T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: DENİZLİ ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ: 26/03/2021
Taraflar arasındaki İtirazın İptali davasının yargılaması sonucunda verilen kararın süresi içinde davacı vekilince istinaf edilmiş olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili,davalı ...'nin müvekkili şirketle 03/10/2019 tarihinde iş makinesi kiralama sözleşmesi yaptığını, bu sözleşme uyarınca müvekkili şirkete 12 ay boyunca iş makinesi kiralama yükümlülüğü altına girdiğini, söz konusu iş karşılığında müvekkilinin tüm edimleri yerine getirmesine karşın davalı firma tarafından gerekli ödemelerin sürekli olarak geç ve eksik yapıldığını, bunun üzerine tarafların sözleşmeyi karşılıklı olarak feshettiğini, müvekkili firma tarafından 01.11.2019 tarihinde 126.299,87 TL tutarında, 01.12.2019 tarihinde 120.182,33 TL tutarında, 10.01.2020 tarihinde 126.409,74 TL tutarında, 17.02.2020 tarihinde 112.870,82 TL tutarında faturalar düzenlediğini. Davalı firmanın faturalara istinaden 09.12.2019 tarihinde 50.000,00 TL, 20.12.2019 tarihinde 65.000,00 TL, 09.01.2020 tarihinde 50.000,00 TL, 22.01.2020 tarihinde 50.000,00 TL ödeme yaptığını, bunun üzerine davalı hakkında Denizli 9. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattıklarını, davalının söz konusu takibe itiraz ettiğini, takibin durduğunu, bu nedenle davalının icra takibine yaptığı itirazın iptalini, takibin devamını, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla borçlu şirketçe 112.870,82 TL'nin ticari faiziyle ödenmesini ve takip konusu alacağın % 20 den aşağı olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Dava dilekçesi davalıya usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalı davaya cevap vermemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ :
Mutlak ticari dava sayılan hallerin olmadığı, sözleşme içeriğinin operatörlü araç kiralama hizmetine ilişkin olduğu ve tarafların ticari işletmesi ile ilgili olmadığı, Ticaret Müdürlüğü'nden gelen yazı cevabına istinaden davacının ticaret kaydının ve tacir sıfatının olmadığı ve uyuşmazlığın da TTK'nın 4/2. maddesinin “a-f” bentlerindeki hususlara ilişkin olmadığı anlaşılmış olup, 6102 sayılı TTK’nın 6335 sayılı Kanunla değişik 5/3. maddesinde ise asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu düzenlemesine istinaden görevli mahkemenin Denizli Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu gerekçesiyle görevsizlik karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Karara karşı davacı vekili istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin dava dilekçesinde de belirttiği üzere faaliyet adresinin İzmir ili olup, sorulması gereken ticari sicil kaydının da İzmir'de olduğunu, İlk Derece Mahkemesince hatalı olarak Denizli Ticaret Sicil Müdürlüğünden müvekkilinin kaydının sorulduğunu ve kaydın olmadığına dayanarak görevsizlik kararı verildiğini, müvekkilinin İzmir ilinde tacir kaydı bulunması sebebiyle görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olduğunu, yine tarafların tacir olup dava konusunun TTK'da sayılan ticari işlerden olması nedeniyle görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olduğunu, müvekkilinin Bornova vergi Dairesi'nden alınan tacir olduğuna dair kayıtlarının bulunduğunu, istinaf nedenleri olarak ileri sürmüştür.
UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR : Uyuşmazlık, görevli mahkemenin asliye Ticaret Mahkemesi olup olmadığı hususlarında toplanmaktadır.
DELİLLER :
1-Dosya Kapsamı
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın görevsizlik nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.
Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
6098 sayılı Türk Borçlar Kanun'unun 299. maddesinde; "kira sözleşmesi, kiraya verenin birşeyin kullanılmasını veya kullanmayla birlikte ondan yararlanılmasını kiracıya bırakmayı, kiracının da buna karşılık kararlaştırılan kira bedelini ödemeyi üstlendiği sözleşmedir." şeklinde tanımlanmıştır.
Taraflar arasındaki 03/10/2019 tarihli sözleşme hükümlerine göre davacı tarafın iş makineleri sahibi ve kiraya veren olarak araçların teslimini ve operatörün teminini üstlenmiş olduğu davacının icra takibine dayanak alacağının bu sözleşmeye dayalı olduğu görülmekle, taraflar arasında hizmet sözleşmesine dayalı uyuşmazlık bulunduğu, taraflar arasındaki akdi ilişkinin kiralama ilişkisi olmayıp hizmet alım sözleşmesi olduğu anlaşılmaktadır.
HMK'nın 2. maddesinde asliye hukuk mahkemelerinin görevi düzenlenmiş olup, bu hükme göre "Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir." Ancak aynı maddenin ikinci fıkrasında istisna öngörülerek "Bu Kanunda ve diğer kanunlarda aksine düzenleme bulunmadıkça, asliye hukuk mahkemesi diğer dava ve işler bakımından da görevlidir." ifadesine yer verilmiştir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4. maddesinde nisbi ve mutlak ticari davalar düzenlenmiş olup her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları nisbi ticari dava olup, tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın maddenin ilk fıkrasında a, b, c, d, e ve f bentlerinde sayılan hususlardan doğan hukuk davaları ise mutlak ticari dava niteliğindedir. TTK m.5 uyarınca aksine hüküm bulunmadıkça dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir.
Tüm bu açıklamalar ışığında; davalı şirket tacir olmakla, davacının da tacir olduğu, istinaf dilekçesi ekinde sunulan İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğünün yazısından görülmüş olup, dava konusu hizmet alım sözleşmesinden de davacının operatörü ile birlikte kiraladığı, 6 adet iş makinesinin bulunduğu gözetilip, TTK'nın 4. ve 5. maddeleri de dikkate alındığında uyuşmazlığın ticari dava niteliği taşıdığı Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu anlaşılmasına rağmen İlk Derece Mahkemesince davacı tarafın dava dilekçesinde adresinin İzmir olmasına rağmen Denizli Ticaret Sicil Müdürlüğüne yazılan müzekkereye verilen cevapta tacir kaydına rastlanmadığı gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmesi hatalı olmuş olup, davacı vekilinin istinaf talebinin yerinde olduğu anlaşılmıştır.
Sonuç, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile 6100 sayılı HMK.nun 353/1-a-3 maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın yerel mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin ilk derece mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN KABULÜNE,
2-6100 sayılı HMK.nun 353/1-a-3 maddesi gereğince Denizli Asliye Ticaret Mahkemesi nin 26/03/2021 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,
3-İlk Derece Mahkemesi davada görevli olmasına rağmen görevsizlik nedeniyle usulden ret karar verildiği anlaşıldığından 6100 sayılı HMK.nun 353/1-a-3 maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın Denizli Asliye Ticaret Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE,
4-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin alınan 59,30 TL istinaf karar harcının istinaf eden davacıya İADESİNE,
5-6100 sayılı HMK.nun 326/1maddesi gereğince davalı tarafından istinafta yapılan 162,10 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 37,50 TL posta gideri olmak üzere toplam 199,60 TL istinaf yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-6100 Sayılı HMK'nun 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesine İADESİNE,
7-İstinaf incelemesi dosya üzerinden yapıldığından davacı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
8-Dairemiz kararın ilk derece mahkemesince taraf vekillerine tebliğine,
Dair, 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-a maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle kesin olarak karar verildi. 10/09/2021
......