T.C.
ANTALYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:DENİZLİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:27/12/2022
DAVA:Maddi Tazminat (Trafik Kazasından Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ:30/04/2026
KARAR YAZIM TARİHİ:11/05/2026
Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonucunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı davacı vekili ve davalılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmakla, dosyada duruşma yapılmasını gerektiren eksiklik görülmediğinden Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-a-6 maddesi uyarınca istinaf incelemesinin duruşmasız yapılmasına karar verilerek, dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının maliki olduğu ve ...'nun sevk ve idaresindeki ... plakalı araca, davalı ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün tam kusurlu olduğunu, davacının aracında ciddi hasar oluştuğunu, aracın yapım süresinde davacının araç mahrumiyeti oluştuğunu, servis aracı olarak kullanılan aracın 16 gün tamirhanede çalışması nedeniyle davacının ticari minibüs kiraladığını, bu nedenle davacının aracında oluşan zarara ilişkin değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeline ilişkin fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 100,00 TL değer kaybı, 8.000,02 TL ikame araç bedelinin kaza tarihi olan 05/01/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili 14/10/2022 tarihli ıslah dilekçesi ile değer kaybı alacağına ek olarak bilirkişi raporu doğrultusunda toplam 9.900,00 TL artırılmasını talep etmiştir.
DAVALI CEVABININ ÖZETİ:
Davalılar vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; dosya kapsamında mevcut herhangi bir kusur raporu bulunmadığını, dolayısıyla müvekkile ithaf edilmiş bir kusur bulunmamasına rağmen açılan haksız davayı kabul etmediklerini, usulünce kusur raporu alınması gerektiğini, müvekkilinin kusursuz konumda olduğunu, kaza tespit tutanağının içeriğinin doğruyu yansıtmadığını, nitekim müvekkilinin aracının KTK kapsamında hareketsiz bir araç olduğunu beyanla davanın reddini istemiştir.
DELİLLER:
Kaza tespit tutanağı, hasar dosyası, bilirkişi raporu, taraf beyanları, tüm dosya kapsamı.
İDM KARARININ ÖZETİ:
İlk Derece Mahkemesince verilen kararda özetle; trafik kazasının meydana gelmesinde davalı araç sürücünün tam kusurlu olduğu, araç mahrumiyet zararı yönünden servis yoğunluğu vs. etmenler hariç aracın makul onarım süresinin 7 gün olduğu bilirkişi raporu ile tespit edilmekle aynı nitelikte bir aracın günlük olarak 500,00 TL'ye kiralanabildiği davacı tarafça sunulan makbuzdan anlaşıldığından 3.500,00 TL kiralama bedelinden, günlük kiralama bedelinin %5 i olarak hesaplanan amortisman giderleri düşüldükten sonra bulunan 3.250,00 TL araç mahrumiyet bedeline hükmedilmekle davanın kısmen kabulü ile; 10.000,00 TL değer kaybı ile 3.250,00 TL araç mahrumiyet bedelinin 05/01/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; kazanın oluşumunda alınan ve hükme ve oluşa uygun bulunan bilirkişi raporu ile davalı ...'nin asli kusurlu olduğunun anlaşıldığını, her iki davalının da haksız fiil faili olarak kaza tarihinden itibaren mütemerrit olduklarından kaza tarihinden itibaren faize hükmedildiğini, dava konusu aracın 2. el piyasa rayiç değerinin tekrardan hesaplanarak yeni bir değer kaybı belirlenmesi hukuka, ahlaka, hakkaniyete uygun düşeceğini, ilk derece mahkemesince fatura üzerinden hesaplama yapılmayarak bilirkişinin belirlemiş olduğu makul onarım süresi üzerinden hesaplama yapılmasının hakkaniyete ve hukuka aykırı olduğunu beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulünü istemiştir.
Davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; kazanın meydana gelmesinde müvekkilinin kusurlu olmadığını, davacı ile üçüncü kişi arasındaki kazada kusurlu olanın takip mesafesine uymayan üçüncü kişi olduğunun ortada olduğunu, uzman görüşü ile bilirkişi raporu arasındaki çelişkileri gerecek yeni bir rapor alınmadığını, değer kaybına ilişkin itirazlarının dikkate alınmadığını, davacının aracının tüm kazaları ve tüm hasarlanan parçalarının incelenip buna göre değer kaybı tespiti yapılmalıyken üstelik tam da bu konuda itiraz ettikleri dikkate alınırsa ilk derece mahkemesince tespit edilen değer kaybının hatalı olduğunun görüleceğini beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddini istemiştir.
İSTİNAFA CEVAP:
Davalılar vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; davacı ile üçüncü kişi arasında yaşanan kazada müvekkilinin kusuru bulunmadığını, arkadan çarpma fiilini gerçekleştirilen ... yerine müvekkilinin kusurlu bulunmasının anlaşılamadığını, müvekkilinin içerisinde yer almadığı kazada kusurlu bulunmasının kabul edilemeyeceğini, raporlar arasındaki çelişkilerin giderilebileceği yeni bir bilirkişi raporu alınması gerektiğini, 2011 model bir araçta bunlar araştırılmadan değer kaybı hesabı yapmanın hatalı olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla işleyen faizin dava tarihinden itibaren değil dava konusu miktarın belli olduğu ıslah tarihinden itibaren faiz işlemesi gerektiğini beyanla istinaf talebinin reddini istemiştir.
G E R E K Ç E
Uyuşmazlık, trafik kazası nedeniyle araç hasarına dayalı maddi tazminat isteğine ilişkindir.
Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Davacının aracına, davalıların kayıtlı maliki ve sürücüsü olduğu aracın çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş, davacı araç mahrumiyet bedeli ile değer kaybının tazminini talep etmiş, ilk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, bu karara karşı davacı vekili ve davalılar vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.
6100 Sayılı HMK.'nun 355. maddesi gereğince istinaf dilekçesinde gösterilen istinaf sebepleri ile sınırlı yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
Dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı yarı römorku çeken ... plakalı çekici ile İzmir yolu (... Bulvarı) üzerinde İzmir ili istikametinden ... kavşağı istikametine doğru seyir halinde iken ... kavşağında bulunan ... benzinliği önüne gelince aracının ön kısımları ile park edilen ... Benzinliği içindeki market önünden kendiliğinden harekete geçerek İzmir yoluna iniş yapan ... plakalı otomobil ile çarpışmamak için tedbir alan sürücü ... yönetimindeki ... plakalı minibüsün arkasına çarpmasıyla dava konusu trafik kazası meydana gelmiştir.
Dava konusu trafik kazası ile ilgili olarak tanzim edilen trafik kazası tespit tutanağında, “Bu kazanın oluşumunda, ... plakalı otomobili belirtilen market önüne park eden ...’nin 2918 sayılı KTK da belirtilen 47/1.d “Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere uymamak” (Park ettiği aracın emniyet tedbirlerini almama) kuralını ihlal ettiği, ... plakalı araç sürücüsü ...’nun ve ... plakalı araç sürücüsü ...’ün herhangi bir kural ihlalinin olmadığı kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
İlk derece mahkemesinde yargılama sırasında düzenlenen kusur raporunda davalı sürücü ...'nin yönetimindeki ... plakalı vasıtayı park ederken, aracının motorunu durdurması, iniş eğimli yolda geri vitese takması, tekerleri sağa çevirmesi, el frenini çekmesi gerekmekte iken, belirtilen bu hususlara riayet etmeyerek park etmede alınacak tedbirleri belirleyen Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 118’inci maddesin yer alan “araçların park edilmesinde, el freni ile tespit edilir. Motor durdurulur, eğimli yollarda inişte geri, yokuşta birinci vitese takılır ve ön tekerler sağa çevrilir” hükmüne aykırı davranıp 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 47/1.d maddesinde yer alan “Karayollarından faydalananlar, Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere uymak zorundadırlar,” hükmünü ihlal ederek kusurlu olduğu, ... plakalı minibüs sürücüsü ... ve ... plakalı araç sürücüsü ...'ün atfı kabil kusurunun bulunmadığı belirtilmiştir.
Ancak, dava konusu kazanın meydana gelmesinde hükme esas alınan bilirkişi kusur raporunda ... plakalı araç sürücüsü ... yönünden idaresindeki çekici ile İzmir yolu (... Bulvarı) üzerinde İzmir ili istikametinden ... kavşağı istikametine doğru seyir halinde iken, davacıya ait aracın sürücüsü ... yönetimindeki ... plakalı minibüsün arkasına çarpmasıyla, idaresindeki çekici ile seyrederken yola gereken dikkatini vermediği, önünde seyreden araçla yeterli ve güvenli takip mesafesi bırakmadığı, bu itibarla 02/12/2021 tarihli kusur raporunun hükme esas almaya elverişli olmadığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda ilk derece mahkemesi tarafından yapılması gereken iş; kusur tespiti konusunda uzman olan ATK Trafik İhtisas Dairesi, İTÜ Trafik Kürsüsü veya Karayolları Trafik Fen Heyetinden oluşturulacak 3 kişilik bilirkişi heyetinden, kazaya karışan ve dava dışı ... plakalı araç sürücüsü ... ile tarafların davaya konu trafik kazasındaki kusur oranlarını belirleyecek şekilde denetime elverişli ve gerekçeli bilirkişi raporu alınarak sonucuna göre karar verilmesinden ibaret olup, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak verilen kararın kaldırılması gerekmiştir.
Hal böyle olunca açıklanan nedenler ve tüm dosya içeriğine göre; davalılar vekilinin kusur raporuna yönelen istinaf isteminin kabulü ile 6100 Sayılı HMK.'nun 353/1 inci fıkrasının (a-6) bendi gereğince ilk derece mahkemesi kararının esası incelenmeden kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, davacı vekili ve davalılar vekilinin sair istinaf itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalılar vekilinin kusur raporuna yönelen istinaf isteminin KABULÜNE,
2-Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas - ... Karar sayılı, 27/12/2022 tarihli kararının 6100 Sayılı HMK'nun 353/1 fıkra (a-6) bendi gereğince ESASI İNCELENMEDEN KALDIRILMASINA,
3-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine,
4-Davacı vekili ve davalılar vekilinin diğer istinaf istemlerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına,
5-Davacı tarafından peşin yatırılan 492,00 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile istinaf talebi değerlendirilmediğinden 179,90 TL istinaf karar harcının isteği halinde iadesine,
6-Davalılar tarafından peşin yatırılan 492,00 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının Hazineye gelir kaydına, (179,90 TL + 38,28 TL + 8,10 TL) TL istinaf karar harcının istekleri halinde iadesine,
7-Davalılar ... İnş.Ltd.Şti ve ... tarafından ilamın icrasının geri bırakılması için Denizli 9. İcra Dairesinin ... esas sayılı takip dosyasına yatırılan teminatın İİK. 36 maddesi uyarınca bu davalılara iadesine,
8-Kesin olan işbu kararın taraflara tebliği, harç tahsil/ iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
İlişkin dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda 30/04/2026 tarihinde, 6100 sayılı HMK'nun 353. maddesi (1-a) bendi gereğince KESİN olarak oy birliğiyle karar verildi.
...