T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: Denizli Asliye Ticaret Mahkemesi
KARAR TARİHİ : 17/09/2020
DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ : 11/11/2022
İlk Derece Mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ: Davacı vekili, müvekkili şirketin Denizli'de tekstil sektöründe faaliyet gösterdiğini, Denizli'nin köklü şirketlerinden olan müvekkili şirketin satışını yaptığı tekstil ürünlerini 1997 yılında Denizli Organize Sanayi Bölgesinde faaliyete geçirdiği haşıl, çözgü ve dokuma olan entegre fabrikasında üretmekte olduğunu, müvekkili şirket ile davalı şirket arasında müvekkili şirketin üretimini yaptığı çeşitli kumaşlardan 17/01/2017 tarihinden itibaren 22/08/2017 tarihine kadar 13 adet fatura ile satışı yapıldığını, 77.777,49 TL nin 13 adet fatura karşılığı defterlerinede kayıtlı olduğu, davalı tarafından teslim alındığını ve ticari defterlere işlendiğini, davalı şirket tarafından 01/07/2017 tarihli 20.000,00 TL ve 25/07/2017 tarihli 20.000,00 TL olacak şekilde çek ile kısmi ödeme yapıldığını, faturalara ilişkin alacağını tahsil edemeyen müvekkili şirketin davalıdan tahsil edilemeyen 37.777,49 TL borç ve ferilerini tahsil için Denizli 2. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, ancak davalı süresi içinde borca itiraz ederek takibin durdurulduğunu ve 6.862,00 TL olan kısmını kabul ederek kısmi ödeme yaptığını, bu nedenle davanın kabulü ile icra dairesine yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, davalının %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davalı vekili, müvekkili şirketin Denizli'de 2001 yılından bu yana faaliyet gösteren ticari geçmişi bilinen sektörde kabul görmüş bir şirket olduğunu, müvekkili şirketin kaliteli üretimden taviz vermeden ticari hayatına devam ettiğini, müvekkili şirket ile davacı şirket "peşin ödeme usulü" değil, en az 4-5 aylık vadelerle çalıştığını, müvekkili şirket ile davacı şirket arasında sözleşmesel bir ilişki olmadığını, aralarındaki ticari ilişki şifahi anlaşmalarına ve karşılıklı güven ilişkisine göre uzun yıllardır devam ettiğini, müvekkili şirket tarafından davacı şirkete 17/01/2017 tarihinden itibaren, 03/04/2017 tarihi de dahil olmak üzere 40.615,99 TL tutarındaki borca istinaden, 01/07/2017 tarihli 20.000,00 TL tutarında ve 25/07/2017 keşide tarihli 20.000,00 TL tutarında 2 adet çek verdiğini, müvekkili şirketin davacı şirketin edimini eksiksiz ve hatasız ifa ettiğini, borç ödeme yükümlülüğünü düzenli olarak ifa ettiğini, davacı şirketin edimini eksik hatalı ve gecikmeli ifa etmesinden dolayı müvekkili şirketin mali açıdan kaybetmeyi göze alamayacağı müşterileri ile teslimat zamanı ve ürün kalitesi konusunda telafisi imkansız sorunlar yaşadığını, bu nedenle davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, taraflar arasındaki ödemeler incelendiğinde davalının ödemelerini aralarındaki teamüle göre ortalama olarak önceki ödeme aralıkları ile ödediği görülmekle davacının da teamüle aykırı olduğu iddia olunan ödemelere karşılık herhangi bir ihtarına dosyada rastlanılmadığı gerekçeleriyle, davanın kısmen kabulü ile Denizli 2.İcra Müdürlüğünün ... dosyasında itirazın kısmen iptali ile 14.437,00 TL 'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalı tarafından icra dosyasına takip sonrası yapılmış olan ödemelerin davacıya verilmesine, davacı yararına icra inkar tazminatına hükmedilmesine yer olmadığına, 16.913,51 TL nin %20'si oranında kötü niyet tazminatının davacıdan alınarak davalıya verilmesine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkeme gerekçesinin ve hüküm kısmının çelişkili olduğunu, davalının ayıp ihbarının süresinde ve usulüne uygun olmadığını, davaya konu malların davalının yedinde bulunduğunu, icra inkar tazminatına hükmedilmemesinin, davacı aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesinin yasaya aykırı olduğunu istinaf sebepleri olarak ileri sürmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davalı ile olan ticari ilişki çerçevesinde satışı yapılan mallara ilişkin 13 adet faturadan dolayı müvekkilinin 77.777,49 TL alacağı olduğunu, 40.000,00 TL'nin iki adet çekle ödendiğini, bakiye 37.777,49 TL borcun ödenmediğini, bu alacağın tahsili için Denizli 2. İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasında takibe geçildiğini, davalının 6.862,00 TL borcu kabul ettiğini, borca kısmi itiraz ettiğini beyanla, itirazın iptali istemiyle eldeki davayı açmıştır.
Davalı ise, söz konusu fatura vadelerinin gelmediğini, davacı ile aralarında 4,5 aylık vade anlaşmasına ilişkin mutabakat olduğunu, vadeleri gelen faturaların icra dosyasına ödendiğini, davacı şirketin renk ve deseni hatalı kumaşlar gönderdiğini, ödemesi yapılmayan 7.452,00 TL lik kısmın hatalı ürün karşılığı olduğunu beyan etmiştir.
Yargılama sonunda mahkemece, davanın kısmen kabulü ile; Denizli 2.İcra Müdürlüğünün ... dosyasında itirazın kısmen iptali ile 14.437,00 TL 'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalı tarafından icra dosyasına takip sonrası yapılmış olan ödemelerin davacıya verilmesine, davacı yararına icra inkar tazminatına hükmedilmesine yer olmadığına, 16.913,51 TL nin %20'si oranında kötü niyet tazminatının davacıdan alınarak davalıya verilmesine karar verilmiştir.
Takip cari hesap alacağına ilişkin olmayıp faturaya dayalı yapılmıştır.. Denizli 2. İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyada takip konusu yapılan faturaların 615,99 TL'lik fatura, 4.302,72 TL'lik fatura, 1.944,00 TL'lik fatura, 8.882,78 TL'lik fatura, 2.760,48 TL'lik fatura, 14.424,48 TL'lik fatura, 4.847,04 TL'lik fatura olduğu, toplam takip tutarının 37.777,49 TL olduğu anlaşılmıştır. Ancak dosyada takip konusu fatura örneklerine rastlanılmamıştır.
İtirazın iptali davaları takibe sıkı sıkıya bağlıdır. Takip konusu faturalar olduğundan bu faturalar çerçevesinde araştırma ve inceleme yapılması gerekir. (Y 19. HD 2014/11364 Esas 2014/13336 Karar sayılı ilamı) Faturaya dayanıldığı halde cari hesap alacağı yönünden inceleme yapılması doğru değildir.
Kabule göre de;
1-Faturaların vadeye bağlandığı ve takip tarihi itibariyle vadelerinin gelmediği hususunun usulüne uygun kesin delillerle ispatlanması gerektiğinin gözetilmemesi,
2-Dava değeri 30.915,49 TL gösterildiği ve kısmen kabul tutarı 14.437,00 TL olmakla , dava değerine göre reddedilen miktar 16.478,49 TL olduğu halde reddedilen kısmın 16.913,51 TL olduğunun kabulü ile bu tutar üzeninden kötü niyet tazminatına hükmedilmesi,
3-Yargıtayın yerleşik içtihatları gereği, kötüniyet tazminatının, itirazın iptaline konu alacağın mevcut olmadığın tespiti ve alacaklının da kötü niyetle takip başlattığının anlaşılması halinde borçlu lehine hükmedilecek tazminat olup, alacaklının borçlunun kötü niyetle takip başlattığını ispat etmesi gerektiği halde ( Y.11 HD 2016/1072 E 2016/9554 K sayılı ilamı ) davası kısmen kabul edilen ve alacaklı olduğu anlaşılan davacı aleyhine şartları oluşmadığı halde kötüniyet tazminatına hükmedilmesi,
5-Taraflar tacir olduğundan uygulanması gereken TTK'nın 23. Maddesine göre, mal tesliminde süresinde gerekli inceleme yapılıp belirtilen sürelerde ayıp ihbarı yapılmadığı taktirde malın kabul edilmiş sayılacağı yönündeki düzenlemeye göre, takibe konu faturadaki mallara ilişkin varsa ayıp, niteliği ve ayıp ihbarı ile ilgili olarak gerekli ve yeterli inceleme ve değerlendirmenin yapılmaması,
6-Faturaya dayalı takiplerde alacağın likit olup kabul edilen tutar üzerinden alacaklı yararına icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,
7-İtirazın iptaline konu dava dosyasının Denizli 2. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası olduğu halde kararda ... Esas sayılı dosyasının yazılması,
8-İtirazın iptali davasında takipten sonra yapılan ödemelerin icra müdürlüğünce infaz aşamasında dikkate alınması şeklinde hüküm kurulması gerektiği halde davalı tarafından icra dosyasına takip sonrasında yapılmış olan ödemelerin davacıya verilmesi şeklinde hüküm kurulması,
Usul ve yasaya uygun değildir.
İcra dosyası fiziken olmadığından UYAP sisteminde yapılan incelemede ödeme yapıldığı 02/12/2021 tarihinde dosyanın takipsizlik ile kapatılmasına karar verildiği görülmüştür.
Bu nedenlerle takibe dayanak faturalar celp edilerek bu faturalar çerçevesinde araştırmanın ve incelemenin yapılması, savunmada ileri sürülen hususların değerlendirilmesi, İcra dosyasının incelenmesi, tarafların ticari defter ve belgeleri üzerinde yeniden bilirkişi incelemesi yapılarak ve delillerde değerlendirilerek ( takibe konu borç tamamen ödendiği hallerde ise davanın konusuz kalması nedeniyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığı karar verilmesi gerekli olup, yargılama gideri ile vekalet ücreti konusunda ise haklılık durumuna göre karar verilmesi gerekir) sonucuna göre yargılamaya devamla esas hakkında karar verilmesi gerekirken eksik incelemeye dayalı olarak usul ve yasaya aykırı karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Sonuç olarak, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulü ilk derece mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın İlk Derece Mahkemesine geri gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin İlk Derece Mahkemesinin kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN KABULÜNE,
2-6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince Denizli Asliye Ticaret Mahkemesinin 17/09/2020 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
3-6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın Denizli Asliye Ticaret Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
4-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin olarak yatırılan 450,00 TL nispi istinaf karar harcının ilk derece mahkemesince talep halinde davacıya İADESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesinde yapılacak yargılama sonucunda dikkate ALINMASINA,
6-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından davacı lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
7-6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan istinaf gider avansının İlk Derece Mahkemesince ilgiliye İADESİNE,
8-Kararın İlk Derece Mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE,
Dair, 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-a-6. maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle ve HMK'nın 353/1-a. maddesince kesin olarak karar verildi.11/11/2022
...