T.C.
ANTALYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:DENİZLİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:08/11/2023
DAVA:Maddi ve Manevi Tazminat (Trafik Kazasından Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ:21/10/2025
KARAR YAZIM TARİHİ:28/10/2025
Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonucunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı davalı ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmakla, dosyada duruşma yapılmasını gerektiren eksiklik görülmediğinden Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-2-son cümle uyarınca istinaf incelemesinin duruşmasız yapılmasına karar verilerek, dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 19/09/2015 günü davalılardan ...'ın maliki, davalı ...'ın sürücüsü olduğu ... plakalı aracın, davacı ...'ın kullanmış olduğu motosiklete çarpması sonucu davacının yaralandığını, kaza sonrası tutulan tutanakta davalı ...'ın kusurlu, davacının kusursuz olduğunun tespit edildiğini, davalı sigorta şirketinin de ... plakalı aracın trafik sigortacısı olduğunu, kaza sonrasında zararının karşılanacağı sözünün verilmesi üzerine davacının davalı sürücüden şikayetçi olmadığını, kazanın ardından 1 yıl geçmesine ve zararları karşılanmaması nedeniyle 500,00 TL maddi tazminatın tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, yine 25.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ...'dan ... kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili 27/07/2023 tarihinde bedel arttırım talebinde bulunmuş ve davacı için 250,00 TL olarak talep ettiği geçici iş göremezlik zararını 24.469,93 TL arttırarak 24.719,93 TL'ye, 250,00 TL olarak talep ettiği sürekli iş göremezlik tazminatını 988.894,59 TL arttırarak 989.144,59 TL'ye çıkartmıştır.
DAVALI CEVABININ ÖZETİ:
Davalılar ... ve ... vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; mezkur kazanın gerçekleşmesine tamamen davacının kendi kusurlarının sebep olduğunu, davacının kendi kusuru sebebiyle meydana gelen kazadan dolayı tazminat talep edemeyeceğini, kural ihlali bulunmayan davalı müvekkilinin kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunmadığını, davacının asli kusurlu olduğunu, bu nedenle kusur oranlarının tespiti için bilirkişi incelemesi yapılmasını talep ettiklerini, davacının iddia ettiği maluliyetin davaya konu kaza ile bağlantılı olup olmadığının tespit edilmesi gerektiğini, davacıya sigorta şirketi tarafından ödeme yapıldığını, davacıya SGK tarafından ödeme yapılıp yapılmadığının sorulmasını talep ettiklerini, davacının maddi ve manevi zararlarını gidermek adına davalı tarafından davacıya 5.000,00 TL ödeme yapıldığını, davacının kaza sonrası şikayetçi olmadığı hususu nazara alındığında gerçek bir manevi üzüntünün varlığından bahsedilemeyeceğini beyanla davanın reddini istemiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; meydana gelen kazadaki yaralanma nedeniyle davacı tarafa 17.10.2016 tarihinde 75.307,00 TL ödendiğini, ZMMS poliçesi teminatı kapsamında davacının zararını karşıladıklarından bahisle, kendileri yönünden davanın reddine, aksi halde ise poliçe teminat limiti ile sorumlu tutulmalarına karar verilmesini istemiştir.
DELİLLER :
Denizli Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyası, Adli Tıp Kurumu 2. İhtisas Kurulu raporu, Pamukkale Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı raporu, trafik bilirkişisi ve aktüerya bilirkişisi raporları, tüm dosya kapsamı.
İDM KARARININ ÖZETİ :
İlk Derece Mahkemesince verilen kararda özetle; yapılan açık yargılama, dava, cevap, kusur, aktüerya ve maluliyet raporları, tarafların ekonomik ve sosyal durumları ve tüm dosya içeriğine göre, davalı sürücünün tam olarak kusurlu olduğu trafik kazası sonucu davacı tarafın maddi ve manevi tazminat taleplerinin tümden kabulüne, 24.719,93 TL'si geçici iş göremezlik tazminatı, 989.144,59 TL'si kalıcı işgöremezlik tazminatı olmak üzere, toplam 1.013.864,52 TL maddi tazminatın davalılar ... ve ...'dan ... kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle, davalı sigorta şirketinden ise, poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere, 10/10/2016 dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 25.000,00 TL manevi tazminatın ... kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ...'dan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ :
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi kararının yasa ve usule aykırı olduğunu, ilk derece mahkemesi tarafından kaza tarihi itibariyle geçerli olan poliçe teminat limiti ve davalı şirket tarafından yapılan ödemeler nazara alınmadan hatalı karar verildiğini, davalı şirketin sınırlı sorumluluğu gözetilmeden yargılama gideri, vekalet ücreti ve harçların tamamından sorumlu tutulmuş olmasının yasaya ve usule aykırı olduğunu, İcra İflas Kanunu'na göre icra müdürlüğünün resen yorumlama yetkisi bulunmadığından gerekçeli kararda davalı şirketin sorumluluğunun açıkça belirtilmesi gerektiğini, bu durumun belirtilmemesinin bozma sebebi olduğunu, alınan hesap bilirkişi raporuna esas alınan maluliyet oranının hatalı olduğunu, eksik inceleme ile hüküm kurulmasının hakkaniyete aykırı olduğunu, maluliyete ilişkin Adli Tıp 3. İhtisas Kurulu'ndan rapor alınması gerektiğini beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddini istemiştir.
Davacı vekili ve davalılar ... ve ... vekili istinaf yasa yoluna başvurmamışlardır.
İSTİNAFA CEVAP :
Davacı vekili istinafa cevap vermemiştir.
G E R E K Ç E
Uyuşmazlık, trafik kazasına bağlı yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat isteğine ilişkindir.
Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. Bedensel zarara uğrayanların aynı kanunun 54. maddesi gereğince maddi tazminat ve aynı kanunun 56/1 maddesi gereğince manevi tazminat isteme hakları bulunmaktadır. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91, 97 ve 99. maddeleri gereği trafik kazasına ve zarara sebebiyet veren motorlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, yasa ve genel sigorta şartları kapsamına dahil maddi zararlardan işletenle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Davacı vekili, davacının kullandığı motosiklet ile davalılardan sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki otomobilin ... tarihinde çarpışmalarıyla meydana gelen kazada davacının ağır şekilde yaralandığını ve kalıcı iş göremezlik durumunun söz konusu olduğunu, meydana gelen kazada davalı sürücü ...'ın tam kusurlu, davacının ise kusursuz olduğunu belirterek; meydana gelen haksız fiil nedeniyle davalılardan maddi ve manevi tazminat talep etmiş, mahkemece maddi ve manevi tazminat istemlerinin kabulüne karar verilmiş, bu karara karşı davalı ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.
Kazanın meydana geldiği yerde kolluk kuvvetlerince düzenlenen ... düzenleme tarihli Kaza Tespit Tutanağında; kazaya karışan sürücülerden davacı ...'ın kusursuz, davalı sürücü ...'ın ise kusurlu olduğunun belirtildiği, Denizli Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Sor-... K. Sayılı dosyasında; davacının taksirle yaralanmasına neden olan suçun takibinin şikayete bağlı suçlardan olması, davacının ise ... tarihinde Polis Merkez Amirliğinde vermiş olduğu ifadesinde, kimseden şikayetçi olmadığına dair beyanda bulunması gerekçesiyle, davalı sürücü ... yönünden kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar verildiği anlaşılmıştır.
6100 Sayılı HMK.'nun 355. maddesi gereğince istinaf dilekçesinde gösterilen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
1-Yargıtay 4. Hukuk Dairesince maluliyete ilişkin alınacak raporların kazanın meydana geldiği tarihe göre; 11/10/2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğüne, 11/10/2008 tarihi ile 01/09/2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğine, 01/09/2013 tarihinden sonra Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliğine, 01/06/2015 tarihi ile 20/02/2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik'e, 20/02/2019 tarihinden sonra da Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkındaki Yönetmelik'e uygun olarak düzenlenmesi gerekir.
Somut olayda davacının maluliyetine ilişkin Adli Tıp Kurumu 2. İhtisas Kurulundan alınan 30/11/2018 tarihli raporda davacının E cetveline göre: %15.2 (yüzdeonbeşnoktaiki) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, iyileşme süresinin 18.09.2015 tarihinden itibaren 9 (dokuz) aya kadar uzayabileceği rapor edilmiş, bu rapora itiraz edilmesi üzerine Adli Tıp Kurumu 2. İhtisas Kurulundan alınan 29/04/2020 tarihli raporda davacının E cetveline göre %16 (yüzdeonaltınoktasıfır) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, iyileşme süresinin gelişen komplikasyonlar nedeni ile olay tarihinden itibaren 24 (yirmidört) aya kadar uzayabileceği mütalaa edilmiş olup hükme esas alınan Pamukkale Adli Tıp Başkanlığından alınan 28/01/2021 tarihli maluliyet raporunda ise Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğe göre davacının kaza nedeniyle % 19 oranında kalıcı, 24 ay süreyle geçici maluliyeti oluştuğunun bildirildiği ve davacı hakkında başka kurumlarca tanzim edilen eski raporları ile iş bu rapor arasındaki oran farkının kişide mevcut alt ekstremite arazında psödoartroz ve maluniona bağlı gelişen-değişen durum olmasının yanında, “Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği” ile “Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmelik” cetvelleri arasındaki hesaplama farkları neticesinde ortaya çıktığı belirtilmiş olmakla söz konusu raporlar arasında yeniden rapor alınmasını gerektirir bir çelişki bulunmadığına kanaat getirilmiş olmakla davacının maluliyetine ilişkin davalı sigorta şirketi vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmemiştir.
2-Dosyadaki belge ve bilgilere göre; davacı tarafın davalı sigorta şirketine, eldeki davanın açılmasından önceki bir tarihte başvuruda bulunduğu, sigorta şirketi tarafından davanın açılmasından 7 gün sonra 75.307,00 TL tutarında tazminat ödemesi yapıldığı, aktüerya bilirkişisince bu miktar düşülmek suretiyle, davalılarca ödenecek bakiye maddi tazminat miktarının hesaplandığı anlaşılmış olup olay tarihi itibariyle zorunlu mali mesuliyet sigortası poliçe limiti kişi başı sakatlık klozu yönünden 290.000,00 TL, tedavi gideri klozu yönünden 290.000,00 TL ile sınırlıdır. İlk derece mahkemesince 24.719,93 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 989.144,59 TL kalıcı işgöremezlik tazminatı olmak üzere, toplam 1.013.864,52 TL maddi tazminatın davalılar ... ve ...'dan kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle, davalı sigorta şirketinden ise, poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere, dava tarihi olan 10/10/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte müteselsilen alınarak davacıya verilmesine şeklinde hüküm kurulmuş ise de poliçe teminat limitin ne olduğunun kararda açıkça belirtilmemiş olmasının infazda tereddüte sebebiyet vereceği ayrıca yargılama giderlerinden sigorta şirketinin poliçe limiti ile sorumlu olmasına rağmen tüm davalıların müştereken ve müteselsilen harç ve vekalet ücretlerinden sorumlu tutularak hüküm kurulması doğru görülmemiştir.
Davacının bakiye sürekli iş görmezlik zararı 989.144,59 TL olup, davalı sigorta şirketi bu kalem zarar için 75.307,00 TL ödemiş olmakla, sakatlık teminatından 214.693,00 TL limit kalmıştır. Davacının geçici iş görmezlik zararı 24.719,93 TL olup, bu kalem zarar 290.000,00 TL tedavi teminatı içeresindedir. Dolayısıyla davalı ... Sigorta A.Ş'nin maddi tazminat sorumluluğu (214.693,00 TL + 24.719,93 TL) 239.412,93 TL sınırlı olup, harç ve vekalet ücreti sorumluluğunun da bu miktar üzerinden belirlemesi gerekir.
Hal böyle olunca; açıklanan nedenler ve tüm dosya içeriğine göre; davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin maluliyet raporuna yönelen ve yerinde görülmeyen istinaf isteminin 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-1) bendi uyarınca esastan reddine, davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin poliçe limiti ile sorumlu tutulmaları gerektiğine yönelen istinaf isteminin kabulüyle 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-2) bendi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, kabul edilen istinaf nedenleri yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden düzelterek yeniden esas hakkında karar verilmesi suretiyle; davacının açtığı maddi tazminat davasının kabulü ile 24.719,93 TL geçici iş göremezlik ve 989.144,59 TL sürekli iş göremezlik zararı olmak üzere toplam 1.013.864,52 TL maddi tazminatın davalılar ... ve ...'dan ... kaza tarihinden ve davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 10/10/2016 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davalı sigorta şirketinin maddi tazminat sorumluluğunun 239.412,93 TL olarak bakiye poliçe limiti sınırlı tutulmasına, davacının açtığı manevi tazminat davasının kabulü ile 25.000,00 TL manevi tazminatın ... kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'dan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin maluliyet raporuna yönelen ve yerinde görülmeyen istinaf istemlerinin 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-1) bendi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-Davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin poliçe limitiyle sınırlı sorumlu tutulması gerektiğine yönelen istinaf istemlerinin KABULÜNE,
3-İlk derece mahkemesi olan Denizli 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas - ... Karar sayılı, 08/11/2023 tarihli kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1. fıkrası (b-2) bendi gereğince KALDIRILMASINA,
4-Düzelterek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle;
a)Davacının açtığı maddi tazminat davasının KABULÜ ile 24.719,93 TL geçici iş göremezlik ve 989.144,59 TL sürekli iş göremezlik zararı olmak üzere toplam 1.013.864,52 TL maddi tazminatın davalılar ... ve ...'dan ... kaza tarihinden ve diğer davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 10/10/2016 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davalı sigorta şirketinin maddi tazminat sorumluluğunun 239.412,93 TL olarak bakiye poliçe limiti sınırlı tutulmasına,
b)Davacının açtığı manevi tazminat davasının KABULÜ ile 25.000,00 TL manevi tazminatın ... kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'dan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
c)Davacının hususi olarak maddi tazminat davası bakımından peşin ve ıslah ile ödediği (8,53 TL + 3.461,50 TL) 3.470,03 TL karar harcının Hazineye gelir kaydına, bakiye 65.787,06 TL karar ve ilam harcının (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin harç sorumluluğu 12.884,27 TL ile sınırlı olmak üzere) davalılardan müteselsilen alınarak Hazineye verilmesine,
ç)Davacının hususi olarak manevi tazminat davası bakımından peşin ödediği 426,95 TL karar harcının Hazineye gelir kaydına, bakiye 1.280,80 TL karar ve ilam harcının davalılar ... ve ...'dan müteselsilen alınarak Hazineye verilmesine,
d)Davacı tarafından sarf edilen harç dahil olmak üzere toplam 7.179,68 TL yargılama giderinin; 6.752,73 tutarındaki kısmının tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen; 426,95 TL (manevi tazminat için mahsup edilen harç) tutarındaki kısmının ise davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
e)Davacı maddi tazminat davasında kendisini vekil aracılığıyla temsil ettirdiğinden, kabul edilen miktara göre ilk derece mahkemesi karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 141.525,10 TL nispi vekalet ücretinin (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin vekalet ücreti sorumluluğu 37.911,94 TL ile sınırlı olmak üzere) tüm davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
f)Davacı manevi tazminat davasında kendisini vekil aracılığıyla temsil ettirdiğinden, kabul edilen miktara göre ilk derece mahkemesi karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 10/1-4 ve 13/1 maddelerine göre belirlenen 17.900,00 TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'dan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
g)Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgililerine iadesine,
5-Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından peşin yatırılan 1.169,40 TL istinaf yoluna başvuru harcının Hazineye gelir kaydına, 17.314,27 TL istinaf karar harcının talebi halinde iadesine,
6-Başvuru sırasında davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sarf ettiği 1.169,40 TL istinaf kanun yoluna başvuru harç ücreti ile 316,00 TL istinafa dosya gönderme posta masrafı olmak üzere toplam 1.485,40 TL istinaf giderinin, istinaf kabul gerekçesi ve kararın niteliğine göre davalı sigorta şirketi üzerinde bırakılmasına,
7-Artan istinaf gider avansının karar kesinleştiğinde yatıranlara iadesine,
İlişkin dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 21/10/2025 tarihinde 6100 Sayılı HMK'nun 361/1 ve 362/1-a maddeleri uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta süre içinde Yargıtay İlgili Hukuk Dairesi nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.
...