T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:ALANYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:01/03/2022
DAVANIN KONUSU:Menfi Tespit
MAHKEMESİ:ALANYA 7. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ:29/11/2021
DAVANIN KONUSU:Menfi Tespit
KARAR TARİHİ:13/04/2022
KARAR YAZIM TARİHİ:13/04/2022
Tarafların İddia Ve Savunmalarının Özeti:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müvekil ile dava dışı ... arasında daha önce 2016 yılından başlamak üzere bir otel için kira ilişkisi kurulduğunu, bu sözleşme kapsamında bir kısım çekler teslim protokolü ile kiraya verene teslim edilmiştir. Çeklerden ilki (242.100,00 TL) peşinat olarak en başta ödendiğini, bilindiği üzere herkes başkasının taşınmazını kiraya verebileceğini, ancak malikin itirazı halinde sözleşme uygulanamayacağını, bunun bir kusur hali olduğunu, sözleşmeyi imzalayan kişinin, sözleşmesel sorumluluk, yetkisiz temsil vs sebeplerle imzaladığı sözleşmeden sorumlu olduğunu, ancak kiralanan mecurun hukuki/fiziki ayıpları olduğunun anlaşıldığını, şöyle ki iki taşınmazın maliklerince sözleşmeye itiraz edildiğini, müvekkil tarafından durumun kiraya verene bildirildiğini ve düzeltilmesi için süre verildiğini, herhangi bir çözüm, düzeltme ve ispat olmadığından dolayı da müvekkil tarafından kira sözleşmesinin ifasından vazgeçildiğini, bu nedenle de kiraya verene konunun bildirildiğini, bu durumda kiraya verenin kira bedeli talep hakkının olmadığını, kaldı ki en başında ciddi bir miktar peşinat ödemesinin dahi yapıldığını, ayrıca ...'nin ciddi ekonomik sorunlar içinde olduğunu, kiraya verenin ilgili çekleri iade etmemesi nedeniyle kira borcu ve çeklerden dolayı borcun bulunmadığına, çeklerin iptaline dair Alanya 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı davası açıldığını, o davada ... ve konuyu bilen veya bilmesi gereken ve bu nedenle de iyi niyetli sayılamayacak kişilerin hak iddiasında bulunamayacağından ...'nin oğlu ...'nin de davalı olduğunu, sürecin tüm ayrıntılarının o dosyada ve ekte mevcut olduğunu, ...'ye 5 adet çek teslim edildiğini, iş bu dava konusu çekin davalı ... tarafından Alanya 2. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibine konu edildiğini, tedbir kararı gereği tahsil edemedikleri ilk 2 çek üzerinde 3. Çekin tahsilini sağlamak için muhasebecilerine çeki cira ettiklerini, bu konuda açılan menfi tespit davasında tedbir kararı verildiği için bu defa iş bu davaya konu çek tahsil etmek için kötü niyetli şekilde bir kısım girişimlerde bulunduklarını, Alanya 1. ASHM'nin ... Esas sayılı dosyasına sunulan her bir gerekçe için iş bu davaya konu olan son çek üzerinde gerçek olmayan ve görüntüden ibaret bir kısım işlemler yapıldığını, son iki çekin takastan iade alındığı çek ibraz gününden bir gün önce bankadan alınmış olduğu ... Esas sayılı davada ileri sürüldüğünden bu defa banka cirosu iptal edildikten sonra aradaki boş kısma davalı ... imzası sıkıştırıldığını, sanki ciro bankadan önce yapılmış görüntüsü yaratılmaya çalışıldığını, oysa çekin takasa verildiği, yani üzerindeki Vakıflar Bankası imzasından önce bir imza bulunmadığı banka kayıtlarında mevcut olduğunu, akabinde çekin üçüncü kişi iyi niyetli görünsün diye çekin arkasının alabildiği kadarıyla birçok kişi tarafından ciro edildiğini, en son kısa bir alan bırakıldığını, bankanın dahi yazacak yer için alonj kullandığını, sonra bu cirolar iptal edilerek tekrar ...'den ciro alan kişi olan davalı ...'ya geri döndürüldüğünü, çek üzerine formaliteden imza koyan kişilerden bankaya ibraz eden kişi cirosunu iptal ederken, diğer iptal edilen cirolardaki gibi sadece iptal yazması yetecekken, isminin görülmesini de istemeyerek isminin harflerini dahi tek tek karaladığını, kendi adına çeki tahsil edemeyen, daha sonra muhasebecisi adına tahsile uğraşan bu konuda açılan davada tedbir kararı verildiğinden, dilekçede belirtildiği üzere tüm gerçekleri bertaraf etmek için göstermelik işlemler ve ciro silsilesi yaratılan durumun çok açık olduğunu, davalı ...'nun ...'nin düğün ve eğlence yerinde bilindiği kadarıyla gayri resmi kiracı olarak fotoğrafçı olduğunu, ...'nin baskısı ile konuyu tam bilmeden bu sürece girdiğini, kaldı ki davalı ...'nun vergi kaydında da küçük esnaf olarak bir işletmeye sahip olduğunu, yıllık gelirinin son üç yıllık sürede 12.000,00 TL civarında olduğunu, bu gelir kapsamında davalının 201.750,00 TL'lik bir ticari hacme sahip olmadığını, icra takibinin dahi ciranta olan ...... karşı başlatılmadığını, göstermelik şekilde sadece ... hakkında başlatıldığını, parayı tahsil etmek isteyen kişinin müteselsil sorumlulara işlem başlatmamasının anlam verilebilir olmadığını, hatta kiracısı olarak kiraya vereninden 201.750,00 TL alacaklı olmasının da olağan dışı bir durum olduğunu, ilgili ... yetkilisi bulunduğu şirketlerin ciddi ekonomik sorunları olduğunun bilindiğini, müvekkilin 201.750,00 TL asıl alacaktan ve buna ek ferilerden oluşan dosya ödemeyi yapması halinde, ilerde davayı kazanması halinde yaptığı ödemeyi hiçbir zaman geri alamayacağını, bu nedenle ciddi zarara uğrama tehlikesi altında olduğunu, tahsil amacıyla hakeret eden ve iyi niyet iddiasında bulunmayacak olan davalının da sırf tahsil amacına hizmet ettiğini, kötü niyetli tahsil amacının açık olması ise çoğunlukla ödeme olanağı olmayan üçüncü kişiler üzerinden gerçekleştiğinden bu kişinin durumu ve haczikabil malı olmaması kuvvetle muhtemel olduğunu, bu nedenle iş bu davada verilecek bir hükmün etkisini koruyabilmesi için tedbirin zorunlu olduğunu, müvekkilin iş bu dava konusu olan çekin müvekkil yönünden tedbir konulmasını, Alanya 2. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında davacı müvekkil yönünden icra takibinin durdurulmasına, dosyada müvekkil hakkında icrai işlem yapılmamasına, keşidecisi davacı ... A.Ş lehdarı ... olan Halk Bankası ... Şubesi, ... nolu hesaba bağlı çek nolu ... olan 20/10/2016 tarih ve 201.750,00 TL bedelli çek bedelinden ve Alanya 1. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından davacı müvekkilin borçlu olmadığının tespitine ve borca bağlı çekin ve icra takibinin iptaline, davalı tarafın %20 kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine ve ayrıca yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği, yapılan yargılama sonucunda Alanya 7. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 29/11/2021 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararı ile davaya bakmakla görevle ve yetkili mahkemenin Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu kanaatiyle görevsizliğine karar verildiği, Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 01/03/2022 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararı ile davaya bakmakla görevle ve yetkili mahkemenin Alanya 7. Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu kanaatiyle karşı görevsizlik kararı verildiği, her iki mahkeme arasında görev uyuşmazlığının doğduğu, sorunun merci tayini yoluyla çözülebileceği tespit edilmiştir.
Delillerin Değerlendirilmesi İle Hukuki Sebepler ve Gerekçe:
Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.
Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarih ve 608 sayılı kararında; Antalya Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin Antalya ilinin mülki sınırları (Alanya ve Manavgat Ağır Ceza Mahkemeleri yargı çevreleri hariç) belirlenmesine işbu kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği, Alanya 7. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 29/11/2021 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı ilamında ise yukarıda açıklanan karar uyarınca görevsizlik kararı verildiği anlaşılmaktadır.
6100 sayılı HMK’nın 1.maddesinde mahkemelerin görevlerinin ancak kanunla düzenleneceği, görev kurallarının kamu düzenine ilişkin olduğu hükmü, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5. maddesinde ise ticari davaların Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüleceği ve Asliye Hukuk Mahkemeleri ile Asliye Ticaret Mahkemeleri arasındaki ilişkinin de görev ilişkisi olduğu belirtilmiştir. 6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5/4. maddesinde ise, yargı çevresinde ayrı bir asliye ticaret mahkemesi bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemelerine açılan davalarda görev kuralına dayanılmamış olması görevsizlik kararı verilmesini gerektirmeyeceği düzenlendiğinden yargı çevresinde asliye ticaret mahkemesi bulunmayan yerlerde bir ticari uyuşmazlığın çözümü için asliye hukuk mahkemesine dava açılması halinde, mahkemece görevsizlik kararı verilmeksizin işin esasının görülmesi gerektiği anlaşılmaktadır.
Dava açmanın maddi hukuk ve yargılama hukuku bakımından birtakım sonuçları vardır. Dava açmanın yargılama hukukuna ilişkin en önemli sonuçlarından biri davanın açılması anında görevli ve yetkili olan mahkemenin artık sabit hale gelmesidir. Bu ilkeye göre sonradan ortaya çıkan değişiklikler görevi ve yetkiyi etkilemez. Bu çerçevede ortaya çıkan ikinci önemli sonuç da mahkemenin davayı inceleme zorunluluğunun doğmasıdır. Nitekim yasa değişikliklerinde dahi ayrı ve açık bir geçiş hükmü yoksa mahkemeler görevsizlik kararı vererek ellerinde derdest bulunan dosyaları yeni kurulan mahkemeye gönderemezler; bunlara bakıp sonuçlandırmak zorundadırlar.
Yukarıda açıklanan Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu kararında, yargı çevresinin belirlenmesine ilişkin kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği, görülmekte olan davaların devri ile ilgili bir düzenlemenin bulunmadığı, söz konusu genel kurul kararının görülmekte olan davaların da devredilmesi gerektiği şeklinde yorumlanarak kapsamının genişletilemeyeceği, 01/09/2021 tarihinden önce açılan eldeki davada görevli ve yetkili mahkemenin (asliye ticaret mahkemesi sıfatıyla)Alanya 7. Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşıldığından Alanya 7. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 29/11/2021 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı görevsizlik kararının kaldırılmasına karar verilmesi gerekir.
Açıklanan nedenlerle davaya Alanya 7. Asliye Hukuk Mahkemesince (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) bakılması gerekirken Alanya Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek görevsizlik kararı verilmesi doğru görülmediğinden Alanya 7. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 29/11/2021 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı görevsizlik kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiş aşağıda hüküm tesis olunmuştur.
H Ü K Ü M/:
1-Davaya Alanya 7. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce bakılması gerektiği halde davanın Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi'nce bakılması gerektiği belirtilerek görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, HMK'nın 353/1-a, 353/3 maddeleri gereğince Alanya 7. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 29/11/2021 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı görevsizlik kararının KALDIRILMASINA,
2-Yargı yerinin Alanya 7. Asliye Hukuk Mahkemesi olarak belirlenmesine,
Dair, dosyanın, davanın yeniden görülmesi için Alanya 7. Asliye Hukuk Mahkemesi’ne gönderilmek üzere Alanya Asliye Ticaret Mahkemesine iadesine dosya üzerinden oy birliği ile KESİN olmak üzere karar verildi.13/04/2022
....