(1632 S. K. m. 66) (5237 S. K. m. 50, 52, 62) (353 S. K. m. 221) (Türk Silahlı Kuvvetleri Sağlık Yeteneği Yönetmeliği m. 16, 17)
Askeri Mahkemece; sanığın, 6.7.2014-28.1.2015 tarihleri arasında firar suçunu işlediği kabul edilerek, eylemine uyan ASCK’nın 66/1-a ile TCK’nın 62/1, 50 ve 52’nci maddeleri gereğince 6.000 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, adli para cezasının yirmi eşit aylık taksitler halinde tahsiline, taksitlerden birinin zamanında ödenmemesi hâlinde tamamının tahsiline, ödenmeyen adli para cezasının hapse çevrilmesine, gözaltında ve tutuklulukta geçen sürelerin mahkûmiyetinden mahsubuna karar verilmiştir.
Hüküm; sanık tarafından, sebep belirtilmeksizin temyiz edilmiştir.
Tebliğnamede; hükmün, noksan soruşturma yönünden bozulmasına karar verilmesi gerektiği hususunda görüş bildirilmiştir.
Yapılan incelemede; başka bir suçtan … Askeri Ceza ve Tutukevi Müdürlüğünde tutuklu olarak yargılanmakta iken 4.7.2014 tarihinde tahliyesine karar verilen sanığın, tahliyesini müteakip teslim edildiği …. Askerlik Şubesi Başkanlığınca 1 gün yol süresi tanınarak aynı tarihte Birliğine sevk edildiği, ancak Birliğine katılmadığı ve firarda iken 28.1.2015 tarihinde yakalandığı, bu suretle 6.7.2014-28.1.2015 tarihleri arasında firar suçunu işlediği kabul edilerek, yukarıda yazılı olduğu şekilde mahkûmiyetine karar verildiği anlaşılmaktadır.
Firar suçunun sırf askeri suç olması karşısında, suçun maddi unsurları arasında yer alan asker kişi sıfatının ve suçluluğun hukuki sonuçları bakımından kusur yeteneğine etki edebilecek bir ruhsal rahatsızlığı olup olmadığının, yargılama sonucunda her türlü şüpheden arındırılmış bir şekilde ortaya konması gerekmektedir.
Suç tarihlerinde yürürlükte bulunan Türk Silahlı Kuvvetleri Sağlık Yeteneği Yönetmeliği’nin 17’nci maddesi D fıkrasının "Alkol ya da madde bağımlılığı" başlıklı 2’nci bendi: "Bu fıkraya gireceklerin; madde bağımlılığının süreklilik kazandığının gözlem, kimyasal analizler ve adli belgelerle ortaya konulması, askeri hastanede müşahede sonucu yoksunluk bulgularının saptanması gereklidir." hükmünü;
16'ncı maddesinin B fıkrasının "Anksiyete, somatoform, dissosiyatif, depresif bozukluklar, uyum bozuklukları ve bunların alt tipleri" başlıklı 1'inci bendi: "Bu fıkraya gireceklerin uygun tedavilere rağmen hastalıklarının işlevselliği bozacak derecede sık tekrarlaması, bunun epikriz kıta anketi gibi resmi belgelerle tespiti gerekmektedir.", D fıkrasının "Kronik nitelik kazanmış anksiyete, somatoform, dissosiyatif, depresif bozukluklar, uyum bozuklukları ve bunların alt tipleri" başlıklı 1'inci bendi de: "Bu fıkralara gireceklerin tedavilerden yararlanmaması ve bozukluklarının süreklilik kazandığına ve işlevselliği bozduğuna ilişkin epikriz ve/veya kıta anketi belgelerinin olması gerekir." hükmünü; içermektedir.
Askeri Mahkemece; somut olayda soruşturma aşamasında tayin edilen psikiyatri uzmanı bilirkişinin, sanığın madde kullanımının iptila düzeyinde olmadığı, ancak suç tarihlerinde ve hâlen askerliğe elverişli olup olmadığının değerlendirilmesi bakımından, ayaktan sağlık kuruluna sevkinin uygun olacağı görüşü doğrultusunda, ayaktan ... Asker Hastanesine sevk edilen sanık hakkında "uyum bozukluğu” tanısı ile, “16/B/1, barışta askerliğe elverişli değildir, askerliğe elverişsizlik hâli suç tarihlerini kapsamaz.” kararını havi 10.2.2015 tarihli, 864 sayılı Sağlık Kurulu Raporuna dayanılarak, sanığın asker kişi sıfatı ve cezai ehliyetinin bulunduğu kabul edilip hükme varıldığı anlaşılmakta ise de;
TSK Sağlık Yeteneği Yönetmeliğinin yukarıda açıklanan ilgili hükümlerine göre, sanık hakkında düzenlenen 10.2.2015 tarihli, 864 sayılı Sağlık Kurulu Raporu ile bilirkişi mütalaasının, sanığın asker kişi sıfatını her türlü şüpheden uzak kesin ve net bir şekilde ortaya koymaya yeterli olup olmadığını dosyadaki bilgi ve belgelere göre değerlendirmek gerekmiştir.
Sanığın sorgu ve savunmasında uyuşturucu madde kullandığını, bağımlılığı sebebiyle Birliğine katılamadığını, bu kapsamda … … Hastanesi AMATEM'de tedavi gördüğünü beyan ettiği;
Sanık hakkında başka bir suçtan derdest 2014/826 Esas sayılı dava dosyasından eklendiği anlaşılan … Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi … Hastanesi Başhekimliğinin 11.12.2014 tarihli yazısı ve eklerine göre sanığın, zihin ve davranış bozuklukları, opioid kullanıma bağlı bağımlılık sendromu tanısı ile tedavi gördüğü;
... Eğitim ve Araştırma Hastanesince düzenlenen ilaç kullanım raporunda, unipolar depresyon tanısı konan sanığa 29.9.2014-29.9.2015 tarihleri arasında ilaç tedavisi verildiğinin kayıtlı olduğu;
… 21’inci Sulh Ceza Mahkemesinin 19.7.2012 tarihinde kesinleşen 2011/1261 Esas ve 2012/1011 Karar sayılı kararı ile, sanık hakkında kullanmak için uyuşturucu ve uyarıcı madde satın almak suçundan tedavi ve denetimli serbestlik kararı verildiği;
Sanığın, uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçundan, … 5’inci Sulh Ceza Hâkimliği’nin 2.5.2015 tarihli, 2015/267 sayılı tutuklama kararı ile tutuklandığı;
... Askeri Savcılığının 26.6.2014 tarihli, 2013/985 Esas ve 2014/339 Karar sayılı iddianamesi ile, sanık hakkında 28.7.2013-24.6.2014 tarihleri arasında firar suçundan kamu davası açıldığı, ancak hüküm verilip verilmediğinin belli olmadığı;
Vaka kanaat raporunda ve askerlik safahat çizelgesinde; çeşitli disiplinsizlik eylemlerinden cezaları bulunduğuna, uyuşturucu madde bulundurmak suçundan devam eden mahkemesi olduğuna, 28.11.2012-28.12.2012, 30.1.2013-17.3.2013 ve 4.4.2013-20.5.2013 tarihleri arasında hava değişimi kullandığına dair kayıtlar bulunduğu;
… Askeri Savcılığının 10.2.2015 tarihli, 2014/1012 Esas sayılı yazısı içeriğinden, suboxane kullanımı olan sanığın AMATEM TDV değerlendirmesi amacıyla … Eğitim Hastanesine sevkinin uygun olduğuna dair bir rapor tanzim edildiği ve bu raporun gereği için … Cumhuriyet Başsavcılığı'na gönderildiği;
Görülmektedir.
Bilirkişinin sanığı muayene ettiği tarihte ve 10.2.2015 tarihli, 864 sayılı Sağlık Kurulu Raporunun tanzim tarihinde yukarıda açıklanan belge ve bilgilerden bir kısmı dava dosyasında bulunmakta ise de, sanık hakkında düzenlenen hava değişimi raporlarının, adli sicil kaydında yer alan hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararına ilişkin gerekçeli hükmün, ... 21’inci Sulh Ceza Mahkemesinin 19.7.2012 tarihinde kesinleşen 2011/1261 Esas ve 2012/1011 Karar sayılı kararı, ... Askeri Savcılığının 10.2.2015 tarihli, 2014/1012 Esas sayılı yazısında bahsi geçen raporun ve sonucu, devam eden askeri suçlarına ilişkin yargılama sonuçları dava dosyasında bulunmadığı gibi ... Askeri Savcılığının 4.2.2015 tarihli ayaktan sağlık kuruluna sevk konulu yazından da sanığın sıhhi tedavi ve ceza durumunu açıklayan yukarıda sayılan belgelerin Askeri Hastaneye gönderilip gönderilmediği, anlaşılamamaktadır.
Sanığın durumunun, önceden üç kez hava değimine gönderildiğinin tespiti ve diğer şartların da gerçekleşmesi hâlinde TSK SYY'nin 16'ncı maddesinin D fıkrasının "Kronik nitelik kazanmış anksiyete, somatoform, dissosiyatif, depresif bozukluklar, uyum bozuklukları ve bunların alt tipleri" başlıklı 1'inci bendi kapsamına, keza madde bağımlığı nedeniyle gördüğü tüm tedavi ve adli belgeleri getirtilip TSK SYY'nin 17'nci maddesinin D fıkrasının 2’nci bendinde belirtilen usule uygun şekilde yapılacak tetkik ve adli gözlem sonucunda TSK SYY'nin 17'nci maddesinin D fıkrasının 2'nci bendi kapsamına girmesi ihtimali bulunmaktadır.
Bu durumda, sanığın ruhsal yönden askerliğe elverişli olup olmadığının ve cezai ehliyetine sahip olup olmadığının, her türlü şüpheden arındırılmış bir şekilde ortaya konmadığı, duruşma sırasında sanıkla çok kısa süren görüşme sonucu hazırlanan yetersiz bilirkişi mütalaası ile eksik bilgi ve belgeye dayalı olarak düzenlenen sağlık kurulu raporunu esas alan Askeri Mahkemenin kabulünün noksan soruşturmaya dayalı olduğu anlaşılmaktadır.
Bu itibarla; Birlik Komutanlığı ve Askerlik Şubesi Başkanlığından, Kıta Anket Formu ile askerlik hizmeti sırasında gördüğü tedavi sonuçlarının, sanığın savunmasında belirttiği hastanelerden tedavilerine ilişkin tüm belgelerin; … Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi … Hastanesi Başhekimliğinin 11.12.2014 tarihli yazısı ve eklerinin onaylı suretlerinin; sanığın yargılandığı diğer suçlara ilişkin iddianame ve karar verilmiş ise gerekçeli hükümlerin, infaz edilenlerle ilgili infaz evrakının dosyaya dahil edilmesinden sonra sanığın askerliğe elverişsizlik hâlinin suç tarihlerini kapsayıp kapsamadığı hususunun … Asker Hastanesinden alınacak ek sağlık kurulu raporu ile tespit ettirilmesi, ayrıca, TSK Sağlık Yeteneği Yönetmeliği’nin 17/D-2 madde ve fıkrasındaki, düzenleme kapsamında, sanığın adli gözlem altına alınarak, suç tarihinde madde bağımlılığı yönünden askerliğe elverişli olup olmadığının ve ceza ehliyetinin sağlık kurulu raporu ve adli raporla belirlenerek, bu hususlarda ortaya çıkan şüphe giderilip, sanığın hukuki durumu şüpheye yer vermeyecek şekilde ortaya konduktan sonra hükme varılması gerekirken, yetersiz muayene sonucu düzenlenen bilirkişi mütalaası ile eksik bilgi ve belgeye dayalı sağlık kurulu raporuna dayanılarak karar verilmesinin hukuka aykırı olduğu sonucuna varılmış ve mahkûmiyet hükmünün noksan soruşturma yönünden bozulmasına karar verilmiştir.
Sonuç Ve Karar: Açıklanan nedenlerle;
Sanığın temyizine atfen ve resen, mahkûmiyet hükmünün, 353 sayılı Kanun’un 221/1’inci maddesi gereğince noksan soruşturma yönünden BOZULMASINA;
24.2.2016 tarihinde, tebliğnamedeki görüşe uygun olarak, oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy