(353 S. K. m. 9, 13, 17) (1632 S. K. m. 87)
Askeri Mahkemece; sanık hakkında, 27.10.2011 tarihinde emre itaatsizlikte ısrar suçunu işlediğinden bahisle, ASCKnın 87/1 (Birinci cümle) maddesi gereğince cezalandırılması istemi ile açılan kamu davasında; sanığın eyleminin memuriyet görevini ihmal suçu kapsamında kaldığı kabul edilerek, değişen suç vasfına nazaran da eylemin, mülki görev sırasında işlenmesi nedeniyle, 353 sayılı Kanunun 9, 13 ve 17nci maddeleri gereğince Askeri Mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir.
Hüküm; Askeri Savcı tarafından, atılı suçun yargılamasının Askeri Mahkemenin görev alanına girdiği ileri sürülerek, temyiz edilmiştir.
Yapılan incelemede; sanığın, 27.10.2011 tarihinde, 18.00-20.00 saatleri arasında Maltepe 1 ve 2 Nu.lı L Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumu 8 Nu.lı Kule Nöbetçisi olmasına rağmen, nöbetini hiç tutmadığı, böylece emre itaatsizlikte ısrar suçunu işlediğinden bahisle, ASCKnın 87/1 (Birinci cümle) maddesi gereğince cezalandırılması istemi ile açılan kamu davasında yapılan yargılama sonucunda; eyleminin emre itaatsizlikte ısrar suçunu oluşturmayıp ihmal suretiyle memuriyet görevini kötüye kullanma suçunu oluşturabileceği, ancak sanığın bu eyleminin jandarmanın mülki görevi olan cezaevi nöbeti tutulmasına ilişkin olduğu dikkate alındığında, bu suçla ilgili yargılama yapma görevinin Adliye Mahkemelerine ait olduğu kabul edilerek, Askeri Mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir.
Askeri Yargıtay Daireler Kurulunun 02.02.2012 tarihli, 2012/17-14 Esas ve Karar sayılı kararında da ayrıntıları ile izah edildiği üzere;
2803 sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanununun 7nci maddesi; jandarmanın sorumluluk alanındaki genel görevlerini; mülki görevleri, adli görevleri, askeri görevleri ve diğer görevler olmak üzere düzenlemiş;
1) Mülki görevleri; emniyet ve asayiş ile kamu düzenini sağlamak, korumak ve kollamak, kaçakçılığı men, takip ve tahkik etmek, suç işlenmesini önlemek için gerekli tedbirleri almak ve uygulamak, ceza infaz kurumlan ve tutukevlerinin dış korunmalarını yapmak,
2) Adli görevleri; işlenmiş suçlarla ilgili olarak kanunlarda belirtilen işlemleri yapmak ve bunlara ilişkin adli hizmetleri yerine getirmek,
3) Askeri görevleri; askeri kanun ve nizamlar gereği Genelkurmay Başkanlığınca verilen görevleri yapmak,
4) Diğer görevleri; Yukarıda belirtilen görevler dışında kalan ve diğer kanun ve nizam hükümlerinin icrası ile bunlara dayalı emir ve kararlarla jandarmaya verilen görevleri yapmak,
şeklinde açıklanmıştır.
Jandarmanın askeri görevleri Jandarma Teşkilatı Görev ve Yetkileri Yönetmeliğinin, 131-141 inci maddelerinde, Garnizon Komutanlığı ve askeri inzibat görevleri, yoklama kaçağı ve bakaya ile firar ve izinsizlerin yakalanma ve sevkleri, askere alınacakların çağrı ve toplanması ile ilgili görevler, askeri yasak bölgeler ve güvenlik bölgeleri hakkındaki görevleri şeklinde sayılmıştır.
Jandarma personeli tarafından işlenen suçlar nedeniyle yapılacak soruşturmaların usulü ve tabi olunan yargı yerleri konusu ise 2803 sayılı Kanunun 15inci maddesinde düzenlenmiş olup; bu maddenin (c) bendinde; jandarma personelinin askeri yargıya tabi suçları nedeniyle 353 sayılı Kanun hükümlerine göre işlem yapılarak haklarında ASCK ve TCK hükümlerinin tatbik olunacağı, aynı maddenin (d) bendinde; jandarma personelinin mülki hizmetten doğan veya bu tür hizmeti yaparken işledikleri suçlar nedeniyle adli yargıya tabi oldukları, haklarında 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun hükümlerine göre işlem yapılacağı belirtilmiştir.
353 sayılı Kanunun, askeri mahkemelerin görevini düzenleyen 9uncu maddesi; Askeri mahkemeler kanunlarda aksi yazılı olmadıkça, asker kişilerin askeri olan suçları ile bunların asker kişiler aleyhine ... yahut askerlik hizmet ve görevleri ile ilgili olarak işledikleri suçlara ait davalara bakmakla görevlidirler. şeklindedir.
Askeri Ceza Kanununun, Emre itaatsizlikte ısrar suçunu düzenleyen 87/1inci maddesinde Hizmete ilişkin emri hiç yapmayan asker kişiler cezalandırılırlar. denilirken, buradaki Hizmete ilişkin emir tabirinde geçen Hizmet kelimesinden, aynı Kanunun 12nci maddesinde yapılan tanıma göre, Gerek malum ve muayyen olan, gerek bir amir tarafından emredilen bir askeri vazifenin madun tarafından yapılması halinin anlaşılması gerekmektedir.
Bu açıklamalardan sonra somut olaya dönüldüğünde; olay tarihinde,
18.00-20.00 saatleri arasında Maltepe 1 ve 2 Nu.lı L Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumu 8 Nu.lı Kule Nöbetçisi olarak görevlendirilen sanığın, atılı suçu askeri bir hizmetin ifası sırasında işlemediği, jandarmanın mülki görevlerinden olan ceza infaz kurumları ve tutukevlerinin dış koruma görevinin ifası sırasında gerçekleştirmiş olduğunda kuşku bulunmadığı sonucuna varıldığından, Askeri Savcının aksi yöndeki temyiz sebeplerinin reddi ile, sanık hakkında verilen görevsizlik hükmünün onanmasına karar verilmiştir. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy