine İADESİNE,
4-Kararın İlk Derece Mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE,
Dair, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle, 6100 Sayılı HMK'nın 362/1-a. maddesi gereğince dava değerinin karar tarihi itibariyle temyiz kesinlik sınırı olan 238.730,00 TL'nin altında kalması nedeniyle kesin olarak karar verildi.27/03/2023
...