T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN;
MAHKEMESİ :ALANYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:27/12/2021
DAVA:Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
İNCELENEN KARARIN;
MAHKEMESİ:SERİK 3.ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ:25/10/2021
DAVA:Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ:10/10/2022
İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ :10/10/2022
Tarafların İddia Ve Savunmalarının Özeti: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında 23.12.2019 tarihli 150.000 kg .... cinsi portakal ürün alımı sözleşmesi akdedildiğini, müvekkilin alacağı mallara karşılık avans olarak davalıya banka yoluyla "portakal alımı için avans" ibaresiyle 350.000 TL gönderdiğini ve yine alacağı mallara karşılık avans olarak .... 30.05.2020 tanzim tarihli .... seri numaralı 50.000TL bedelli çeki ile .... 16.06.2020 tanzim tarihli .... seri numaralı 50.000TL bedelli çeklerin davalıya teslim edildiğini, ancak müvekkili şirkete herhangi bir mal teslimi yapılmadığını, verilen çeklerin bedelsiz kaldığını belirterek söz konusu bedelsiz çekler müvekkiline iade edilmediğinden, anılan çeklerin bankaya ibrazında ödenmemesi, çeklerin icra takibine konu yapılmaması, çeklerin karşılıksız çıktığının çek arkasına yazılmaması ve çeklerin karşılıksız çıktığının TC. Merkez Bankasına bildirilmemesine ilişkin öncelikle teminatsız olarak bu mümkün değilse uygun bir teminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davacının dava konusu çeklere ilişkin olarak borçlu bulunmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
Serik 3. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 25/10/2021 tarih ve .... Esas ... Karar sayılı ilamı ile; Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarihli 608 sayılı kararı gereğince mahkemenin ticaret mahkemesi sıfatının kalmaması nedeni ile dosyanın görevli ve yetkili Alanya Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği anlaşılmıştır.
Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 27/12/2021 tarih ve ... Esas ...Karar sayılı ilamı ile mahkemenin görevsizliğine ve dosyanın görevli ve yetkili Serik 3. Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği anlaşılmıştır.
Bu durumda sorunun merci tayini yoluyla çözülebileceği tespit edilmiştir
Delillerin Değerlendirilmesi İle Hukuki Sebepler ve Gerekçe:
Dava Tazminat (Ölüm ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) istemine ilişkindir.
Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarih ve 608 sayılı kararında; Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin Alanya ve Manavgat Ağır Ceza Mahkemeleri yargı çevresi olarak belirlenmesine işbu kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği, Serik 3. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 25/10/2021 tarih ve .... Esas ... Karar sayılı ilamında ise yukarıda açıklanan karar uyarınca görevsizlik kararı verildiği anlaşılmaktadır.
6100 sayılı HMK’nın 1. Maddesinde mahkemelerin görevlerinin ancak kanunla düzenleneceği, görev kurallarının kamu düzenine ilişkin olduğu hükmü, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5. maddesinde ise ticari davaların Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüleceği ve Asliye Hukuk Mahkemeleri ile Asliye Ticaret Mahkemeleri arasındaki ilişkinin de görev ilişkisi olduğu belirtilmiştir. 6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5/4. maddesinde ise, yargı çevresinde ayrı bir asliye ticaret mahkemesi bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemelerine açılan davalarda görev kuralına dayanılmamış olması görevsizlik kararı verilmesini gerektirmeyeceği düzenlendiğinden yargı çevresinde asliye ticaret mahkemesi bulunmayan yerlerde bir ticari uyuşmazlığın çözümü için asliye hukuk mahkemesine dava açılması halinde, mahkemece görevsizlik kararı verilmeksizin işin esasının görülmesi gerektiği anlaşılmaktadır.
Dava açmanın maddi hukuk ve yargılama hukuku bakımından birtakım sonuçları vardır. Dava açmanın yargılama hukukuna ilişkin en önemli sonuçlarından biri davanın açılması anında görevli ve yetkili olan mahkemenin artık sabit hale gelmesidir (perpetuatio fori). Bu ilkeye göre sonradan ortaya çıkan değişiklikler görevi ve yetkiyi etkilemez. Bu çerçevede ortaya çıkan ikinci önemli sonuç da mahkemenin davayı inceleme zorunluluğunun doğmasıdır. Nitekim yasa değişikliklerinde dahi ayrı ve açık bir geçiş hükmü yoksa mahkemeler görevsizlik kararı vererek ellerinde derdest bulunan dosyaları yeni kurulan mahkemeye gönderemezler; bunlara bakıp sonuçlandırmak zorundadırlar.
Yukarıda açıklanan Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu kararında, yargı çevresinin belirlenmesine ilişkin kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği, görülmekte olan davaların devri ile ilgili bir düzenlemenin bulunmadığı, söz konusu genel kurul kararının görülmekte olan davaların da devredilmesi gerektiği şeklinde yorumlanarak kapsamının genişletilemeyeceği, 01/09/2021 tarihinden önce açılan eldeki davada görevli ve yetkili mahkemenin (asliye ticaret mahkemesi sıfatıyla) Serik 3. Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle davaya Serik 3. Asliye Hukuk Mahkemesince (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) bakılması gerekirken Alanya Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek görevsizlik kararı verilmesi doğru görülmediğinden görevsizlik kararının kaldırılmasına dair aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.
H Ü K Ü M/: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere
1-Davaya Serik 3. Asliye Hukuk Mahkemesince (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) bakılması gerekirken Alanya Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, HMK.nın 353/1-a, 353/3 maddeleri gereğince Serik 3. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 25/10/2021 tarih ve .... Esas .... Karar sayılı görevsizlik kararının KALDIRILMASINA,
2-Yargı yeri olarak Serik 3. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin belirlenmesine,
Dosyanın, davanın yeniden görülmesi için Serik 3. Asliye Hukuk Mahkemesi’ne gönderilmek üzere Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi’ne iadesine dosya üzerinden oy birliği ile KESİN olmak üzere karar verildi.11/10/2022
...