T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: Denizli Asliye Ticaret Mahkemesi
KARAR TARİHİ: 08/10/2021
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit ve İstirdat
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ: 24/05/2022
İlk Derece Mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ: Davacı vekili, müvekkil şirket hakkında Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin ..... D.iş sayılı dosyası ile ihtiyati haciz kararı alınarak Bursa 17. İcra Müdürlüğünün .....E sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile icra takibi başlatılarak ödeme emri gönderildiğini, takip dayanağı çekteki imza ve kaşe müvekkil şirket yetkilisine ait olmadığını, ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan incelemede müvekkilinin herhangi bir borcunun bulunmadığının görüleceğini, keşidecisi ..... şirketi tarafından gönderildiği beyan edilen kargo paketi açıldığında kargodan dava konusu çekin çıkmaması üzerine keşideciye bilgi verildiğini, müvekkilinin davalıya borcu olmadığının tespit edilmesine, davalının haksız ve kötü niyetli takibi sebebiyle alacağın %20'si üzerinden kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, müvekkil tarafından icra dosyasına yatırılan paraların istirdadına karar verilmesini, yargılama giderlerinin karşı tarafa hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davalı vekili, müvekkil aleyhine açılan davanın yetkili Bakırköy asliye Ticaret Mahkemesinde açılması gerekirken yetkisiz mahkemede açılması nedeniyle mahkemenin yetkisizliğine karar verilmesini, davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, HMK'nın 6.maddesinde yer alan genel yetki gereğince davalının yerleşim yerinin "..... Mahallesi ..... sokak No:..... ...../İstanbul" olduğu, davacı borçlunun İİK'nun 72/son maddesindeki düzenlemeye göre menfi tespit davasını davalının yerleşim yeri mahkemesinde açabilecekleri gibi; icra takibinin yapıldığı yer mahkemesinde de açabileceği, bu hususta seçimlik hakka sahip olduğu, davacı borçlu hakkında icra takibinin yapıldığı yerin ise Bursa ili olup davacının davasını davalının yerleşim yeri veya icra takibinin yapıldığı yer mahkemesinde açmadığı, davalının da cevap dilekçesiyle süresinde ve HMK'nın 19. maddesinde belirtilen şekilde usulüne uygun yetki itirazında bulunduğu göz önüne alınarak davacının kanun ile belirlenen yetki kurallarına uymadan tüm bu yetki kuralları bertaraf edilmek suretiyle kanunen belirlenen yetkili mahkemelerden hiçbirinde dava açmadığı, bu haliyle seçim hakkı davalı tarafa geçtiği anlaşılmakla, davalı tarafından süresinde yapılan yetki itirazının kabulü ile Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesinin yetkili olduğu sonuç ve kanaatine varılarak HMK'nun 114/1-ç ve 115/2 maddeleri gereğince mahkemenin yetkisizliğine, yetkisizlik nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; her ne kadar takibin Bursa 17. İcra Müdürlüğünün ...... Esas sayılı dosyası ile Bursa ilinde açılmış ise de delil listesinde bildirilen Bursa İcra Hukuk Mahkemesinin ..... Esas ..... Karar sayılı kararı ile yetki itirazlarının kabulü ile yetkili icra müdürlüğünün Denizli İcra Müdürlüğü olduğuna karar verildiğini, işbu kararın 252/2020 tarihinde kesinleştiğini, takibi yapan Bursa İcra Dairesinin yetkisizliğinin de sabit hale geldiğini, hal böyle iken menfi tespit davasının takibi yapma yetkisinin Denizli İcra Müdürlüğüne geçtiğini, 13/01/2021 tarihinde menfi tespit davasını yetkili Denizli Mahkemesinde açılması zorunluluğunun doğduğunu, mahkemece yetki itirazının reddine karar vermek gerekirken eksik inceleme ile takibi yapan icra dairesinin Bursa İcra Dairesi olduğundan ve Denizli mahkemesinin yetkisiz olduğu gerekçesiyle verilen yerel mahkeme kararının ortadan kaldırılmasına ve tarafları ve konusu aynı olan sırf yetki itirazı nedeniyle tefrik edilen ..... Esas sayılı dava dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini istinaf sebepleri olarak ileri sürmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, menfi tespite ve istirdat talebine ilişkindir.
Mahkemece yazılı gerekçeyle, mahkemenin yetkisizliği nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.
Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
İİK'nın 72/son maddesine göre, borçlunun, menfi tespit davasını davalının yerleşim yeri mahkemesinde açabileceği gibi; icra takibinin yapıldığı yer mahkemesinde de açabilecektir. Davalının yerleşim yeri ...../ İstanbul ise de, davacı tarafından Bursa 17. İcra Dairesinde yapılan takip sonucunda yetki itirazı üzerine Bursa 1. İcra Hukuk Mahkemesince ..... Esas .....Karar sayılı ilamı ile, borçlu ..... Tekstil ... A.Ş'nin yetki itirazının kabulüne, Bursa 17. İcra Müdürlüğünün yetkisizliğine, karar kesinleştiğinde ve talep halinde icra dosyasının Denizli İcra Müdürlüğüne gönderilmesine karar verilmiştir. Karar 25/12/2020 tarihinde kesinleşmiştir. İcra dosyasının yetkili icra dairesine gönderilmesinin talep edildiği belirtilmiştir. Kesinleşen icra mahkemesi kararına göre yetkili icra dairesi Denizli İcra Dairesidir. Bu durumda davanın yetkili mahkemede açıldığı gözetilerek yargılamaya devamla esas hakkında karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde yetkisizlik kararı verilmesi usul ve yasaya uygun değildir.
Sonuç olarak, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-3. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren yerel mahkemeye gönderilmesine karar verilmesi gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin İlk Derece Mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN KABULÜNE,
2-6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-3 maddesi gereğince Denizli Asliye Ticaret Mahkemesinin 08/10/2021 tarih ve ..... Esas - .....Karar sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,
3-İlk Derece mahkemesinin yetkili olmasına rağmen yetkisizlik kararı verilmiş olması nedeniyle 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-a-3 maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın Denizli Asliye Ticaret Mahkemesinin GÖNDERİLMESİNE,
4-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin alınan 59,30 TL maktu istinaf karar harcının istem halinde davacıya iadesine,
5-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesinde yapılacak yargılama sonucunda dikkate ALINMASINA,
6-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından davacı lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
7-6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan istinaf gider avansının İlk Derece Mahkemesince davacıya İADESİNE,
8-Kararın İlk Derece Mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE,
Dair, 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-a-3 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle ve HMK'nın 353/1-a maddesince kesin olarak karar verildi.24/05/2022