T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANTALYA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ARA KARAR TARİHİ: 29/07/2022
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Alım Satım)
GEREKÇELİ
KARARIN YAZIM TARİHİ: 13/10/2022
İlk Derece Mahkemesinin dava dosyası istinaf yasa yolu incelemesi yapılmak üzere Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Başkanın inceleme raporu okundu.
Davacının İddialarının Özeti: Davacı vekili, davalı tarafından Antalya 15. İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasından rehin açığı belgesine dayalı olarak icra takibi başlatıldığını, şirket aleyhine gayrimenkuller üzerine haciz şerhi işlendiğini, takipsizlik nedeniyle icra dosyalarının düşerek konusuz kaldığını ve takip dosyalarının kapandığını, Antalya Genel İcra Müdürlüğünün .... sayılı dosyası ile yenileme talep edildiğini ve dosyanın yenilendiğini, gayrimenkullerin satış talebinin de kabul edildiğini ve müvekkili şirkete ait olan taşınmazların Antalya Gayrimenkul Satış icra Dairesinin .... sayılı dosyası ile satış işlemlerinin yapılığını, taraflar arasında düzenlenen 04/09/2002 tarihli ibrananame başlıklı belgeye göre müvekkilince ödemeler yapıldığını, davalı tarafın takibe dayanak gösterilen senetlerinin borcunun ödenmiş ve davalı şirket yetkilisi karşılığında ibraname imzalayarak hiçbir hak ve alacağı kalmadığını beyan ettiğini, haksız takibin durdurulmasına, müvekkilinin davalıya borcu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkemenin 17/05/2022 tarihli tensip zaptı 24 nolu ara kararı ile Davacı vekilinin icra takibinin tedbiren durdurulması talebinin; icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında takibin tedbir yoluyla durdurulmasına karar verilemeyeceğinden REDDİ ile İİK'nın 72/3 maddesi uyarınca dava değeri olan 563.544,18.-TL'nin %20'si tutarındaki 112.708,85.-TL nakdi teminatın mahkeme veznesine depo edilmesi veyahut kesin ve süresiz teminat mektubu ibraz edilmesi karşılığında icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmemesi hususunda ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmiştir.
İhtiyati tedbir kararına itiraz eden vekili dilekçesinde özetle; eldeki davadan yaklaşık 15 yıl önce Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde tarafları ve konusu aynı olan .... Esas sayılı dosya ile menfi tespit ve ipoteğin fekki davası açıldığını, bu davanın reddedildiğini ve kararın kesinleştiğini, bu dosyaya istinaden eldeki davanın esastan incelenmesine geçilmeden usulden reddine karar verilebileceğini, somut hiçbir delil ile desteklenmeyen dava dilekçesinde istinaden tedbir kararı verilmesinin kanuna uygun olmadığını ayrıca icra kapak hesabının 1.321.500,00 TL ye ulaştığını, bu nedenle alınan teminatın da az olduğunu, arttırılması gerektiğini ve kesin hüküm bulunması nedeniyle mahkemece verilen ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İlk Derece Mahkemesinin 29/07/2022 Tarihli Ara Kararının Özeti : Mahkemece, 17/05/2022 tarihli tensip zaptı 24 nolu ara karar uyarınca icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmemesi hususunda ihtiyati tedbir kararı verildiği, mahkememizce öngörülen teminatın mahkeme veznesine davacı tarafça depo edildiği, tedbir kararının uygulandığı, mahkemece verilen kararın, İİK'da düzenlenen kanun maddesine uygun olduğu, itiraz olarak öne sürülen sebepler, ihtiyati tedbirin içeriği de düşünüldüğünde tedbirin kaldırılmasına sebep olacak sebepler olmadığı, ihtiyati tedbirin geçici hukuki himaye niteliğinde olması nedeniyle, itiraz dilekçesinde belirtilen bazı hususlar ihtiyati tedbirin incelenmesi sınırının dışında olduğu, teminat miktarının ise yargı uygulamasına, dosya kapsamına uygun olduğu gerekçeleriyle itirazın reddine karar verilmiştir.
İleri Sürülen İstinaf Sebepleri: Karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; kesin hükme ilişkin dava şartının incelenmediğini ve kapak hesabı dikkate alındığında teminatın yetersiz olduğunu, istinaf sebepleri olarak ileri sürmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE : Dava, menfi tespit istemine ilişkin olup istinafa konu karar ihtiyati tedbirin kaldırılması talebinin reddine dair ara karardır.
Mahkemece yazılı gerekçeyle, tedbir talebine itirazın reddine karar verilmiştir.
Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Davacı İİK'nın 72/3 maddesi uyarınca menfi tespit davası açmıştır. Davacı dava dilekçesinde takibin tedbiren durdurulması talebinde bulunmuştur.
2004 Sayılı İİK'nın 72/3. maddesinde "İcra takibinden sonra açılan menfi tesbit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez. Ancak, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyle icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini istiyebilir." düzenlemesi yer almaktadır. İİK'nın 72/3.maddesindeki anlatımdan da anlaşılacağı üzere, düzenlemenin borçluya verilen bir hak olduğu, borçlunun icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde istemde bulunabileceği, söz konusu madde uyarınca ihtiyati tedbir kararı verilebilmesi için talep koşulunun yeterli olduğu, kesin hüküm engeline ilişkin dava şartının ilk derece mahkemesince esasa ilişkin olarak incelenecek hususlardan olduğu, bu nedenle istinafa konu İİK 72/3 madde uyarınca verilen tedbire ilişkin istinaf talebinin yerinde olmadığı anlaşılmaktadır. Ancak takip tarihi, takibin kesinleşme tarihi ve eldeki menfi tespit davasının açılma tarihi dikkate alındığında kesinleşen takibin dava tarihine kadar işlemiş faizinin alacağın esaslı bir kısmını oluşturduğu şöyle ki 23/07/2012 olan takip tarihi itibariyle 563.544,18 TL Asıl Alacak, 416,87 TL İşlemiş Faiz toplamı 563.961,05 TL alacağın 08/02/2022 tarihi itibariyle kapak hesabına göre 1.298.423,47 TL olduğu, bu nedenle takip tarihi itibariyle geçerli asıl alacak üzerinden alınan teminatın yeterli olmadığı, davalı vekilinin buna ilişen istinaf talebinin yerinde olduğu anlaşılmıştır.
Sonuç olarak, davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince teminat yönünden kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının teminat yönünden kaldırılmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı vekilinin İlk Derece Mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN KABULÜNE,
2-6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince ANTALYA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ nin 29/07/2022 tarih ve .... Esas, sayılı ARA KARARININ KALDIRILMASINA,
a- İİK'nın 72/3 maddesi uyarınca dava tarihi itibariyle 1.298.423,47 TL alacağın %20'sine tekabül eden 259.684,69 -TL nakdi teminatın mahkeme veznesine depo edilmesi veyahut kesin ve süresiz teminat mektubu ibraz edilmesi karşılığında icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmemesi hususunda İHTİYATİ TEDBİR KONULMASINA,
Eksik 146.975,84 TL teminatın 7 günlük kesin süre içerisinde yatırılması aksi taktirde ihtiyati tedbirin kaldırılacağı hususuna ilişkin ilk derece mahkemesince davacı vekiline meşruhatlı davetiye çıkarılmasına,
Müteakip işlemlerinin İlk Derece Mahkemesince yapılmasına,
3-İstinaf incelemesi yönünden;
a-İstinaf başvurusunda bulunan davalı tarafından peşin olarak yatırılan 80,70 TL harcın istek halinde davalıya ADESİNE,
b-İstinaf başvurusunda bulunan davalı tarafından yapılan 220,70 TL istinaf başvuru harcı, dosyanın istinafa gönderilme posta masrafı 72,00 TL olmak üzere toplam 292,70 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
c-İstinaf incelemesi dosya üzerinden yapıldığından davalı lehine istinaf vekalet ücreti taktirine YER OLMADIĞINA,
d-6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan istinaf gider avansının karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,
4-Kararın İlk Derece Mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE,
Dair, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle ve 6100 Sayılı HMK'nın 362/1-f. maddesi gereğince kesin olarak karar verildi.13/10/2022
...