Askeri Yargıtay 1. Daire 2006/830 Esas 2006/811 Karar

(1632 S. K. m. 137) (765 S. K. m. 59, 459) (5237 S. K. m. 7, 50, 51, 52, 62, 89) (353 S. K. m. 16) (5252 S. K. m. 9) (818 S. K. m. 44) (647 S. K. m. 4, 6) (5083 S. K. m. 2) (492 S. K. 1 SAYILI TARİFE)

Hizmette tekâsülle askeri aracın mühimce hasarına sebebiyet vermek ve dikkatsizlik tedbirsizlik, meslek ve sanatta acemilik, nizam talimat ve emirlere riayetsizlik sonucu yaralamaya neden olmak suçlarından sanık terhisli P.Er Soner ÖZKOSTAK hakkındaki 9’uncu Mot.P.Tug.K.lığı Askeri Mahkemesinin 23.02.2006 tarih ve 2006/606-89 sayılı mahkûmiyet ve kamu davasının düşmesine dair hükümlerin, süresinde sanık Soner ÖZKOSTAK tarafından temyiz edilmesi üzerine, Askeri Yargıtay Başsavcılığının 01.05.2006 tarih ve 2006/2790 sayılı onama görüşünü içeren tebliğnamesi ekinde Dairemize gönderilen dosya üzerinden yapılan temyiz incelemesi sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Sanık P.Er Soner ÖZKOSTAK’ın hizmette tekâsülle askeri aracın mühimce hasarına sebebiyet vermek suçunu işlediği kabul edilip eylemine uyan ASCK’nın 137, 5237 sayılı TCK’nın 62, 50/1,3, 52/4,6 ve 51 maddeleri uygulanarak 15.YTL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve bu cezanın ertelenmesine, belirlenen bir yıl denetim süresi içinde kasıtlı bir suç işlemediği takdirde ertelenen cezanın infaz edilmiş sayılmasına, 353 sayılı Kanunun 16 ve Borçlar Kanununun 44/2’nci maddeleri uyarınca oluşan hazine zararının sanığın kusuruna tekabül eden kısmının müzayaka nedeniyle yarısının tenkisiyle 1.555.315.649.TL. hazine zararının tazminen tahsiline, 492 sayılı Harçlar Kanununa göre 83.987.045.TL. tutarında nispi harç alınmasına dair önceki mahkûmiyet hükmünün sanığın temyizi üzerine Askeri Yargıtay 1’inci Dairesinin 23.11.2005 tarih ve 2005/1155-1165 sayılı ilâmıyla Mahkemenin lehe kanun uygulaması hatalı ve sanık aleyhine sonuç doğurucu nitelik taşıdığından tesis olunan mahkûmiyet hükmünün uygulama yönünden bozulmasına, tazminen tahsiline karar verilen 1.555.315.649.TL hazine zararı üzerinden karar tarihi itibarıyla 492 sayılı Harçlar Kanunu 1 sayılı tarifeye göre binde 54 oranında alınacak nispi harcın miktarının 10 Yeni Kuruşun(100.000.TL.) küsuru atılarak 83,90.YTL(83.900.000.TL) olarak belirlenmesi gerektiğine, taksirle yaralama eyleminden dolayı kamu davasının düşmesine karar verilmemesi suretiyle yapılan hataya işaret edilmesine karar verilmesi üzerine, bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda,

Askeri Mahkemece;

1. Sanığın 02.10.2000 tarihinde hizmette tekâsülle askeri aracın mühimce hasarına sebebiyet vermek suçunu işlediği kabul edilip eylemine uyan ASCK’nın 137, 765 sayılı TCK’nın 59/2, 647 sayılı Kanunun 4 ve 6’ncı maddeleri uygulanarak 15.YTL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve bu cezanın ertelenmesine, 353 sayılı Kanunun 16 ve Borçlar Kanununun 44/2’nci maddeleri uyarınca oluşan hazine zararının sanığın kusuruna tekabül eden kısmının müzayaka nedeniyle yarısının tenkisiyle 1.555,32.YTL. hazine zararının tazminen tahsiline, 492 sayılı Harçlar Kanununa göre 83.99 YTL. tutarında nispi harç alınmasına,

2. Sanığın işlediği ileri sürülen dikkatsizlik tedbirsizlik, meslek ve sanatta acemilik, nizam talimat ve emirlere riayetsizlik sonucu yaralamaya neden olmak suçu nedeniyle 5237 sayılı TCK’nın 89’uncu maddesi uyarınca bilinçli taksir hâlinin söz konusu olmaması ve mağdurların şikayetçi olmamaları nazara alınarak kamu davasının düşmesine, karar verildiği,

Bu hükümlerin sanık tarafından hakkındaki dosyayı temyiz etmek istediğini belirten bir dilekçeyle temyiz edildiği; tebliğnamede, sanık hakkındaki hükümlerin onanması yönünde görüş bildirildiği, anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede, sanık P.Er Soner ÖZKOSTAK’ın Iğdır Tuzluca Ergüder 8’inci Hd.Tb.1’inci Hd. Bölüğünde askerlik hizmetini yaparken 359807 plakalı Land Rover marka askeri aracın sevk ve idaresiyle ilgili şoförü olduğu, 02.10.2000 tarihinde Dolamaç Hudut Karakolundan Ergüder istikametine devriye nöbetçilerini değiştirme görevi ile görevlendirildiği, sanık P.Er Soner ÖZKOSTAK’ın saat 06.00’da Araç Komutanı Tnk.Astsb.Kd.Çvş. Zafer KARAÇOBAN’ın refakatinde yola çıktığı, aracın kasasına nöbet değişimine giden 8 erbaş ve erin bindirildiği, Tk.Komutanının uygun görmesiyle araca ayrıca o gün çarşı iznine çıkan P.Atğm.Salih Hayrettin GÜMÜŞOLUK ile sözleşmesini yenilemek için Tuzluca’ya gitmesi gereken P.Uzm.Çvş. Turgut ALPAN’ın da bindiği, Atğm. Salih’in şoför mahalline ve Uzm.Çvş.Turgut’un aracın kasasına oturdukları, Tuzluca Devlet Karayolunda ilerleyen aracın saat 06.10 sıralarında Halıkışlak köyü 1 km. kuzeyinde şoförün direksiyon hakimiyetini kaybetmesi nedeniyle devrildiği, kaza nedeniyle araçta bulunan P.Çvş.Mert ÖZDEMİR’in yaşamsal tehlike geçirecek ve 45 gün iş ve güçten kalacak şekilde, P.Er Nuri KIRMIZI’nın 5 gün iş ve güçten kalacak şekilde, P.Atğm.Salih Hayrettin GÜMÜŞOLUK, P.Uzm.Çvş. Turgut ALPAN, P.Er Nihat ATAÇER, P.Er Hüseyin İNCEER, P.Er Adem ADAR ve sanık P.Er Soner ÖZKOSTAK’ın 7 gün iş ve güçten kalacak şekilde, P.Er Murat SÖZEN ve P.Er Ramazan MUŞTU’nun 15 gün iş ve güçten kalacak şekilde, P.Er Ferit AKBABA ve Tnk.Astsb.Kd.Çvş. Zafer KARAÇOBAN’ın iş ve güçten kalmayacak şekilde yaralandıkları, mağdurların yaralanmalarına neden olan sanıktan şikayetçi olmadıkları, 9’uncu Kor.Ord.IV.Kademe Komutanlığınca düzenlenen hasar ve durum tespit raporuna göre toplam 4.147.508.398.TL. ödetme maliyeti saptandığı, maddi vakıa olarak ortaya çıkmış bulunmaktadır.

Land Rover aracını kullanma konusunda eğitimli ve sürücü belgesini haiz olan sanığın aracını Kars-Iğdır karayolunda sevk ve idare ederken Halıkışlak köyü 1 km. kuzeyinde Virajtepe olarak adlandırılan mevkide sağa keskin viraj bulunan yerde yol yüzeyinin gece yağan yağmur ve sabah düşen çiğ nedeniyle kaygan olması nedeniyle aracının hareketini yola göre ayarlayıp tedbir almaması ve diferansiyel kilidini kilitli tutması sonucu viraj içinde aracını kaydırarak direksiyon hakimiyetini kaybederek aracın devrilip hasar görmesine ve araçtaki şikayetçi olmayan 11 kişinin yaralanmasına neden olduğu ve bilirkişi raporuna göre ‘aracın hızını aracın yük ve teknik özellikleriyle, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmamak’ suretiyle 6/8 oranında asli kusurlu olduğu belirlenmiş olup, sanığın bu suretle tek bir fiille hem hizmette tekasülle harp malzemesini mühimce hasara uğratmak ve hem de dikkatsizlik tedbirsizlik, meslek ve sanatta acemilik, nizam talimat ve emirlere riayetsizlik sonucu yaralamaya neden olmak suçlarını aynı zamanda işlediği anlaşılmaktadır.

Sanığın suç tarihi itibarıyla 765 sayılı TCK’nın 459’uncu maddesinin 2’nci fıkrasına uyan taksirle yaralama niteliğindeki eylemi, 01.06.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5237 sayılı TCK’nın 89’uncu maddesine uymakta ve yaralanmanın ağırlığına bakılmaksızın bu maddenin kapsamına giren suçun kovuşturması bilinçli taksir hâlinin söz konusu olmadığı durumlarda şikayete bağlı bulunmaktadır. 5252 sayılı Kanunun 9 ve 5237 sayılı TCK’nın 7/2’nci maddelerinde, suçun işlendiği zaman yürürlükte bulunan kanun ile sonradan yürürlüğe giren kanunların hükümleri farklı ise, failin lehine olan kanunun uygulanacağı hükmüne yer verilmiş olup, Mahkemece, 5237 sayılı TCK’nın 89’uncu maddesi hükmünün sanık lehine olduğu nazara alınarak, somut olayda bilinçli taksir hâlinin bulunmaması ve mağdurların sanıktan şikayetçi olmamaları göz önünde bulundurulup kamu davasının düşmesine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır..

Mahkemece, fikri içtimaya dahil suçlardan birisinin kovuşturulmasının şikayete bağlı olması nedeniyle bu suçtan açılmış kamu davasının düşmesine karar verilmesi nazara alınarak, Askeri Yargıtay İçtihatları Birleştirme Kurulunun 24.10.1958 tarih ve 1957/2791-149 sayılı kararının somut olayda uygulanma olanağının bulunmayışı gözetilmek suretiyle, sübuta eren hizmette tekasülle harp malzemesini mühimce hasara uğratmak eylemine uyan ASCK’nın 137’nci maddesi uyarınca alt sınırdan uygulama yapılması isabetlidir.

Mahkemece, lehe kanun kuralı yönünden gerekli irdeleme yapılıp, suç tarihinde yürürlükte olan kanunların daha lehe sonuç doğurduğu sonucuna varılarak, ASCK’nın 137’nci maddesi uyarınca temel ceza olarak belirlenen 7 gün hapis cezasından 765 sayılı TCK’nın 59/2’nci maddesi uyarınca 1/6 oranında indirim yapılması suretiyle bulunan 5 gün hapis cezasının 647 sayılı Kanunun 4/2’nci maddesi uyarınca ve 5083 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Devletinin Para Birimi Hakkında Kanunun 2’nci maddesinde değişiklik yapan 5335 sayılı Kanunun 22’nci maddesi gereğince beher gün 3.YTL. olarak hesaplanmak suretiyle 15.YTL. ağır para cezası verilmesi ve bu cezanın 647 sayılı Kanunun 6’ncı maddesi uyarınca ertelenmesi suretiyle yaptığı uygulama da isabetli olup sanığın temyiz nedenlerinin reddine karar verilmiştir.

Mahkemece gerekçeli hükmün metin bölümünde erteleme hükmünün 5237 sayılı TCK’nın 51’inci maddesine göre yapıldığına dair açıklamalara yer verilmesi hatalı ise de, ertelemenin mülga 647 sayılı Kanunun 6’ncı maddesine göre yapıldığının kısa karar ve gerekçenin hüküm fıkrasında uygulama şekli ve sonuçları da gösterilerek ayrıntılı olarak belirtilmiş olması karşısında, kısa kararda belirtilen hükmün asıl olması nazara alınarak, bu husus bozmayı gerektirir nitelikte görülmeyerek hatanın tenkiti ile yetinilmiştir.

Ancak, bozma ilâmında da işaret edilmesine karşın, tazminen tahsiline karar verilen 1.555,32.YTL hazine zararı üzerinden karar tarihi itibarıyla 492 sayılı Harçlar Kanunu 1 sayılı tarifeye göre(18.12.2005 tarihli ve 26027 sayılı Resmi Gazete) binde 54 oranında alınacak nispi harcın miktarı, 10 Yeni Kuruşun küsuru atılarak 83,90.YTL olarak belirlenmesi gerekirken, bunun 83.98 YTL olarak fazla belirlenmesi Kanuna aykırı olduğundan, hükmün bu sebepten dolayı bozulmasına karar verilmiş; bozma nedeni yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, mahkûmiyet hükmü 353 sayılı Kanunun 220’nci maddesi uyarınca düzeltilerek onanmıştır.

SONUÇ VE KARAR: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1. Sanığın yerinde görülmeyen temyiz nedenlerinin 353 sayılı Kanunun 217/2’nci maddesi gereğince REDDİNE,

Dikkatsizlik tedbirsizlik, meslek ve sanatta acemilik, nizam talimat ve emirlere riayetsizlik sonucu yaralamaya neden olmak suçundan dolayı tesis olunan kamu davasının düşmesine dair hükmün ONANMASINA,

2. Sanığın temyizine atfen ve resen 353 sayılı Kanunun 221/1’inci maddesi gereğince hizmette tekâsülle askeri aracın mühimce hasarına sebebiyet vermek suçundan dolayı tesis olunan mahkûmiyet hükmünün nispi harç hatası nedeniyle BOZULMASINA,

Ancak, 353 sayılı Kanunun 220/2-İ madde ve fıkrası gereğince mahkûmiyet hükmünün, nispi harcın belirlenmesine ilişkin satırının,

492 sayılı Harçlar Kanunu 1 sayılı tarifeye göre, tazminen tahsiline karar verilen 1.555,32.YTL hazine zararının binde 54’üne tekabül eden 83,90.YTL nispi harcın sanıktan tahsiline şeklinde düzeltilmesi suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Tebliğnameye esasta uygun olarak, 09.05.2006 tarihinde, oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)

Full & Egal Universal Law Academy