T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANTALYA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ: 25/02/2020
DAVANIN KONUSU: Tazminat
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ: 05/11/2021
Taraflar arasındaki Tazminat davasının yargılaması sonucunda verilen kararın süresi içinde davacı ve davalı vekilince istinaf edilmiş olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ: Davacı vekili, davacı müvekkilinin distribütör, davalının da alıcı olarak yer aldıkları ve ... Şti'nin de üretici olarak taraf olduğu "Firma Görüşme/Anlaşma Formu'nun 16/08/2013 tarihinde imzalandığını, işbu anlaşma formunun "açıklama" bölümüne göre; çalışma şeklinin "konsinye" olarak belirlendiğini ve "ayda bir" satılan ürüne ödeme yapılacağının yazıldığını, konsinye satış sözleşmesinin, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 532 vd. Maddelerinde düzenlenen "Komisyon Sözleşmesi" olduğunu, söz konusu madde metnine göre "Alım veya satım komisyonculuğu, komisyoncunun ücret karşılığında, kendi adına ve vekalet verenin hesabmına kıymetli evrak ve taşınırların alım veya satımını üstlendiği sözleşme olduğunu, davalı şirketin kötü niyetli olduğunu, öncelikle müvekkili şirket ile bir anlaşma yaparak belirli sorumluluklar altına girdiğini ve hiçbir sorumluluğunu yerine getirmeyerek sözleşmenin feshine neden olduğunu, müvekkile hiçbir satış raporu sunmadığını, ve ödeme formunda geçen raf bedelini müvekkiline faturalandırmak istediğini bu nedenlerle davacı ile davalı arasında imzalanan 16/08/2013 tarihli "firma görüşme/anlaşma formu'nun(sözleşme), davalı tarafın sözleşmeye dayalı yükümlülüklerini yerine getirmemesi sebebiyle davacı tarafından haklı sebeple feshedilmesine binaen, davalının davacıdan sözleşme kapsamında teslim aldığı malların iadesine, iadesi mümkün olmadığı takdirde malların bedelleri olan 15.797,20-TL'nin sözleşmeyi fesih tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya teslimini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davalı vekili, Davacı-karşı davalı ile müvekkili arasında imzalanan 16/08/2013 tarihli "Firma Görüşme/Anlaşma Formu'na istinaden taraflar arasındaki ilk mal sevkiyatının 21/09/2013 tarihinde yapıldığını, iş bu anlaşma formunun "sözleşme" vasfı ile tarafların hak ve yükümlülüklerinin belirlendiğini, ve sözleşmede de belirtildiği üzere konsinye (satıştan ödeme yapılması) şeklinde çalışma kararı alındığını, müvekkili şirketin, davacı karşı davalıya sürekli sözlü ve yazılı olarak fatura kesmeleri konusunda bilgi verdiğini, öncelikle davacı-karşı davalının basiretli bir tacir gibi fatura kesmesi gerekirken bunu yapmayarak yalnızca sevk irsaliyesi düzenlemesinin edimin ifası için yeterli olmadığını, 21/09/2013-10/10/2013 tarihleri arasında müvekkile ait 93 adet markete mal tedariki sağlanması işi, davacı-karşı davalı tarafından yapılmış ise de 93 markete tam anlamıyla yetişilemediğini, sevkiyatların eksik yapıldığını ve müvekkile fatura kesilmediğini, davacı-karşı davalıya eksik sevkiyatları tamamlaması ve malların faturalarını kesmesi hususunun sözlü ve yazılı olarak bildirildiğinde ise Antalya 11. Noterliğinin 25/12/2013 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile sözleşmeyi feshettiklerine dair ihtar gönderdiklerini, bu ihtar üzerine davacı-karşı davalı tarafa, mail ortamında fatura kesmesi yönünde yeniden uyarıda bulunulmuş ise de müvekkiline ibraz edilen mail ile cevap cevap vererek sorumluluklardan kaçma amaçlarını gösterdiklerini, sözleşme incelendiğinde davacı-karşı davalının iş bu sözleşme ile yüklendiği birtakım sorumluluklarının bulunduğunu, müvekkilin alacağı miktar olan 36.154,28-TL müvekkiline ödenmediğini savunarak davacı-karşı davalı tarafından açılan davanın reddine karar verilmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece, tarafların defterlerinin usulüne uygun olduğu, davacı kayıtlarına göre teslim edilen ürünlerin %5 iskontosuz KDV dahil toplam 15.794,52.-TL tutarında olduğu, davalı defterlerine göre ise teslim edilen ürünlerin %5 iskontosuz KDV dahil toplam 16.089,50.-TL olduğu, davalı defterlerine göre bu ürünlerin %5 iskontosuz KDV dahil 13.720,30.-TL'lik kısmının satıldığı, davalı defterlerinde teslim edilen malların bedelinin dava dilekçesinde talep edilenden yüksek olduğu anlaşılmakla dava dilekçesinde belirtilen 15.797,20.-TL'lik tutar kadar davacının iade talebinde haklı olduğu, davacının dava dilekçesinde alacağının ticari faiz işletilmesini talep ettiği, davalı - karşı davacı iflas ettiğinden ve dava kayıt kabul davasına dönüştüğünden davacı - karşı davalının bu alacağa müflis şirketin iflas ettiği 06/02/2015 tarihine kadar işleyen faizi de hak kazandığı anlaşıldığı, davadan evvel davalı karşı davacıya çekilen ihtarname 28/12/2013 tarihinde tebliğ edilmiş olup, ihtarnamede verilen 20 günlük mehil sonrası davalı karşı davacı 18/01/2014 tarihinde temerrüde düştüğü, bu tarihten 31/12/2014'e kadar geçen 347 gün için yıllık %11,75 oranında ticari faiz üzerinden yapılan hesaplamada işleyen faizin 1.764,63.-TL olduğu, 31/12/2014 tarihinden itibaren iflas tarihi olan 06/02/2015 tarihine kadar geçen 36 gün için yıllık %10,50 oranında ticari faiz üzerinden yapılan hesaplamada işleyen faizin 163,60.-TL olmak üzere temerrüt tarihinden iflas tarihine kadar istenebilecek işlemiş faizin toplam .1928,23.-TL olduğu anlaşılmakla, asıl davanın kabulüne, Karşı dava yönünden; sözleşme davacı karşı davalı tarafça haklı olarak feshedildiğinde ve bu nedenle davalı karşı davacı müflis şirket sözleşmeye dayalı herhangi bir alacak talep edemeyeceğinden karşı davası reddedilmesine karar verilmiştir..
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :Karara karşı, taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davacı karşı davalı vekili istinaf dilekçesinde; yerel mahkemenin karşı dava yönünden lehlerine maktu vekalet ücreti olan 3.400,00 TL'ye karar verilmesinin hatalı olduğunu, 2020 yılı AAUT'ye göre hükmedilmesi gereken vekalet ücretinin 5.423,14 TL olduğunu, İstinaf nedenleri olarak ileri sürmüştür.
Davalı karşı davacı müflis şirket iflas idare vekili istinaf dilekçesinde; davacı tarafça açılan davaya karşı müflis şirketçe karşı dava açıldığını, tarafların ticari defter ve kayıtları celp edilmeden dava konusu faturaların mevcut olup olmadığı, tebliğ koşulları, karşılıklı ihtarname hususlarına yönelik bilirkişi incelemesi yapılmaksızın eksik inceleme ile karar verilmesinin hatalı olduğunu, mahkemenin davacı tarafın sözleşmeyi feshetmesinde haklı olduğu yönündeki tespitlerinin de eksik inceleme ürünü olup ilk mal sevkıyatı olan 21/09/2013 tarihi ile sözleşmenin feshine ilişkin ihtarname tarihi olan 25/12/2013 tarihleri arasında 3 aylık uzun süre de mal iadesi veya mal sayımı yapılıp yapılmadığı hususunda irdeleme ve araştırma yapılmaksızın eksik inceleme ile karar verildiğini, 26/03/2014 tarihli karşı dava yönünden 02/01/2014 tarihinde fatura ve 11/02/2014 tarihli fatura iade ihtarnamesi kapsamında sözleşeme kapsamındaki mağaza mal raf bedeli yönünden irdeleme ve inceleme yapılmaksızın eksik inceleme ile karar verilmesinin hatalı olduğunu, 17/12/2019 tarihli dilekçeleri ile dosyada mevcut taraflar arasındaki yazışmada tarafların ticari defter ve kayıtların incelenmesi ile karşılıklı alacak borç durumunun belirlenmesi ile birlikte müflis şirketin borcu olması halinde iflas tarihi olan 06/02/2005 tarihine göre hesaplama yapılması bakımından bilirkişi incelemesi yapılması yönündeki talepleri yönü ile herhangi bir olumlu olumsuz karar verilmeden hüküm kurulmasının hatalı olduğunu, istinaf nedenleri olarak ileri sürmüştür.
UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR : Uyuşmazlık, hususlarında toplanmaktadır.
DELİLLER :
1-Beyan dilekçeleri,
2-Dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :
Asıl dava sözleşmenin haklı nedenle feshi nedeniyle malların iadesi bu mümkün olmadığı takdirde malların bedelinin tahsili istemine ilişkin olup, karşı dava sözleşme gereğince ödenmeyen raf katılım bedelinin tahsili istemine ilişkindir.
Mahkemece yazılı gerekçeyle, asıl davanın kabulüne, karşı davanın reddine karar verilmiştir.
Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Davacının distribütör olduğu dava dışı ... Ltd. Şti tarafından üretilen çorapların davalının işlettiği marketlerde konsinye olarak satışı konusunda tarafların firma görüşme/anlaşma formu başlıklı sözleşmeyi 16/08/2013 tarihinde imzaladıkları tarafların kabulünde olup uyuşmazlık konusu değildir.
Davacının dava konusu çorapları 21/09/2013 tarihinde davalıya ilk mal teslimini gerçekleştirdiği tarafların kabulündedir.
Taraflar arasında uyuşmazlık konusu olmayan 16/08/2013 tarihli sözleşmede hesap görmenin ayda bir yapılacağı vadenin ise satıştan itibaren 75 gün olduğu belirtilmiş olup İlk Derece mahkemesi kararınında da belirtildiği üzere davacı tarafça sözleşmenin feshedildiği 25/12/2013 tarihine kadar davalının davacıya ödeme yapmadığı anlaşılmaktadır.
İlk teslim tarihi olan 21/09/2013 tarihinden sözleşmenin davacı tarafça feshedildiği 25/12/2013 tarihine kadar 75 günden fazla bir süre geçmiş olup davalının savunmasında belirttiği gibi 75 günlük sürenin hesap görmenin ay sonuna ilişkin olduğu düşünülse dahi 30/09/2013 tarihinden sonra 15/12/2013 tarihinde sona ereceği dikkate alındığında davalının bu nedenle ödeme yapmadığı savunmasının yerinde olmadığı, davacının sözleşmeyi feshetmesinde haklı olduğu anlaşılmıştır.
Hal böyle olunca tarafların kabulünde olan sözleşmenin davalı tarafça ödeme ediminin süresinde yerine getirilmediğinden davacı tarafça haklı nedenle feshedildiği, sözleşmenin ayakta tutulma iradesinin gösterilmediği böylece tarafların karşılıklı aldıklarının iade yükümlülükleri altında oldukları davalının karşı davasında raf katılım bedelini davacıdan talep etmesinin sözleşme gereğince edimini yerine getirmeyip sözleşmenin davacı tarafça haklı olarak feshine sebep olduğu dikkate alındığında mümkün olmadığı gibi davalının bu konuda düzenlendiği faturanın davacıya 07/02/2014 tarihinde tebliğ edildiği, davacının ise faturayı 11/02/2014 tarihinde süresi içerisinde iade ettiği, yargılama devam ederken davalının iflas ettiği ve davacının sıra cetveline alacağının 20.176,74 TL olarak 332.sırada "davalı" şerhi ile kaydettirdiği hususları birlikte gözetildiğinde sözleşmenin feshine ilişkin ihtarnamenin davalıya tebliği ve ihtarnamedeki sürenin sonu olan 18/01/2014 temerrüt tarihinden iflas tarihi olan 06/02/2015 tarihine kadar davacının işlemiş faiz talebinde bulunabileceği dikkate alındığında davalı karşı davacı vekilinin istinaf taleplerinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin vekalet ücretine ilişkin istinaf talebinin ise karşı davanın harcı esas değerinin 08/11/2014 tarihinde harç tamamlama ile birlikte 36.154,28 TL olduğu, davalı lehine 2020 yılı AAUT'ye gereğince %15 üzerinden hesaplanan 5.423,14 TL vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken maktu vekalet ücreti 3.400,00 TL'ye hükmedilmesi hatalı olmuş olup, davacı karşı davalı vekilinin istinaf talebinin yerinde olduğu anlaşılmıştır.
Sonuç olarak, davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-1. maddesi gereğince esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince esastan kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı vekilinin İlk Derece Mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE,
2-Davacı vekilinin İlk Derece Mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN KABULÜNE,
3-6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince ANTALYA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİnin 25/02/2020 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,
4-A-a-Asıl dava yönünden;
b-Davanın kabulü ile 15.797,20-TL asıl alacak, temerrüt tarihi olan 18/01/2014 tarihinden iflas tarihi olan 06/02/2015 tarihine kadar işleyen 1.928,23-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 17.725,43-TL'nin Antalya Genel İcra Müdürlüğü'nün ... İflas sayılı dosyasında davacı alacağı olarak masaya kayıt ve kabülüne,
c-Alınması gerekli 54,40.-TL harçtan peşin alınan 617,45.-TL harcın mahsubu ile bakiye 593,37.-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı- karşı davalıya iadesine,
d-Davacı tarafından yapılan 25,20.-TL ilk masraf, 87.00-TL tebligat gideri, 1.000,00-TL bilirkişi gideri, olmak üzere 1.112,20-TL yargılama gideri ile peşin alınan 617,45- TL toplamı 1.729,65-TL'nin davalı-karşı davacıdan alınarak davacı-karşı davalıya verilmesine,
e-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 3.400,00- TL maktu vekalet ücretinin davalı-karşı davacıdan alınarak davacı-karşı davalıya verilmesine,
f-Davacı-karşı davalı tarafından yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine,
B-Karşı dava yönünden;
a-Davanın reddine,
b-Alınması gerekli 54,40 TL harcın peşin alınan 269,80-TL harçtan mahsubu ile bakiye 215,40- TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davalı-karşı davacıya iadesine,
c-Davalı-karşı davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına, arta kalanın karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,
d-Davacı-karşı davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 5.423,14-TL nispi vekalet ücretinin davalı-karşı davacıdan alınarak davacı-karşı davalıya verilmesine,
e-Davalı-karşı davacı tarafından yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde talep halinde davalı-karşı davacıya iadesine,
5-İstinaf incelemesi yönünden;
a-Davacının istinaf başvurusu kabul edildiğinden 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin alınan 54,40 TL maktu istinaf karar harcının talebi halinde davacıya iadesine,
b-Davalı tarafından peşin alınan 1.156,42 TL nispi ve 54,40 TL maktu istinaf karar harcının hazineye gelir kaydına,
c-Davacı tarafından istinaf incelemesi için yapılan 148,60 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 48,50 TL posta masrafı, 11,00 TL tebligat gideri olmak üzere toplam 208,10 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
d-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin kendi üzerine bırakılmasına,
e-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından davacı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
d-Taraflar tarafından yatırılan istinaf gider avansından kullanılmayan kısmının 6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesince taraflara iadesine,
6-Kararın İlk Derece Mahkemesince taraflara tebliğine,
Dair, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle, 6100 sayılı HMK'nın 362/1-a. maddesi gereğince dava değerinin karar tarihi itibariyle temyiz kesinlik sınırı olan 78.630,00 TL'nin altında kalması nedeniyle kesin olarak karar verildi. 05/11/2021
...