Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2024-2-060 (Devralma) Karar Sayısı : 24-34/836-355 Karar Tarihi : 22.08.2024 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Birol KÜLE Üyeler : Ahmet ALGAN (İkinci Başkan), Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN, Cengiz ÇOLAK, Berat UZUN B. RAPORTÖRLER : Dr. Mehmet YANIK, Şüheda CENGİZ, Tuğçe GÜRSEL C. BİLDİRİMDE BULUNAN : CVC Capital Partners plc Temsilcileri: Av. Mehmet Togan TURAN, Av. Deniz BENLİ, Av. Sabiha ULUSOY, Av. Sena SASANİ Orjin Maslak, Eski Büyükdere Cad., No:27, K:11 Maslak/İSTANBUL (1) D. DOSYA KONUSU: Artemis Acquisitions Topco Limited’in ortak kontrolünün, CVC Capital Partners plc ve The Sixth Cinven Fund tarafından devralınması işlemi. (2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu (Kurum) kayıtlarına 12.07.2024 tarihli ve 53894 sayılı yazı ile intikal eden ve eksiklikleri 12.08.2024 tarihli ve 55134 sayılı yazı ile tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 20.08.2024 tarihli ve 2024-2-060/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır. (3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle, dosya konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir. G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME (4) Başvuruda; The Sixth Cinven Fund (CINVEN VI)’ın tek kontrolünde olduğu belirtilen Artemis Acquisitions Topco Limited (ARTEMIS)’in ortak kontrolünün, CVC Capital Partners plc (CVC)’nin kontrolündeki Woof Investments S.a.r.l. (NEWCO)1 ve Cinven Partnership LLP (CINVEN)’nin kontrolündeki The Sixth Cinven Fund (CINVEN VI) tarafından devralınması işlemine 4054 sayılı Rekabeti Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun) ve 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ (2010/4 sayılı Tebliğ) kapsamında izin verilmesi talep edilmektedir. 1 CVC’nin kontrolünde bulunan NEWCO, planlanan işleminin amaçları doğrultusunda kurulmuş özel amaçlı bir şirket olup ilgili teşebbüs niteliğinde değerlendirilmemektedir.
24-34/836-355 2/5 (5) İşlemin temelini 27.06.2024 tarihinde (.....), (.....), (.....)2, (.....)3 ve (.....)4 arasında imzalanan Alım ve Satım Sözleşmesi ve ilgili sözleşmenin ekinde yer alan Hissedarlar Sözleşmesi Ön Protokolü (Ön Protokol) oluşturmaktadır. (6) 2010/4 sayılı Tebliğ'in 5. maddesinin üçüncü fıkrasına göre; "Bağımsız bir iktisadi varlığın tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine getirecek bir ortak girişim oluşturulması" (tam işlevsel ortak girişimler)5 birleşme veya devralma sayılan hallerden kabul edilmektedir. Bu tanım çerçevesinde bir ortak girişim oluşturulmasının 2010/4 sayılı Tebliğ kapsamında birleşme ve devralma sayılabilmesi için ortak kontrol altında bir teşebbüsün bulunması, ortak girişimin bağımsız bir iktisadi varlık olarak ortaya çıkması ve kalıcı olarak faaliyet göstermesi gerekmektedir. (7) Hâlihazırda ARTEMIS’in hisselerinin %(.....)’i CINVEN VI’ya, %(.....)’i PPF’nin yöneticilerine ve eski yöneticilerine6 aittir. Aşağıdaki tabloda da aktarıldığı üzere, işlem neticesinde ARTEMIS’in kontrolünün nihai olarak CVC’ye ve CINVEN VI’ya geçmesi planlanmaktadır. Bu kapsamda ARTEMIS’in bildirime konu işlem öncesindeki ve sonrasındaki hissedarlık yapısına aşağıdaki tabloda yer verilmektedir: Tablo 1- ARTEMIS’in İşlem Öncesi ve Sonrası Hissedarlık Yapısı İşlem Öncesi İşlem Sonrası Pay Sahibi Pay Oranı (%) Pay Sahibi Pay Oranı (%) CINVEN VI (.....) CVC (.....) PPF’nin Yöneticileri (.....) CINVEN VI (.....) PPF’nin Yöneticileri (.....) Toplam 100 Toplam 100 Kaynak: Bildirim Formu (8) Birleşme ve Devralma Sayılan Haller ve Kontrol Kavramı Hakkında Kılavuz (Kontrol Kılavuzu)’un 48. paragrafında göre; "İki ya da daha fazla teşebbüs ya da kişi başka bir teşebbüs üzerinde belirleyici etki uygulama imkânına sahipse ortak kontrolden söz edilecektir. Bu anlamda belirleyici etki bir teşebbüsün stratejik ticari davranışlarını belirleyen eylemleri engelleme yetkisi anlamına gelir. Belirli bir hissedara bir teşebbüste stratejik kararları belirleme yetkisi veren tek kontrolün aksine, ortak kontrolün özelliği iki ya da daha fazla ana şirketin önerilen stratejik kararları reddetme yetkisinden kaynaklanan kilitleme olasılığıdır. Ortak kontrole sahip hissedarlar ortak girişimin ticari politikasına karar verirken ortak bir anlayışa sahip olmak ve iş birliği yapmak zorundadır. Hissedarlar (ana şirketler) kontrol edilen teşebbüsle (ortak girişim) ilgili önemli kararlarda mutabakata varmak zorundaysa ortak kontrol söz konusudur." (9) Bu kapsamda iki veya daha çok sayıda teşebbüs ya da gerçek kişi, başka bir teşebbüs üzerinde belirleyici etki uygulama olanağına sahipse ortak kontrolden söz etmek mümkündür. Oy haklarında ya da karar organlarına atamada eşitlik, azınlık hissedarlarının veto hakkına sahip olması, bütçe, işletme planı, önemli yatırımlar ya da 2 (…..). 3 ARTEMIS, ARTEMIS FEEDER tarafından kontrol edilmektedir. ARTEMIS FEEDER ise CINVEN VI’nın ve diğer satıcıların kontrolündedir. Bildirim Formu’nda ARTEMIS FEEDER’ın faaliyetlerinin ARTEMIS’in faaliyetlerini yürütmek ile sınırlı olması nedeniyle teşebbüs hakkında daha fazla bilgi sağlanmadığı ifade edilmiştir. 4 Teşebbüs tarafından gönderilen cevabi yazıda, diğer satıcıların işlemin tamamlanmasının ardından ARTEMIS üzerinde kontrol sahibi olmayacağı belirtilmiş olup bu nedenle diğer satıcılar hakkında daha fazla bilgi sağlanmadığı ifade edilmiştir. 5 Birleşme ve Devralma Sayılan Haller ve Kontrol Kavramı Hakkında Kılavuz, para. 79 6 Gerald KUEHR (PPF İcra Kurulu Başkanı), Stêphane RE (PPF Mali İşler Müdürü), Torsten JACOBS (PPF Operasyon Müdürü) ve Livia SARKADİ (PPF İnsan Kaynakları Müdürü ve Hukuk Direktörü).
24-34/836-355 3/5 üst yönetimin atanması gibi stratejik kararlarda iş birliğinin gerekliliği ortak kontrolü sağlayan temel araçlardır. (10) Ortak kontrolün gerçekleşip gerçekleşmediğini tespit ederken ana teşebbüslerin eşit oy hakkında sahip olması veya karar organlarında eşit üyeyle temsil edilmesi, ana teşebbüslerden bazılarının azınlık paylarına sahip olmasına rağmen veto haklarını elinde bulundurması, oylamalarda ortak hareket edilmesi gibi hususlar belirleyici olmaktadır. Diğer bir deyişle, ortak kontrol sadece hissedarlık yapısıyla değil, karar alma süreci ile yönetim mekanizmasının tasarımı, şirketin önemli kararlarında veto hakkının varlığı, hukuki/fiili olarak oy haklarının birlikte kullanılması ihtimalleri ve belirleyici oyun yokluğu gibi faktörlerin değerlendirilmesiyle ilgilidir. (11) Bildirim Formu’nda işlem sonrasında ARTEMIS üzerinde CVC’nin %(.....), CINVEN VI’nın %(.....) ve PPF’nin yöneticilerinin ise %(.....) oranında paya sahip olacakları belirtilmiştir. Ön Protokol’ün 6. maddesi uyarınca ARTEMIS’in (.....) yönetim kurulu üyesinden (.....) CVC, (.....) CINVEN VI ve kalan (.....) ise CVC ve CINVEN VI birlikte atayacaktır. İlaveten Bildirim Formu’nda yönetim kurulu toplantıları için nisap olarak (.....) öngörülmüştür. Bununla birlikte, yönetim kurulu tarafından alınan herhangi bir kararda CVC tarafından atanan en az (.....) üyenin olumlu oyu aranacak, eşitlik olması halinde ise CVC tarafından atanan üyeler (.....) veya (.....) sahip olacaktır. Bu kapsamda CVC’nin kendi atadığı yönetim kurulu üyeleri aracılığıyla ARTEMIS’in yönetim kurulu kararlarını alabileceği görülmektedir. (12) Öte yandan Ön Protokol’ün 8. maddesi uyarınca yıllık bütçenin ve iş planının kabul edilmesi, tadil edilmesi ve değiştirilmesi, icra kurulu başkanının (CEO) ve yönetim kurulu başkanının atanması ve azli hususlarında CINVEN VI’nın veto hakkına sahip olacağı düzenlenmiştir. Bu çerçevede yukarıda yer verilen açıklamalar dikkate alındığında, CINVEN VI’nın yönetim kurulunda alınabilecek stratejik kararları veto edebilme gücüne sahip olduğu, dolayısıyla işlem sonrasında CVC’nin ve CINVEN VI’nın ARTEMIS üzerinde ortak kontrole sahip olacakları anlaşılmaktadır. (13) İkinci olarak, bir ortak girişimin bağımsız bir iktisadi varlık olarak ortaya çıkabilmesi için operasyonel bakımdan bağımsız olması gerekmektedir. Kontrol Kılavuzu’nun 82. ve devamındaki paragraflarında, bir ortak girişimin tam işlevsel olarak kabul edilebilmesi için ortak girişimin bağımsız olarak faaliyet göstermek bakımından yeterli kaynaklara sahip olması, doğrudan ana şirketlere bağlantılı bir işlevin ötesinde faaliyet göstermesi, satış ve satın alma ilişkilerinde ana şirkete bağımlı olmaması ve kalıcı olarak faaliyet göstermesi gibi nitelikleri taşıması gerektiği açıklanmaktadır. (14) Bu çerçevede Bildirim Formu’nda; ARTEMIS’in -kontrolünü elinde bulundurduğu PPF aracılığıyla- evcil hayvan maması tedarikçisi olarak faaliyetlerini sürdürmek için yeterli kaynaklara sahip olduğu ve piyasaya erişiminin bulunduğu, bu itibarla 2000 yılından beri piyasada bağımsız olarak faaliyet gösterdiği ve işlem sonrasında da bu durumun devam ederek ARTEMIS’in ana şirketlerinden bağımsız olarak faaliyetlerini sürdüreceği ifade edilmiştir. (15) Bu açıklamalar çerçevesinde, işlem neticesinde ARTEMIS’in bağımsız bir iktisadi varlığın tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine getirmeye devam edeceği, Bildirim Formu’nda da ifade edildiği üzere tam işlevsel bir ortak girişim niteliğinde olacağı, bu nedenle işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca aynı maddenin birinci fıkrasının (b) bendi ve dolayısıyla 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi kapsamında bir devralma işlemi niteliğinde olduğu değerlendirilmektedir. (16) Bildirim kapsamında sunulan ciro bilgileri incelendiğinde, 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde düzenlenen eşiklerin aşıldığı, dolayısıyla
24-34/836-355 4/5 işlemin Kuruldan izin alınması gereken nitelikte bir devralma işlemi olduğu anlaşılmaktadır. (17) Bildirime konu işlemin Kurulun iznine tâbi olduğunun tespitinin ardından, işlem sonucunda 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi anlamında başta hâkim durum yaratılması veya mevcut hâkim durumun güçlendirilmesi olmak üzere etkin rekabetin önemli ölçüde sınırlandırılmasının söz konusu olup olmadığı incelenecektir. (18) 2010/4 sayılı Tebliğ’de etkilenen pazarlar; “Türkiye’de, a) Taraflardan ikisinin veya daha fazlasının aynı ürün pazarında ticari faaliyette bulunduğu (yatay ilişki), b) Taraflardan en az bir tanesinin bir diğerinin faaliyet gösterdiği herhangi bir ilgili pazarın alt veya üst pazarında ticari faaliyette bulunduğu (dikey ilişki), tüm ilgili ürün pazarlarından ve ilgili coğrafi pazarlardan oluşturmaktadır.” şeklinde tanımlanmaktadır. Bu noktada tarafların faaliyetleri arasında yatay veya dikey ilişkinin mevcut olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir. (19) Bildirim Formu’nda yer alan bilgiler çerçevesinde, üzerinde ortak kontrol tesis edilecek teşebbüs olan ARTEMIS, -kontrolünü elinde bulundurduğu PPF aracılığıyla- Türkiye’de evcil hayvan maması tedariki alanında faaliyet göstermektedir. İşlem taraflarından CVC, yatırım danışmanlığı hizmeti sağlamakta ve/veya belirli fonlar ve yatırım araçları adına yatırımları yönetmektedir. Diğer işlem tarafı olan CINVEN ise, çeşitli yatırım fonlarına yatırım yönetimi ve yatırım danışmanlığı hizmetleri sağlamakta olup CINVEN VI’nın çeşitli sektörlerde yatırımları olduğu görülmekte olup ARTEMIS ile ortak girişim taraflarının Türkiye’deki faaliyetleri arasında herhangi bir yatay örtüşmenin bulunmadığı değerlendirilmektedir. (20) Öte yandan CVC, kontrolüne sahip olduğu bazı şirketler7 aracılığıyla ARTEMIS’ten bağımsız olarak evcil hayvan mamasına yönelik perakende satış alanında faaliyet göstermektedir. Bu sebeple ARTEMIS’in faaliyet gösterdiği evcil hayvan maması tedariki pazarı bakımından CVC’nin potansiyel ürün alıcısı olduğu anlaşılmaktadır. Ancak Bildirim Formu’nda CVC’nin ve anılan şirketlerin Türkiye’de evcil hayvan maması tedariki ve/veya perakende satışı pazarında herhangi bir faaliyeti bulunmadığı ifade edilmiştir. Dolayısıyla ortak girişim taraflarının faaliyetleri arasında hâlihazırda Türkiye’de bir alt-üst pazar ilişkisi bulunmadığından, işlem çerçevesinde dikey olarak etkilenen pazar bulunmadığı görülmektedir. (21) Bu çerçevede ortak girişim tarafları CVC ve CINVEN VI ile ortak girişim konusu olan ARTEMIS’in faaliyetleri açısından Türkiye’de yatay ve/veya dikey bir örtüşme bulunmadığı, bildirime konu işlem neticesinde Türkiye’de herhangi bir etkilenen pazar ortaya çıkmayacağı değerlendirilmektedir. (22) Son olarak, bildirime konu işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ’in 13. maddesinin üçüncü fıkrasında “Teşebbüsler arasında rekabeti sınırlayıcı amacı veya etkisi olan ve bağımsız bir iktisadi varlığın tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine getirecek bir ortak girişimin oluşturulması, Kanun’un 4 üncü ve 5 inci maddeleri çerçevesinde de değerlendirilir.” ifadelerine yer verilmektedir. Ortak girişim kurulması işlemlerinde, ilgili hükümde bahsedilen türden bir rekabeti sınırlayıcı amaç veya etkinin; ana 7 Anılan şirketler; market perakendeciliği alanında faaliyet gösteren Żabka Polska; Birleşik Krallık, Almanya, İspanya ile Fransa’da küçük hayvanların sağlığına yönelik hizmetler sunan bir veterinerlik hizmetleri sağlayıcısı Medivet ve Amerika Birleşik Devletleri, Kanada, Meksika, Şili ve Porto Riko’da birinci sınıf evcil hayvan mamasına, malzemelerine ve hizmetine yönelik hizmetler sunan Petco’dur.
24-34/836-355 5/5 teşebbüslerin, kurulacak ortak girişimle aynı pazarda veya ortak girişimin yer aldığı pazarın alt ve üst pazarlarında veya bu pazarla yakın bağlantısı olan komşu bir pazarda önemli ölçüde faaliyetlerini sürdürmekte oldukları (diğer bir anlatımla ana teşebbüsler arasındaki işbirliği riski - spillover risk) ve ortak girişim kurulmasının doğrudan sonucu olan işbirliğinin, ilgili teşebbüslere işleme konu mal ya da hizmetlerin önemli bir bölümünde rekabeti ortadan kaldırma olanağı verdiği hallerde ortaya çıktığı kabul edilmektedir. ARTEMIS’in PPF aracılığıyla Türkiye’de evcil hayvan maması tedariki faaliyetinde bulunduğu, bununla birlikte Türkiye’de ana teşebbüslerin faaliyetlerinin ortak girişimin faaliyetleriyle yatay yahut dikey olarak örtüşmediği dikkate alındığında, söz konusu işlem neticesinde ana teşebbüslerin faaliyetleri arasında Türkiye’de herhangi bir koordinasyon riskinin doğmayacağı değerlendirilmektedir. (23) Yukarıda yer verilen incelemeler ve değerlendirmeler sonucunda, söz konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde başta hâkim durum yaratılması veya mevcut bir hâkim durumun güçlendirilmesi olmak üzere ülkenin bütünü yahut bir kısmında herhangi bir mal veya hizmet piyasasındaki etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuran nitelikte olmadığı, dolayısıyla bildirime konu işleme izin verilebileceği sonucuna varılmıştır. H. SONUÇ (24) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy