T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:DENİZLİ ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:03/11/2021
DAVANIN KONUSU:Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
MAHKEMESİ:TAVAS ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ:08/09/2021
DAVANIN KONUSU:Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
Tarafların İddia ve Savunmalarının Özeti:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekilinin ... isimli şahsa aralarında gerçekleşecek olan ticarete binaan kendisine 30.000,00 TL bedelli çeki ve 40.000,00 TL bedelli ... emrine yazılı çeki ...'a teslim ettiğini, teslim edilmesi gereken malları müvekkiline teslim etmediğini, herhangi bir fatura da kesmediğini, müvekkili ile davalı arasında şifahen sözleşme kurulduğunu, malların yapımının maliyet gerektirmesinden dolayı müvekkilinin çekleri önceden teslim ettiğini, çeklerin avans olarak teslim edildiğini, bu nedenlerle ilgili çekler bakımından öncelikle ödememe yönünde ihtiyati tedbir şerhi konulmasına, mümkün değilse ilgili çeklerin ödenmemesi, icra takibinin durdurulması şeklinde 3. kişileri de kapsar şekilde uygun teminat karşılığı ihtiyati tedbir şerhi konulmasına, ilgili çeklerin müvekkiline iadesine, müvekkilinin ilgili çekleri bedelsiz kalması nedeniyle borçlu olmadığının tespitine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep ettiği, yapılan yargılama sonucunda Denizli Asliye Ticaret Mahkemesinin 03/11/2021 tarih ... Esas ... Karar sayılı kararı ile davaya bakmakla görevle ve yetkili mahkemenin Manavgat (Nöbetçi) İş Hukuk Mahkemesi olduğu kanaatiyle görevsizliğine karar verildiği, Tavas Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 08/09/2021 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararı ile davaya bakmakla görevle ve yetkili mahkemenin Denizli Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu kanaatiyle karşı görevsizliğine kararı verildiği, her iki mahkeme arasında görev uyuşmazlığının doğduğu, sorunun merci tayini yoluyla çözülebileceği tespit edilmiştir.
Delillerin Değerlendirilmesi İle Hukuki Sebepler ve Gerekçe:
Dava ticari alacağın tahsili istemine ilişkindir.
Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarih ve 608 sayılı kararında; Denizli Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin Denizli ilinin mülki sınırları belirlenmesine işbu kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği, Tavas Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 08/09/2021 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı ilamında ise yukarıda açıklanan karar uyarınca görevsizlik kararı verildiği anlaşılmaktadır.
6100 sayılı HMK’nın 1. Maddesinde mahkemelerin görevlerinin ancak kanunla düzenleneceği, görev kurallarının kamu düzenine ilişkin olduğu hükmü, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5. maddesinde ise ticari davaların Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüleceği ve Asliye Hukuk Mahkemeleri ile Asliye Ticaret Mahkemeleri arasındaki ilişkinin de görev ilişkisi olduğu belirtilmiştir. 6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5/4. maddesinde ise, yargı çevresinde ayrı bir Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde Asliye Hukuk Mahkemelerine açılan davalarda görev kuralına dayanılmamış olması görevsizlik kararı verilmesini gerektirmeyeceği düzenlendiğinden yargı çevresinde Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde bir ticari uyuşmazlığın çözümü için Asliye Hukuk Mahkemesine dava açılması halinde, mahkemece görevsizlik kararı verilmeksizin işin esasının görülmesi gerektiği anlaşılmaktadır.
Dava açmanın maddi hukuk ve yargılama hukuku bakımından birtakım sonuçları vardır. Dava açmanın yargılama hukukuna ilişkin en önemli sonuçlarından biri davanın açılması anında görevli ve yetkili olan mahkemenin artık sabit hale gelmesidir (perpetuatio fori). Bu ilkeye göre sonradan ortaya çıkan değişiklikler görevi ve yetkiyi etkilemez. Bu çerçevede ortaya çıkan ikinci önemli sonuç da mahkemenin davayı inceleme zorunluluğunun doğmasıdır. Nitekim yasa değişikliklerinde dahi ayrı ve açık bir geçiş hükmü yoksa mahkemeler görevsizlik kararı vererek ellerinde derdest bulunan dosyaları yeni kurulan mahkemeye gönderemezler; bunlara bakıp sonuçlandırmak zorundadırlar.
Yukarıda açıklanan Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu kararında, yargı çevresinin belirlenmesine ilişkin kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği, görülmekte olan davaların devri ile ilgili bir düzenlemenin bulunmadığı, söz konusu genel kurul kararının görülmekte olan davaların da devredilmesi gerektiği şeklinde yorumlanarak kapsamının genişletilemeyeceği, 01/09/2021 tarihinden önce açılan eldeki davada görevli ve yetkili mahkemenin (asliye ticaret mahkemesi sıfatıyla) Tavas Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşıldığından Tavas Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 08/09/2021 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı görevsizlik kararının kaldırılmasına karar verilmesi gerekir.
Açıklanan nedenlerle davaya Tavas Asliye Hukuk Mahkemesince (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) bakılması gerekirken Denizli Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek görevsizlik kararı verilmesi doğru görülmediğinden Tavas Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 08/09/2021 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı görevsizlik kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiş aşağıda hüküm tesis olunmuştur.
H Ü K Ü M/: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere
1-Davaya davaya Tavas Asliye Hukuk Mahkemesince (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) bakılması gerekirken Denizli Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, HMK.nın 353/1-a, 353/3 maddeleri gereğince Tavas Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 08/09/2021 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı görevsizlik kararının KALDIRILMASINA,
2-Yargı yeri olarak Tavas Asliye Hukuk Mahkemesi olarak belirlenmesine,
Dosyanın, davanın yeniden görülmesi için Tavas Asliye Hukuk Mahkemesi’ne gönderilmek üzere Denizli Asliye Ticaret Mahkemesi’ne iadesine dosya üzerinden oy birliği ile KESİN olmak üzere karar verildi.09/12/2021
....