T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
DÖRDÜNCÜ HUKUK DAİRESİ İSTİNAF KARARI
İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ: ANTALYA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 24/06/2020
DAVA : Maddi Tazminat
KARAR TARİHİ: 24/01/2023
KARAR YAZIM TARİHİ: 25/01/2023
Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmakla, dosyada duruşma yapılmasını gerektiren eksiklik görülmediğinden Hukuk Muhakameleri Kanunu'nun 353/1-a-6 maddesi uyarınca istinaf incelemesinin duruşmasız yapılmasına karar verilerek, dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkilinin sürücüsü olduğu ... plaka sayılı motosikletle, dava dışı ...i'nin sürücüsü, davalı ... şirketinin zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu ... plaka sayılı araç arasında meydana gelen trafik kazası sonucu davacı müvekkilinin yaralandığından bahisle ıslahla arttırılmış haliyle 14.1456,19 geçici iş gücü kaybı zararı, 165.118,36 TL sürekli iş gücü zararı toplamı 179.274,55 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
DAVALI CEVABININ ÖZETİ:
Davalı davaya cevap vermemiş, vekili yargılama aşamasında davanın reddini istemiştir.
DELİLLER :
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosya örneği, davacının tedavisine esas tıbbi belgeler, maluliyet raporu, kusur raporu, tazminat bilirkişisi raporu, sosyal ve ekonomik araştırma tutanağı, tüm dosya kapsamı.
İDM KARARININ ÖZETİ :
İlk Derece Mahkemesince verilen kararda özetle; trafik kazasının meydana gelmesinde davacı sürücünün %30, davalı taraf sürücüsünün ise %70 oranında kusurlu oldukları, davacının iç mimar olması nedeniyle gelirinin asgari ücretten yüksek olması gerektiği, bu nedenle kollukça yapılan araştırmaya göre davacının geliri üzerinden yapılan hesaplama sonucu davacının geçici iş görmezlik zararının 14.156,19 TL, sürekli iş gücü zararının 165.118,36 TL olduğu gerekçesiyle toplam 179.274,55 TL maddi tazminatın 07/12/2016 dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ :
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava açılmadan önce davacı tarafça 2918 sayılı KTK'nın 97. maddesi uyarınca müvekkili şirkete yapılan başvurunun usule uygun olmadığı, bu nedenle dava şartının oluşmadığı, geçici iş görmezlik tazminatının tedavi gideri kapsamında olup sigorta poliçesi kapsamına dahil olmadığı, davacının trafikte seyri esnasında kask kullanmadığı için kendi durumunu ağırlaştırdığından müterafik kusur indirimi yapılması gerektiği, emsal ücret esas alınmak suretiyle tazminat belirlemesinin doğru olmadığı, davacının vergilendirilmiş gelirine göre hesaplama yapılması gerektiğini beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
İSTİNAFA CEVAP :
Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; davadan önce davalı şirkete yazılı başvuru yapıldığı, davalı şirket tarafından hasar dosyası oluşturulduğu, müvekkilinin iç mimar olmasından dolayı asgari ücrete göre tazminat belirlenmesinin doğru olamayacağı, kask takılmaması ile oluşan maluliyet arasında uygun illiyet bağı bulunmadığı, geçici iş görmezlik tazminatının da poliçe kapsamında bulunduğunu beyanla istinaf talebinin reddini istemiştir.
G E R E K Ç E
Uyuşmazlık, trafik kazasına bağlı yaralanma nedeni ile maddi tazminat isteğine ilişkindir.
Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. Bedensel zarara uğrayanların aynı kanunun 54. maddesi gereğince maddi tazminat isteme hakları bulunmaktadır. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91, 97 ve 99. maddeleri gereği trafik kazasına ve zarara sebebiyet veren motorlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, yasa ve genel sigorta şartları kapsamına dahil maddi zararlardan işletenle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Davacının sürücüsü olduğu motosikletle, davalı ... şirketinin trafik sigortacısı olduğu otomobil arasında meydana gelen trafik kazası sonucu davacı yaralanmış ve yaralanmasından dolayı geçici ve sürekli iş gücü zararının karşılanmasını talep etmiş, ilk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiş, bu karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.
6100 Sayılı HMK.'nun 355. maddesi gereğince istinaf dilekçesinde gösterilen istinaf sebepleri ile sınırlı yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
1-Yerleşik Yargıtay içtihatları geçici iş görmezlik zararlarının bedeni zarar teminatı ile zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi kapsamında sayılmasından dolayı zorunlu mali mesuliyet sigorta şirketleri geçici iş görmezlik zararlarından sorumlu oldukları, davacının maluliyetine esas yaralanmasının baş bölgesi değil, bacak ve kol bölgesinde olduğu, kask takılmaması ile oluşan maluliyet arasında illiyet bağı bulunmadığı, dava dosyasında sunulan belgeler itibari ile davacı tarafın davadan önce 2918 sayılı KTK'nın 97. maddesi uyarınca davalı ... şirketine yazılı olarak başvurulduğu dikkate alındığında davalı vekilinin yazılı başvuru şartının yerine getirilmediği, geçici iş görmezlik tazminatı ve müterafik kusura yönelik istinaf talebine değer verilmemiştir.
2-Geçici işgörmezlik ve maluliyet zararının hesabında zarara uğrayanın gelirinin belirlenmesi tazminatın doğru tespitinde önemli bir yer tutmaktadır. Somut olayda mahkemece alınan bilirkişi raporunda davacının geliri hesaplanırken, kolluk tarafından düzenlenen 03/01/2017 tarihli sosyal ve ekonomik durum tespit tutanağındaki gelire göre değerlendirme yapılarak, asgari ücretin 3.383 katı üzerinden tazminat hesabı yapıldığı anlaşılmaktadır.
Böyle bir davada gerçek zararın belirlenmesi için, davacının rapor tarihine kadar bilinen geliri ile rapor tarihinden sonra farazi gelirinin daha net ve ispata yarar somut delilerle ortaya konulması gerekmektedir.
Dava dosyası içerisinde bulunan Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtlarına göre davacının geliri asgari ücret seviyesindedir. Ancak dava dosyası ekinde bulunan diploma örneğine göre davacı iç mimarlık lisans mezunu olduğundan asgari ücret gelirinin üzerinde bir gelire sahip olabileceği kabul edilmelidir. Sadece sosyal ve ekonomik araştırma tutanağına göre davacının tespit edilen gelir üzerinden tazminat hesabı yapılması doğru değildir, eksik inceleme sonucu karar verilmiştir.
Bu bakımdan davacının gelirinin somut ve ispata yarar delillerle sübuta ermediği dikkate alınarak, İç Mimarlar Odası gibi meslek kuruluşlarına yazı yazılarak davacının mezun olduğu tarihin de bildirilmesi suretiyle İstanbul İli'nde serbest piyasada çalışan bir iç mimarın 2015 kaza tarihi ile 2019 tazminat bilirkişisi raporunun düzenlendiği yıllar arasında (her yıl için ayrı ayrı) gelirinin ne olduğu tespit edilmeli, 2019 yılına kadar bilinen geliri üzerinden, 2019 yılından sonra ise son gelirinin asgari ücrete göre oranlanması suretiyle geçici işgörmezlik ve maluliyet zararı hesabı yapılmalıdır.
Bilindiği üzere, 7251 Sayılı Kanunun 35. maddesi ile değişik 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkra a-6 ıncı bendinde; "Mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış veya değerlendirilmemiş olması ya da talebin önemli bir kısmı hakkında karar verilmemiş” olması halinde kararın esasının incelenmeden kararın kaldırılmasına karar verileceği hüküm altına alınmıştır.
Deliller toplanmış olmasına rağmen delilleri değerlendiren bir karar verilmemiş olması (örneğin sadece zamanaşımı yönünden karar verilmesi), delillerin kısmen eksik toplanması ve bu kısmının değerlendirilmemesi, hükmün esasını etkileyen en önemli delilin (maddi olayda olduğu gibi hüküm kurmaya elverişli tazminat raporu alınmadan) toplanmaması madde kapsamında değerlendirilmelidir. Karşılaştırılmalı hukukta bu konu örneğin İsviçre’de “…önemli vakıaların tamamlanması gerekiyorsa…”, Alman Hukukunda ise “…eksiklik nedeniyle kapsamlı ya da çok emek harcayarak delil toplanması gerekiyorsa…” şeklinde düzenleme altına alınmıştır.
Hüküm kurmaya elverişli olmayan tazminat bilirkişisi raporları dikkate alınmak suretiyle eksik inceleme ile karar verilmesi hem yukarıda gösterilen düzenlemelere, hem de 6100 sayılı HMK’nun 27. maddesinde yer verilen Hukuki Dinlenilme, Anayasanın 36. ve AİHS’nin 6. maddesinde hüküm altına alınan Adil Yargılanma Haklarına aykırılık teşkil eder. 6100 Sayılı HMK’nun 30. maddesinde belirtilen Usul Ekonomisi İlkesi gözetilerek veya üstü kapalı buna dayanılarak Adil Yargılanma ve Hukuki Dinlenilme Hakkı bertaraf edilemez.
Hal böyle olunca açıklanan nedenler ve tüm dosya içeriğine göre; davalı vekilinin sigorta şirketine davadan önce usulünce başvurulmadığı için dava şartı gerçekleşmediğine, geçici iş görmezlik tazminatına ve müterafik kusura yönelen ve yerinde görülmeyen istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK.'nun 353/1. fıkrası (b-1) bendi uyarınca esastan reddine, davalı vekilinin davacının tespit edilen gelirine yönelen istinaf isteminin kabulü ile 6100 Sayılı HMK.'nun 353/1 inci fıkrasının (a-6) bendi gereğince ilk derece mahkemesi kararının esası incelenmeden kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı vekilinin sigorta şirketine davadan önce usulünce başvurulmadığı için dava şartı gerçekleşmediğine, geçici iş görmezlik tazminatına ve müterafik kusura yönelen ve yerinde görülmeyen istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK.'nun 353/1. fıkrası (b-1) bendi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-Davalı vekilinin davacının tespit edilen gelirine yönelen istinaf isteminin KABULÜNE,
3-Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas - ... Karar sayılı, 24/06/2020 tarihli kararının 6100 Sayılı HMK'nun 353/1 fıkra (a-6) bendi gereğince ESASI İNCELENMEDEN KALDIRILMASINA,
4-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
5-Davalının peşin yatırdığı 3.100,00 TL istinaf karar harcının talebi halinde iadesine, 148,60 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının Hazineye gelir kaydına,
6-Kesin olan işbu kararın taraflara tebliği ve harç iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
7-İİK.'nın 36/5 maddesi gereğince davalı ...Ş. tarafından Antalya Genel İcra Dairesinin ..... takip sayılı dosyasına icranın geri bırakılması kararı için yatırılan teminatın iadesine,
İlişkin dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda 24/01/2023 tarihinde, 6100 sayılı HMK'nun 362. maddesi (1-a) bendi gereğince KESİN olarak oy birliğiyle karar verildi.
...