T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
KARAR TARİHİ:12/09/2025
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
KARAR TARİHİ:25/10/2021
DAVANIN KONUSU:Alacak
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ:12/09/2025
İlk Derece Mahkemesinin kararı ve dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili; davalı kooperatif kurulduktan sonra 2019/Eylül ayında yapılan ve tasfiye kararı alınan olağanüstü genel kurul toplantısına kadar kooperatifin başkanlığını yaptığını, davalı kooperatif adına kayıtlı "Antalya İli, Kepez İlçesi, ... Mahallesinde kain ve tapunun ... ada ... parsel numarasında kayıtlı taşınmaz üzerinde A ve B bloktan oluşan toplam 18 bağımsız bölüm yapılması hususunda" yüklenici ... Ltd. Şti. ile Antalya 16. Noterliği'nin 10.07.2014 tarih ve ... yevmiye numaralı "Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi" imzalandığını, yapılan sözleşmede inşaatta nelerin yapılacağının teker teker belirtildiğini, sözleşmenin imzalanmasından sonra ruhsat için Kepez Belediyesine başvurulduğunda inşaatın tamamı için "Isıtma ve Yangın Söndürme Sistemi" yapılması belediyece zorunlu tutulunca yüklenici şirketin Isıtma ve Yangın Söndürme Sistemi yapılmasının sözleşmede yer almadığını, sonradan ortaya çıkan ekstra bir külfet olduğunu, yapılacak bu iş ve külfetin 1/2 karşılığı kooperatifçe karşılandığı takdirde bu ekstra imalatı yapabileceklerini, aksi takdirde yapmayıp sözleşmenin feshi yoluna gideceklerini söylemeleri üzerine durumun kooperatif üyeleriyle telefonla görüşüldüğünü, sözlü onaylarının alındığını, bunun üzerine yüklenici şirketin inşaata kablolar döşeyerek fuiloil kazan sistemi kurarak, her daireye kalorifer borusu çekip petekler döşeyerek ısıtma ve yangın söndürme sistemi yaptığını, yaptığı bu işlerin 1/2 karşılığı olarak da müvekkilince imzalanan bonoların şirket yetkilisi ...'e verildiğini, ancak 9 üyeden oluşan kooperatifin 6 üyesinin bu ekstra imalatın 1/2 bedelini ödemeye yanaşmadığını, bu ödememe durumları üzerine müvekkilinin geçmişte imzalayıp yüklenici şirket yetkilisi ...'e verdiği bonolara dayanılarak Antalya 11. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, icra tehdidi altında müvekkilinden 156.950,00.-TL tahsil edildiğini, bu ödemeyi yaptıktan sonra kooperatifin diğer yetkili iki yönetim kurulu üyesiyle ve diğer üyeleriyle defalarca görüşülmesine rağmen 6 üyenin payına düşen 104.633,34.-TL'nin müvekkiline ödenmediğini, bunun üzerine Antalya 4. Noterliği'nin 22.11.2019 tarih ve ... yevmiyeli ihtarnamesinin gönderilerek alacak talebinde bulunduğunu, ancak davalı kooperatifin Antalya 22. Noterliği'nden gönderdiği 13.12.2019 tarih ve ... yevmiyeli nolu ihtarnamesiyle ödemeye yanaşmadığını, bu durum üzerine ekstra yapılan imalatların neler olduğu ve parasal karşılıklarının da ne kadar olduğu hususunda Antalya 3. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş. dosyasıyla tespit yapıldığını, tespit sonucu yapılan kalorifer tesisat bedelinin 117.000,00 TL olduğu, yangın söndürme tesisat bedelinin de 16.000,00 TL olduğu şeklinde rapor tanzim edildiğini, yüklenici şirket yetkilisi ...'e kooperatif başkanı olarak müvekkilinin ödemek mecburiyetinde kaldığı bedelin tarafına ödenmediğini beyanla fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 40.000,00.-TL alacağın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davalı kooperatif; kooperatiflerinin kurulduğu günden itibaren çift imza ile müştereken temsil edildiğini, davacının tek başına imza attığı bonoda şahsi sorumluluğunun olduğunu, davacı ile ... arasında bono alınıp verilmesi ile ilgili hukuki ilişkilerin kooperatifi bağlamadığını, projenin zorunlu unsuru olan ısıtma ve yangın söndürme sisteminin tüm projeler için mevzuat gereği zaten ruhsat aşamasında zorunlu olduğunu, davacının kooperatif başkanı olarak yükleniciye tek başına sözlü olarak ek imalat talep etmesi ve ücret ödeyeceğini beyan etmesinin geçerliliğinin olmadığını, bu konuda üyeleri aramadığını ve bilgi vermediğini, yönetimde imza yetkisi olan diğer 2 üyenin de imzası ve bilgisinin olmadığını, davacı ...'in kooperatif başkanı olduğu dönemde kooperatifin aleyhine kendisinin menfaatine olmak üzere yüklenici firmanın yetkilisi olan ... ile aralarında kooperatifin bilgisi ve onay kararı olmadan senet alıp verdiğini ve sözleşmeler yaptığını, bu yapılan sözleşmeler ve aldığı senetleri tahsil ettiğini ve tahsil ettiği paraları da kendi şahsi hesabına yatırdığını, davacının davasına konu ettiği şahsi senedin ise ...'den 250.000,00.-TL lik senedi anlaşarak ortadan kaldırma çabası sırasında kooperatifin bilgisi olmadan tahsil ettiği paraya karşılık verdiğini beyanla kooperatifleri çift imza ile temsil edildiğinden ve kooperatif üyeleri ile yönetim kurulunun bilgisi ve onayı dışında iş ve işlemler yapıldığından davacının davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
Mahkemece; "Davacı davalı kooperatifin eski başkanı olduğunu, davalı kooperatif adına kayıtlı taşınmaz üzerinde A ve B bloktan oluşan toplam 18 bağımsız bölüm yapılması hususunda dava dışı yüklenici ... Ltd.Şti. ile Antalya 16. Noterliği'nin 10.07.2014 tarih ve ... yevmiyeli “Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi Ve Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi” imzalandığını, sözleşmenin imzalanmasından sonra ruhsat için Kepez Belediyesine başvurulduğunda inşaatın tamamı için “ısıtma ve yangın söndürme sistemi” yapılmasının belediyece zorunlu tutulması üzerine diğer kooperatif üyelerinin sözlü onayları alınmak suretiyle yüklenici şirket ile yapılacak bu iş ve külfetin 1/2 karşılığı kooperatifçe karşılanması hususunda anlaştıklarını, yüklenici şirketin ısıtma ve yangın söndürme sistemi yaptığını, yaptığı bu işlerin 1/2 karşılığı olarak da tarafından imzalanan bonoların kooperatif yetkilisi ...'e verildiğini, ancak kooperatifin bu ekstra imalatın 1/2 bedelini ödemediğini, bunun üzerine yüklenici şirket yetkilisi ...'ün bono alacağının tahsili için Antalya 11. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasıyla 16.01.2018 tarihinde icra takibi başlattığını, icra tehdidi altında 02.05.2019 tarihli anlaşma protokolüyle 42.500,00 TL ve 23.08.2019 tarihli ödeme belgesiyle de 114.450,00 TL olmak üzere toplam 156.950,00 TL tahsil edildiğini, yapılan ödemeden davalı kooperatifin sorumlu olduğunu belirtmiş ise de, mali müşavir bilirkişisinin 12.06.2021 tarihli bilirkişi raporunda, dava konusu lehtarı ..., keşidecisi davacı ... olan toplam 100.000,00.-TL. tutarındaki 3 adet bononun davalı kooperatifin ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, dava konusu olan senetlerin tanzim ve vade tarihlerinde davalı kooperatifin yönetim kurulu üyelerinin ..., ... ve ... olduğu ve yönetim kurulu üyelerinin en az ikisinin kooperatifi müştereken temsil ve ilzama yetkili oldukları, davalı kooperatif genel kurul tutanakları ve karar defterleri üzerinde yapılan incelemelerde, davalı kooperatifin dava konusu olan ısıtma ve yangın söndürme sisteminin yapılması veya bedelinin ödenmesi ile ilgili olarak herhangi bir genel kurul ve yönetim kurulu kararının olmadığının bildirildiği, davacının delil olarak dayandığı 02.05.2019 tarihli anlaşma protokolünde, ...'e yapılacak olan 42.500,00.-TL ödemenin de ... Ltd. Şti. tarafından davalı kooperatife ödeme yapıldığında paranın kooperatif üyeleri arasında paylaştırıldığında davacının hissesinden düşeceğinin kararlaştırıldığı, dolayısıyla bu ödemeden de kooperatifin sorumlu olduğuna ilişkin bir düzenlemenin bulunmadığı, Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesinin tarafları davalı kooperatif ile ... Ltd.Şti. olmasına rağmen davaya dayanak teşkil eden 3 adet bononun keşidecisinin davacı, lehtarının ise ... olduğu, davalı kooperatif tarafından ısıtma ve yangın söndürme sisteminin yapılması veya bedelinin ödenmesi ile ilgili olarak herhangi bir genel kurul ve yönetim kurulu kararı alınmadığı, davacının davaya dayanak teşkil eden bonoların ısıtma ve yangın söndürme sistemi için verildiğini ve bu borçtan davalının sorumlu olduğunu ispat edemediği" gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
İlk Derece Mahkemesi'nce verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı kooperatifle yüklenici şirket arasında yapılan Antalya 16. Noterliği'nin 10.07.2014 tarih ve ... yevmiyeli Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesinde yüklenici şirket tarafından yapılacak imalat kalemlerinin nelerden ibaret olduğunun yazılı olduğunu, bu imalat kalemleri içinde ısıtma ve yangın söndürme sistemi bulunmadığını, bu imalat kaleminin -sözleşme imzalandıktan çok sonra- ruhsat aşamasında ortaya çıktığını ve belediyece zorunlu tutulduğunu, bu durumun, Kepez Belediyesi'nden dosyaya gelen cevabi yazıyla da sabit olduğunu, mahkemenin bu hususu dikkate alan bir değerlendirme içinde olmadan sırf sözünü ettiği bonolar kooperatifin muhasebe kayıtlarında kayıtlı değil diye davanın reddine karar vermesinin son derece haksız ve hatalı olduğunu, ısıtma ve yangın söndürme sistemi olmayan bir binanın değeri ile bu imalat kalemlerinin içinde yer aldığı binanın değerinin çok farklı olduğunu, inşaatta ekstra ısıtma ve yangın söndürme sistemi yapılmış olmasının bina değerini çok artırdığını, diğer bir değişle kooperatif üyelerinin bu ekstra imalatla “bedel ödemeden” ciddi zenginleştiklerini, nimetten yararlanıp külfete katlanmamanın hukuk adına kabul edilemez olduğunu, söz konusu inşaatta ekstra olarak sonradan eklenen ve yapılan bu ısıtma ve yangın söndürme sisteminin parasal karşılığının ne kadar olduğunun Antalya 3. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş. dosyasıyla tespit ve rapor edildiğini, Mahkemenin bu tespit raporunu dikkate alan bir değerlendirme içinde olmamasının hata olduğunu, Mahkemece inşaat mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmaması, ekstra yapılan ısıtma ve yangın söndürme sisteminin yerinde gezilip görülmemesinin, bu ekstra imalat bedellerinin ne kadar olduğu konusunda bilirkişilerden rapor aldırılmaması, incelenmemesi, değerlendirilmemesi vs. ciddi eksiklik ve hata olduğu gibi bir mali müşavir bilirkişiden tarafınca tanzim ve imza olunup yüklenici şirket yetkililerinden ...'e verilen ve ... tarafından icra takibine konu edilen bonoların kooperatif kayıtlarında bulunup bulunmadığı hususunda rapor aldırılmasının, red gerekçesinin de bu yetersiz rapora dayandırılmasının ciddi hata olduğunu, Mahkemenin red kararının yetersiz inceleme ve hatalı değerlendirme sonucu verildiğini ileri sürerek davanın kabulüne karar verilmek üzere İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Dairemizce de istinaf incelemesi bu çerçevede yapılmıştır.
Yargılamada ileri sürülen iddia ve cevaplar, mevcut deliller ve tüm dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde;
Dava; davacı tarafından bonoya istinaden kooperatif adına yapıldığı iddia edilen ödemenin davalı kooperatiften tahsili istemli alacak davası niteliğindedir.
Mahkemece yukarıda yazılı gerekçeyle, davanın reddine karar verilmiştir.
6100 sayılı HMK'nın 359/3. maddesi uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgiler, yasaya uygun gerektirici nedenler, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesinin tarafları davalı kooperatif ile ... Ltd.Şti. olmasına rağmen davaya dayanak teşkil eden 3 adet bononun keşidecisinin davacı, lehtarının ise ... olduğu, yönetim kurulu üyelerinin en az ikisinin kooperatifi müştereken temsil ve ilzama yetkili oldukları ancak bonolar kooperatif adına düzenlenmediği gibi çift imza da içermediği, davalı kooperatif genel kurul tutanakları ve karar defterleri üzerinde yapılan incelemelerde davalı kooperatifin dava konusu olan ısıtma ve yangın söndürme sisteminin yapılması veya bedelinin ödenmesi ile ilgili olarak herhangi bir genel kurul ve yönetim kurulu kararının bulunmadığı, davalı kooperatif yetkililerinin de bu durumdan haberdar olmadıklarını, kendilerine böyle bir bilgi verilmediğini beyan ettikleri, davacının delil olarak dayandığı 02.05.2019 tarihli anlaşma protokolünde ...'e yapılacak olan 42.500,00.-TL ödemenin de ... Ltd. Şti. tarafından davalı kooperatife ödeme yapıldığında paranın kooperatif üyeleri arasında paylaştırıldığında davacının hissesinden düşeceğinin kararlaştırıldığı, dolayısıyla bu ödemeden de kooperatifin sorumlu olduğuna ilişkin bir düzenlemenin bulunmadığı, davacının davaya dayanak teşkil eden bonoların ısıtma ve yangın söndürme sistemi için verildiği ve bu borçtan davalının sorumlu olduğu iddiasını usulünce ispat edemediği, HMK'nın 355/1. maddesi gereği inceleme istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmakla, re'sen gözetilmesi gereken kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu, bu itibarla davacının istinaf itirazlarının yerinde olmadığı anlaşıldığından davacının istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının İlk Derece Mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu ve bağlı tarife gereğince alınması gereken 615,40 TL istinaf karar harcından peşin olarak alınan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 534,70 TL istinaf karar harcının davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Davacının istinaf başvurusu nedeniyle yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Kullanılmayan istinaf gider avansının 6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesince davacıya İADESİNE,
5-Kararın İlk Derece Mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE,
Dair; dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 Sayılı HMK'nın 362/1-a. maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.12/09/2025
...