Askeri Yargıtay 2. Daire 2014/1062 Esas 2014/1052 Karar

(2709 S. K. m. 76) (1632 S. K. m. 117) (765 S. K. m. 59) (647 S. K. m. 4) (5352 S. K. m. 9, 12, Geç. m. 2) (3682 S. K. m. 8) (353 S. K. m. 243)

… Komutanlığı Askeri Mahkemesinin 14.12.2005 tarihli, 2005/1396-510 Esas ve Karar sayılı hükmüyle, hükümlü J.Bçvş. Ş.K.'nin, 08.05.2005 tarihinde asta müessir fiil suçunu işlediği sabit görülerek ASCK’nın 117/1, mülga 765 sayılı TCK’nın 59/2 ve mülga 647 sayılı Kanun’un 4’üncü maddeleri gereğince 60 TL adli para cezasına mahkum edildiği, hükmün, Dairemizin 07.03.2007 tarihli ve 2007/417-400 esas ve karar sayılı ilamı ile onanarak kesinleştiği ve 15.05.2007 tarihinde infazın tamamlandığı;

Hükümlünün, adli para cezasının infaz edildiği 15.05.2007 tarihinden itibaren beş yıl geçtiğini belirterek, mahkumiyet kararının adli sicil kaydından çıkarılmasını talep etmesi üzerine, … Komutanlığı Askeri Mahkemesinin 25.07.2012 tarihli, 2005/1396 Esas ve 2012/129-Müt. karar sayılı Duruşmasız İşlere Ait Kararı ile, söz konusu kaydın silinmesine karar verildiği, süresi içinde itiraz edilmeyen bu kararın, 15.08.2012 tarihi itibariyle kesinleştirilerek gereği için Adalet Bakanlığı Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne gönderildiği;

Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünün 15.07.2013 tarihli yazısı ile, 357 sayılı Askeri Hakimler Kanunu’nda sayılan suçlardan olan söz konusu mahkumiyete ilişkin arşiv kaydının, mülga 3682 sayılı Adli Sicil Kanununa göre süre yönünden silinme koşulu oluşan ve silinmesi mümkün olan suçlara ilişkin kayıtlar kapsamında olmadığı, bu nedenle bahse konu kaydın, adli sicil kaydından çıkartılarak arşiv kaydına alındığı, arşiv kaydına alınan kayıtların, 5352 sayılı Kanunun geçici 2'nci maddesine 6290 sayılı Kanunla eklenen üçüncü fıkra uyarınca 11.04.2012 tarihinden itibaren şartları oluştuğu takdirde Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünce silinebileceği belirtilerek, … Komutanlığı Askeri Mahkemesince verilen, 25.07.2012 tarihli, 2005/1396 Esas ve 2012/129-Müt. Karar sayılı Duruşmasız İşlere Ait Kararla ilgili olarak ihbarda bulunulduğu;

… Komutanlığı Askeri Savcılığı tarafından, dava dosyasının Milli Savunma Bakanlığına gönderilmesi üzerine Milli Savunma Bakanlığının 17.06.2014 tarihli, MAİY.:51393309-9010-1623-14/As.Adl.İşl. Rap. Tet. ve İşl. Ş.(31-37-14) sayılı yazısıyla; hükümlü hakkındaki mahkumiyet, Anayasa’nın 76’ncı maddesinde ve özel kanun olan Askeri Hakimler Kanunu’nda sayılan cezaları ihtiva ettiğinden 5352 sayılı Kanun’un geçici 2’nci maddesi atfıyla aynı Kanun’un 12/1-(b) maddesine göre söz konusu suça ilişkin mahkumiyet bilgisinin arşiv kaydından silinmesine bu aşamada yasal olanak bulunmadığı, Askeri Mahkemece, talebin reddine karar verilmesi gerekirken arşiv kaydının silinmesine karar verilmesinin kanuna aykırılık oluşturduğu belirtilerek, söz konusu kararın kanun yararına bozulmasının istenildiği;

Dairemizin 01.10.2014 tarihli, 2014/794-866 Esas ve Karar sayılı ilamı ile, kanun yararına bozma talebine konu yukarıda zikredilen duruşmasız işlere ait kararın konusunun arşiv kaydının silinmesi olduğu sonucuna varıldıktan sonra 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu'nda değişiklik yapan 6290 sayılı Kanunun 11.04.2012 tarihinde yürürlüğe girmesi ile birlikte, suç tarihi ne olursa olsun 11.04.2012 tarihinden itibaren arşiv kaydının silinmesine ilişkin değerlendirme ve silme işlemlerini yapmak görevinin Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne verildiği, Askeri Mahkemenin, idari nitelikteki bir işlemle ilgili olarak kendisini görevli görerek verdiği uyuşmazlık konusu kararın esası hakkında, Askeri Yargıtay tarafından bir karar verilemeyeceği belirtilerek kanun yararına bozma isteminin reddine karar verildiği;

Bu kez Milli Savunma Bakanlığının 10.11.2014 tarihli, MAİY.:51393309-9010-3066-14/As.Adl.İşl. Rap. Tet. ve İşl. Ş.(31-37-14) sayılı yazısıyla; 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu'nda değişiklik yapan, 6290 sayılı Kanun’un 11.04.2012 tarihinde yürürlüğe girmesi ile birlikte, suç tarihi ne olursa olsun 11.04.2012 tarihinden itibaren arşiv kaydının silinmesine ilişkin değerlendirme ve silme işlemlerini yapmak görevi Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne ait olduğu gözetilmeksizin,

Askeri Mahkemece ilgili arşiv kaydının silinmesine karar verilmesinin kanuna aykırılık oluşturduğu belirtilerek, söz konusu kararın kanun yararına bozulmasının istenildiği;

Milli Savunma Bakanlığının bu isteminin, Askeri Yargıtay Başsavcılığının 18.11.2014 tarihli ve 2014/3233 sayılı tebliğnamesi ile aynen Dairemize gönderildiği;

Anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede; Mülga 3682 sayılı Adli Sicil Kanunu’nun “Adli sicildeki kaydın çıkartılması” başlıklı 8'inci maddesinin 2'nci fıkrası ile; suç, ceza nev'i, ceza miktarı, failin yaşına göre öngörülen şartların gerçekleşmesi ve maddede sayılan kişi veya makamlarca yapılan talep üzerine hükmü veren mahkemece veya talep edenin bulunduğu yer asliye ceza mahkemesince duruşma yapılmaksızın adli sicildeki kaydın çıkartılmasına karar verileceği hükme bağlanarak, bu husus askeri/ceza mahkemelerinin görev alanına dahil edilmiş, ancak, yargı organı kararını gerektirmeyecek kadar açık olan hallerde (kanunlarda yapılacak değişiklikler sonucu suç olmaktan çıkarılan veya idari nitelikte cezaya dönüştürülen suçlar) Adalet Bakanlığı Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünce resen adli sicil kaydının silineceği düzenlenerek, adli sicil kayıtları ile ilgili kararları almak görevi münhasıran mahkemelere tanınmış iken, 01.06.2005 tarihinde yürürlüğe giren ve 3682 sayılı Yasa’yı yürürlükten kaldıran 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu'nun 9 ve 12'nci maddesinde, adli sicil ve arşiv kaydının silinme koşulları düzenlendikten sonra aynı Kanun’un 14'üncü maddesinde ise, adli sicil ve arşiv kayıtlarının silinmesiyle ilgili kararları almak ve kanunla verilen diğer görevleri yerine getirmek üzere, Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünün teklifi ve Bakan onayı ile üç hakimden oluşan bir komisyon kurulacağı hüküm altına alınmıştır. Böylelikle, yürürlükten kalkan 3682 sayılı Kanun'dan farklı olarak, 01.06.2005 tarihinden işlenen suçlara ilişkin adli sicil ve arşiv kayıtlarının silinmesi kararlarını alma görevinin bu madde hükümlerine göre kurulan komisyona ait olduğu belirtilmiştir.

Bu düzenleme karşısında, adli sicil ve arşiv kayıtlarının silinmesi yönündeki isteklerin, bu komisyon tarafından karara bağlanacağı ve idari bir karar olduğunda şüphe bulunmayan komisyon kararlarına karşı gerek 5352 sayılı Yasa'da gerekse diğer yasalarda başvuru mercii/yasa yolu olarak ayrık bir düzenlemeye yer verilmemesi nedeniyle genel hükümlere göre idari yargı yoluna başvurulabileceği açıktır.

1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenen suçlara dair mahkumiyet bilgilerinin adli sicilden silinmesi ve arşivden çıkartılması ise, 5352 sayılı Adli Sicil Kanununun geçici 2’nci maddesinde düzenlenerek, “(1) Bu Kanunun Yürürlüğe girdiği tarihte, Adalet Bakanlığı Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünce toplanmış olsun veya olmasın, suç tarihi itibarıyla bu Kanun’un yürürlük tarihinden önceki kayıtlar hakkında, 3682 sayılı Kanuna göre süre yönünden silinme koşulu oluşanlar silinir; diğer kayıtlar için bu Kanun hükümlerine göre işlem yapılır. Anayasa'nın 76’ncı maddesi ile özel kanun hükümleri saklıdır.

(2) Birinci fıkra gereğince işlem yapılarak arşive alınan kayıtlar hakkında, 3682 sayılı Kanun'un 8’inci maddesinde öngörülen sürelerin dolduğu veya ertelenmiş olan hükmün esasen vaki olmamış sayıldığı hallerde bu tarih esas alınarak, Anayasa'nın 76’ncı maddesi ve özel kanunlarda sayılan suç ve mahkumiyetler dışındaki kayıtlar için ilgilinin, Cumhuriyet Başsavcılığının veya Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünün talebi üzerine hükmü veren mahkemece veya talep edenin bulunduğu yer asliye ceza mahkemesince arşiv kaydının silinmesine karar verilir.” hükmüne yer verilerek, 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenen suçlara ilişkin bilgilerden adli sicil arşivine alınanların silinmesine karar verme yetkisi münhasıran askeri/ceza mahkemesinin görev alanında bırakılmıştır.

01.06.2005 tarihinden itibaren suç tarihine göre bu şekilde iki farklı uygulamaya devam edilmekte iken, 11.04.2012 tarihinde yürürlüğe giren 05.04.2012 tarihli, 6290 sayılı Kanun’un 3’üncü maddesi ile geçici 2'nci maddede değişiklik yapılması sonucu madde; “(1) Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte, Adalet Bakanlığı Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünce toplanmış olsun veya olmasın, suç tarihi itibarıyla bu Kanunun yürürlük tarihinden önceki kayıtlar hakkında, 3682 sayılı Kanuna göre süre yönünden silinme koşulu oluşanlar silinir; diğer kayıtlar için bu Kanun hükümlerine göre işlem yapılır. (Mülga ikinci cümle: 05/04/2012-6290/3 md.)

(2) (Değişik: 05/04/2012-6290/3 md.) Bu Kanun’un yayımı tarihinde, Anayasa’nın 76’ncı maddesi ile bazı özel kanunlarda yer alan ve bir hak yoksunluğuna neden olan mahkumiyetler bakımından, arşive alınan veya şartları oluştuğu halde ya da henüz şartları oluşmadığı için arşive alınmayan kayıtlar hakkında 12’nci maddenin birinci fıkrası hükmü uygulanır.

(3) (Ek: 05/04/2012-6290/3 md.) İkinci fıkrada sayılanlar dışında, birinci fıkra gereğince işlem yapılarak arşive alınan kayıtlar 3682 sayılı Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen sürelerin dolduğu veya ertelenmiş olan mahkumiyetin esasen vaki olmamış sayıldığı hallerde bu tarih esas alınarak Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünce silinir.” şeklini almıştır.

Bu düzenlemenin amacı da madde gerekçesinde; “ ....... ikinci fıkrada sayılanlar dışında, birinci fıkra gereğince işlem yapılarak arşive alınan kayıtların, 3682 sayılı Kanun’un 8’inci maddesinde öngörülen sürelerin dolduğu veya ertelenmiş olan hükmün esasen vaki olmamış sayıldığı hallerde bu tarih esas alınarak Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünce silineceği düzenlenmek suretiyle, daha önce mahkemelere ait olan arşiv kaydının silinmesi yetki ve görevi, iş yükü dikkate alınarak ve yargının hızlandırılması maksadıyla Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne verilmektedir.” denilerek açıklanmıştır.

Böylece, 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu'nda değişiklik yapan, 6290 sayılı Kanun’un 11.04.2012 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmesi ile birlikte, suç tarihi ne olursa olsun 11.04.2012 tarihinden itibaren arşiv kaydının silinmesine ilişkin değerlendirme ve silme işlemlerini yapmak görevi Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne verilerek, mahkemelerin görevine son verilmiştir.

İnceleme konusu somut olayda; hükümlü J.Bçvş. Ş.K.'nin 23.07.2012 tarihli dilekçesi ile, asta müessir fiil suçundan … Komutanlığı Askeri Mahkemesinin 14.12.2005 tarihli, 2005/1396-510 Esas ve Karar sayılı hükmüyle tayin olunan adli para cezasının infaz edildiği 15.05.2007 tarihinden itibaren beş yıl geçtiğini belirterek, mahkumiyet kararının adli sicil kaydından çıkarılmasına yönelik dilekçesi ile talepte bulunduğu, … Komutanlığı Askeri Mahkemesinin 25.07.2012 tarihli, 2005/1396 Esas ve 2012/129-Müt. karar sayılı Duruşmasız İşlere Ait Kararı ile, söz konusu kaydın silinmesine karar verilmiş ise de; talep ve hüküm tarihi itibariyle, 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu'nun, 05.04.2012 tarihli ve 6290 sayılı Kanun'la değiştirilen geçici 2/3’üncü maddesi uyarınca arşiv kaydının silinmesine ilişkin değerlendirmenin, Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünce yerine getirileceği gözetilmeksizin, arşiv kaydının silinmesine karar verilmesi hukuka aykırılık teşkil etmektedir.

Bakanı’nın kanun yararına bozma isteminin kabulü ile, hükümlü J.Bçvş. Ş. K. hakkında … Komutanlığı Askeri Mahkemesince verilen 25.07.2012 tarihli, 2005/1396 Esas ve 2012/129-Müt. sayılı Duruşmasız İşlere Ait Kararın, 353 sayılı Kanun’un 243/3’üncü maddesi gereğince, kanun yararına bozulmasına, 353 sayılı Kanun’un 243/4-A madde ve bendi gereğince, bu konuda Askeri Mahkemece yeniden bir karar verilmek üzere, dava dosyasının Milli Savunma Bakanlığına gönderilmesine karar verilmiştir. (¤¤)

Full & Egal Universal Law Academy