T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: DENİZLİ ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ: 20/06/2018
DAVANIN KONUSU: Banka Teminat Mektubunun İadesi Ve Depo Edilmesi (Depo Edilmesi İstemli)
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ: 21/02/2023
İlk Derece Mahkemesinin dava dosyası istinaf yasa yolu incelemesi yapılmak üzere Dairemize gönderilmiş olmakla, istinaf incelemesi HMK'nın 356. vd. maddelerince duruşmalı olarak yapılan açık yargılama sonucunda dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili özetle; müvekkili ile davalı şirket arasında imzalanan kredi sözleşme- lerini diğer davalıların müteselsil kefili sıfatıyla imzaladıklarını, borcun ödenmemesi üzerine kredi ilişkisinin kat ettiklerini belirterek; toplam 1.022.484,72 TL olan teminat mektubu bedelinin davacı banka nezdindeki bir hesapta depo edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davalılardan .... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi vekili özetle; müvekkili şirkete kullandırılan gayri nakdi kredilerin nakde dönüşmediğini ve riskin gerçekleşmediği, gelecekteki rizikolar için depo kararı verilmesinin istenemeyeceği gerekçesi ile davanın reddini istemiştir.
Diğer davalılar davanın reddini savunmuşlardır.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk Derece Mahkemesi özetle; davacının risk unsuru dikkate alınarak teminat mek- tubu bedellerinin borçlu şirket ve kefilleri tarafından sözleşme gereğince depo edilmesinin isteyebileceği, dava tarihinden sonra davaya konu teminat mektuplarından 660.000,00 TL bedelli olanın 04/03/2016 tarihinde 349.448,16 TL ödenerek kısmen nakde dönüştürüldüğü gerekçesiyle; davanın kabulüne, toplam 1.022.484,72 TL teminat mektubu bedelinden nakde dönüşen 349.448,16 TL nin mahsubu ile bakiye 673.036,56 TL nin davalılardan müteselsilen tahsil edilerek davacı banka nezdinde faiz getirisi olmayan bir hesapta depo edilmesine, nak- de dönüşen 349.448,16 TL teminat mektubu bedelinin nakde dönüştüğü 04/03/2016 tarihin- den itibaren davacı bankanın orta ve uzun vadeli kredilere uyguladığı en yüksek faiz oranının %50 fazlası üzerinden temerrüd faizi ve faizin %5 gider vergisi uygulanmak suretiyle davalı- lardan müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Karara karşı davalı .... Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili ile .... ve .... vekili istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
Davalı .... Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; kararın doğru olmadığını, tazmin edilen teminat mektubu bedelinin açıkça hüküm fıkrasına yazılması gerektiğini, yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak hüküm kurulduğunu, teminat mektupları meblağları göz önüne alındığında depo edilmesi istenen meblağ ile fahiş fark bulunduğunu belirterek kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
.... ve .... vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilleri hakkında kabul hükmü kurulmasının doğru olmadığını belirterek kararın kaldırılmasını iste- miştir.
UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR:
Uyuşmazlık, davalı şirket hakkında kurulan hükmün doğru olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
DELİLLER :
1-Beyan dilekçeleri
2-Bilirkişi raporları
3-Dosya kapsamı
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
Dava, gayrinakdi kredi sözleşmesinden kaynaklanan depo kararı istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesince yukarıda açıklanan gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Mahkememizce Yargıtay bozma kararından önce:
1-Davalılar .... ve ... vekili tarafından kararın istinaf edil- diği, istinafa konu kararda 349.448,16 TL yönünden eda hükmünün kurulduğu, adı geçen davalılar vekilince hükmün tamamına yönelik olarak istinaf talebinde bulunulduğu, değinilen eda hükmünün nispi harca tabi olduğu göz önüne alınarak, Dairemizce davalılar vekiline eksik olan 5.915,60 TL tutarında nispi harcı tamamlaması için gerekli ihtaratı içerir muhtıra gönderildiği ve bir hafta kesin süre verildiği, ancak davalılar vekili tarafından harç eksiğinin tamamlanmadığı gerekçesi ile davalılar vekilinin istinaf başvurusunun 6535 sayılı yasayla değişik 6100 sayılı HMK'nın 352/1-ç. bendi uyarınca istinaf başvuru şartını yerine getirmedi- ğinden usulden reddine;
2-a Davalı ... Gıda ... A.Ş. vekilinin istinaf isteminin incelenmesine gelince; dosya evrakı itibariyle davalı şirket ile davacı banka arasında nakdi ve gayrinakdi kredi sözleşmesi bulunduğu, dava dilekçesinde belirtildiği üzere toplam 10 adet teminat mektubu nedeniyle davacı bankanın riskinin devam ettiği, nitekim yargılama sırasında 660.000,00 TL bedelli teminat mektubunun kısmen nakde dönüştüğü, nakde dönüşen tutarın mahkeme karar gerekçesi ve hükümde açıkça gösterildiği belirtilerek, davalı vekilinin bu yöne ilişen istinaf başvurusunun esastan reddine;
b- Kısmen nakde dönüşen teminat mektubunun 660.000,00 TL bedelli olduğu, dosya içerisinde bulunan müzekkere cevabı incelendiğinde teminat mektubunun kısmen nakde dönüşmesinin ardından mektubun davacı bankanın Dalaman şubesine teslim edildiği, bu haliyle teminat mektubu bedeli olan 660.000,00 TL ile nakde dönüşen tutar olan 349.448,16 TL arasındaki fark olan 310.551,84 TL yönünden davacı bankanın ödeme riskinin ortadan kalktığı, bunun sonucu olarak depo kararı yönünden değinilen tutarın dikkate alınmasının gerektiği, ancak mahkemece bu hususun göz önüne alınmadığı gerekçesi ile davalı vekilinin bu yöne ilişkin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması- na; davanın KISMEN KABULÜ ile; toplam 1.022.484,72 TL teminat mektubu bedelinden nakde dönüşen ve iade edilen 660.000,00 TL bedelli teminat mektubu düşüldükten sonra kalan 362.484,68 TL bedelin davalılardan müteselsilen tahsil edilerek davacı banka nezdinde faiz getirisi olmayan bir hesapta DEPO EDİLMESİNE; nakde dönüşen 349.448,16 TL temi- nat mektubu bedelinin nakde dönüştüğü 04/03/2016 tarihinden itibaren davacı bankanın orta ve uzun vadeli kredilere uyguladığı en yüksek faiz oranının %50 fazlası üzerinden temerrüd faizi ve faizin %5 gider vergisi uygulanmak suretiyle davalılardan müştereken ve mütesel- silen tahsiline karar verilmiştir.
Kararın temyizi üzerine Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 02/06/2022 tarihli ve .... Esas .... karar sayılı ilamı ile “Nakde dönüşen alacak bakımından kurulan hükümde uygulanacak faiz oranının ne olacağı açıkça gösterilmemiş, infazda tereddüt yaratacak ve denetime elverişli olmayacak şekilde davacı bankanın orta ve uzun vadeli kredilere uygula- dığı en yüksek faiz oranının % 50 fazlası üzerinden temerrüt faizi uygulanmasına karar" verildiği gerekçesi ile hükmün bu yöne ilişkin kısmını bozmuştur.
Dairemizce bozma kararına uyularak, dosya nakte dönüşen 349.448,16 TL teminat mektubu bedelinin nakde dönüştüğü 04/03/2016 tarihi itibarıyla davacı bankanın orta ve uzun vadeli kredilere fiilen uyguladığı en yüksek faiz oranın tespiti için ek rapor alınmış alınan bu raporda en yüksek faiz oranının %37 olduğu yönünde rapor düzenlemiştir. Davacı bankaya yazılan müzekkereye de aynı yönde cevap verildiği görülmüştür.
Mahkememizce bozma ilamına uygun olarak alınan bilirkişi raporuna göre nakte dönüşen 349.448,16 TL teminat mektubu bedelinin nakde dönüştüğü 04/03/2016 tarihi itiba- rıyla davacı bankanın orta ve uzun vadeli kredilere fiilen uyguladığı en yüksek faiz oranın %37 olduğu anlaşıldığından, uygulanması gereken temerrüt faizinin akdi faizin %50 fazlası olmasının gerekmesi ve bu durumda uygulanması gereken temerrüt faizi oranın %55,5 oldu- ğu gözetilerek aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, 362.484,68 TL bedelin davalılardan müteselsilen tahsil edilerek davacı banka nezdinde faiz getirisi olmayan bir hesapta DEPO EDİLMESİNE,
2-349.448,16 TL'nin 04/03/2016 tarihinden itibaren uygulanacak %55,5 oranındaki temerrüt faizi ve bunun üzerinde %5 gider vergisi uygulanmak suretiyle davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacıya verilmesine,
3-Depo talebi yönünden alınması gereken 35,90 TL maktu harcın davalılardan müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Nakde dönüşen kredi yönünden alınması gerekli 23.870,80 TL nisbi karar ve ilam harcından, peşin alınan 17.461,49 TL harcın mahsubu ile bakiye 6.409,31 TL harcın davalılardan müteselsilen tahsiliyle hazineye irad kaydına,
5-Davacı tarafından dosyada yapıldığı görülen peşin harç dahil toplam 18.226,89 TL yargılama giderinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Davacı tarafından yatırılan gider avansından karar kesinleşinceye kadar yapılan masraflar düşüldükten sonra kalan kısmın karar kesinleştikten sonra davacı tarafa iadesine,
7-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirmiş olmakla karar tarihinde geçerli AAÜT göre depo talebi yönünden takdir olunan 2.180,00 TL maktu vekalet ücreti ile nakde dönüşen kredi yönünden hesap ve takdir olunan 26.916,89 TL nisbi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
8-Davalı .... Gıda A.Ş nin kendisini vekille temsil ettirdiği anlaşıldığından, reddedilen depo talebi yönünden 3.400,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
İstinaf incelemesi yönünden;
1-492 sayılı yasa gereğince davalılar ... ve ... tarafından peşin yatırılan 44,40 TL maktu istinaf karar harcından alınması gerekli 179,90-TL harçtan mahsubu ile kalan 135,50-TL harcın bu davalılardan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
a-İstinaf başvurusunda bulunan davalılar .... ve .... tarafından yapılan masrafların kendi üzerlerinde bırakılmasına,
b-İstinaf incelemesi dosya üzerinden yapıldığından davacı yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
c-6100 Sayılı HMK'nun 333. maddesi uyarınca peşin alınan ve kullanılmayan gider avansının ilk derece mahkemesince davalılar .... ve ....a İADESİNE,
2-a-Davalı .... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'nin istinaf başvurusu kabul edildiğinden 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin olarak yatırılan 5.960 TL nispi istinaf karar harcının talebi halinde davalıya İADESİNE,
b-Davalı .... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından istinaf incelemesi için yapılan 7,20 TL tebligat gideri, 121,30 TL istinaf başvuru gideri, 43,00 TL istinaf posta gideri olmak üzere toplam 171,50 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
c-Davalı .... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından temyiz incelemesi için yapılan 267,80 TL temyiz yoluna başvurma harcının davacıdan alınarak davalı .... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'ne VERİLMESİNE,
c-İstinaf incelemesi birden fazla duruşmalı yapıldığından ve davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 11.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı .... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'ne VERİLMESİNE,
d-İstinaf gider avansından kullanılmayan kısmının 6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesince ilgilisine İADESİNE,
4-Davacı .... Bankası'nın temyiz başvurusu reddedildiğinden yapmış olduğu yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Kararın Dairemizce taraflara TEBLİĞİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda 6100 Sayılı HMK'nın 356. maddesi uyarınca duruşmalı olarak oybirliği ile HMK'nın 361/1. maddesi gereğince Dairemiz kararının tebliğinden itibaren İKİ HAFTALIK süre içinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.21/02/2023