(AİHS m. 6) (2709 S. K. m. 38, 141) (5237 S. K. m. 43, 54, 62, 252) (1632 S. K. m. 35, 50, 51, 135) (5271 S. K. m. 34, 217, 223, 225, 230) (353 S. K. m. 207, 218) (AYDK 14.01.2010 T. 2010/3 E. 2010/1 K.) (AYDK 18.02.2010 T. 2010/18 E. 2010/17 K.) (AYDK 23.12.2010 T. 2010/126 E. 2010/125 K.) (YCGK 08.06.2004 T. 2004/5-78 E. 2004/135 K.) (YCGK 13.11.2001 T. 2001/5-242 E. 2001/245 K.)

1) Sanıklar Z.T. ve İ.G.&rsquo,nin, zincirleme rüşvet anlaşması yapmak ve rüşvet almak suçunu işledikleri kabul edilerek, eylemlerine uyan ASCK&rsquo,nın 135&rsquo,inci maddesi atfıyla, 5237 sayılı TCK&rsquo,nın 252/1 (teşdiden), 252/2, 43 (1/4 oranında), 62 ile ASCK&rsquo,nın 50 ve 51/C maddeleri gereğince neticeten beş yıl beş ay hapis cezası ile cezalandırılmalarına,

2) Sanıklar G.G., A.A., H.G., M.S.M., Y.Y. ve Y.Ş.&rsquo,nin zincirleme rüşvet anlaşması yapmak ve rüşvet almak suçunu işledikleri kabul edilerek, ASCK&rsquo,nın 135&rsquo,inci maddesi atfıyla, TCK&rsquo,nın 252/1, 252/2, 43/1 (1/4 oranında), 62 ile ASCK&rsquo,nın 50 ve 51/C maddeleri gereğince ayrı ayrı dört yıl dört ay on beş gün hapis cezası ile cezalandırılmalarına,

3) Sanıklar Z.T., İ.G., A.A., M.S.M., Y.Y. ve Y.Ş.&rsquo,in eylemleri neticesinde elde edildiği kabul edilen sırasıyla, 36600 TL, 6800 TL, 1000 TL, 600 TL, 600 TL, 1900 TL kazancın TCK&rsquo,nın 55&rsquo,inci maddesi gereğince ayrı ayrı müsaderesine, sanık İ.G.&rsquo,nin suçta kullandığı kabul edilen, Askeri Savcılık emanetinde bulunan, bir adet &hellip, &hellip, model cep telefonunun TCK&rsquo,nın 54/1&rsquo,inci maddesi gereğince müsaderesine,

4) Sanık A.A.&rsquo,ın çavuş rütbesinin, sanık İ.G.&rsquo,nin onbaşı rütbesinin ve sanık Y.Y.&rsquo,nin onbaşı rütbesinin, ASCK&rsquo,nın 35&rsquo,inci maddesi gereğince geri alınmasına,

5) Sanıklar T.T., İ.A. ve R.F.&rsquo,nin, zincirleme rüşvet anlaşması yapmak ve rüşvet almak suçunu işledikleri iddiası ile kamu davası açılmış ise de, suçu işledikleri yönünde her türlü şüpheden uzak, açık, anlaşılır ve yeterli delil bulunmadığı kabul edilerek, yüklenen suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olmaması nedeniyle CMK&rsquo,nın 223/2-e maddesi gereğince ayrı ayrı beraatlarına karar verilmiştir.

Hükümler, Adli Müşavir tarafından, beraat eden sanıklar bakımından esasa, mahkû,m edilen sanıklar bakımından uygulamaya yönelik sebeplerle, sanık A.A. ve müdafi tarafından esasa ve uygulamaya yönelik sebeplerle, sanık İ.G. ve müdafi tarafından esasa yönelik sebeplerle, sanık Y.Ş. müdafi tarafından esasa yönelik sebeplerle, sanık G.G. müdafi tarafından usul ve esasa yönelik sebeplerle, sanık H.G. tarafından esasa ve uygulamaya yönelik sebeplerle, sanık Z.T. tarafından usul ve esasa yönelik sebeplerle, sanık Y.Y. tarafından esasa yönelik sebeplerle ve sanık M.S.M. tarafından esasa yönelik sebeplerle ayrı ayrı temyiz edilmiştir. Sanık G.G. müdafi Av. İ.İ. tarafından temyiz incelemesinin duruşmalı yapılması isteminde bulunulmuştur.

Tebliğnamede, mahkû,miyet hükümlerinin uygulamaya ilişkin gerekçesizlik nedeniyle bozulması, beraat hükümlerinin onanması gerektiği yönünde görüş bildirilmiştir.

Sanık Z.T. hakkında, zincirleme amire hakaret suçuna ilişkin olarak verilen beraat kararı yönünden, temyiz istemi bulunmadığından inceleme yapılmamıştır.

1) Sanık G.G. müdafi Av. İ.İ.&rsquo,nin, temyiz incelemesinin duruşmalı yapılması talebine ilişkin olarak yapılan değerlendirmede:

353 sayılı Kanun&rsquo,un 5530 sayılı Kanunla değişik 218&rsquo,inci maddesi gereğince, on yıl veya daha fazla hapis cezasına ilişkin hükümlerde, sanığın veya katılanın temyiz başvurusundaki istemi üzerine veya resen duruşmalı olarak temyiz incelemesi yapılabilmektedir. Ayrıca, bir yıldan fazla hapis cezasına ilişkin hükümlerde de, Askeri Yargıtay&rsquo,ın lüzum görmesi halinde, temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılabilmesi mümkündür.

Buna göre, atılı suçun vasfı, tayin edilen cezaların niteliği ve miktarı dikkate alındığında, 353 sayılı Kanun&rsquo,un 5530 sayılı Kanunla değişik 218&rsquo,inci maddesinde yer alan, resen duruşma yapılmasına ilişkin şartlar bulunmadığından ve Dairemizce de duruşma yapılmasına lüzum görülmediğinden, temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması yönündeki talep reddedilerek, incelemenin dosya üzerinden yapılmasına karar verilmiştir.

2) Sanıklar Z.T., G.G., İ.G., A.A., H.G., M.S.M., Y.Y. ve Y.Ş. hakkında verilen, zincirleme rüşvet anlaşması yapmak ve rüşvet almak suçuna ilişkin mahkû,miyet hükümlerinin incelenmesinde,

A) Usul yönünden yapılan değerlendirmede,

Askeri Mahkemece, sanıkların, atılı suçları işledikleri kabul edilerek, yazılı olduğu şekilde ayrı ayrı cezalandırılmalarına karar verilmiş ise de,

Anayasanın 141/3&rsquo,üncü maddesi, &ldquo,Bütün mahkemelerin her türlü kararları gerekçeli olarak yazılır.&rdquo,,

5271 sayılı CMK&rsquo,nın 34/1&rsquo,inci maddesi, &ldquo,Hâ,kim ve mahkemelerin her türlü kararı, karşı oy dahil, gerekçeli olarak yazılır. Gerekçenin yazımında 230&rsquo,uncu madde göz önünde bulundurulur. ...&rdquo, hükmünü içermekte olup,

CMK&rsquo,nın &ldquo,Hükmün gerekçesinde gösterilmesi gereken hususlar&rdquo, başlıklı 230&rsquo,uncu maddesinin birinci fıkrasında da, &ldquo,(1) Mahkû,miyet hükmünün gerekçesinde aşağıdaki hususlar gösterilir:

(a) İddia ve savunmada ileri sürülen görüşler.

(b) Delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi, hükme esas alınan ve reddedilen delillerin belirtilmesi, bu kapsamda dosya içerisinde bulunan ve hukuka aykırı yöntemlerle elde edilen delillerin ayrıca ve açıkça gösterilmesi.

(c) Ulaşılan kanaat, sanığın suç oluşturduğu sabit görülen fiili ve bunun nitelendirilmesi, bu hususta ileri sürülen istemleri de dikkate alarak, Türk Ceza Kanununun 61 ve 62&rsquo,nci maddelerinde belirlenen sıra ve esaslara göre cezanın belirlenmesi, yine aynı Kanunun 53 ve devamı maddelerine göre, cezaya mahkû,miyet yerine veya cezanın yanı sıra uygulanacak güvenlik tedbirlerinin belirlenmesi,

(d) Cezanın ertelenmesine, hapis cezasının adli para cezasına veya tedbirlerden birine çevrilmesine veya ek güvenlik tedbirlerinin uygulanmasına veya bu hususlara ilişkin istemlerin kabul veya reddine ait dayanaklar.&rdquo, denilmektedir.

Bu düzenlemelere göre, hükmün gerekçesinde, iddia ve savunmada ileri sürülen görüşler ile hükme esas alınan ve reddedilen delillerin belirtilmesinin yanında, iddia ve savunmanın bu delillere göre irdelenmesi, gerek sanığın ortaya koyduğu savunmaların, gerekse iddia makamının istemlerinin ne ölçüde ve hangi sebeplerle kabule değer bulunup bulunmadığı hususunun temyiz incelemesine imkâ,n verecek yeterlilikte açıklanarak, sanığın suç oluşturduğu sabit görülen fiilinin ortaya konulması ve bu fiilin nitelendirmesinin yapılması gerekmektedir. Bu nitelikteki bir gerekçeli hükmün, kamunun bilgilenmesini, tarafların ikna olmalarını, temyiz denetiminin kolaylaşmasını, yargılamanın güvenilirliğini ve adil yargılanma ilkesinin gerçekleşmesini sağlayacağı açıktır. Yasal ve yeterli unsurları içermeyen bir gerekçeyle hüküm kurulması kanun koyucunun amacına uygun düşmeyeceği gibi, uygulamada da keyfiliğe yol açabilir. Yetersiz gerekçeyle hüküm kurulması da, hükmün gerekçeden yoksun olmasıyla aynı sonucu doğurmaktadır (Askeri Yargıtay Daireler Kurulunun 14.1.2010 tarihli, 2010/3-1, 18.2.2010 tarihli, 2010/18-17, 23.12.2010 tarihli, 2010/126-125 Esas ve Karar sayılı kararları da bu yöndedir).

Hükmün diğer bir unsuru olan, olay kısmında da gerçekleşmiş sayılan ve sayılmayan olayların, somut bir şekilde ortaya konulması gerekir. Hükmün konusu, iddianamede gösterilen olayla sınırlı olmak zorundadır. Bu kapsamda hâ,kimin gerekçede gerçekleşmiş saydığı olayları açık bir şekilde ortaya koyması, iddianamede sınırları çizilerek gösterilen olayların dışına çıkılıp çıkılmadığını denetleme imkâ,nı vermesi bakımından da önemlidir.

TCK',nın 43/1',inci maddesinde ",Bir suç işleme kararının icrası kapsamında, değişik zamanlarda bir kişiye karşı aynı suçun birden fazla işlenmesi durumunda, bir cezaya hükmedilir. Ancak, bu ceza, dörtte birinden dörtte üçüne kadar artırılır. Bir suçun temel şekli ile daha ağır veya daha az cezayı gerektiren nitelikli şekilleri, aynı suç sayılır. Mağduru belli bir kişi olmayan suçlarda da bu fıkra hükmü uygulanır.", hükmüne yer verilmiş, madde gerekçesinde de, zincirleme suç hâ,linde, aynı suçun birden fazla işlenmiş olmasının söz konusu olduğu, ancak, bu suçların, aynı suç işleme kararı kapsamında işlenmesi nedeniyle, aralarında sübjektif bir bağ bulunduğundan, kişiye bu suçların her birinden ayrı ayrı değil, tek bir ceza verildiği, fakat cezasının bir miktar artırıldığı, açıklamasına yer verilmiştir.

Zincirleme suçun söz konusu olabilmesi için aranan ilk şart, birden çok fiilin bulunması ve bu fiillerden her birinin aynı suçu oluşturması gerekmektedir. Kural olarak, mağduru farklı kişiler olan suçlarda zincirleme suç hükümleri uygulanamayacak ise de, Kanun Koyucu, TCK',nın 43/1',inci maddesinin son cümlesinde ",Mağduru belli bir kişi olmayan suçlarda da bu fıkra hükmü uygulanır.", hükmü ve aynı maddenin ikinci fıkrasında ",Aynı suçun birden fazla kişiye karşı tek bir fiille işlenmesi durumunda birinci fıkranın uygulanacağını",, düzenlemek suretiyle istisnalara yer vermiştir.

CMK',nın 225/1',inci maddesinin, ",Hüküm, ancak iddianamede unsurları gösterilen suça ilişkin fiil ve fail hakkında verilir.", ve TCK',nın 43/1',inci maddesinin, ",... Ancak, bu ceza, dörtte birinden dörtte üçüne kadar artırılır....", hükümleri karşısında, iddianamede bir suç işleme kararının icrası kapsamında, değişik zamanlarda işlendiği iddia edilen suçlara ilişkin fiillerin hangileri olduğu, bunlardan hangilerinin sabit görülüp, hangilerinin sabit görülmediğinin, gerekçeli hükümde, açık bir şekilde ortaya konulması gereklidir (Dairemizin 30.9.2015 tarihli, 2015/109-441 Esas ve Karar sayılı ilamı da bu yöndedir).

Bu açıklamalar ışığında, Askeri Mahkemenin gerekçeli kararı incelendiğinde,

a) Gerekçeli hükümde iddia, sanıklar ve müdafilerin savunmaları, sözlü ve yazılı delillere yer verildikten sonra ",Deliller ve Değerlendirilmesi", başlıklı bölümde, soruşturmanın nasıl başladığına ilişkin açıklamalara yer verilerek, sanıklar ile sivil şahıslar bakımından &hellip,ve &hellip,Cumhuriyet Başsavcılıklarınca yapılan değerlendirme ve soruşturma işlemlerinin anlatıldığı, &hellip, 2&rsquo,nci Ağır Ceza Mahkemesince, sanıkların, işbirliği içinde oldukları iddia edilen sivil şahıslar hakkında yapılan yargılamadan bahsedildiği, devamında yeniden, sivil şahıslarla birlikte sanıklar hakkında &hellip, Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen soruşturmanın konusu açıklanarak sanıklar hakkında verilen yetkisizlik kararından ve sanıkların bir kısmı yönünden adli yargıda devam eden kovuşturmalardan bahsedildiği, gerekçeli hükmün 23&rsquo,üncü sayfasının ikinci paragrafından itibaren PTT havale kayıtlarının ve banka hesaplarına ilişkin belgelerin incelendiği belirtilerek, tarih, gönderen/gönderilen hesap ve kişiler ile gönderilen miktarların arka arkaya sıralandığı, iletişimin tespitine ilişkin kayıtlardan para alışverişine ilişkin olduğu değerlendirilenlere yer verildiği, bunun ardından sanıklardan izin kullananların izin tarihleri belirtilerek, hudut emniyet talimatına göre sanıkların görevlerinin açıklandığı, sanıkların hangi tarihlerde nerede askerlik yaptıkları, iletişimin tespiti tutanaklarına göre nöbet saatlerinde yapılan konuşmaların birçoğunu muhtemelen Z.T., G.G., İ.G. ve A.A. tarafından yapıldığı belirtilerek, son olarak yeniden, hudut emniyet talimatına göre sanıkların görevlerinin açıklandığı,

Bu şekilde soruşturma aşamasının özetlenmesinden ve bazı delillerin sıralanmasından sonra &ldquo,Yapılan tüm bu açıklamalar ışığında&rdquo, denilerek başlanılan 24&rsquo,üncü sayfanın son paragrafında, 2.11.2012 tarihli ve 2012/484-178 Esas ve Karar sayılı iddianamenin 15&rsquo,inci sayfasının 3&rsquo,üncü paragrafına paralel şekilde &ldquo, Askeri şahıs olan sanıkların hudut birliğinde görevli birer askeri personel olarak Türkiye-Suriye sınırını korumak, buradan kaçak insan, mal ve her türlü eşyanın geçişine engel olmak, bu amaçla hudut hattında nöbet, devriye ve pusu görevlerini ifa etmek, bölgede yaşayan sivil şahıslar ile görevleri gereği irtibat halinde olmamak, gelecek teklifleri kabul etmemek ile yükümlü ve görevli olmalarına rağmen sivil şahıslar, B.P., M.P., A.Y., A.Y. ve İ.D. ile irtibata geçerek, Türkiye-Suriye hattından onların kaçak malzeme geçirmelerine izin verip, kaçakçılık faaliyetlerine göz yumup, hatta en kolay uygun yerleri, pusu timlerinin bulunduğu bölgeyi, araçların karakoldan çıkışı ya da karakola dönüşü, termal kameraların görüş alanı, uygun nöbet yer ve saatleri hakkında bilgi ve talimatlar vermek suretiyle doğrudan veya aracılar vasıtasıyla kendisine veya göstereceği bir başka kişiye menfaat sağlanması için anlaşma yapmak, bu rüşvet anlaşması kapsamında ayrıntılı olarak anlatıldığı şekilde sivil şahıslardan para, yiyecek, içki, cep telefonu, sim kartı, kontör gibi malzemeler almak, rüşvet teklif veya talebini karşı tarafa iletmek, bu eylemlerini aynı suç işleme kararının icrası kapsamında birden fazla defalar yapmak suretiyle zincirleme şekilde rüşvet anlaşması yapmak ve rüşvet almak suçunu işledikleri iddiasıyla kamu davasının açıldığı sanık sorguları yeminli tanık beyanları ve tüm dosya kapsamından maddi vakıa olarak anlaşılmıştır.&rdquo, biçimindeki açıklamalara yer verildiği, kamu davasının hangi iddiaya istinaden açıldığı açıklanan bu paragrafın, maddi vaka olarak kabul edildiği belirtilmiş ise de, genel bir sonuç ve çıkarım olarak kabul edilebilecek, iddianameden aynen aktarılan bu değerlendirmede ve öncesinde delillerin sıralanması dışında, sanıklara yöneltilen ayrı ayrı belirlenmiş, tarihler, olaylar ve delillerle ilişkilendirilmiş bir fiil isnadı ve maddi vaka bulunmadığı gibi Askeri Mahkemece bahse konu genel çıkarıma ulaşılmasında dikkate alınan delillerin olay örgüsü içinde ortaya konmadığı,

Eylemlerin, aynı suç işleme kararının icrası kapsamında birden fazla defalar yapılması nedeniyle zincirleme suç hükümlerinin uygulanması gerektiği belirtilmiş ise de, zincirleme suç hükümlerinin uygulanmasında zinciri meydana getiren her bir suçun ayrı ayrı suç tarihi (belirlenebiliyorsa) belirlenip, delillerle ilişkilendirilerek her bir fiil ayrı ayrı isnat edilebilecek şekilde ortaya konduktan sonra zincirleme suç hükümlerinin uygulanması gerektiği halde, olayların, iletişimin tespiti kayıtlarında yer aldığı şekilleriyle sıralanmalarının ve para hareketleri ile nöbet tarihlerine yer verilmesinin dışında birden fazla fiil olduğunu ortaya koyacak bir isnat ve değerlendirmenin de bulunmadığı,

Gerekçeli hükmün devamında benzer şekilde, bu kez 25&rsquo,inci sayfanın ikinci paragrafından itibaren, diğer sanıklarından farklı bir iddianameyle hakkında kamu davası açılan, ardından kamu davalarının birleştirilmesiyle diğer sanıklarla birlikte yargılanan sanık Y.Ş.&rsquo,le ilgili olarak da, bu sanık hakkındaki iddianameye paralel şekilde sanıkla ilgili görülen iletişimin