T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN;
MAHKEMESİ:ALANYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:09/02/2022
MAHKEMESİ:ALANYA 2.ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ(Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla)
TARİHİ:20/09/2021
DAVANIN KONUSU:Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ:04/04/2022
İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ:04/04/2022
Tarafların İddia ve Savunmalarının Özeti:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin emlak alım-satım işiyle uğraştığını, 10 yıldır aynı yerde ve ... Mah .... Cad. ... No:,... .... /Antalya adresinde kiracı olarak faaliyetlerine devam ettiğini, müvekkilinin 2020 yılında işlerinin kötü gitmesi ve ekonomik olarak darboğaza girmesi nedeniyle işlerini küçülttüğünü ve işlerini yaptığı dükkanın bir bölümünü davalının sahibi olduğu .... San. Ve Tic. Ltd. Şti' ne kiraya verdiğini, müvekkili ile davalı arasında kira sözleşmesi ile birlikte ortaklıklarının detaylarını düzenleyen bir protokol de yapıldığını, bu ortaklığın kurulması yönündeki icap-kabulden sonraki süreçte ortak kullanılacak olan dükkanın yıllık kira bedelinin davalıya düşen kısmı olan 6 aylık kira bedelinin mal sahibi .... hesabına davalı tarafından yatırıldığını, davalının 18/06/2020 tarihli şirket genel kurulu kararı ile şirketteki tüm hisselerini .... isimli dava dışı üçüncü kişiye devrettiğini, bunun üzerine müvekkilinin tanımadığı bilmediği için üçüncü kişi ile kira ilişkisine devam etmek istemediğini ve 2021 yılı için ortaklık ilişkisine devam etmeyeceğini bildirdiğini, davalının alt kiralama ile müvekkilinin asıl kiracısı olduğu dükkanın bir bölümünü kiraladığını, kira bedeli olarak 6 aylık kira bedelini mal sahibine ödediğini ve ücretini ödediğini bu süreçte de bilfiil kiralanandan yararlandığı bu kadar açıkken kötüniyetli davalının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olarak söz konusu 6 aylık kira ödemesini Alanya İcra Dairesi' nin .... E sayılı takibi ile takibe koyduğunu, ödeme emrinin muhtara tebliğ edildiğini beyanla öncelikle ve ivedilikle teminatsız veya uygun görülecek bir teminat karşılığında Alanya İcra Dairesi' nin .... E sayılı takibin durdurulmasına, haklı davalarının kabulü ile Alanya İcra Dairesi' nin .... E sayılı takibinin iptaline, alacağın %20' sinden az olmamak kaydı ile davalının kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği, yapılan yargılama sonucunda Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) .... esas ... karar ve 20/09/2021 tarihli kararıyla davaya bakmakla görevli ve yetkili mahkemenin Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu kanaatiyle görevsizlik kararı verildiği, Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi ise ... esas ... karar ve 09/02/2022 tarihli kararıyla davaya bakmakla görevli ve yetkili mahkemenin Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) olduğu kanaatiyle karşı görevsizlik kararı verildiği, her iki mahkeme arasında görev uyuşmazlığının doğduğu, sorunun merci tayini yoluyla çözülebileceği tespit edilmiştir.
Delillerin Değerlendirilmesi İle Hukuki Sebepler ve Gerekçe:
Dava, Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan) istemine ilişkindir.
Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarih ve 608 sayılı kararında; Antalya Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin Antalya ilinin mülki sınırları (Alanya ve Manavgat Ağır Ceza Mahkemeleri yargı çevreleri hariç) belirlenmesine işbu kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği, Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) ... esas .... karar ve 20/09/2021 tarihli ilamında ise yukarıda açıklanan karar uyarınca görevsizlik kararı verildiği anlaşılmaktadır.
6100 sayılı HMK’nın 1.maddesinde mahkemelerin görevlerinin ancak kanunla düzenleneceği, görev kurallarının kamu düzenine ilişkin olduğu hükmü, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5. maddesinde ise ticari davaların Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüleceği ve Asliye Hukuk Mahkemeleri ile Asliye Ticaret Mahkemeleri arasındaki ilişkinin de görev ilişkisi olduğu belirtilmiştir. 6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5/4. maddesinde ise, yargı çevresinde ayrı bir Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde Asliye Hukuk Mahkemelerine açılan davalarda görev kuralına dayanılmamış olması görevsizlik kararı verilmesini gerektirmeyeceği düzenlendiğinden yargı çevresinde Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde bir ticari uyuşmazlığın çözümü için Asliye Hukuk Mahkemesine dava açılması halinde, mahkemece görevsizlik kararı verilmeksizin işin esasının görülmesi gerektiği anlaşılmaktadır.
Dava açmanın maddi hukuk ve yargılama hukuku bakımından birtakım sonuçları vardır. Dava açmanın yargılama hukukuna ilişkin en önemli sonuçlarından biri davanın açılması anında görevli ve yetkili olan mahkemenin artık sabit hale gelmesidir (perpetuatio fori). Bu ilkeye göre sonradan ortaya çıkan değişiklikler görevi ve yetkiyi etkilemez. Bu çerçevede ortaya çıkan ikinci önemli sonuç da mahkemenin davayı inceleme zorunluluğunun doğmasıdır. Nitekim yasa değişikliklerinde dahi ayrı ve açık bir geçiş hükmü yoksa mahkemeler görevsizlik kararı vererek ellerinde derdest bulunan dosyaları yeni kurulan mahkemeye gönderemezler; bunlara bakıp sonuçlandırmak zorundadırlar.
Yukarıda açıklanan Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu kararında, yargı çevresinin belirlenmesine ilişkin kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği, görülmekte olan davaların devri ile ilgili bir düzenlemenin bulunmadığı, söz konusu genel kurul kararının görülmekte olan davaların da devredilmesi gerektiği şeklinde yorumlanarak kapsamının genişletilemeyeceği, 01/09/2021 tarihinden önce açılan eldeki davada görevli ve yetkili mahkemenin Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) olduğu anlaşıldığından, Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesinin (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) ... esas ... karar ve 20/09/2021 tarihli görevsizlik kararının kaldırılmasına karar verilmesi gerekir.
Açıklanan nedenlerle davaya Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesince bakılması gerekirken Alanya Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek görevsizlik kararı verilmesi doğru görülmediğinden, Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesinin (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) .... esas ... karar ve 20/09/2021 tarihli görevsizlik kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiş aşağıda hüküm tesis olunmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davaya Alanya 2. Asliye Hukuk Mahkemesince (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) bakılması gerekirken Alanya Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, HMK'nın 353/1-a, 353/3 maddeleri gereğince, Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesinin (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) ... esas .... karar ve 20/09/2021 tarihli görevsizlik kararının KALDIRILMASINA,
2-Yargı yeri olarak Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) olarak belirlenmesine,
Dosyanın, davanın yeniden görülmesi için Alanya 2.Asliye Hukuk Mahkemesi'ne (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) gönderilmek üzere Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi’ne iadesine dosya üzerinden oy birliği ile KESİN olmak üzere karar verildi.04/04/2022