T.C.
ANTALYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:ANTALYA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:11/11/2022
ASIL ANTALYA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN
... ESAS SAYILI DOSYASI BAKIMINDAN
DAVA:Maddi Tazminat (Trafik Kazasından Kaynaklanan)
BİRLEŞEN ANTALYA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN
... ESAS - ... KARAR SAYILI DOSYASI BAKIMINDAN
DAVA:Maddi ve Manevi Tazminat (Trafik Kazasından Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ:31/12/2025
KARAR YAZIM TARİHİ:13/01/2026
Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonucunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı davacı vekili ve davalı ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmakla, dosyada duruşma yapılmasını gerektiren eksiklik görülmediğinden Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-2-son cümle uyarınca istinaf incelemesinin duruşmasız yapılmasına karar verilerek, dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davacı vekili asıl ve birleşen dosyalara ayrı ayrı sunduğu dava dilekçesinde özetle; 10/11/2017 tarihinde, davalı ... Sigorta A.Ş. ( ... Sigorta Kooperatifi) nezdinde zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalı olan, davalı ...'a ait ve diğer davalı ... yönetiminde bulunan ... plaka sayılı araç ile dava dışı sürücü ... idaresindeki ... plaka sayılı aracın çarpışması sonucu meydana gelen trafik kazasında sürücü ...'ın kullandığı vasıtada yolculuk eden davacının ağır şekilde yaralandığı, iş göremezliğe maruz kaldığı, karşı araç sürücüsünün olayda asli ve tam kusurlu olduğunu beyanla ve fazlaya dair hakkı saklı tutulması kaydıyla (asıl davada) 1.000,00 TL geçici ve 4.000,00 TL sürekli iş göremezlik zararı olmak üzere toplam 5.000,00 TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte karşı aracın trafik sigortacısı olan davalıdan tahsiline, (birleşen Antalya 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında) asıl davaya konu trafik kazasındaki yaralanmasına bağlı arazı nedeniyle maruz kaldığı iş göremezliğe karşılık belirsiz alacak biçiminde ve ileride artırılması kaydıyla 1.000,00 TL'si geçici ve 4.000,00 TL sürekli maluliyete ilişkin olmak üzere toplam 5.000,00 TL maddi tazminatın ve cismani zarardan dolayı duyduğu acı ve ıstırap ile maluliyetin verdiği ruhsal bunalım nedeniyle de 100.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte karşı aracın kayıt maliki ile sürücüsü olan davalılar ... ve ...'tan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalar bir süre ayrı görüldükten sonra Antalya 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasından verilen birleştirme kararı üzerine Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esasında birleşmiş ve bu karar sonrası yargılama birlikte yürütülmüştür.
Davaların beraber görüldüğü esnada davacı vekili tarafından sunulan 07/06/2022 günlü dilekçe ile daimi iş göremezlik zararına ilişkin maddi tazminat miktarını 990.763,37 TL'ye yükseltmiştir.
DAVALI CEVABININ ÖZETİ:
Asıl dosya davalı vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; dava ikamesi öncesi davacı tarafın müvekkili sigorta şirketine eksik evrakla müracaat ettiği, tazminat hesaplamasına esas olacak tüm belgelerin başvuru sırasında ibrazının zorunlu olduğu ve dava öncesi KTK 97. maddede öngörülen biçimde müvekkili şirkete başvuru yapılmaması nedeniyle bu yöne ilişen dava şartının usulünce yerine getirilmediği, kazaya karışan ... plaka sayılı aracın müvekkili şirket nezdinde zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi bulunduğu, sorumluluklarının sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında, sigorta genel şartları kapsamında ve azami poliçe limiti olan 330.000,00 TL ile sınırlı olduğu, kusurun ve zararın ispatı gerektiği, geçici iş göremezlik tazminatının poliçe teminatı kapsamında bulunmadığı, kazaya ilişkin SGK tarafından davacıya ödeme yapılıp yapılmadığının araştırılması ve tespiti ile hesaplanacak tazminattan mahsubu icap ettiği, dava öncesi usulünce başvuru yapılmamasından mütevellit müvekkili şirketin temerrüte de düşürülmediğini beyanla davanın reddini istemiştir.
Birleşen dosya davalılar vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; müvekkili sürücünün kazanın vukuna sebebiyet verecek bir kusurunun bulunmadığı, sürücü ...'ın tam kusuru neticesinde hadisenin meydana geldiği, ayrıca sürücü ...'ın kendisi ve 6 yolcu ile seyahat ettiği ve istiap haddinin üzerinde yolcu taşındığı, manevi tazminatın fahiş miktarda istendiği, kusurun ve zararın ispatı gerektiği, müvekkiline ait aracın ... Sigorta A.Ş. nezdinde ve karşı aracın ise ... Sigorta A.Ş. nezdinde trafik sigorta poliçesi bulunduğu, talep olunan tazminatların belirtilen şirketler tarafından teminat altına alındığı ve davanın belirtilen şirketlere ihbarı gerektiğini beyanla davanın reddini istemiştir.
DELİLLER:
Birecik Cumhuriyet Başsavcılığının ... sayılı soruşturma dosyası örneği, trafik kazası tespit tutanağı, zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi örneği, kusur, maluliyet ve tazminat bilirkişisi raporu, sosyal ve ekonomik durum araştırma tutanakları, tüm dosya kapsamı.
İDM KARARININ ÖZETİ:
İlk Derece Mahkemesince verilen kararda özetle; uyuşmazlık konusu kazaya ilişkin adli trafik bilirkişisinden temin edilen kusur raporunda, davalı sürücü ...'in idaresindeki aracın tekerinin patlaması sonucu karşı yönden kendi şeridinde ilerleyen dava dışı sürücü ... yönetimindeki araç ile çarpışması neticesinde meydana gelen trafik kazasında taraf sürücülerin hadisenin vukunda kusursuz oldukları, teknik arıza niteliğindeki lastik patlaması olayının kazaya sebebiyet vermesinden mütevellit araç maliki olan davalının KTK 85. madde uyarınca %100 kusurlu bulunduğu yönünde kanaat bildirildiği, Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Engelli Sağlık Kurulu raporuna göre davacının engel oranının %40 oranında saptandığı, bundan ayrı olarak İstanbul 2. Adli Tıp İhtisas Kurulundan temin edilen sağlık kurul raporuna göre davacının kazadaki yaralanmasına bağlı arazı nedeniyle Özürlülük Ölçütü Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümleri muvacehesinde yapılan değerlendirme neticesinde %23 oranında sürekli iş göremezliğe maruz kaldığı, iyileşme süresinin olay tarihinden itibaren 9 aya kadar uzayabileceğinin mütalaa edildiği, radyoloji uzmanı hekim bilirkişiden alınan raporda ise davalının fatura edilmeyen kazayla illiyetli tedavi masrafının 10.991,96 TL olduğunun belirtildiği, tazminat bilirkişisi raporunda ise kamu personeli olan davacının bordrosunda belirtilen ve en son aldığı maaşı dikkate alınarak TRH 2010 yaşam tablosundaki bakiye ömür süresi, 2. Adli Tıp Kurulu raporunda saptanan geçici ve sürekli iş görmezlik süresi ile oranı ve davalı yanın tam kusur durumuna, gelir dönemine ilişkin %10 artış ve iskonto uygulanması ve davacıya yapılan 3.000,00 TL tutarındaki ödemenin mahsubu sonrasında davacının geçici iş göremezlik dönemi içerisinde maaşını almaya devam ettiği ve herhangi bir kesinti yapılmadığı, ek ücretlere ilişkin bir tespitte yer almadığından belirtilen zarar kalemine ilişkin hesaplama yapılmadığı, sürekli iş göremezlik zararının ise 990.763,37 TL olarak saptandığı, rapordaki hesaplamaların yargısal denetime elverişli olduğu, öte yandan davalı gerçek kişiler yönünden olay tarihinden sigorta şirketi bakımından ise 14/03/2018 temerrüt tarihinden işleyecek faizden sorumlu tutulmaları gerektiği, manevi tazminat yönünden, hadisenin meydana geliş şekli, kusur durumları, davacının uğradığı cismani zararın boyutu, tarafların ekonomik ve sosyal konumları ile diğer etmenlere göre manevi tazminat talebinin kısmen haklı olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 990.763,37 TL maddi tazminatın davalılar ... ve ... 'tan 10/11/2017 olay tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş.'nden poliçe limiti ile sınırlı olarak 14/03/2018 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizinden sorumlu olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 50.000,00 TL tazminatın 10/11/2017 olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ...'tan müştereken ve müteselsilen tahsiline, maddi ve manevi tazminat davalarında fazlaya dair istemlerin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ:
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı olduğunu, hükmedilen tazminatın ferileri bakımından da sorumlu tutulan rakama tekabül eden harç ve vekalet ücretini ödemekle yükümlü olunduğunu, ilk derece mahkemesinin tazminatın ferilerinden taraflara yükletilmesinde müvekkili şirketin sınırlı sorumlu olduğunun gözetilmediğini beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve talebi gibi karar verilmesini istemiştir.
Davacı vekili istinaf yasa yoluna başvurmuş ise de; davacı vekili tarafından sunulan 31/10/2023 tarihli dilekçe ile davacı taraf istinaf isteminden feragat etmiştir.
Davalı ... vekili tarafından da istinaf yasa yolan başvurulmuş ise de; ilk derece mahkemesinin 07/02/2023 tarihli ek kararıyla istinaf başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verilmiş, bu ek karar ise davalı tarafça istinaf edilmemiştir.
G E R E K Ç E
Uyuşmazlık, asıl ve birleşen davada trafik kazasına bağlı yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat isteğine ilişkindir.
Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. Bedensel zarara uğrayanların aynı kanunun 54. maddesi gereğince maddi tazminat ve aynı kanunun 56/1 maddesi gereğince manevi tazminat isteme hakları bulunmaktadır. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91, 97 ve 99. maddeleri gereği trafik kazasına ve zarara sebebiyet veren motorlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, yasa ve genel sigorta şartları kapsamına dahil maddi zararlardan işletenle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Davalı ... yönetimindeki ... plaka sayılı araç ile dava dışı sürücü ... idaresindeki ... plaka sayılı aracın çarpışması sonucu meydana gelen trafik kazasında sürücü ...'ın kullandığı vasıtada yolculuk eden davacı yaralanmıştır. ... plaka sayılı araç birleşen dosya davalısı ... adına kayıtlı olup, asıl dosya davalısı ... Sigorta A.Ş. ( ... Sigorta Kooperatifi) ise bu aracın trafik sigortacısıdır. Davacı, trafik kazası sonucu yaralanması ve malul kalması nedeniyle iş göremezlik zararı adı altında maddi tazminatın karşı aracın kayıt maliki, sürücüsü ve trafik sigortacısı olan asıl ve birleşen dosya davalılarından, manevi zararına karşılık bir miktar paranın ise birleşen dosya davalıları olan gerçek kişilerden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. İlk derece mahkemesince yürütülen yargılama sonucunda asıl ve birleşen davaların kısmen kabulüne karar verilmiş, bu karara karşı davalı ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.
Davacı vekili istinaf yasa yoluna başvurmuş ise de; davacı vekili tarafından sunulan 31/10/2023 tarihli dilekçe ile davacı taraf istinaf isteminden feragat etmiştir.
Davalı ... vekili tarafından da istinaf yasa yolan başvurulmuş ise de; ilk derece mahkemesinin 07/02/2023 tarihli ek kararıyla istinaf başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verilmiş, bu ek karar ise davalı tarafça istinaf edilmemiştir.
6100 Sayılı HMK.'nun 355. maddesi gereğince davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin istinaf dilekçesinde gösterilen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
Sigorta şirketine karşı açılan tazminat davalarında sigorta şirketinin poliçe limitiyle sınırlı olarak sorumlu olduğu gözetildiğinde, sigorta şirketinin yargılama gideri, harç ve vekalet ücretinden de belirlenecek poliçe limiti oranında sorumlu tutulması gerekmektedir.
Somut dosyada ise, mahkemece davalı ... Sigorta A.Ş.'nin hükmolunan tazminattan poliçe limiti ile sorumlu tutulmasına karar verildiği, kaza tarihi itibariyle davalı sigorta şirketinin zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçe teminat limitinin 330.000,00 TL olduğu, bu durumda davalı sigorta şirketinin bu poliçe limiti oranında harç, yargılama gideri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulması gerekirken, sorumlu olduğu harç, yargılama gideri ve vekalet ücretinden fazla olacak şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.
Hal böyle olunca açıklanan nedenler ve tüm dosya içeriğine göre; davacı vekilinin istinaf talebinin istinaf başvurusundan feragat nedeniyle reddine; davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin istinaf isteminin ise kabulü ile 6100 Sayılı HMK.'nun 353/1 inci fıkrasının (b-2) bendi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, yukarıda gösterildiği şekilde Dairemizce yeniden hüküm tesisine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 349/2 maddesi gereğince feragat nedeniyle REDDİNE,
2-Davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin istinaf istemlerinin KABULÜNE,
3-İlk derece mahkemesi olan Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas - ... Karar sayılı, 11/11/2022 tarihli kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1. fıkrası (b-2) bendi gereğince KALDIRILMASINA,
4-Düzelterek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle;
Asıl ve birleşen davada maddi tazminat yönünden;
a)Davacının açtığı maddi tazminat davasının KISMEN KABULÜ ile 990.763,37 TL (davalı ... sigorta A.Ş.'nin maddi tazminat sorumluluğunun 330.000,00 TL poliçe teminat limiti ile sınırlı tutulması kaydıyla) maddi tazminatın davalılar ... ve ... yönünden 10/11/2017 kaza tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 14/03/2018 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
b)Alınması gerekli 67.679,04 TL harçtan, asıl davada peşin olarak alınan 35,90 TL ve ıslah harcı olarak alınan 3.371,00 TL harç ve birleşen Antalya 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dava dosyasında alınan 358,63 TL olmak üzere toplam 3.765,53 TL harcın mahsubu ile kalan 63.913,51 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye verilmesine, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin harç sorumluluğunun 19.135,40 TL ile sınırlı tutulmasına,
c)Davacı tarafça asıl ve birleşen dava yönünden yapılan dava ilk masrafı 71,80 TL, tebligat gideri 595,50 TL, müzekkere gideri 93,00 TL, bilirkişi ücreti 1.600,00 TL, talimat gideri 52,70 TL, adli tıp gideri 1.288,52 TL olmak üzere toplam 3.701,52 TL yargılama giderlerinin davada kabul ve reddedilen miktar dikkate alınarak hesaplanan 3.697,80 TL ve peşin ve ıslah harcı olarak alınan ve birleşen Antalya 4. Asliye Hukuk Mahkemesinde peşin olarak alınan harç gideri 3.765,53 TL olmak üzere toplam 7.463,33 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin yargılama gideri sorumluluğunun 3.697,80 TL ile sınırlı tutulmasına, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
ç)Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davada kabul edilen miktar dikkate alınarak hesap edilen 126.983,97 TL nispi vekâlet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin vekalet ücreti sorumluluğunun 52.800,00 TL ile sınırlı tutulmasına,
d)Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davada reddedilen miktar dikkate alınarak hesap edilen 1.000,00 TL nispi vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalılar ... Sigorta A.Ş. ve ...'a verilmesine,
e)Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalanının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Birleşen davada manevi tazminat yönünden;
a)Davacının açtığı manevi tazminat davasının KISMEN KABULÜ ile 50.000,00 TL manevi tazminatın 10/11/2017 kaza tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ...'tan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
b)Alınması gerekli 3.415,50 TL karar ve ilam harcının davalılar ... ve ...'tan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye verilmesine,
c)Taraflarca manevi tazminat davası yönünden yargılama gideri yapılmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
ç)Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davada kabul edilen miktar dikkate alınarak hesap edilen 9.200,00 TL maktu vekâlet ücretinin davalılar ... ve ...'tan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
d)Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davada reddedilen miktar dikkate alınarak hesap edilen 9.200,00 TL maktu vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'a verilmesine,
5-Davacı ve davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından ayrı ayrı peşin yatırılan 492,00 TL istinaf kanun yoluna başvuru harcının Hazineye gelir kaydına, 179,90 TL istinaf karar harcının davacıya; 179,90 TL istinaf karar harcının ise davalı ... Sigorta A.Ş.'ne karar kesinleştiğinde ve talepleri halinde iadesine,
6-Davacının sarf ettiği istinaf giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin istinaf talebinin esasa yönelik bir talep niteliğinde olmadığı ve Dairemizce verilen kararın niteliği göz önüne alındığında yaptığı istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
7-Artan istinaf gider avansının karar kesinleştiğinde yatıranlara iadesine,
İlişkin dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 31/12/2025 tarihinde 6100 Sayılı HMK'nun 361/1 ve 362/1-a maddeleri uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta süre içinde Yargıtay İlgili Hukuk Dairesi nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.
...