T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:DENİZLİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ:22/04/2022
DAVANIN KONUSU:Menfi Tespit
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ:03/10/2025
İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkili aleyhine Denizli 5. İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasında kambiyo senetlerine özgü icra takibi başlatıldığını, bu takibe karşı taraflarınca süresi içinde itiraz edildiğini, ancak Denizli 1. İcra Hukuk Mahkemesi ... E. ... K. Sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiğini, taraflarınca 04.08.2021 tarihinde Denizli Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş- ... K. Sayılı kararıyla ihtiyati tedbir alındığını ve icra takibinin durdurulduğunu, öncelikle takibe konu senette şekli eksikliklerin mevcut olduğunu, takibe konulan senette ciro zincirinde kopukluk bulunduğunu, bonoda ilk ciroyu lehtarın yapması gerektiğini, ödeme emriyle taraflarına gönderilen bonolarda ilk ciroyu müvekkili olan ... yapmış olarak gözüktüğünü, ancak bu bononun lehtarı olan ...'ün davalının oğlu (müvekkilin kuzeni) olan ... olduğunu, söz konusu bonoların lehtarı müvekkilin kuzeni olan ..., bonoları ... San. Tic. A.Ş(... petrol)'ye verdiğini, müvekkilinin ... Petrol'e borcunu ödemesi üzerine ... Petrol bonoları senet iade bordrosu düzenleyerek kuzen ...'e iade ettiğini, bu bordroları ... petrol'den teslim alan ... müvekkili değil, müvekkilinin kuzeni olduğunu, takip konusu senetlerde lehtarın adının yanında TC kimlik numarası olmadığı için isim benzerliğinden kaynaklı bir karışıklık yaşandığını, bu bononun lehtarı müvekkili değil müvekkilinin kuzeni olan ... olduğunu, ancak ilk ciroyu yapanın müvekkili olduğunu, bu durumda ciro zincirindeki kopukluk sebebiyle takibin iptaline karar verilmesi gerektiğini, davalı ... ve dava dışı ...'ün oğlu olan kuzen ... bilerek ve isteyerek hileli hareketlerle müvekkilini mağdur ederek kendilerine yarar sağlama çabası içinde olduklarını, Davalı ...'ün vekaleti oğlu dava dışı ...'de olup dava dışı ... bazen vekaleten bazen vekaleten ibaresini kullanmadan babası adına imzalar attığını, bu şekilde resmi evrakta sahteciliğe sebebiyet verdiklerini, Nitelikli dolandırıcılık suçuna ilişkin bu şahıslar hakkında şikayette bulunulduğunu, dava dışı ... hakkında Denizli 1. Ağır Ceza Mahkemesinin ... E. Sayılı dosyasında resmi evrakta sahtecilik ve nitelikli doladırıcılık suçlarından ceza davası açıldığını, yargılamasının devam ettiğini, müvekkili dava dışı ...'den alacaklı olduğu için dava dışı ...ın kendi alacaklı olduğu dava konusu senetleri müvekkilinin borçlu olduğu ... Petrol'e vererek müvekkilinin borcunu kapatmayı taahhüt ettiğini, bunu yaparken de müvekkilinin kendisine olan güveninden faydalanarak, ... Tekstil'e "borçlu sensin, senedin arkasına ciro yapman lazım" diye aldatarak senedin arkasını müvekkiline cirolattığını, hukuk düzenimizdeki senedin arkasına ilk ciroyu yapanın lehtar olma zorunluluğu kuralını da çiğnediğini, dava dışı ...ın, ... Petrole senetleri teslim ettiğini, senedin asıl borçluları ... Petrol'e ödeme yapmadığı için müvekkili ... Petrol'e senet borçlarını ödemek zorunda kaldığını ancak ... Petrol senetlerin dava dışı ...a ait olması nedeniyle ona iade ettiğini, dava dışı ... de müvekkilinin senet sebebiyle borçlu olmadığı halde, isim benzerliğinden yararlanarak, kopuk ciro zincirine rağmen, babasını alacaklı göstererek müvekkiline dava konusu takibi başlattığını, dava konusu senetlerle ilgili şikayetçi olduğu Denizli Cumhuriyet Başsavcılığının ... Sor. Nolu dosyasında senet borçlularının, davalı ...'ün ve dava dışı ...'ün ifadelerinin alındığını, işbu senetlere ilişkin dava dışı ... ifadesinde imzaların kendine ait olduğunu ikrar ettiğini, senetlerin kendisine ait olduğunu kabul ettiğini, ayrıca senet borçluları ile müvekkilinin herhangi bir ticari ilişkisi bulunmadığını, bu nedenlerle, müvekkilinin davalıya borcu olmadığının tespit edilmesini, Denizli 5. İcra Müdürlüğü ... E. Sayılı icra takibinin iptalini, davalının haksız ve kötü niyetli takip yapmış olması nedeni ile takip miktarının % 20’si üzerinden kötüniyet tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davalı vekili cevap dilekçesi ile, davacı tarafından açılan menfi davasında öncelikle başlatılan takiple ilgili herhangi bir borcun olmadığının iddia edildiğini, ancak neden borcun olmadığı ile ilgili somut bir delil sunulmadığını, bu nedenle bu iddiasına itibar edilemeyeceğini, senetlerdeki lehtarın ...’ün davacı olmadığı kuzeni ... olduğunu, ... Petrole davacının borçlu olduğu senet arkalarına kuzenin kendisine ciro ettirdiği gibi akla mantığa uymayan beyanlarda bulunduğunu, davacı tarafın senetlerdeki ciroların kendisine ait olduğunu beyan ettiğini ve bu konuda imza itirazının da bulunmadığını, ciro zincirinde bir kopukluğun da bulunmadığını, davacı tarafından ciro edilerek ... San. ve Tic. A.Ş.’ ye verilen senetlerin zamanında ödenmediğini ve protesto çekildiğini, protestodan sonra yapılan cironun geçerli olduğunu, vadenin geçmesinden sonra yapılan cironun, vadeden önce yapılan bir cironun hükümlerini doğuracağını, aynı konu ile ilgili davacı tarafından açılan davada Denizli 1. İcra Hukuk Mahkemesi ... Esas sayılı dava dosyasında davanın reddedildiğini, bu nedenlerle haksız ve hukuka aykırı olarak açılan davanın reddini, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davacıya aidiyetine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda özetle; "..Mahkememizce yapılan yargılama, dava ve cevap dilekçeleri, tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde ; takibe konu bonolar kambiyo senedi vasfında olup, illetten mücerrettir. Bono belli bir borç ikrarını içeren kambiyo senedi olup, bononun belli bir sebeple düzenlendiğini ve düzenlenme sebebinin gerçekleşmediğini veya bonoda yazılı borcun ödendiğini yasal delillerle ispat külfeti davacı taraftadır. Somut olayda davacı taraf bonolardaki imzasını inkar etmemektedir. Her ne kadar davacı tarafça lehtar olarak ismi yazılı olan ...'ün davacı olmadığı, isim benzerliği nedeniyle böyle bir karışıklık yaşandığı ileri sürülmüş ise de lehtar olarak ismi yazılı olan ...'ün davacı ... olmadığına dair davacı tarafın iddiasını kanıtlayacak nitelikte dosyaya herhangi bir delil sunulmuş değildir. İlk ciranta olarak davacının imzasının inkar edilmediği de göz önüne alındığında ilk cironun lehtar tarafından yapıldığı, ciro silsilesinde kopukluk olmadığı kanaatine mahkememizce varılmış olup, davacı taraf takibe dayanak bonolardaki borcun ödediğine dair herhangi bir iddia veya delil sunmuş değildir. Bu nedenle icra dayanak bonolar nedeniyle davacının borçlu olduğu sonucuna varılarak.." şeklindeki gerekçe ile davanın reddine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Denizli Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Sor. Dosyasında bulunun tanık ifadelerinin iddialarını doğruladığını, takibe konulan bononun lehtarının müvekkili değil müvekkilin kuzeni olan ...'ün olduğunu, bahse konu senette ilk ciroyu yapan kişinin ise müvekkili olduğunu, bu durumda ciro zincirindeki kopukluk sebebiyle takibin iptaline karar verilmesi gerektiğini, eksik inceleme ile karar verildiğini beyan ederek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.
Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
HMK'nın 359/3 maddesi uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK'nın 355/1 maddesi gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, davacı tarafın bonolardaki imzasını inkar etmemesine, her ne kadar davacı tarafça lehtar olarak ismi yazılı olan ...'ün davacı olmadığı, isim benzerliği nedeniyle böyle bir karışıklık yaşandığı ileri sürülmüş ise de lehtar olarak ismi yazılı olan ...'ün davacı ... olmadığına dair davacı tarafın iddiasını usulünce ispatlayamamış olduğunun anlaşılmasına, kambiyo senetlerinin illetten mücerret olmasına ve ayrıca ticari defterlere kaydının da zorunlu olmamasına, Denizli 1. Ağır Ceza Mahkemesinin ... E sayılı dosyasının konusunun iş bu dava ile benzer olmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin ilk derece mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 615,40 TL istinaf karar harcından peşin olarak yatırılan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 534,70 TL istinaf karar harcının davacı taraftan tahsili ile Hazine'ye GELİR KAYDINA, harç tahsil müzekkeresinin ilk derece mahkemesince YAZILMASINA,
3-Davacının istinaf başvurusu nedeniyle yaptığı yargılama masraflarının kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Kullanılmayan istinaf gider avansının 6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca ilk derece mahkemesince ilgilisine İADESİNE,
5-İstinaf incelemesi dosya üzerinden yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
6-Kararın ilk derece mahkemesi tarafından taraflara TEBLİĞİNE,
Dair, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle ve 6100 sayılı HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince kesin olarak karar verildi.
...