T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN;
MAHKEMESİ:DENİZLİ ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:25/10/2021
MAHKEMESİ:KALE (DENİZLİ) ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:17/09/2021
DAVANIN KONUSU:Menfi Tespit(TicariNitelikteki Ödünç Verme Sözl.Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ:31/01/2022
İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ:31/01/2022
Tarafların İddia ve Savunmalarının Özeti:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Başkanı olduğu Kooperatifin kayıtları incelendiğinde görülecektir ki; davalı Kooperatif Temsilcisi .... 'nin depo zimmet eksiği olan ve hile ile Müvekkilimiz ve diğer yönetim kurulu üyelerine verildiği iddia edilen yemler Müvekkilinin Başkanı olduğu Kooperatif tarafından kendi üyelerine dağıtıldığını, tüm bu nedenlerle terditli olarak; 16/08/2018 tarih ve .... numaralı Tarım Kredi Kooperatifi kredi Genel Sözleşmesinin aldatma nedeniyle yanılma gerekçesi ile İptalini, sözleşmenin EK'i ve ayrılmaz parçası olan 16/08/2018 tarih, 31/07/2019 vade, 35.040,00TL bedel ve .... Senet No'lu kredi Borç senedinin iptaline ve İcra takibine konu yapılmaması için ihtiyati tedbir kararı verilmesini, talebin kabul edilmemesi halinde terditli olarak 16/08/2018 tarih, ... sıra numaralı ve 35.040,00TL bedelli kapalı fatura nedeniyle; 16/08/2018 tarih ve ... numaralı Tarım Kredi Kooperatifi kredi Genel Sözleşmesinin ve sözleşmenin EK'i ve ayrılmaz parçası olan 16/08/2018 tarih, 31/07/2019 vade, 35.040,00Tl bedel ve ....Senet No'lu kredi Borç senedinin bedelsiz kalması (ödenmiş olması) nedeniyle müvekkilinin borçsuz olduğunun tespitini ve İcra takibine konu yapılmaması için ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davalı tarafın haksız ve kötü niyetli olması nedeniyle İİK 72. Madde gereğinde borçsuzluğun tespiti istenen tutarın %20'sinden aşağı olmamak üzere davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve ücreti Vekaletin Davalı Kooperatif üzerine bırakılmasını talep ve dava ettiği, yapılan yargılama sonucunda Kale (Denizli) Asliye Hukuk Mahkemesi .... esas ... karar ve 17/09/2021 tarihli kararıyla davaya bakmakla görevli ve yetkili mahkemenin Denizli Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu kanaatiyle görevsizlik kararı verildiği, Denizli Asliye Ticaret Mahkemesi ise ... esas ....karar ve 25/10/2021 tarihli kararıyla davaya bakmakla görevli ve yetkili mahkemenin Denizli Kale Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu kanaatiyle karşı görevsizlik kararı verildiği, her iki mahkeme arasında görev uyuşmazlığının doğduğu, sorunun merci tayini yoluyla çözülebileceği tespit edilmiştir.
Delillerin Değerlendirilmesi İle Hukuki Sebepler ve Gerekçe:
Dava, Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Ödünç Verme Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasıdır ilişkindir.
Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarih ve 608 sayılı kararında; Denizli Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin Denizli ilinin mülki sınırları olarak belirlenmesine, işbu kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği, Kale (Denizli) Asliye Hukuk Mahkemesi ... esas .... karar ve 17/09/2021 tarihli ilamında ise yukarıda açıklanan karar uyarınca görevsizlik kararı verildiği anlaşılmaktadır.
6100 sayılı HMK’nın 1.maddesinde mahkemelerin görevlerinin ancak kanunla düzenleneceği, görev kurallarının kamu düzenine ilişkin olduğu hükmü, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5. maddesinde ise ticari davaların Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüleceği ve Asliye Hukuk Mahkemeleri ile Asliye Ticaret Mahkemeleri arasındaki ilişkinin de görev ilişkisi olduğu belirtilmiştir. 6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5/4. maddesinde ise, yargı çevresinde ayrı bir Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde Asliye Hukuk Mahkemelerine açılan davalarda görev kuralına dayanılmamış olması görevsizlik kararı verilmesini gerektirmeyeceği düzenlendiğinden, yargı çevresinde Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde bir ticari uyuşmazlığın çözümü için Asliye Hukuk Mahkemesine dava açılması halinde, mahkemece görevsizlik kararı verilmeksizin işin esasının görülmesi gerektiği anlaşılmaktadır.
Dava açmanın maddi hukuk ve yargılama hukuku bakımından birtakım sonuçları vardır. Dava açmanın yargılama hukukuna ilişkin en önemli sonuçlarından biri davanın açılması anında görevli ve yetkili olan mahkemenin artık sabit hale gelmesidir. Bu ilkeye göre sonradan ortaya çıkan değişiklikler görevi ve yetkiyi etkilemez. Bu çerçevede ortaya çıkan ikinci önemli sonuç da mahkemenin davayı inceleme zorunluluğunun doğmasıdır. Nitekim yasa değişikliklerinde dahi ayrı ve açık bir geçiş hükmü yoksa mahkemeler görevsizlik kararı vererek ellerinde derdest bulunan dosyaları yeni kurulan mahkemeye gönderemezler, bunlara bakıp sonuçlandırmak zorundadırlar.
Yukarıda açıklanan Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu kararında, yargı çevresinin belirlenmesine ilişkin kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği, görülmekte olan davaların devri ile ilgili bir düzenlemenin bulunmadığı, söz konusu genel kurul kararının görülmekte olan davaların da devredilmesi gerektiği şeklinde yorumlanarak kapsamının genişletilemeyeceği, 01/09/2021 tarihinden önce açılan eldeki davada görevli ve yetkili mahkemenin Kale (Denizli) Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşıldığından, Kale (Denizli) Asliye Hukuk Mahkemesi ... esas ....karar ve 17/09/2021 tarihli görevsizlik kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiş aşağıda hüküm tesis olunmuştur.
H Ü K Ü M/:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davaya Kale (Denizli) Asliye Hukuk Mahkemesince bakılması gerektiği halde davanın Denizli Asliye Ticaret Mahkemesi'nce bakılması gerektiği belirtilerek görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, HMK'nın 353/1-a, 353/3 maddeleri gereğince Kale (Denizli) Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas ....karar ve 17/09/2021 tarihli görevsizlik kararının KALDIRILMASINA,
2-Yargı yeri olarak Kale (Denizli) Asliye Hukuk Mahkemesi olarak belirlenmesine,
Dair, davanın yeniden görülmesi için dosyanın Kale (Denizli) Asliye Hukuk Mahkemesi’ne gönderilmek üzere Denizli Asliye Ticaret Mahkemesine iadesine dosya üzerinden oy birliği ile KESİN olmak üzere karar verildi.31/01/2022
...