T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
DÖRDÜNCÜ HUKUK DAİRESİ İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANTALYA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 21/09/2020
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle )
KARAR TARİHİ: 30/12/2021
KARAR YAZIM TARİHİ: 30/12/2021
Yukarıda tarih ve sayısı yazılı kararın istinaf edilmesi üzerinde dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü;
Davacılar vekili ;31/10/2016 tarihinde davalı şirkete trafik sigortalı, davalı ... adına kayıtlı ve ...'in sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç ile, ... yönetimindeki ... plakalı vasıtanın Van Hakkari karayolunda çift taraflı kaza yaptıklarını , kaza sonucunda araç sürücüsü ... ile vasıtada yolcu konumundaki ... , ...'in vefat ettikleri , ...'nın yaralandığını, tutulan kaza tespit tutanağı ile savcılıkça temin edilen bilirkişi raporunda davalı ...'ın asli kusurlu olduğu, ölen sürücü ...'ın kural ihlalinin bulunmadığının belirtildiği, müvekkillerinin maddi ve manevi zarara uğradıklarını, açıklayarak maddi tazminat olarak ; (destekten yoksunluk ve yaralanmadan kaynaklı) ;... ’ın vefatı sebebiyle, şimdilik anne ... için 1.000,00 TL ve baba ... için 1.000,00 TL ,... ’in ölümü nedeniyle, ... için şimdilik 1.000,00 TL ve ... için 1.000,00 TL , ... ’nın yaralanması sebebiyle, iş göremezlik/efor zararı için 1.000,00 TL, tedavi,ulaşım ve bakıcı gideri 1.000,00 TL maddi tazminatın kazadan faiziyle avans faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline, manevi tazminat olarak ; ... ’ın vefatı sebebiyle,baba ... ve anne ... için 25.000,00'er TL, kardeşleri ... ,... ,... ,... ve ... için ayrı ayrı 15.000,00'er TL ,... ’nın ölümü için, ... ve ... için 15.000,00'er TL , ... ’in ölümü için ... ve ... için 25.000,00'er TL , ... ’nın ölümü için kardeşleri ... ve ... için 15.000,00'er TL ve ... ’nın kendi yaralanması için 10.000,00 TLnin kaza gününden işleyecek yasal faizi ile davalılar sürücü ve işletenden avans faiziyle tahsilini talep etmiştir.
Mahkeme, 01.04.2019 tarihli 4.numaralı oturumda 2 numaralı ara kararı ile davacılardan ...'in kendi yaralanması ile alakalı tazminat davasına dosyadan tefrik edip ,mahkemenin ... esasına kaydedip yargılamalara bu dosyadan devam etmiştir.
Davalı sigorta vekili; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, dosyanın yetkili İstanbul Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesini, trafik kazasına karıştığı belirtilen ... plakalı aracın, 13.08.2016-13.08.2017 vadeli ... numaralı Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile müvekkili şirkete sigortalı olduğunu, sigortalının kusurunun ve zararın ispatı gerektiğini açıklayarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili ; mahkemenin yetkisiz olduğunu, kusurun ve zararın ispat edilmesi gerektiğini açıklayarak davanın reddini savunmuştur.
Mahkeme 21/09/2020 tarihli kararında, maddi tazminat yönünden davalı ... Sigorta A.Ş. Hakkındaki davanın feragat nedeniyle reddine, ... Ve ... yönünden ise konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına, manevi tazminat yönünden davalılar ... Ve ... yönünden kısmen kabulüne, davacı ... yönünden çocuğu ... için 16.000,00 TL, torunu ... için 10.000,00 TL,... için 16.000,00 TL,... için 10.000,00 TL, davacı ... yönünden, çocuğu ... için 16.000,00 TL, torunu ... için 10.000,00 TL, Davacılar ... , ... , ... , ... ve ... yönünden, kardeşleri ... için ayrı ayrı 10.000,00'er TL, davacı ... yönünden, annesi ... için 16.000,00 TL, kardeşi ... için 10.000,00 TL, davacı ... yönünden annesi ... için 16.000,00 TL, kardeşi ... için 10.000,00 TL, manevi tazminata hükmetmiştir.
Davacı vekili istinafında; dosya kapsamına hal ve şartlara göre manevi tazminatların yetersiz olduğunu, istemlerinin tümden hüküm altına alınması gerektiğini,
Davalılardan ... vekili istinafında; müvekkile ait dava konusu kazaya karışan araç uzun süreli dava dışı ... a.ş ye kiralanmış olduğundan işleten sıfatı bulunmadığını, davaya konu olan ... plakalı araç 31.10.2016 tarihinde ... A.Ş şirketinin sigortalı çalışanı olan diğer davalı ...'in dava dışı anılan firmanın çalışanı olduğunu, işleten sıfatı bulunmayan müvekkil yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddi gerektiği, mahkeme tarafından müvekkile yapılan tebligatlar usulsüz olduğunu, kendisinin kendisine icra takibi yapılması üzerine haberdar olduğunu, İleri sürerek kararın kaldırılması ile talepleri gibi hüküm kurulmasını istemişlerdir.
Dava, trafik kazasından kaynaklı maddi manevi tazminat istemine ilişkindir.
Duruşma açılmasını gerektiren sebep bulunmadığından HMK'nın 353. ve 355. maddeleri gereğince inceleme ve müzakereler kamu düzeni ve istinaf nedenleriyle sınırlı biçimde dosya üzerinden yürütülmüştür.
Buna göre;
1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, usule ve yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle kanıtların toplanması ve değerlendirilmesinde bir usulsüzlük görülmemesine, mahkemenin ilamda yazılı şekilde ortaya koyduğu taktirine, davalı işleten ...'e aşamalarda dava dilekçesi ve sair iş ve işlemlerin usulünce tebliğ edildiği dikkate alınarak hukuki dinlenilme hakkının ihlal edilmemesine, davaya cevap vererek işletenlik sıfatı bulunmadığına ilişkin bir itirazının bulunmamasına, HMK'nun 357. maddesi uyarınca ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmaların- resen dikkate alınacak kamu düzenine ilişkin hususlar haricinde-Bölge Adliye Mahkemesinden ileri sürülememesine, mahkemenin değerlendirmesi ve vardığı neticede istinaf nedenleri yönüyle usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalının tüm istinaf itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2-Davacıların istinafı yönünden;
a)Bilindiği üzere, 6098 sayılı TBK'nun 56. maddesi (818 sayılı BK. 47. md.) hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. ( Kapatılan 17.HD’nin 2014/20371-2017/2626 sayılı içtihadı )
b)O halde mahkemece, meydana gelen trafik kazası sonucu davacılar murislerinin ölümü nedeniyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla; tarafların sosyal ve ekonomik durumları, kazanın meydana geldiği tarih ve paranın alım gücü, kazada davacılar murisleri sürücünün kusursuz olması ve davalı sürücünün tam kusurlu olması dikkate alındığında davacıların manevi tazminat taleplerinin tümden kabulü gerekirken kısmen hüküm altına alınması doğru olmamıştır. Bu cihetten davacıların istinaf başvurularının kabulü gerekir.
3-HMK 353/1-b/2 madde ve bendi uyarınca yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanununun olaya uygulanmasında ve delillerin taktirinde hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde istinaf mahkemesince yeniden esas hakkında karar verilebilir.
4-Açıklanan tüm bu sebeplerle; maddi tazminat yönünden davalı ... Sigorta A.Ş. Hakkındaki davanın feragat nedeniyle reddine, ... Ve ... yönünden ise konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına, manevi tazminat açısından davalılar ... ve ... aleyhinde davanın kabulüne, çocukları ... ’ın ölümü sebebiyle anne-baba ... ve ... için 25.000,00'er TL, torunları ... ’nın ölümü nedeniyle ise 15.000,00'er TL, sürücü ... ’ın ölümü sebebiyle kardeşleri ... , ... , ... , ... ve ... lehlerine 15.000,00' er TL , araçta yolcu ... ’in vefatı sebebiyle çocukları ... ve ... lehlerine ayrı ayrı 25.000,00'er TL, çocuk ... ’nın ölümü sebebiyle kardeşleri ... ve ... için 15.000,00'er TL olmak üzere toplam 235.000,00 TL manevi tazminatın kaza gününden işleyecek avans faiziyle davalılar sürücü ve işletenden tahsiline karar vermiştir.
HÜKÜM : Açıklanan gerekçeyle;
I- a-)Davalı isleten ...'nin istinaf başvurusunun REDDİNE,
b-)Davacılar vekilinin istinafının KABULÜNE,
II- İlk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, ve hükmün HMK'nın 353/1-b/2 madde ve fıkrası uyarınca AŞAĞIDAKİ GİBİ YENİDEN TESİSİNE,
1-Davacılar tarafından davalılar aleyhine maddi tazminat istemiyle açılan davanın;
a-)Davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden FERAGAT NEDENİYLE REDDİNE,
b-)Davalılar ... ve ... yönünden ise konusuz kalması nedeniyle BİR KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
c-)Maddi tazminat yönünden alınması gerekli 54,40 TL maktu karar ve ilam harcının peşin alınan 854,22 TL harçtan mahsubu ile hazine adına gelir KAYDINA,
d-)Maddi tazminat yönünden davacılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacılar üzerinde BIRAKILMASINA,
e-)Maddi tazminat yönünden taraflar lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA (Davadan sonra yapılan ödeme gözetilerek),
2-Davacılar tarafından davalılar ... ve ... aleyhine manevi tazminat istemiyle açılan davanın KISMEN KABULÜ ile;
A) Davacı ... yönünden;
a-) Çocuğu ... için 25.000,00.-TL,
b-) Torunu ... için 15.000,00.-TL,
B) Davacı ... yönünden;
a-) Çocuğu ... için 25.000,00.-TL,
b-) Torunu ... için 15.000,00.-TL,
C) Davacılar ... , ... , ... , ... ve ... yönünden; kardeşleri ...'in vefatı sebebiyle ayrı ayrı 15.000,00'er TL,
D) Davacı ... yönünden;
a-) Annesi ... için 25.000,00TL,
b-) Kardeşi ... için 15.000,00TL,
E) Davacı ... yönünden;
a-) Annesi ... için 25.000,00TL,
b-) Kardeşi ... için 15.000,00TL,
Manevi tazminatların 31/10/2016 kaza tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte adı geçen davalılardan müteselsilen alınarak ayrı ayrı davacılara ÖDENMESİNE,
3-Manevi tazminat yönünden alınması gerekli 16.052,85 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan bakiye (854,22 TL - 54,40 TL) 799,82TL harcın mahsubu ile bakiye 15.253,03 TL harcın davalılar ... ve ...'ten müteselsilen tahsili ile Hazineye irad kaydına,
4-Davacılar tarafından manevi tazminat yönünden yatırılan 799,83TL peşin harcın davalılar ... ve ...' ten müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara ödenmesine,
5-Manevi tazminat yönünden yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine YER OLMADIĞINA,
6-Manevi tazminat yönünden davacılar vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı ... için 6.000,00 TL, ... için 6.000,00 TL, davacı kardeşler yararına 5.100,00'er TL, çocuk ... lehine 6.000,00 TL, diğer çocuk davacı ... 6.000,00 TL olmak üzere toplam 49.500,00 TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'ten müteselsilen alınarak davacılara ayrı ayrı ödenmesine,
7-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,
III-İstinaf incelemesi yönüyle ;
1-a)Davacıların peşin yatırdığı 59,30 TL istinaf karar harcının istekleri halinde iadesine,
b)Davacıların sarf ettiği 206,10 TL istinaf masrafının davalılar ... ve ...'ten müteselsilen alınarak davacılara ödenmesine,
2-a)Davalılardan alınması gereken 9.563,33 TL harçtan, peşin yatırılan 2.511,33 TL'nin mahsubu ile, bakiye 7.052,07 TL'nin davalılardan müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
b)Davalıların sarf ettiği istinaf giderlerinin üzerlerinde bırakılmasına,
3-Avans iadesi, tebligat, kesinleştirme ve benzeri işlemlerin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dair 30/12/2021 gününde, oy birliğiyle ve HMK'nın 362/1-a madde ve fıkrası uyarınca kesin olarak karar verildi.
...