T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
DÖRDÜNCÜ HUKUK DAİRESİ İSTİNAF KARARI
İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ: ANTALYA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 18/10/2019
DAVA : Maddi ve Manevi Tazminat
KARAR TARİHİ: 22/11/2021
KARAR YAZIM TARİHİ: 24/11/2021
Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmakla, dosyada duruşma yapılmasını gerektiren eksiklik görülmediğinden Hukuk Muhakameleri Kanunu'nun 353/1-b-2-son maddesi uyarınca istinaf incelemesinin duruşmasız yapılmasına karar verilerek, dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının babası ...'ın sürücüsü olduğu ... plaka sayılı motosikletle, davalı ...'in sürücüsü, davalı ...'in işleteni ve davalı ...Ş.'nin zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu ... plaka sayılı araç arasında meydana gelen trafik kazası sonucu davacının babasının yaralandığı, ancak tedavisi sırasında vefat ettiğinden bahisle, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla tedavi ve bakım giderleri için 100,00 TL, cenaze giderleri için 100,00 TL, destekten yoksun kalma tazminatı için 500,00 TL olmak üzere toplam 700,00 TL maddi tazminat ile 50.000,00 TL manevi tazminatın 11/06/2014 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sigorta şirketi maddi tazminattan sorumlu olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
DAVALI CEVABININ ÖZETİ:
Davalı ...Ş. vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; müvekkili sigorta şirketi sorumluluğunun işletenin kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğu, davacının destek zararının varlığının saptanması gerektiği, tedavi gideri ile cenaze ve defin giderlerinin teminat kapsamı dışı olduğu, dava tarihi itibarı ile faize hükmedilmesi gerektiğini savunmuştur.
Davalı ... vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; motosiklet sürücüsünün kaskı ve ehliyeti olmadığı, trafik kazasının meydana gelmesinde karşı tarafın kusurlu olduğunu beyanla davanın reddini istemiştir.
Davalı ... davaya cevap vermemiştir.
DELİLLER :
Antalya 28. Asliye Ceza Mahkemesinin ... esas, ... karar sayılı dosya örneği, sosyal ve ekonomik araştırma tutanakları, kusur raporu, tazminat bilirkişisi raporu, tanık beyanı, nüfus kayıtları, tüm dosya kapsamı.
İDM KARARININ ÖZETİ :
İlk Derece Mahkemesince verilen kararda özetle; trafik kazasının meydana gelmesinde davacının yakını olan sürücünün %30, davalı sürücünün ise %70 oranında kusurlu oldukları, davacının kaza tarihinde 22 yaşını doldurmuş olduğu, babasının sürekli bakımına muhtaç olduğuna dair (engelli vs olduğunu gösterir) bir delil bulunmadığı, tanık beyanlarının da destek olma tazminatı yönünden çelişkili olduğu, müteveffanın destek olduğunun bu hali ile ispat edilemediği gerekçesiyle davacının destekten yoksun kalma tazminat talebinin reddine, tedavi ve refaket gideri için 100,00 TL, cenaze gideri için 100,00 TL olmak üzere toplam 200,00 TL maddi tazminatın 11/06/2014 haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (davalı ... şirketi yönünden dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere) tüm davalılardan, 15.000,00 TL manevi tazminatın 11/06/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ :
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin eşi ile aralarında devam eden boşanma davası nedeni ile ölen babasının evinde kaldığı ve onun desteğine muhtaç olduğu, destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilme koşullarının oluştuğu, hükmedilen manevi tazminat miktarının da oluşan zararı karşılamadığını beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın kabulünü istemiştir.
İSTİNAFA CEVAP :
Davalı taraf istinafa cevap vermemişlerdir.
G E R E K Ç E
Uyuşmazlık, trafik kazasına bağlı ölümden kaynaklanan haksız fiil nedeni ile maddi ve manevi tazminat isteğine ilişkindir.
Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. Ölüm halinde ölenin desteğinden yoksun kalanların aynı kanunun 53. maddesi gereğince maddi tazminat isteme hakları bulunmaktadır. Yine aynı kanunun 56/2 maddesi gereğince ölüm halinde ölenin yakınları da manevi tazminat isteyebilirler. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91, 97 ve 99. maddeleri gereği trafik kazasına ve zarara sebebiyet veren motorlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, yasa ve genel sigorta şartları kapsamına dahil maddi zararlardan işletenle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Davacının babasının sürücüsü olduğu motosikletle, davalı ...'in sürücüsü olduğu araç arasında meydana gelen trafik kazası sonucu davacının babası tedavisi sırasında yaşamını yitirmiştir. Davalı ... karşı aracın işleteni, davalı ...Ş. ise aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacısıdır. Davacı babasının ölümünden dolayı maddi (destek zararı, tedavi ve refakatçi gideri, cenaze ve defin gideri) ve manevi zararının tahsilini talep etmiş, ilk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda destekten yoksun kalma tazminatı talebinin reddi, diğer maddi tazminat istemlerinin kabulü ve manevi tazminat isteminin kısmen kabulüne karar verilmiş, bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.
Antalya 28. Asliye Ceza Mahkemesinin 08/09/2015 gün ve ... esas, ... sayılı kararı ile davalının, ...'ın taksirle ölümüne sebebiyet vermesi suçundan TCK.'nun 85/1, 62, 50 ve 52. maddeleri gereğince 24.300,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiş, bu karar Yargıtay 12. Ceza Dairesinin temyiz incelemesinden geçerek ... tarihinde kesinleşmiştir.
Kural olarak Türk Borçlar Kanunu'nun 74. maddesi gereğince ceza mahkemesince verilen kararlar hukuk hakimi bakımından bağlayıcı değildir. Ancak, hukuk hakiminin bu bağımsızlığı sınırsız değildir, ceza mahkemesince fiilin hukuka aykırılığına yönelik kesinleşen maddi olgular hukuk hakimi bakımından da bağlayıcı olup, taraflar yönünden de kesin delil niteliği taşımaktadır (Hukuk Genel Kurulunun 17/09/2008 Tarih, 2008/4/564 esas, 2008/536 karar).
6100 Sayılı HMK.'nun 355. maddesi gereğince istinaf dilekçesinde gösterilen istinaf sebepleri ile sınırlı yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
1-Davacı evli olmasına rağmen olay tarihinde eşi ile aralarında boşanma davası bulunmaktadır. Boşanan kız çocuklarının baba evine yerleşmiş olmaları ve bir gelirinin bulunmaması salt tazminat isteme hakkını doğurmaz. Dinlenen tanıklar davacının baba evinde kalıp kalmadığı konusunda birbirlerinden farklı beyanlarda bulunmuşlardır. Davacının yaşı itibariyle çalışmasına engel bir durum olmadığı gibi, hasta veya engelli olduğuna, babasının mutlak desteğine muhtaç olduğuna dair bir iddiada da bulunulmamıştır. Bu nedenle davacı babasının evinde yaşasa da babasının ölümünden dolayı destek zararı oluşmadığından, ilk derece mahkemesince bu talebin reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön görülmemiştir.
2-Türk Borçlar Kanunu’nun 56. maddesi hükmüne göre hakimin olayın özelliklerini göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22/06/1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
Olay tarihi, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, davalı sürücünün kusur oranı, kusurlu hareketinin ölüme yol açması ve yukarıda açıklanan ilkeler dikkate alındığında davacı için hükmedilen 15.000,00 TL manevi tazminat miktarı dosya kapsamına göre azdır. Belirtilen nedenler ile hak ve nesafet kuralları çerçevesinde davacı için 30.000,00 TL tazminat, davacının manevi zararlarını karşılayacak miktardadır.
Yukarıda açıklanan nedenler ve tüm dosya içeriğine göre; davacı vekilinin destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilme koşullarının bulunduğuna yönelen ve yerinde görülmeyen istinaf isteminin 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-1) bendi uyarınca esastan reddine, davacı vekilinin manevi tazminat miktarına yönelen istinaf isteminin kabulüyle 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-2) bendi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, kabul edilen istinaf nedenleri yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden düzelterek yeniden esas hakkında karar verilmesi suretiyle; davacının açtığı destekten yoksun kalma tazminatı davasının reddine, tedavi ve refakat gideri ile cenaze ve defin giderlerine yönelik açılan maddi tazminat davasının taleple bağlı kalınarak kabulü ile tedavi ve refaket gideri için 100,00 TL, cenaze gideri için 100,00 TL olmak üzere toplam 200,00 TL maddi tazminatın 11/06/2014 olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (davalı ... şirketi yönünden 30/03/2016 dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere) tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile 30.000,00 TL manevi tazminatın 11/06/2014 olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilme koşullarının bulunduğuna yönelen ve yerinde görülmeyen istinaf isteminin 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-1) bendi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-Davacı vekilinin manevi tazminat miktarına yönelen istinaf isteminin 6100 Sayılı HMK'nun 353/1 fıkra (b-2) bendi gereğince KABULÜNE,
3-İlk derece mahkemesi olan Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas - ... Karar sayılı 18/10/2019 tarihli kararının KALDIRILMASINA,
4-Düzelterek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle;
a)Davacının açtığı destekten yoksun kalma tazminatı davasının REDDİNE,
b)Davacının tedavi ve refakat gideri ile cenaze ve defin giderlerine yönelik açtığı maddi tazminat davasının taleple bağlı kalınarak KABULÜ ile tedavi ve refaket gideri için 100,00 TL, cenaze gideri için 100,00 TL olmak üzere toplam 200,00 TL maddi tazminatın 11/06/2014 olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (davalı ... şirketi yönünden 30/03/2016 dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere) tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
c)Davacının açtığı manevi tazminat davasının KISMEN KABULÜ ile 30.000,00 TL manevi tazminatın 11/06/2014 olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
ç)Maddi tazminat davası yönünden alınması gereken 44,40 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 2,40 TL'nin mahsubuna, bakiye 42,00 TL'nin davalılardan müteselsilen alınarak Hazineye verilmesine,
d)Manevi tazminat yönünden alınması gereken 2.049,30 TL karar ve ilam harcından davacının peşin yatırdığı 170,77 TL'nin mahsubuna, bakiye 1.878,53 TL karar ve ilam harcının davalılar ... ve ...'den müteselsilen alınarak Hazineye verilmesine,
e)Davacı tarafından yatırılan 29,20 TL başvuru harcı, 173,17 TL peşin harç olmak üzere toplam 202,37 TL harcın davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine (davalı ... şirketi harç sorumluluğunun 44,40 TL ile sınırlı tutulmasına),
f)Davacı tarafından yapılan toplam 1.169,45 yargılama giderinin kabul ret oranına (%59,57 kabul) göre hesaplanan 696,64 TL kısmının davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine (davalı ... şirketi yargılama gideri sorumluğunun 4,50 TL ile sınırlı tutulmasına), bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
g)Davacı maddi tazminat davasında kendisini vekil aracılığıyla temsil ettirdiğinden ilk derece mahkemesi karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT.'nin 13/2 gereğince belirlenen 200,00 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
ğ)Davalı ...Ş. ve davalı ... maddi tazminat davasında kendilerini vekil aracılığıyla temsil ettirdiklerinden ilk derece mahkemesi karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT.'nin 13/2. maddesi gereğince belirlenen 200,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalılara verilmesine,
h)Davacı manevi tazminat davasında kendisini vekil aracılığıyla temsil ettirdiğinden, kabul edilen miktara göre karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT.'nin 13/1 maddesi gereğince belirlenen 5.100,00 TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
ı)Davalı ... manevi tazminat davasında kendisini vekil aracılığıyla temsil ettirdiğinden, ret edilen miktara göre karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT.'nin 10/2 ve 13/1 maddeleri gereğince belirlenen 5.100,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
i)Karar kesinleştiğinde artan gider avansının ilgililerine iadesine,
5-Davacı tarafça peşin yatırılan 121,30 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının mahsubuyla Hazineye gelir kaydına, 44,40 TL istinaf karar harcının talebi halinde iadesine,
6-Davacı tarafından yapılan 77,90 TL istinaf yargılama giderinden, kabul ret (%56,57 kabul) oranına göre hesaplanan 44,06 TL ile davacı tarafından peşin yatırılan 121,30 TL istinaf kanun yoluna başvuru harcı toplamı 165,36 TL'nin davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmının davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Artan istinaf gider avansının karar kesinleştiğinde yatıranlara iadesine,
İlişkin dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 22/11/2021 tarihinde 6100 Sayılı HMK'nun 361/1 ve 362/1-a maddeleri uyarınca kararın maddi tazminat yönünden kurulan hükümlere karşı tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta süre içinde Yargıtay İlgili Hukuk Dairesi nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, manevi tazminat yönünden kurulan hükümler için davanın kabul ve ret miktarlarına göre kesin olmak üzere, oy birliği ile karar verildi.
...