T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN;
MAHKEMESİ:ALANYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:04/04/2022
MAHKEMESİ:ALANYA 2.ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
(Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla)
TARİHİ:20/09/2021
DAVANIN KONUSU:Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin
Düzenlemelerden Kaynaklanan (Menfi Tespit)
İSTİNAF KARAR TARİHİ:08/06/2022
İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ:08/06/2022
Tarafların İddia ve Savunmalarının Özeti:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirket ile davalı ... arasında davacı şirkete ait ... Otel'e alınacak beyaz et ürünlerinin alımı satımı konusunda sözleşme yapıldığını, sözleşme doğrultusunda toplam 3.101.355,00 TL miktarından 7 adet çekin davacı şirketi tarafından davalı şirkete teslim edildiğini, davalı şirketin sözleşmeye ve çeklere ilişkin temel satış faturalarını kestiğini, sözleşme gereği davacı şirketin davalı şirketten bugüne kadar talep ettiği tüm ürünlerin sevk irsaliyesi karşılığında hiçbir hukuki problem olmaksızın teslim edildiğini ve karşılığında da yukarıda dökümü yapılan ilk dört adet çekin toplamı olan 1.760,000,00 TL ödendiğini, davalı şirketin belirtilen fatura karşılığında kalan bakiye ürünlerinin tamamının 30/06/2019 tarihinde sevk edilmesinin talep edildiğini, talep üzerine en geç üç gün içinde 48+24 saat içinde taraflarına teslimi gereken ürünlerin hiçbirinin hakkında sevk irsaliyesi düzenlenerek taraflarına teslim edilmediği gibi muhatap da bulunamadığını, muhatap bulunamaması üzerine yapılan araştırmalar neticesinde şirket ortakları arasında bir takım sıkıntıların bulunduğunu, şirketin mali krize girip otellere mal tedarikini sağlayamadığını, depolarının bir kısım alacaklı oteller tarafından boşlatıldığı yönünde haberlerin piyasaya yayıldığını, bunun üzerine teslim edilmeyen ürünler hakkında davacı şirket tarafından iade faturalarının kesildiğini, vadesi gelmeyen 31/07/2019 vadeli 445.000,00 TL, 30/08/2019 vadeli 445.000,00 TL, 30/09/2019 vadeli 451.355,00 TL bedelli çeklerin karşılığındaki ürünlerin teslim edilmediğini Alanya 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasıyla menfi tespit davası açıldığını, mahkemece ihtiyati tedbir talebinin kabul edildiğini, çeklerden 31/07/2019 keşide tarihli 445.000 TL bedelli çekin davalılardan ... A.Ş'e ciro edildiğini ve bu banka tarafından tahsil edilmeye alışdığını 31/07/2019 tarihinde öğrendiklerini, ... şirketi tarafından yapılan ciro üzerinde bulunan iki adet imzanın sahte olduklarını fark ettiklerini, bu durum üzerine Alanya 3. ASHM'nin ... Esas sayılı dosyasıyla ... Şirketi aleyhine tedbiren bankaya ödeme yasağı konulmaması, çekin arkasının yazdırılmaması, icra takibine konu edilmemesini ve çekten dolayı borçlu olmadıklarının tespitine yönelik tespit davası açtıklarını, daha sonra 31/07/2019 vadeli 445.000 TL bedelli ve 30/09/2019 tarihli 451,355 TL bedelli çeklere ... Şirketi tarafından yapılan iki adet ciro üzerindeki iki adet imzalarında sahte olduğunu fark ettiklerini, bunun üzerine Alanya 2. ASHM'nin ... Esas sayılı dosyası ile ihtiyati tedbir talepli menfi tespit davası açtıklarını belirterek sahte ciro ile temlik edilen 30/09/2019 tarihli ve 30/08/2019 vadeli 445.000,00 TL bedelli iki adet çekin ödenmesini engeller mahiyette tedbiren ödemeden menine, çekin arkasının yazdırılmaması ve çekin icraya konulmaması için ihtiyati tedbir kararı verilmesini, yargılama sonucu ..... şubesinden verilme 30/09/2019 vadeli 451.355,00 TL çekten dolayı davalılardan .....Bankasına A.Ş'ne borçlu olmadıklarının tespitine, karar verilmesini talep ve dava ettiği, yapılan yargılama sonucunda Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) ... esas ... karar ve 20/09/2021 tarihli kararıyla davaya bakmakla görevli ve yetkili mahkemenin Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu kanaatiyle görevsizlik kararı verildiği, Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi ise ... esas ... karar ve 04/04/2022 tarihli kararıyla davaya bakmakla görevli ve yetkili mahkemenin Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) olduğu kanaatiyle karşı görevsizlik kararı verildiği, her iki mahkeme arasında görev uyuşmazlığının doğduğu, sorunun merci tayini yoluyla çözülebileceği tespit edilmiştir.
Delillerin Değerlendirilmesi İle Hukuki Sebepler ve Gerekçe:
Dava, Menfi Tespit (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan) istemine ilişkindir.
Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarih ve 608 sayılı kararında; Antalya Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin Antalya ilinin mülki sınırları (Alanya ve Manavgat Ağır Ceza Mahkemeleri yargı çevreleri hariç) belirlenmesine işbu kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği, Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) ... esas ... karar ve 20/09/2021 tarihli ilamında ise yukarıda açıklanan karar uyarınca görevsizlik kararı verildiği anlaşılmaktadır.
6100 sayılı HMK’nın 1.maddesinde mahkemelerin görevlerinin ancak kanunla düzenleneceği, görev kurallarının kamu düzenine ilişkin olduğu hükmü, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5. maddesinde ise ticari davaların Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüleceği ve Asliye Hukuk Mahkemeleri ile Asliye Ticaret Mahkemeleri arasındaki ilişkinin de görev ilişkisi olduğu belirtilmiştir. 6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5/4. maddesinde ise, yargı çevresinde ayrı bir Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde Asliye Hukuk Mahkemelerine açılan davalarda görev kuralına dayanılmamış olması görevsizlik kararı verilmesini gerektirmeyeceği düzenlendiğinden yargı çevresinde Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde bir ticari uyuşmazlığın çözümü için Asliye Hukuk Mahkemesine dava açılması halinde, mahkemece görevsizlik kararı verilmeksizin işin esasının görülmesi gerektiği anlaşılmaktadır.
Dava açmanın maddi hukuk ve yargılama hukuku bakımından birtakım sonuçları vardır. Dava açmanın yargılama hukukuna ilişkin en önemli sonuçlarından biri davanın açılması anında görevli ve yetkili olan mahkemenin artık sabit hale gelmesidir (perpetuatio fori). Bu ilkeye göre sonradan ortaya çıkan değişiklikler görevi ve yetkiyi etkilemez. Bu çerçevede ortaya çıkan ikinci önemli sonuç da mahkemenin davayı inceleme zorunluluğunun doğmasıdır. Nitekim yasa değişikliklerinde dahi ayrı ve açık bir geçiş hükmü yoksa mahkemeler görevsizlik kararı vererek ellerinde derdest bulunan dosyaları yeni kurulan mahkemeye gönderemezler; bunlara bakıp sonuçlandırmak zorundadırlar.
Yukarıda açıklanan Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu kararında, yargı çevresinin belirlenmesine ilişkin kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği, görülmekte olan davaların devri ile ilgili bir düzenlemenin bulunmadığı, söz konusu genel kurul kararının görülmekte olan davaların da devredilmesi gerektiği şeklinde yorumlanarak kapsamının genişletilemeyeceği, 01/09/2021 tarihinden önce açılan eldeki davada görevli ve yetkili mahkemenin Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) olduğu anlaşıldığından, Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesinin (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) ... esas ... karar ve 20/09/2021 tarihli görevsizlik kararının kaldırılmasına karar verilmesi gerekir.
Açıklanan nedenlerle davaya Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesince bakılması gerekirken Alanya Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek görevsizlik kararı verilmesi doğru görülmediğinden, Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesinin (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) ... esas ... karar ve 20/09/2021 tarihli görevsizlik kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiş aşağıda hüküm tesis olunmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davaya Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesince (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) bakılması gerekirken Alanya Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, HMK'nın 353/1-a, 353/3 maddeleri gereğince, Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesinin (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) ... esas ... karar ve 20/09/2021 tarihli görevsizlik kararının KALDIRILMASINA,
2-Yargı yeri olarak Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) olarak belirlenmesine,
Dosyanın, davanın yeniden görülmesi için Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmek üzere Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi’ne iadesine dosya üzerinden oy birliği ile KESİN olmak üzere karar verildi. 08/06/2022
...