T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN;
MAHKEMESİ:ALANYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:17/02/2022
MAHKEMESİ:MANAVGAT 4.ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
(Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla)
TARİHİ:02/09/2021
DAVANIN KONUSU:Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ:05/09/2022
Tarafların İddia ve Savunmalarının Özeti:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davalı ... arasında 20.11.2019 tarihli sözleşme hükümleri uyarınca “6250 adet bay/bayan muhtelif renklerde tişört” niteliğindeki taşınır malların 78.000,00 TL (YetmişsekizbinTürkLirası) bedel karşılığında 25.02.2020 tarihinde eksiksiz ve kusursuz bir şekilde zamanında ve müvekkilinin Manavgat'ta bulunan işyerinde teslim edileceği yapılan bu sözleşme ile taahhüt edildiğini, bu mallar için kararlaştırılan 78.000,00TL karşılığında keşidecisi ..., hamili ... Şti. Olan; ... Bankasına ait ... seri nolu 30.10.2020 tarihli 28.000,00TL bedelli, ... Bankasına ait ... seri nolu 30.06.2020 tarihli 15.000,00TL bedelli, ... Bankasına ait ... seri nolu 30.07.2020 tarihli 15.000,00TL bedelli, ... Bankasına ait ... seri nolu 30.08.2020 tarihli 20.000,00TL bedelli çeklerin keşide edilerek sözleşme tarihinde teslim edilmek suretiyle ödemesinin gerçekleştirildiğini, yine müvekkili ile davalı ... arasında imzalanan 31.10.2019 tarihli sözleşme hükümleri uyarınca 300 adet bay/bayan kazak, 5000 adet iki iplik/üç iplik kışlık sweat, 5000 adet bay/bayan muhtelif renklerde tişört, 2000 adet çocuk eşofman takımı niteliğindeki taşınır malların 150.000,00TL(YüzellibinTürkLirası) bedel karşılığında 30.12.2019 tarihinde eksiksiz ve kusursuz bir şekilde zamanında ve müvekkilin Manavgat'ta bulunan işyerinde teslim edileceği yapılan bu sözleşme ile taahhüt edildiğini, bu mallar için kararlaştırılan 150.000,00TL karşılığında keşidecisi ..., hamili ... Şti. Olan; ... Bankasına ait ... seri nolu 30.07.2020 tarihli 50.000,00TL bedelli, .... Bankasına ait ... seri nolu 30.08.2020 tarihli 50.000,00TL bedelli, ... Bankasına ait ... seri nolu 30.09.2020 tarihli 50.000,00TL bedelli çekler keşide edilerek sözleşme tarihinde teslim edilmek suretiyle ödemesinin gerçekleştirildiğini, çeklerin davalı ... tarafından teslim alındığı hususunun da davalı tarafından beyan ve kabul edildiğini, Sözleşme hükümleri doğrultusunda davalı tarafından taahhüt edilen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi sebebiyle müvekkili tarafından keşide edilerek davalı ...'e teslim edilen çekler hükümsüz ve konusuz hale geldiğini, anılan sözleşmeler uyarınca, sözleşmenin imzalanmasından itibaren belirlenen süre içerisinde davacı müvekkile, müvekkilin kendi işyerinde teslim edilmesi taahhüt edilen edim müvekkilinin eline hiç geçmediğini ifade ederek, İİK'nun 72. Maddesi gereğince 415 teminat karşılığında; ... Bankasına ait ... seri nolu 30.10.2020 tarihli 28.000,00TL bedelli, ... Bankasına ait ... seri nolu 30.06.2020 tarihli 15.000,00TL bedelli, ..... Bankasına ait ... seri nolu 30.07.2020 tarihli 15.000,00TL bedelli, ... Bankasına ait ... seri nolu 30.08.2020 tarihli 20.000,00TL bedelli, ... Bankasına ait ... seri nolu 30.07.2020 tarihli 50.000,00TL bedelli, ... Bankasına ait ... seri nolu 30.08.2020 tarihli 50.000,00TL bedelli, ... Bankasına ait ... seri nolu 30.09.2020 tarihli 50.000,00TL bedelli çeklerin bankaya ibrazı halinde ödenmemesi için T.c. ... Bankasına ve ... Bankasına müzekkere yazılmasına, ... Bankasına ait ... seri nolu 30.10.2020 tarihli 28.000,00TL bedelli, ... Bankasına ait ... seri nolu 30.06.2020 tarihli 15.000,00TL bedelli, ... Bankasına ait ... seri nolu 30.07.2020 tarihli 15.000,00TL bedelli, ... Bankasına ait ... seri nolu 30.08.2020 tarihli 20.000,00'TL bedelli, ... Bankasına ait ... seri nolu 30.07.2020 tarihli 50.000,00TL bedelli, ... Bankasına ait ... seri nolu 30.08.2020 tarihli 50.000,007TL bedelli, ... Bankasına ait ... seri nolu 30.09.2020 tarihli 50.000,00TL bedelli çeklerin icra takibine konulması halinde takibin durdurulmasına, Müvekkilinin davalılara sözleşmeden ve/veya haricen toplam 228.000,00TL(İki Yüz YirmiSekizBinTürkLirası) bedelli davaya konu çeklere ilişkin herhangi bir borcunun bulunmadığı ve borçlu olmadığının tespitine, verilecek muhtemel İhtiyati Tedbire rağmen davalılar ve/veya üçüncü kişiler tarafından icra takibine geçilmesi halinde %20 kötüniyet tazminatının davalılardan alınarak müvekkile ödenmesine, yargılama harç ve giderleri ile ücret-i vekâletin davalılar tarafına yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği, yapılan yargılama sonucunda Manavgat 4.Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) ... esas ... karar ve 02/09/2021 tarihli kararıyla davaya bakmakla görevli ve yetkili mahkemenin Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu kanaatiyle görevsizlik kararı verildiği, Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi ise ... esas ... karar ve 17/02/2022 tarihli kararıyla davaya bakmakla görevli ve yetkili mahkemenin Manavgat 4.Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) olduğu kanaatiyle karşı görevsizlik kararı verildiği, her iki mahkeme arasında görev uyuşmazlığının doğduğu, sorunun merci tayini yoluyla çözülebileceği tespit edilmiştir.
Delillerin Değerlendirilmesi İle Hukuki Sebepler ve Gerekçe:
Dava, Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) istemine ilişkindir.
Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarih ve 608 sayılı kararında; Antalya Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin Antalya ilinin mülki sınırları (Alanya ve Manavgat Ağır Ceza Mahkemeleri yargı çevreleri hariç) belirlenmesine işbu kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği, Manavgat 4.Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) ... esas ... karar ve 02/09/2021 tarihli ilamında ise yukarıda açıklanan karar uyarınca görevsizlik kararı verildiği anlaşılmaktadır.
6100 sayılı HMK’nın 1.maddesinde mahkemelerin görevlerinin ancak kanunla düzenleneceği, görev kurallarının kamu düzenine ilişkin olduğu hükmü, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5. maddesinde ise ticari davaların Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüleceği ve Asliye Hukuk Mahkemeleri ile Asliye Ticaret Mahkemeleri arasındaki ilişkinin de görev ilişkisi olduğu belirtilmiştir. 6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5/4. maddesinde ise, yargı çevresinde ayrı bir Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde Asliye Hukuk Mahkemelerine açılan davalarda görev kuralına dayanılmamış olması görevsizlik kararı verilmesini gerektirmeyeceği düzenlendiğinden yargı çevresinde Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde bir ticari uyuşmazlığın çözümü için Asliye Hukuk Mahkemesine dava açılması halinde, mahkemece görevsizlik kararı verilmeksizin işin esasının görülmesi gerektiği anlaşılmaktadır.
Dava açmanın maddi hukuk ve yargılama hukuku bakımından birtakım sonuçları vardır. Dava açmanın yargılama hukukuna ilişkin en önemli sonuçlarından biri davanın açılması anında görevli ve yetkili olan mahkemenin artık sabit hale gelmesidir (perpetuatio fori). Bu ilkeye göre sonradan ortaya çıkan değişiklikler görevi ve yetkiyi etkilemez. Bu çerçevede ortaya çıkan ikinci önemli sonuç da mahkemenin davayı inceleme zorunluluğunun doğmasıdır. Nitekim yasa değişikliklerinde dahi ayrı ve açık bir geçiş hükmü yoksa mahkemeler görevsizlik kararı vererek ellerinde derdest bulunan dosyaları yeni kurulan mahkemeye gönderemezler; bunlara bakıp sonuçlandırmak zorundadırlar.
Yukarıda açıklanan Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu kararında, yargı çevresinin belirlenmesine ilişkin kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği, görülmekte olan davaların devri ile ilgili bir düzenlemenin bulunmadığı, söz konusu genel kurul kararının görülmekte olan davaların da devredilmesi gerektiği şeklinde yorumlanarak kapsamının genişletilemeyeceği, 01/09/2021 tarihinden önce açılan eldeki davada görevli ve yetkili mahkemenin Manavgat 4.Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) olduğu anlaşıldığından, Manavgat 4.Asliye Hukuk Mahkemesinin (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) ... esas ... karar ve 02/09/2021 tarihli görevsizlik kararının kaldırılmasına karar verilmesi gerekir.
Açıklanan nedenlerle davaya Manavgat 4.Asliye Hukuk Mahkemesince (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) bakılması gerekirken Alanya Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek görevsizlik kararı verilmesi doğru görülmediğinden, Manavgat 4.Asliye Hukuk Mahkemesinin (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) ... esas ... karar ve 02/09/2021 tarihli görevsizlik kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiş aşağıda hüküm tesis olunmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davaya Manavgat 4.Asliye Hukuk Mahkemesince bakılması gerekirken Alanya Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, HMK'nın 353/1-a, 353/3 maddeleri gereğince, Manavgat 4.Asliye Hukuk Mahkemesinin (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) ... esas ...karar ve 02/09/2021 tarihli görevsizlik kararının KALDIRILMASINA,
2-Yargı yeri olarak Manavgat 4.Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) olarak belirlenmesine,
Dosyanın, davanın yeniden görülmesi için Manavgat 4.Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmek üzere Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi’ne iadesine dosya üzerinden oy birliği ile KESİN olmak üzere karar verildi.05/09/2022
....