T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
DÖRDÜNCÜ HUKUK DAİRESİ İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANTALYA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 15/09/2020
DAVANIN KONUSU: Tazminat
KARAR TARİH: 17/02/2023
KARAR YAZIM TARİHİ: 17/02/2023
Yukarıda tarih ve sayısı yazılı kararın davacılar, davalı ... Sigorta Şirketi, davalı ... Sigorta Anonim Şirketi, davalılar .... ve ..... Kuyumculuk Şirketi tarafından istinaf edilmesi üzerinde dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü;
Davacı vekili; 09/02/2016 tarihinde Antalya ili ... mahallesi ... Bulvarı üzerinde meydana gelen yaralamalı trafik kazasında davalılardan ....in sevk ve idaresinde bulunan ve maliki ... Otomotiv... A.Ş olan araç ile işleteni ... A.Ş'nin maliki olduğu .... plakalı aracı ile çarpıştıklarını ve kaza sonucunda müvekkili ....in sol kolunun kırıldığını ve yine sol uyruk kemiğinin kırılıp sol dizinin parçalındığını ve sol ayak fibula kemiği kırılıp iç kanama geçirdiğini ileri sürerek davacı.... yönünden 10.000,00 TL maddi, 100.000,00 TL manevi tazminat, müvekkili .... için 20.000,00 TL, müvekkili .... için 20.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan alınacak davacılara verilmesini talep etmiştir.
Davalı .... ile .... Medikal Turz. vekili; davacı....in aşırı süratli olması nedeniyle çarpıştıklarını, Antalya Cumhuriyet Başsavcılğının .... Soruşturma .... Karar sayılı dosyası ile yapılan soruşturma neticesine dosya Kovuşturmaya Yer Olmadığına dair karar ile kapatıldığını, 140.000,00-TL manevi tazminat tutarının yüksek olduğunu ve kabul etmediklerini, davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili; .... plakalı araç, müvekkil ... Sigorta A.Ş. Tarafından .... numaralı Kasko+ Filo Plus genişletilmiş kasko sigortası ile himaye altına alındığını, poliçe detayından kiralama, uzun süre kiralama, ikame araç hizmeti v.b. Bu tarz araçların kullanılması halinde poliçenin hükümsüz olduğunu, ....in aracının kiralık olduğunu ve bu nedenle sigorta şirketi yönünden davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta vekili; Sigorta şirketinin sorumluluğu, sigortalının kusurlu olması halinde söz konusu olduğunu, kusur tespitinin, maluliyet oranının tespitini, tedavi giderlerinin zorunlu trafik poliçesi kapsamından çıkarıldığını, bu yöndeki taleplerinin reddine, geçici iş göremezlik tazminatının poliçe teminatı kapsamında olmadığını, .... tarafından rücuya tabi ödeme yapılıp yapılmadığının sorulmasını, aleyhe hüküm kurulmasına kanat getirilmesi halinde faiz başlangıç tarihi dava tarihi olarak dikkate alınmasını, müvekkil şirket temerrüde düşmediğinden, dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesini ve davanın reddini talep etmiştir.
Mahkeme ; temin ettiği raporlara göre davacı ... %20 kusurlu olduğu, karşı araç sürücüsü ....in ise %80 kusurlu olduğu, ATK 3.ihtisas kurulunun raporuna göre davacının %33 malul kaldığı, iyileşme süresinin kaza gününden itibaren 9 ayı bulacağına göre, maddi tazminat ... sigorta tarafından ödeme yapılıp konusuz kaldığı düşüncesi ile ; davacı ... in davalılar ........ Aş ve ... Sigorta A.Ş aleyhine açtığı maddi tazminat davasının konusuz kaldığı anlaşılmakla esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davacının ... Sigorta Aş aleyhine açtığı maddi tazminat davasının pasif husumet ehliyeti yokluğundan-usulden reddine, davacıların davalılar ...... Aş ve ... Sigorta Aş aleyhine açtığı manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile;davacı ... için 80.000,00 TL ,davacı .... lehine 15.000 TL ve davacı ... yararına 15.000 TL manevi tazminatın davalılardan alınarak (davalı sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe limitiyle sınırlı olmak kaydıyla) davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebinin reddine hükmetmiştir.
Sürelerinde verdikleri istinaf dilekçeleri ile;
Davacı vekili; ... sigorta şirketinin de diğerleri yanında, maddi tazminattan müteselsilen sorumlu olmasına karşılık, mahkemece “maddi tazminat ödendiği için” bu davalı hakkındaki davalının pasif husumetten reddine karar verilmesi ve bu nedenle aleyhlerine avukatlık ücretine hükmedilmesinin doğru olmadığını, yine davanın açılmasına kendileri neden olmayıp bir anlamda müteselsil sorumlu olan adı geçen sigorta şirketinin buna sebebiyet verdiğini bu yönden de aleyhlerine vekalet ücreti taktirinin doğru olmadığını, hal ve şartlara,dosyadaki delillere, davalı şirketin yüksek mali gücüne olmasına rağmen manevi tazminatların düşük belirlendiğini,
Davalı ... Sigorta Şirketi vekili; davacılar vekili maddi tazminata ilişkin davasından feragat ettiğini bildirdiği, kendilerinin de aynı celsede feragat sebebiyle davacı taraftan vekalet ücreti ve yargılama gideri talep etmedikleri,bu durumda davanın feragat sebebiyle reddi yerine konusuz kaldığına biçiminde karar verilmesinin doğru olmadığını,
Davalılardan .... Sigorta vekili ; mahkemece manevi tazminat poliçe limiti dikkate alınmadan davacılar lehine ayrı ayrı manevi tazminata hükmedilmesinin doğru olmadığını, hükmedilecek tazminatın poliçe limiti ile sınırlı olması gerektiğini, limitin 30.000 TL olduğunu mahkemenin buna aykırı ve aşar biçimde davacı ... için 30.000 TL , .... lehine 15.000 TL ve ... yararına 15.000 TL ye karar vermesinin usulsüz olduğunu, yine vekil eden şirketin müvekkiline sigortalı vasıtanın kusuru oranında tazminattan sorumlu olmasına rağmen,buna göre poliçe limitine göre daha aşağı bir tazminata hükmedilmesi yerine kusur nazara alınmadan limit doldurularak karar verildiğini, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek üzere davacılar yararına hükmedilen manevi tazminatlar fahiş miktarlarda olup indirilmeleri gerektiğini,
Davalı ... ve ..... Kuyumculuk Şirketi vekili; kusur tespitinin hatalı yapıldığını, itirazlarının nazara alınıp irdelenmediğini, şöyle ki kazada hızlı seyrederek müvekkilinin sevk ve idaresinde araca takip mesafesini muhafaza etmeyerek sağ yanından vuran davacının daha ziyade kusurlu kabul edilmesi gerektiğini, mahkemenin daha az maluliyet tayini yapan ATK ilgili ihtisas kurulu raporu yerine, .... raporunun benimsemesinin doğru olmadığını, karar gerekçesinde bunun açıklanmadığını, vekil edeni şirketin TBK’nın 66.maddesinde düzenlenen “adam çalıştıranın sorumluluğu” bahsindeki üzerine düşen bütün sorumlulukları yerine getirdiği, çalışan sürücüyü iyi seçip onu gereği gibi denetlediği,araçta bir eksiklik olmadığı bu sebeple bu vekil eden hakkında davanın reddi yerine kabul edilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu
İleri sürerek hükmün kaldırılması ile talebi gibi karar verilmesini istemişlerdir.
Dava, trafik kazası sebebiyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Duruşma açılmasını gerektiren gerektiren sebep bulunmadığından HMK'nın 353. ve 355. maddeleri gereğince inceleme ve müzakereler kamu düzeni ve istinaf nedenleriyle sınırlı biçimde dosya üzerinden yürütülmüştür.
Buna göre;
1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, usule ve yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle kanıtların toplanması ve değerlendirilmesinde bir usulsüzlük görülmemesine, mahkemenin ilamda yazılı şekilde ortaya koyduğu taktirine, araç işleten davalı şirketin 2918 Sayılı KTK'nın 85.maddesi uyarınca sürücünün ve yardımcı kimselerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olup maddi ve manevi zararı karşılamasının gerekmesine, kusur tespitinin dosyadaki delillere, kazanın oluş biçimine ve trafik mevzuatına uygun şekilde tespit edilmiş olmasına, davalı tarafın kusur nispetlerine lehine dönüştürebilecek somut savunma ve delil ileri sürememiş olmasına, davacıdaki maluliyetin dosyada bulunan tıbbi evrakların ve davacının uğramış olduğu cismani zarara göre ATK ilgili ihtisas dairesinden usulünce tespit edilmiş olmasına, manevi tazminatların TBK'nın 56.maddesi ile 4721 Sayılı TMK'nın 4.maddesince hakkaniyete uygun şekilde belirlenip az yada çok olmamalarına, mahkemenin değerlendirmesi ve vardığı neticede istinaf nedenleri yönüyle usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalılardan ... ve ..... Kuyumculuk Şirketi'nin tüm, davacılar ile davalı sigorta şirketlerinin ise aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki sair istinaf itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2-Davacılardan ....in sigorta şirketi ile anlaştığı, maddi tazminat yönüyle ödeme aldığı, sulh ve feragat belgesi imzaladığı, sonrasında da davadan feragat ettiği görülmekle, bu yönüyle feragat sebebiyle maddi tazminat davasının reddine karar vermek gerekirken konusuz kaldığından söz edilerek karar verilmesine yer olmadığına hükmedilmesi doğru olmamıştır. Ayrıca, feragat hakkın özünden vazgeçme olmayıp, ödeme alınmasından ötürü meydana geldiğinden davalı taraf yararına masraf ve vekalet ücretine de hükmedilmeyecektir.
3-Hükmün incelenmesinde maddi tazminat cihetinden davalı ... Sigorta hakkındaki davanın pasif husumet yokluğundan usulden reddine karar verildiği ve bu sebeple hükmün 7.fıkrası ile sözü edilen davalı sigorta şirketi lehine maktu vekalet ücretine hükmedildiği görülmektedir. Burada maddi tazminat yönüyle trafik sigortasından ihtiyari mali sorumluluk sigortası arasında müteselsil mesuliyet bulunmayıp, sıralı sorumluluk mevcuttur. Yani zarar görenin zararı trafik sigortası hadlerine göre karşılanmadığı zaman bu kez sıra ihtiyari sorumluluk sigortasına gelecektir. Somut uyuşmazlıkta, hesap edilen zararın trafik sigortası limitleri içinde kaldığı, nitekim trafik sigortacısı olan .... sigortanın yaptığı ödeme ile maddi tazminatın karşılandığı görülmektedir. Zarar boyutuyla henüz ihtiyari mali sorumluluk sigortacısına sıra gelmemiştir. Mahkemenin sözü geçen sigortacı aleyhindeki davanın husumetten reddine hükmedilmesi doğrudur. Ancak, dava açıldığı esnada davacı zararın boyutunu, kapsamını, trafik sigortası limitlerinin taşıp taşmayacağının bilemeyeceğinden ihtiyari mali sorumluluk sigortacısına da husumet yöneltmiştir. Bu şekilde anılan davalıya husumet tevcihinde davacının bir kusuru bulunmamaktadır. Bu hususta kendisi mazur görülmelidir. Bu yönüyle kendisinin mazur görülmesi gerekir. Hal böyle olunca pasif husumetten red sebebiyle davalı sigorta lehine avukatlık ücreti hükmedilmesi doğru olmamıştır. Bu cihetten davacının başvurusunun kabulü gerekir.
4-Poliçenin incelenmesinde ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının manevi tazminatlar için limitinin toplamda 30.000,00 TL olduğu, mahkemenin ise limiti aşar biçimde davacı .... için 80.000,00 TL diğer davacılar için 15.000,00 TL manevi tazminata hükmedildiği, her bir manevi tazminat yönüyle sigorta şirketinin limitle sorumlu tutulmasına hükmedildiği görülmektedir. Oysa ki bu biçimde karar verilmesi her davacı lehine hükmedilen tazminatın limit içinde kalmasına ve hükmün infazında tereddüt oluşturmaktadır. Limit tüm davacılar yönüyle tek olduğuna göre manevi tazminat tutarı limiti aştığı görüldüğünden burada 2918 Sayılı KTK'nın 96.maddesi uyarınca garame (proporsiyon) hesabı yapılması gerekir. Bu cihetten davalı ..... sigorta şirketinin istinaf başvurusunun kabulü gerekir.
5-HMK 353/1-b/2 madde ve bendi uyarınca yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanununun olaya uygulanmasında ve delillerin taktirinde hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde istinaf mahkemesince yeniden esas hakkında karar verilebilir.
6-Açıklanan tüm bu sebeplerle; davalılardan ... ve .... Kuyumculuk Şirketi'nin istinaf başvurularının reddine, davacılar ile davalı sigorta şirketlerinin istinaf başvurularının kabulüne, davacı ....in davalılar ..... Aş ve ... Sigorta A.Ş aleyhine açtığı maddi tazminat davasının feragat sebebiyle reddine, davacının ... Sigorta Aş aleyhine açtığı maddi tazminat davasının pasif husumet ehliyeti yokluğundan-usulden reddine, davacı .... in davalılar ..., ... Aş ve ... Sigorta Aş aleyhine açtığı manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile; 80.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan alınarak (davalı sigorta şirketinin 2918 Sayılı KTK'nın 96.maddesi uyarınca tümüyle manevi tazminatlar için 30.000,00 TL'Lik limiti olmakla bu davacı yönüyle 21.818,18 TL ile sorumlu olmak kaydıyla) davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine, davacı .... tarafından davalılar ..., ... Aş ve .... Sigorta Aş aleyhine açtığı manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile; 15.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan alınarak (davalı sigorta şirketinin 2918 Sayılı KTK'nın 96.maddesi uyarınca tümüyle manevi tazminatlar için 30.000,00 TL'Lik limiti olmakla bu davacı yönüyle 4.090,91 TL ile sorumlu olmak kaydıyla) davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine, davacı .... tarafından davalılar ...., ... Aş ve .... Sigorta Aş aleyhine açtığı manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile; 15.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan alınarak (davalı sigorta şirketinin 2918 Sayılı KTK'nın 96.maddesi uyarınca tümüyle manevi tazminatlar için 30.000,00 TL'Lik limiti olmakla bu davacı yönüyle 4.090,91 TL ile sorumlu olmak kaydıyla) davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine, davacıların faiz talebi olmadığı anlaşılmakla bu hususta karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
I-Davalılardan ... ve .... Kuyumculuk Şirketi'nin istinaf başvurularının reddine,
II-Davacılar ile davalı .... Sigorta Anonim Şirketi ile davalı davalı ... Sigorta Şirketi'nin istinaf başvurularının kabulüne,
III-Kararın kaldırılmasına ve hükmün HMK'nın 353/1-b,2 madde ve fıkrası uyarınca aşağıdaki şekilde YENİDEN TESİSİNE
a-Davacı ...in davalılar ...., ... Aş ve ... Sigorta A.Ş aleyhine açtığı maddi tazminat davasının feragat sebebiyle reddine
b-Davacının ... Sigorta Aş aleyhine açtığı maddi tazminat davasının pasif husumet ehliyeti yokluğundan-usulden reddine,
c-Davacı ...in davalılar ..., ... Aş ve .... Sigorta Aş aleyhine açtığı manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile; 80.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan alınarak (davalı sigorta şirketinin 2918 Sayılı KTK'nın 96.maddesi uyarınca tümüyle manevi tazminatlar için 30.000,00 TL'Lik limiti olmakla bu davacı yönüyle 21.818,18 TL ile sorumlu olmak kaydıyla) davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine,
ç-Davacı .... tarafından davalılar ..., .... Aş ve ... Sigorta Aş aleyhine açtığı manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile; 15.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan alınarak (davalı sigorta şirketinin 2918 Sayılı KTK'nın 96.maddesi uyarınca tümüyle manevi tazminatlar için 30.000,00 TL'Lik limiti olmakla bu davacı yönüyle 4.090,91 TL ile sorumlu olmak kaydıyla) davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine,
d-Davacı .... tarafından davalılar ..., ... Aş ve ... Sigorta Aş aleyhine açtığı manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile; 15.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan alınarak (davalı sigorta şirketinin 2918 Sayılı KTK'nın 96.maddesi uyarınca tümüyle manevi tazminatlar için 30.000,00 TL'Lik limiti olmakla bu davacı yönüyle 4.090,91 TL ile sorumlu olmak kaydıyla) davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine,
e-Davacıların faiz talebi olmadığı anlaşılmakla bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
f-Maddi tazminat yönünden alınması gereken 179,90 TL harcın davacılardan alınarak Hazineye verilmesine,
g-Maddi tazminat yönünden davacıların vekalet ücreti ve yargılama talebi olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, davalı taraf için ise avukatlık ücreti taktirine yer olmadığına,
h-Manevi tazminat davası yönünden alınması gerekli 7.514,10 TL harçtan dava açılırken peşin olarak alınan 478,17 TL harcın mahsubu ile bakiye 7.035,93 TL harcın (.... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu 1.571,13 TL ile sınırlı olmak üzere) davalılar ..... A.Ş ve .... Sigorta A.Ş.den tahsili Hazine'ye gelir kaydına,
ı-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 11.200,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak (davalı sigorta şirketinin sorumluluğu 3.400,00 TL ile sınırlı olmak kaydıyla) davacı ....e verilmesine,
i-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 3.400,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı .....e verilmesine,
j-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 3.400,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ....e verilmesine,
k-Reddedilen manevi tazminat davası yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 3.4000,00 TL vekalet ücretinin davacı ....den alınarak davalılara verilmesine,
l-Reddedilen manevi tazminat davası yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 3.4000,00 TL vekalet ücretinin davacı ....den alınarak davalılara verilmesine,
m-Reddedilen manevi tazminat davası yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 3.4000,00 TL vekalet ücretinin davacı ....den alınarak davalılara verilmesine,
n-Davacı tarafından maddi tazminat davası yönünden yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
o-Manevi tazminat davası yönünden davacı tarafından yapılan 9,00 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,
p-Davalı ... sigorta aleyhine açılan maddi tazminat davasının husumetten reddi sebebiyle anılan davalı yararına avukatlık ücreti taktirine yer olmadığına,
III-İstinaf incelemesi yönünden;
1-Başvuran davacılar ile davalı .... Sigorta Anonim Şirketi ile davalı davalı ... Sigorta Şirketi tarafından yatırılan istinaf peşin ilam harcının talebi halinde kendilerine iadesine,
2-Davacılar tarafından yapılan 38,50 TL istinaf yargılama gideri 148,60 TL istinaf başvuru harcının davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
3-Davalı .... Sigorta Anonim Şirketi ile davalı davalı ... Sigorta Şirketi tarafından yatırılan 148,60 TL istinaf başvuru harcının davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
4-Davalılardan ... ve ... Kuyumculuk Şirketi istinaf başvurusu yönünden alınması gereken 7.514,10 TL harçtan peşin olarak yatırılan 1.878,60 TL'nin mahsubu ile bakiye 5.635,50 TL'nin davalılardan tahsili ile Hazineye irat kaydına, davalılarca yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-avans iadesi, tebligat, kesinleştirme, harç tahsil müzekkeresi düzenlenmesi ve benzeri işlemlerin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
6-İcranın geri bırakılması için Antalya Genel İcra Dairesinin .... Esas sayılı dosyasına yatırdığı teminatın, İİK'nın 36.maddesi uyarınca istinaf başvurusunun kabulü ve kaldırma gerekçesine göre, taktiren müstenif davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'ne iade EDİLMEMESİNE,
dair 17/02/2023 gününde, oy birliğiyle ve HMK'nın 362/1-a madde ve fıkrası uyarınca kesin olarak karar verildi
......