T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANTALYA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ: 12/12/2019
DAVANIN KONUSU: Elatmanın Önlenmesi
YEREL MAHKEME KARARI : Davanın reddine
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ: 02/11/2021
Taraflar arasındaki Elatmanın Önlenmesi davasının yargılaması sonucunda verilen kararın süresi içinde davacı vekilince istinaf edilmiş olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ: Davacı vekili,Davacı şirkete ait forkliftin kısa süre kullanılıp iade etmek üzere davalı ... Şti'ne 2017 yılı Ağustos ayında geçici olarak verildiğini, ancak davalı ... Şti'nin piyasaya borçlanıp faaliyetini terk ettiği, ortadan kaybolduğu, mallarını kaçırdığının görüldüğünü, söz konusu forklifti de beraberinde kaçırdığı düşüncesi ile arayıp ulaşmaya çalışan davacı şirketin ilgilerinin kaçırılan forkliftin diğer davalı ... Şti'nin işyerinde olduğu ve kullanıldığının haricen tespit edildiğini, dava konusu forkliftin kaçırılması ihtimaline binaen tespit talebinde bulunulduğunu, davalı şirket adresine 06.08.2018 tarihinde bilirkişi katılımı ile gidilen tespitte davacı şirkete ait olan dava konusu forkliftin davalı ... Şti'nin adresinde bulunduğu ve kullanılmakta olduğunun belirlendiğini, bilirkişinin 2.el değerini 34.000TL olarak belirlediğini, bedelin düşük olduğunu, davacıya ait forklifti esasında yasal dayanağı olmadığı halde elinde bulundurduğu tespit edilen ... Şti'ne gönderilen ihtarla dava konusu forkliftin iadesi ayrıca farkı ve fazlasını talep hakkı saklı kalmak üzere şimdilik aylık 1.500TL işgal teminatı-emsal kiranın da ödenmesi talebinde bulunulduğunu, ihtarın tebliğ edildiği anlaşılmış ise de bu aşamaya kadar dava konusu forkliftin davacı şirkete iade edilmediğini, ihtara cevap verilmediği gibi kullanım karşılığı emsal karaya ecrimisile mahsuben herhangi bir ödeme de yapılmadığını, davacı şirketin söz konusu forklifti davalı-davalılara satmadığını, faturasını düzenlemediğini, kayıtlarından da çıkarmadığını, iddia ederek, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere, dava konusu forkliftin tedbiren davacıya teslimine, kabul edilmemesi halinde söz konusu forkliftin elden çıkarılmaması ve değerinin düşmemesi için kullanımının davada verilecek karar kesinleşinceye kadar tedbiren teminatsız olarak durdurulmasına, davanın kabulüne, dava konusu forkliftin davacı şirkete aidiyetinin tespiti ile çekişmenin giderilmesine, davalı şirketin müdahalesinin menine, forkliftin davacı şirkete aynen teslimine, olmadığı takdirde dava tarihindeki bedeline mahsuben şimdilik 34.000TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı şirketten tahsili ile davacıya ödenmesine, varsa forklifts verilen zararlar ile yıpranmasından kaynaklanacak haklar da saklı kalmak üzere forkliftin davalı şirket eline geçtiği tespit edilecek tarihten itibaren olmadığı takdirde her halde tespit tarihinden itibaren belirlenecek emsal kira karşılığı ecrimisil alacağına mahsuben şimdilik 1.500TL'nin ihtarın davalı şirkete tebliği tarihine göre temerrüt gerçekleştiğinden 26.06.2018 tarihinden itibaren işleyen ve işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesini dava ve talep etmişlerdir.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davalı ... Şti.'nin cevap dilekçesi sunmadığı görüldü. Davalı ... Şti vekili, öncelikle zilyetliğin korunması taleplerinin Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından değerlendirilebileceği gözönünde bulundurularak görevsizlik karar verilmesini talep ettiklerini, davalı şirkete dava konusu forkliftin diğer davalı şirketten 01.12.2017 tarihinde satın alındığını, davacının da kabulünde olduğu üzere o tarihlerde dava konusu malın diğer davalı ... Şti zilyedinde bulunduğunu, 01.12.2017 tarih ... nolu faturanın dosyaya sunulacağını, ayrıca bu faturanın her iki davalı şirketin ticari defterlerinde de kayıtlı olduğunu, dava konusu malın tescile tabi bir mal olmadığını, davalının diğer davalının zilyedinde bulunan forklifti fatura karşılığı satın aldığını, bu forkliftin emanet verildiğini davalının bilme ihtimalinin bulunmadığını, kaldı ki davacının diğer davalıyla aralarında akdedilmiş kira sözleşmesi ya da bedelsiz kullanım için verildiğine ilişkin bir belge sunmadığını, böyle bir belge olsaydı dahi davalının bilme ihtimalinin olamayacağını, davacının diğer davalıdan alacağını tahsil edemeyip davalıdan tahsil ederek haksız kazanç elde etme çabasında olup kötü niyetli olduğunu, ilgili işlemin muvazaalı olduğu iddiası da bulunmamakta olduğunu, bu sebeplerle, görevsizlik kararı verilmesini, taşınır ve tescile tabi olmayan malların mülkiyetinin zilyetliğin devri yoluyla gerçekleştirileceğinden haksız kazanç eldesi amaçlı açılmış mesnetsiz ve kötü niyetli davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, davalı ... Şirketinin emin sıfatıyla zilyet konumunda olduğu, yerel mahkemenin kabulünde olduğu. emin sıfatıyla zilyetten iş makinasının zilyetliğini malik sıfatıyla ve iyi niyetle devralan davalı ... Şti TMK 988. Maddesi gereği iş makinasının mülkiyetini kazandığı, bu durumun aksi ve davalı şirketin kötü niyetli olması hali davacı tarafından ispat edilemediği, gerekçesiyle Davalı ... Şirketine yöneltilen davanın reddi karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde; müvekkilinin maliki olduğu dava konusu iş makinesinin geçici kullanım için davalılardan ... Şti'ye teslim edilmiş ise de, bu şirketin diğer davalı ile işbirliği yapıp sahte oluşturulan fatura ile davalı şirkete mal kaçırma kapsamında kanıtlanmayan borca mahsuben iş makinesinin teslim edildiğinin ortaya çıktığını, iş makinesinin davacı adına sicile kaydedilmemiş dolasıyla menkul mal hükmünde olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, İİK'nın 278 ve 279.maddeleri dikkate alındığında iş makinesinin sahte belge ile ele geçiren davalı şirketin iyi niyetinden söz edilmesinin mümkün olmadığını, iş makinesinin ödeme yol ve yöntemlerine aykırı olarak bedelsiz kaçırıldığını, kötü niyetin ve hakkın kötüye kullanımı korunamayacağını, davalı ... Şti şirketinin iş makineleri satışı iştigal eden bir şirket olmadığını, davalılar arasında ticari münasebet bulunduğuna göre aynı sektörde faaliyet gösteriyor olmaları da dikkate alınarak diğer davalı şirketini iş makinesi bulunup bulunmadığını bilebilecek durumda olduğunun kabulü gerektiğini, sahte fatura ile oluşturulan kayıt ve devirde dikkate alındığında davacının iş makinesinin sicile kaydedilmiş olmasının sonuca etkisi olmadığını, istinaf nedenleri olarak ileri sürmüştür.
UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR: Uyuşmazlık, dava konusu iş makinesinin davacıya ait olup olmadığı ve davacıya iadesinin bu mümkün olmazsa dava tarihindeki bedelin davalılardan tahsilinin gerekip gerekmediği hususlarında toplanmaktadır.
DELİLLER:
1-Beyan dilekçeleri,
2-Dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
Dava, müdahalenin meni, menkul eşyanın teslimi ve ecrimisil istemine ilişkindir.
Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Bir iş makinesi olan forkliftin, 2918 sayılı Kanun’un 22/c–2. maddesi uyarınca Sanayi, Ticaret veya Sanayi ve Ticaret Odalarınca tescili zorunludur. Aynı Kanun’un 20/d maddesi gereğince de tescilli araçların her türlü satış ve devirlerinin tescil belgesi esas alınmak üzere noterlerce yapılması gerekir.
Dava konusu iş makinesi olan forkliftin davacı tarafça 04/11/2016 tarihli fatura ile satın alındığı tarafların kabulünde olup uyuşmazlık konusu değildir.
Davacının dava konusu iş makinesi olan forkliftin 2017 yılı Ağustos ayında geçici olarak davalı ... Şti'ye verdiği İlk Derece Mahkemesince aldırılan bilirkişi raporuna göre de davacının defterlerinde iş makinesinin 04/11/2016 tarihinde ...'dan 43.500,00 TL'ye satın alındığı ve halen kayıtlı olduğu, satış yapmadığı davalı ... Şti defterlerinde ise 01/12/2017 tarihinde diğer davalı ...Şti'den 20.000,00 TL karşılığı bu iş makinesini aldığı ancak ödeme yapmadığı cari hesaba mahsuben alım yaptığının belirtildiği anlaşılmıştır.
Antalya Ticaret ve Sanayi Odası'na yazılan müzekkerelere verilen cevapta, dava konusu iş makinesi forkliftin tescilli olmadığının bildirildiği görülmüştür.
Her ne kadar dava konusu iş makinesi forklift tescilli olmasa da iş makinesinin devrinin yasada özel olarak düzenlendiği, davalı ... Şti'nin basiretli bir tacir olarak şekle tabi bu işlemin şekil şartlarına uyması gerektiği halde bu şekle uymaması ve diğer davalının borcuna mahsuben iş makinesini alması iyi niyetle mülkiyeti kazandığı anlamına gelmeyecektir.
Hal böyle olunca; Noterde düzenlenmiş satış sözleşmesine dayanmayan üçüncü kişinin iş makinesini iyi niyetle mülkiyetini kazandığı kabul edilemeyeceğinden İlk Derece Mahkemesince iş makinesinin davacıya iadesine, ecrimisil talebinin ise koşulları oluşmadığından reddine karar verilmesi gerekirken bu talep yönünden davalı ...Şti hakkındaki davanın reddine karar verilmesi hatalı olmuş olup, davacı vekilinin istinaf talebinin yerinde olduğu anlaşılmıştır.
Her ne kadar davalı istinaf talebinde bulunmamış ise de, iş makinesinin iadesine karar verilmesi nedeniyle terditli talepte bulunan davacının ilk talebi kabul edildiğinden davalının tazminat talebi yönünden hüküm kurulmamıştır.
Sonuç olarak, davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince esastan kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin İlk Derece Mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN KABULÜNE,
2-6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince ANTALYA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİnin 12/12/2019 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,
3-a-Davanın KABULÜ ile, ... Model ... şasi, TS ... motor numaralı ... marka forklift iş makinesinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
b-Davacının ecrimisil talebinin REDDİNE,
c-Harçlar Kanuna göre alınması gereken 2.322,54 TL harçtan peşin alınan 606,26 TL nin mahsubu ile eksik alınna 1.716,28 TL nin davalılardan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
d- Davacı tarafın yapmış olduğu ilk dava masrafı, posta ve bilirkişi ücretinden ibaret toplam 1,318,60 TL nin davalılardan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
e-Yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
f-Tarafların yatırmış oldukları ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde TARAFLARA İADESİNE,
4-İstinaf incelemesi yönünden;
a-Davacının istinaf başvurusu kabul edildiğinden 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin alınan 54,40 TL maktu istinaf karar harcının talebi halinde davacıya iadesine,
b-Davacı tarafından istinaf incelemesi için yapılan 148,60 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 43,00 TL posta masrafı olmak üzere toplam 191,60 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
c-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından davacı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
d-Davacı tarafından yatırılan istinaf gider avansından kullanılmayan kısmının 6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesince davacıya iadesine,
5-Kararın İlk Derece Mahkemesince taraflara tebliğine,
Dair, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle, 6100 sayılı HMK'nın 362/1-a. maddesi gereğince dava değerinin karar tarihi itibariyle temyiz kesinlik sınırı olan 78.630,00 TL'nin altında kalması nedeniyle kesin olarak karar verildi. 02/11/2021
...