(5271 S. K. m. 52, 53, 147, 223) (353 S. K. m. 207, 221, 256) (AYDK 02.06.2011 T. 2011/61 E. 2011/52 K.) (AYDK 15.05.2008 T. 2008/58 E. 2008/87 K.) (AYDK 28.12.2006 T. 2006/183 E. 2006/183 K.) (AYDK 26.09.2002 T. 2002/71 E. 2002/69 K.) (AYDK 20.06.2002 T. 2002/55 E. 2002/54 K.) (AYDK 13.12.2001 T. 2001/114 E. 2001/116 K.)
Askeri Mahkemece; sanığın, 19.3.2013 tarihinde kendini askerliğe elverişsiz hâle getirmeye teşebbüs suçunu işlediği iddiasıyla açılan kamu davasında; sanığın kendini askerliğe elverişsiz hâle getirme özel kastı ile hareket etmediği, müsnet suçun manevi unsuru itibari ile oluşmadığı belirtilerek CMK’nın 223/2-c maddesi uyarınca sanığın beraatine; 1,22 TL tutarındaki Hazine zararının Hazine üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.
Hüküm, Askeri Savcı tarafından, suçun oluştuğu ileri sürülerek, sanık aleyhine temyiz edilmiştir.
Tebliğnamede; hükmün usul ve noksan soruşturma yönünden bozulması gerektiği ileri sürülmüştür.
Yapılan incelemede; sanığın, 19.3.2013 tarihinde nöbet kulübesinde nöbet tutarken kendine zimmetli silahı ile sol ayağına ateş ettiği böylelikle kendini askerliğe elverişsiz hâle getirmeye teşebbüs suçunu işlediği iddiasıyla kamu davası açıldığı;
Askeri Mahkemece yapılan yargılama neticesinde, sanığın kendini askerliğe elverişsiz hâle getirme özel kastı ile hareket etmediği, müsnet suçun manevi unsuru itibari ile oluşmadığı kabul edilerek CMK’nın 223/2-c maddesi uyarınca beraatine karar verildiği anlaşılmakta ise de;
1) 353 sayılı Yasanın yargılama giderleri başlıklı 256’ncı maddesinde, “Askeri mahkemelerde görülecek davaların ve Askeri makamlar aracılığı ile uygulanacak cezaların giderleri, Milli Savunma Bakanlığı bütçesinden ödenir.” hükmü bulunmaktadır. Bu hükümden askeri mahkemelerde bakılan davalara ilişkin yargılama giderlerinin Milli Savunma Bakanlığı bütçesinden ödeneceği anlaşılmakta olup, yapılan bu ödeme nedeniyle sanık veya sanıklara rücu edileceğine ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır.
Bu nedenle, istinabe olunan … Asliye Ceza Mahkemesince, 7.5.2014 tarihinde, sorgusu yapılan sanığa, CMK’nın 147’nci maddesinde düzenlenen hakları hatırlatılırken, müdafi seçecek durumda olmadığı ve bir müdafi yardımından faydalanmak istediği takdirde, müdafiine yapılacak ödemenin yargılama giderinden sayılacağının ve mahkûmiyeti halinde kendisinden tahsil edileceğinin bildirilmiş olması, As.Yrg.Drl.Krl.nun 4.3.2010 tarihli ve 2010/40-22; 2010/26-20 E.K., 2.6.2011 tarihli ve 2011/61-52 E.K. ve 30.6.2011 tarihli ve 2011/73-71 E.K sayılı kararlarında ayrıntılı olarak belirtildiği üzere, 353 sayılı Kanun’un 256’nci maddesindeki “Askeri mahkemelerde görülecek davaların …giderleri, Milli Savunma Bakanlığı bütçesinden ödenir” hükmüne aykırılık oluşturduğu gibi, aynı Kanun’un 207/3-H maddesindeki sanığın “savunma hakkı kısıtlanması” anlamında Kanun’a mutlak aykırılık teşkil etmektedir.
2) Askeri Mahkemece tanık olarak dinlenilmelerine karar alınan tanıklar F.K. ve E.D.’nin, istinabe olunan …. 4’üncü Asliye Ceza Mahkemesince beyanlarının tespit edildiği 19.12.2013 tarihli duruşma tutanağında, “ Tanık E.D., Tanık F.K. geldikleri görüldü. Tanıklar huzura alındı. Hüviyet tespitine geçildi” denildikten sonra tanıkların kimlik bilgilerinin tespit edildiği, iki tanığa aynı anda CMK’nın 53’üncü maddesi uyarınca hatırlatmalar yapılarak, aynı Kanunun 55’inci maddesi uyarınca yeminlerinin yaptırıldığı, ardından tanıklardan herhangi birinin duruşma salonunun dışına çıkarıldığı belirtilmeden her iki sanığın ifadelerinin tespit edildiği görülmektedir. Bu durum, CMK'nın “Tanıkların dinlenmesi” başlıklı 52/1’inci maddesinde yer alan “Her tanık, ayrı ayrı ve sonraki tanıklar yanında bulunmaksızın dinlenir” hükmüne aykırılık teşkil etmektedir (Askeri Yargıtay Daireler Kurulunun 15.5.2008 tarihli ve 2008/58-87 E.K., 28.12.2006 tarihli ve 2006/183-183 E.K., 26.9.2002 tarihli ve 2002/71-69 E.K., 20.6.2002 tarihli ve 2002/55-54 E.K. ve 13.12.2001 tarihli ve 2001/114-116 E.K. sayılı ilamları da bu doğrultudadır).
Bu nedenlerle, hukuka aykırı bulunan beraat hükmünün, usul yönünden bozulmasına karar verilmiştir.
Üye …; Askeri Mahkemece, sanık hakkında beraat kararı verildiği dikkate alındığında, sorgusu sırasında, müdafiine yapılacak ödemenin yargılama giderinden sayılacağının ve mahkûmiyeti hâlinde kendisinden tahsil edileceğinin bildirilmiş olmasının, 353 Sayılı Kanun’un 208’inci maddesi kapsamında bozma sebebi yapılmaması gerektiği görüşüyle çoğunluk kararına ayrışık gerekçe ile katılmıştır.
Askeri Mahkemece; 1,22 TL tutarındaki Hazine zararını takip ve tahsil hakkının saklı tutulmasına karar verilmesi gerekirken, zararın Hazine üzerine bırakılmasına karar verilmesindeki hataya işaret edilmiştir.
Bozma sebeplerinin niteliği karşısında, tebliğnamede ileri sürülen diğer hususlarla ilgili olarak inceleme yapılmamıştır.
Sonuç Ve Karar: Açıklanan nedenlerle;
Askeri Savcının temyizine atfen ve resen, 353 sayılı Kanun’un 221/1’inci maddesi gereğince mahkûmiyet hükmünün usul yönünden BOZULMASINA;
3.2.2016 tarihinde, tebliğnamedeki görüşe sonuçta uygun olarak, Üye …’nin 1’inci bozma nedenindeki karşı oyu ve sonuçta oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy