T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
DÖRDÜNCÜ HUKUK DAİRESİ İSTİNAF KARARI
İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ : ANTALYA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 20/10/2020
DAVANIN KONUSU : Trafik kazası nedeniyle, maddi manevi tazminat
KARAR TARİHİ : 14/04/2023
KARAR YAZIM TARİHİ : 14/04/2023
Yukarıda tarih ve sayısı yazılı kararın davacı vekili ile birleşen davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerinde dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü;
Asıl dosyada davacı vekili : 22/07/2017 tarihinde davalı şirkete SMSS’li, öteki davalı ...’ın yönetimindeki ... plakalı aracın dava dışı ... ’un kullandığı ... plaka sayılı motorsiklete çarptığı, motorda yolcu olan müvekkilinin ağır yaralandığını açıklayarak, geçici ve kalıcı iş göremezlik sebebiyle şimdilik 5.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden işleyecek avans faiziyle birlikte müteselsilen tüm davalılardan , 25.000,00 TL manevi tazminatın ise kaza gününden işleyecek avans faiziyle birlikte davalı ...’den tahsilini talep etmiştir.
Birleşen dosyada davacı vekili ; 22/07/2017 tarihinde ... ’ın yönetimindeki ... plakalı aracın dava dışı ... ’un kullandığı, davalı şirkete trafik sigortalı ... plaka sayılı motorsiklete çarptığı, motorda yolcu olan müvekkilinin ağır yaralandığını açıklayarak, geçici ve kalıcı iş göremezlik sebebiyle şimdilik 100,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden işleyecek temerrüt faiziyle birlikte davalı ... şirketinden tahsilini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta vekili; davanın yetkili mahkemede açılmadığını, dava konusu, sürücü sevk ve idaresindeki, ... araç için; müvekkil şirketçe, 30.08.2016- 30.08.2017 tarihleri arasında, ... poliçe numarası ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi düzenlendiğini, müvekkili olduğu şirketin sorumluluğu, poliçe üzerinde yazılı teminat limitleri ile sınırlı olduğunu, manevi tazminat taleplerinin müvekkil şirketten talep edilebilmesi mümkün olmadığını, kaza tespit tutanağından anlaşılacağı üzere sigortalı araç sürücüsünün kusuru bulunmadığını, sigorta bir zenginleşme aracı olmayıp sigorta şirketinin, sigortalı aracın sebep olduğu riziko sebebiyle üçüncü kişilere ait mal veya bedeni zarardan ötürü poliçede gösterilen limit meblağın tamamını değil, üçüncü kişilerin maruz kaldığı gerçek zarar miktarını araştırıp saptayarak ödemesi esas olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... vekili; meydana gelen kazada motosikletin arka tarafında oturan davacı ...'ın yaralandığını, davacı yanın vekileden davacı ve trafik sigortasına karşı açmış olduğu iş bu davada yaralanma nedeniyle tazminat talep ettiğini, davada kendisinin arka koltuğunda oturduğu motosiklet sürücüsü ...'un davaya dahil edilmesi gerekmekte olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen davalı ... vekili; müvekkili olduğu şirket temerrüde düşmediği gibi dava açılmasına da sebebiyet vermediğini, ZMMS Genel Şartları C.7 maddesine göre hak sahibi öncelikle sigorta şirketine başvurmak zorunda olduğunu, öncelikle dava şartı noksanlığı sebebi ile de davanın reddini talep ettiklerini, müvekkili olduğu şirketin sorumluluğu poliçe teminatı ile sınırlı olup bedeni zarar halinde maddi tazminat talepleri şahıs başına sınırlı poliçe teminat limitleri ile sınırlı olduğunu, müvekkili olduğu şirket geçici maluliyet taleplerinden sorumlu olmadığını, kazaya karışan araç 2918 sayılı kytk 57/1-a maddesi ve bentlerini ihlal ederek kazaya sebebiyet verdiğini, her ne kadar aynı tarihli kaza tespit tutanağında sigortalı araca da kusur yüklenmiş ise de bu kusuru kabul etmediklerini, başvuran ve araç içindeki diğer kişilerin ücret karşılığı taşınmadıklarının belli olduğunu, aralarında akrabalık ilişkisi de olmadığını, müvekkili olduğu şirketin sorumluluğu kabul edilse dahi tazminat hesabı yapıldığı takdirde en az %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.
Mahkeme; Ankara ATK Trafik İhtisas Dairesi'nden temin ettiği raporda davalı sürücü ... ’ın asli % 75, dava dışı motor sürücünün ise tali %25 nispetinde kusurlu oldukları, ATK’dan temin edilen raporda, Özürlülük Ölçütü Değerlendirilmesi ve Özürlülere Verilecek Raporlar Hakkındaki Yönetmelik hükümleri uyarınca davacının kalıcı sakatlığı bulunmadığı, iyileşmesinin kaza tarihinden itibaren dokuz (9) ayı bulabileceği, geçici iş göremezlik süresince 2 ay müddetle başkasının bakımına ihtiyaç duyacağı tespiti edilmiş, bu verilere göre mahkeme aktüerya bilirkişisinden kök ve ek raporlar temini ile, asıl dava yönünden; davacı tarafın maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile; 11.942,64 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 2.666,25 TL bakıcı giderinin davalı ... yönünden 27/07/2017 tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş. Yönünden 22/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Sigorta A.Ş'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile (davalı ... yönünden kaza tarihindeki poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) davacı ...'a verilmesine, davacı tarafın manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 5.000,00 TL manevi tazminatın 27/07/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile davacı ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine, birleşen dava yönünden; davacı tarafın maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile; 3.980,88 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 888,75 TL bakıcı giderinin 22/07/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Ş'den kaza tarihindeki poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere tahsili ile davacı ...'a verilmesine hükmetmiştir.
Sürelerinde verdikleri istinaf dilekçeleri ile;
Davacı vekili ; alınan raporların usule aykırı olduğunu, kaza neticesinde sol ayak bileği kırılan davacıya plak vida takıldığı, berber olan davacının sürekli ayakta iş yaptığı için zorlandığı,ağrılarının olduğu, davacıya Serik Servergazi Devlet Hastanesi tarafından %4 maluliyet verilmiş iken ATK tarafından maluliyetinin olmadığının tespitinin hatalı ve çelişkili olduğunu, ATK ilgili ihtisas dairesi heyetinde ortopedi uzmanı,nöroloji uzmanı ,fiziksel tıp ve rehabitasyon uzmanı olmadığından raporun eksik olduğunu, ayrıca ATK’nın evvela mahkemeden kimi tetkiklerin yapılmasını istediği, daha sonra rapor düzenlediği, ancak tanzim edilen raporda ikmal edilen rapor numaraları ile rapora yazılan numaraların farklı olduğunu, iki dosyada her üç davalıya karşı maddi tazminat istekleri kabul edilmesine karşılık hükümde “kısmen kabulüne” yazılmasının doğru olmadığını, hal ve şartlara, dosyadaki delillere, müvekkilinin 18 yaşında ayak bileğinden kırılmasına göre taktir edilen manevi tazminat tutarının az olduğunu, yargılama giderleri taraflara bölüştürülürken hata yapıldığını, şöyle ki birleşen dosya davalısı ... sigorta aleyhine kabul edilen tutarda eklenip, buna göre her iki dosya yönüyle toplam talebin, toplam kabule oranına göre masrafların bölüştürülmemesinin hatalı olduğunu,
Birleşen Davalı ... vekili; dava dilekçesi ile geçici ve kalıcı iş göremezlik için şimdilik 100,00 TL talep edildiği ancak bunun ayrıştırılmadığını, bu sebeple hükmün hukuka aykırı olduğunu, yine hiç bakıcı gideri istenmediği halde anılan zarar kalemine hükmedilmesinin usulsüz olduğunu, şüphesiz ki dava dilekçesi ile istenmeyen şeyin artırım dilekçesi ile talep edilemeyeceğini, talep artırım dilekçesinin kendilerine tebliğ edilmediği, buna duruşmada öğrenip itiraz ettiklerini, bu tarz bir işlemin hukuka aykırı olduğunu, ceza yargılaması esnasında taraflar arasında CMK’nın 253.maddesine göre uzlaşma sağlanıp sağlanmadığının araştırılması gerektiğini, Yine HMK’nın 298 .maddesine aykırı şekilde son celsede kararda aleyhlerine, yargılama gideri ve avukatlık ücreti yükletilmemesine karşılık, gerekçeli kararda usulsüz biçimde bunlarla yükümlü tutulmalarının doğru olmadığını
İleri sürerek hükmün kaldırılması ile talepleri gibi karar verilmesini istemişlerdir.
Dava, trafik kazası nedeniyle maddi manevi tazminat istemine ilişkindir.
Duruşma açılmasını gerektiren gerektiren sebep bulunmadığından HMK'nın 353. ve 355. maddeleri gereğince inceleme ve müzakereler kamu düzeni ve istinaf nedenleriyle sınırlı biçimde dosya üzerinden yürütülmüştür.
Buna göre;
1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, usule ve yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle kanıtların toplanması ve değerlendirilmesinde bir usulsüzlük görülmemesine, mahkemenin ilamda yazılı şekilde ortaya koyduğu taktirine, temin edilen maluliyet raporunun davacıdaki yaralanmalara ve kaza günündeki yönetmelik hükümlerine uygun olarak hazırlanmış olmasına, dava dilekçesindeki ve artırımdaki taleplere göre mahkemenin kalıcı ve geçici iş göremezlik tazminatları hususundaki kararının olmasına, tarafların 5271 Sayılı CMK'nın 253 maddesi uyarınca uzlaşmadıklarını anlaşılmasına, kararın 6100 sayılı HMK'nın 297 ve 298 maddeleri uyarınca yeterli gerekçe taşımasına, mahkemenin değerlendirmesi ve vardığı neticede istinaf nedenleri yönüyle usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, birleşen dosya davalısı ... Sigorta vekilinin istinaf itirazlarının tümden, davacı vekilinin ise aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki sair istinaf itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2-a- Davacının asıl ve birleşen dosyada maddi tazminat isteklerinin tümden kabul edilmesine rağmen hüküm bölümünde" kısmen kabulüne" şeklinde yazılmasının ve de ıslah dilekçesine göre maddi tazminatlar kabul edilmesine rağmen birleşen dosya davalısını da katarak giderlerin kısmi kabul varmışcasına bir kısmının asıl dosya davalıları ile birleşen dosya davalısından tahsiline hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olmuştur. Bu yönüyle davacının istinafının kabulü gerekir.
b-Hakim, manevi tazminatın tutarını belirlerken, saldırı oluşturan eylem ve olayın özelliği yanında tarafların kusur oranını, sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal ve ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır. Tutarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel durum ve koşulların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenleri karar yerinde nesnel (objektif) olarak göstermelidir. Çünkü yasanın takdir hakkı verdiği durumlarda yargıcın, hukuk ve adalete uygun karar vereceği Medeni Yasa'nın 4. maddesinde belirtilmiştir. Takdir edilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir işlevi (fonksiyonu) olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek tutar, var olan durumda elde edilmek istenilen doyum (tatmin) duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. ( 4 HD’nin 08/02/2016 tarih ve 2015/2733-2016/1298 sayılı içtihadı) Olayın oluş şekli, biçimi, davacıdaki maluliyetin derecesi, paranın satın alma gücü, hakkaniyet ilkesi nazara alındığında mahkemece davacı için belirlenen manevi tazminat tutarı az olmuştur. Bu yönüyle de davacının istinaf başvurusunun kabulü gerekir.
3-HMK 353/1-b/2 madde ve bendi uyarınca yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanununun olaya uygulanmasında ve delillerin taktirinde hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde istinaf mahkemesince yeniden esas hakkında karar verilebilir.
4-Açıklanan tüm bu sebeplerle; birleşen dosya davalısı ... Sigorta vekilinin istinaf başvurusunun reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile hükmün kaldırılmasına 11.942,64 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 2.666,25 TL bakıcı giderinin davalı ... yönünden 27/07/2017 tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş. Yönünden 22/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Sigorta A.Ş'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile (davalı ... yönünden kaza tarihindeki poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) davacı ...'a verilmesine, davacı tarafın manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile, 20.000,00 TL manevi tazminatın 27/07/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile davacı ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine, birleşen dava yönünden; maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile; 3.980,88 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 888,75 TL bakıcı giderinin 22/07/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Ş'den kaza tarihindeki poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere tahsili ile davacı ...'a verilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
I- Birleşen dosya davalısı ... Sigorta A.Ş vekilinin istinaf başvurusunun REDDİNE, davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE,
II-Kararın kaldırılmasına ve hükmün HMK'nın 353/1-b,2 madde ve fıkrası uyarınca aşağıdaki şekilde YENİDEN TESİSİNE
a)Davacı tarafın maddi tazminat talebinin kabulü ile;
11.942,64 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 2.666,25 TL bakıcı giderinin davalı ... yönünden 27/07/2017 tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş. Yönünden 22/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Sigorta A.Ş'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile (davalı ... yönünden kaza tarihindeki poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) davacı ...'a verilmesine,
b)Davacı tarafın manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile,
20.000,00 TL manevi tazminatın 27/07/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile davacı ...'a verilmesine,
c)Fazlaya ilişkin taleplerin reddine,
d)Alınması gereken 2.364,13 TL karar ve ilam harcından davacı tarafından yatırılan 102,47 TL peşin harç ve 49,11 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 151,58 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.212,55 TL harcın davalılar ... ve ... Sigorta A.Ş'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
e)Davacı tarafından peşin harç ve tamamlama harcı olarak yatırılan toplam 151,58 TL harcın davalılar ... ve ... Sigorta A.Ş'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
f)Davacı tarafından yargılama boyunca maddi ve manevi tazminat için yapılan 876,50 TL ATK fatura bedeli, 400,00 TL bilirkişi ücreti, 554,70 TL tebligat ve posta ücreti olmak üzere 1.831,20 TL yargılama giderinden davanın kabul/red oranına (%88,29 ) göre hesaplanan 1.616,77 TL'nin davalılar ... , ... Sigorta A.Ş ve ... sigorta A.Ş'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine (birleşen davalı ... sigortanını masrafın 179,64 TL'sinden sorumlu tutulmasına), bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
g)Kabul edilen maddi tazminat talebi yönünden davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 3.400,00 TL maktu vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Sigorta A.Ş'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine
h)Kabul edilen manevi tazminat talebi yönünden davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 9.200,00 TL maktu vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Sigorta A.Ş'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine
ı)Reddedilen manevi tazminat talebi yönünden davalılar ... ve ... Sigorta A.Ş' kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 5.000,00 TL maktu tek vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılar ... ve ... Sigorta A.Ş'ye verilmesine,
i)Karar kesinleştiğinde asıl dosyadaki bakiye gider avansının ilgili tarafa derhal iadesine,
2-Birleşen dava yönünden;
a)Davacı tarafın maddi tazminat talebinin kabulü ile;
-3.980,88 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 888,75 TL bakıcı giderinin 22/07/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Ş'den kaza tarihindeki poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere tahsili ile davacı ...'a verilmesine,
b) Alınması gereken 332,64 TL karar ve ilam harcından davacı tarafından peşin olarak yatırılan 44,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 288,24 TL harcın davalı ...Ş'dan tahsili ile hazineye irat kaydına,
c) Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 44,40 TL harcın davalı ...Ş'dan tahsili ile davacı ...'a verilmesine,
D-Birleşen dosyaya ilişkin masraflar asıl dosyadaki hüküm bölümünde değerlendirildiğinden bu hususta yeniden karar verilmesine yer olmadığına,
d) Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 3.400,00 TL maktu vekalet ücretinin davalı ...Ş'dan tahsili ile davacı ...'a verilmesine,
III-İstinaf incelemesi yönünden;
Başvuran davacı tarafından yatırılan istinaf peşin ilam harcının talebi halinde kendisine iadesine, bakiye 249,48 TL istinaf karar harcının Birleşen dosya davalısı ... Sigorta A.ş tahsili ile hazineye gelir kaydına, davacı tarafından yapılan 33,00 TL başvuru giderinin davalı ... ...'den alınarak davacıya verilmesine Birleşen dosya davalısı ... Sigorta A.ş tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, avans iadesi, tebligat, kesinleştirme, harç tahsil müzekkeresi düzenlenmesi ve benzeri işlemlerin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine, dair 14/04/2023 gününde, oy birliğiyle ve HMK'nın 362/1-a madde ve fıkrası uyarınca kesin olarak karar verildi.
...