T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANTALYA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ: 08/01/2021
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit
İlk Derece Mahkemesinin kararı süresi içerisinde davacı vekilince istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ: Davacı vekili, Müvekkilinin ... tarafından ödeme yerine kullanılmak üzere 3 adet çek defteri teslim aldığını, her birinde 25 adet sayfa bulunan defterlerden birinin 24 sayfanını, birinini 23 sayfasını, diğer çek defterinin ise sadece 3 sayfasının kullanıldığını, müvekkilinin 2005 yılında da ... ünvanlı işletmesindeki hisselerini devrettiğini, müvekkilinin bu devirle beraber ticari faaliyetlerini bitirdiğini ve gerek şirket adına gerekse kendi adına almış olduğu çekleri kullanmadığını, 20/03/2014 tarihinde ... yetkilisinin müvekkilinin aradığını ve 10 yıl öncesine ait bir çek yaprağının çıplak gözle yapılan incelemede imzanın müvekkile ait olmadığının kendilerince tespit edildiğini, çek sayfasının bir fotokopisinin alındığının müvekkiline bildirildiğini, bu bildirimin ardından müvekkilinin kullanmadığı çek koçanın çalındığını anladığını, ve konuya ilişkin olarak Antalya CBS hırsızlık bürosuna müracaat ettiğini, söz konusu müracaat .... hazırlık sayısıyla derdest olduğunu, konuya ilişkin olarak ayrıca Antalya 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... sayısıyla menfi tespit davası da ikame edildiğini, davaya konu ... Bankası A.Ş'nin ... nolu 30/08/2014 keşide tarihli ve 23.500,00TL bedelli çekin müvekkili tarafından keşide edilmediğini, yapılacak olan imza incelemesinde de bu hususunun ortaya çıkacağını, davaya konu çek ve kalan toplamda 24 adet çekin hükümsüz olduğunu, bu nedenle müvekkilinin bu çekler dolayısıyla bir sorumluluğunun bulunmadığını beyan etmekle; dava konusu çeke dayanılarak işlem ve ödeme yapılmasının önlenmesi hususunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini, dava konusu çekin bankaya ibrazı halinde, inceleme yapılabilmesi için-emanete tarihinin 30/08/2014 olması da dikkate alınarak bankaya müzekkere yazılmasını, davanın kabulü ile, ... Bankası A.Ş ... Şubesinin ... nolu 30/08/2014 keşide tarihli ve 23.500,00TL bedelli çeke ilişkin olarak borcunun olmadığının tespitini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davalı ... vekili, müvekkilinin ciranta ...'a satmış olduğu ev tekstili ürünler karşılığında almış olduğu, dava konusu çeki ... ciro yolu ile devrettiğini, ...'ün bu çeki bankadan soruşturması sonucu çalıntı olduğunun söylenmesi üzerine müvekkiline iade ettiğini, ve müvekkilinin de bu çek tutarının ... ödemek zorunda kaldığını, davacının tacir olduğunu, Antalya CBS'nın ... hazırlık dosyasının halen devem ettiğini, bu dosyada müvekkili ve diğer ilgili şahısların ifadelerinin alındığını, bu soruşturma dosyasının bekletici mesele yapılarak dinlenen şahısların iş bu davada dinlenerek iddianın gerçek olup olmadığı, ve çeklerde imzası olan ciranta ve lehdarla davacı arasında bir ilişki olup olmadığı hususunun araştırılması gerektiğini, dava konusu çekin henüz müvekkili tarafından bir resmi takip işlemine konu edilmediğini, müvekkili tarafından .... petrole bedeli ödenmek zorunda kalınarak savcılığa teslim edildiğinden dolayı müvekkilinin bu olayın asıl mağduru olduğunu, davacının herhangi bir zarar görmediğini, bu davanı sebebi ve sorumlusu olmadığını beyan etmekle; davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece, ... tarihli celsede taraflarca takip edilmeyen dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verildiği, işlemden kaldırılma kararından sonra davacı vekilinin yenileme dilekçesi sunması üzerine yeniden duruşma gün ve saati belirlenerek taraflara tebliğe çıkartılmış ise de, davalı ... adına duruşma gün ve saati bildirir davetiyenin bila tebliğ döndüğü ve daha evvel ön inceleme ve tahkikat duruşmalarının gün ve saatini bildirir davetiyenin ilanen tebliğ edildiğinden, adı geçen davalıya yeni duruşma gün ve saatinin ilanen tebliği için celse arasında basın ilan kurumuna müzekkere yazıldığı, BİK Genel Müdürlüğü tarafından 1.109.2.-TL ilan bedeli belirleyip talep ettiği, talep üzerine duruşma günü beklenmeksizin celse arasında davacı vekiline meşruhatlı davetiye çıkartılarak, ilan ücretinin tebliğden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde karşılanması, aksi halde HMK 114/1-g bendi ve HMK 115/2 maddesi gereğince davanın usulden reddedileceği husus ihtaren tebliğ olunduğu, ancak verilen süre içinde gider avansı yatırılmadığı gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkemesinin taraflarının 24/06/2020 tarihli duruşmaya mazeret dilekçesi göndermelerine rağmen 24/06/2020 tarihli celse de dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verdiğini, bu maddi hatanın taraflarınca bildirilmesi üzerine İlk Derece Mahkemesinin 25/06/2020 tarihli ara kararı ile 24/06/2020 tarihli ara karardan dönülerek yeni duruşma gününü 06/11/2020 tarihi olarak belirlendiğini ve ara kararının taraflara tebliğine karar verildiğini, celse arasında basın ilan kurumu ilan ücretinin yatırması için ihtarlı tebligat çıkartıldığını, ilan ücreti yatırılmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, mahkemenin kendi hatasını müvekkiline ödettiremeyeceğini, davalılardan ...'a duruşma gününü bildirir birçok defa ilanen tebligat yapıldığını, bir davalı yönünden ilanen tebligat yapılmamış olmasının diğer davalılar gözetilmeksizin usulden reddine karar verilmesini gerektirmeyeceğini, mahkemece usul ekonomisinin gözetilmediğini, ayrıca kullanılmayan gider avansının da bulunduğunu, istinaf nedenleri olarak ileri sürmüştür.
UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR : Uyuşmazlık, davacıın ilanen tebligat ücretini yatırmaması nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesinin doğru olup olmadığı hususlarında toplanmaktadır.
DELİLLER :
1-Beyan dilekçeleri,
2-Dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :
Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.
Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın usulden reddine karar verilmiştir.
Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
İlk Derece Mahkemesinin davacı vekilinin 24/06/2020 tarihli duruşmaya mazeret dilekçesi göndermesine rağmen 24/06/2020 tarihli celse de dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verdiği, bu maddi hatanın davacı vekilince bildirilmesi üzerine İlk Derece Mahkemesinin 25/06/2020 tarihli ara kararı ile 24/06/2020 tarihli ara karardan dönülerek yeni duruşma gününün 06/11/2020 tarihi olarak belirlendiği ve ara kararın taraflara tebliğine karar verildiği, 06/11/2020 tarihli 11.celsede davalı ...adına çıkartılan tebligatın bila tebliğ gelmesi üzerine davalı ... adına duruşma gün ve saatini bildirir davetiye tebliğine dair ara karar kurulduğu, celse arasında davacı vekiline davalı ...'ın ilanen tebligat için bildirilen ilan ücretini yatırması için HMK 114/1-g ve 115/2 maddeleri gereğince iki haftalık kesin süre verildiğine dair ihtarlı tebligat çıkartıldığı ve bu e-tebligatın 29/11/2020 tarihinde tebliğ edildiği görülmüştür.
İlk Derece Mahkemesince davacı vekilince 24/06/2020 tarihli 10.celseye 18/06/2020 tarihli mazeret dilekçesi gönderilmesine rağmen sehven taraflarca takip edilmeyen davanın işlemden kaldırılamsına dair 24/06/2020 tarihli ara kararın kurulduğu, davacı vekilinin bu maddi hatayı bildirmesi üzerine 25/06/2020 tarihli ara karar ile 24/06/2020 tarihli ara karardan dönülerek duruşma gününün 06/11/2020 tarihine bırakıldığı ve duruşma gününün taraflarına tebliğine ara karar kurulduğu davalılardan ...'a dava dilekçesi ve duruşma gününün daha önce ilanen tebliğ edilmesine rağmen dosyayı takip etmeyen ve 10.celseye katılmayan ...'a mahkemenin maddi hatası sonucu dosyanın 10.celsede işlemden kaldırılması üzerine yeni duruşma gününün tebliğine ilişkin ara karar hatalı olmuş olup, mahkemenin kendi hatasından dolayı davacı vekiline ...'a ilanen tebligat yapılması için 114/1-g,115/2 maddeleri gereğince iki haftalık kesin süre verildiğine dair ihtarlı tebligat çıkartılması da bu yönde verilmiş ara karar bulunmaması ilanen tebligat masrafı için gider avansında bulunan bedel düştükten sonra kalan bölümün istenmesi gerekirken bu hususu da riayet edilmediği gözetildiği hatalı olmuş olup davacı vekilinin istinaf talebinin yerinde olduğu anlaşılmıştır.
Sonuç olarak, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulü ilk derece mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın İlk Derece Mahkemesine geri gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin İlk Derece Mahkemesinin kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN KABULÜNE,
2-6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince ANTALYA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİnin 08/01/2021 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
3-6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın ANTALYA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİne GÖNDERİLMESİNE,
4-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin alınan 59,30 TL maktu istinaf karar harcının davacıya iadesine,
5-Davacı tarafından istinaf incelemesi için yapılan 162,10 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ve 32,50 TL posta gideri olmak üzere toplam 194,60 TL istinaf yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından davacı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
7-6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan istinaf gider avansının İlk Derece Mahkemesince davacıya iadesine,
8-Kararın İlk Derece Mahkemesince taraflara tebliğine,
Dair, 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-a-6 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle ve HMK'nın 353/1-a maddesince kesin olarak karar verildi.30/11/2021
......