(2803 S. K. m. 15) (5237 S. K. m. 29, 50, 52, 62)
Askeri Mahkemece; sanığın 6.2.2015 tarihinde J.Kd.Bçvş. A.Ö.'e karşı üste hakaret suçunu işlediği kabul edilerek, eylemine uyan ASCKnın 85/1 (birinci cümlesi), TCKnın 29, 62, 50 ve 52nci maddeleri gereğince 1.110 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, hükmolunan adli para cezasının TCKnın 52/4üncü maddesi gereğince on eşit aylık taksitler hâlinde tahsiline, karar verilmiştir.
Hüküm; katılan tarafından, sanık hakkında haksız tahrik hükümlerinin uygulanmasının ve alt sınırdan ceza tayin edilmesinin yerinde olmadığı şeklinde sebepler ileri sürülerek sanık aleyhine temyiz edilmiştir.
Tebliğnamede; hükmün, görev yönünden bozulmasına karar verilmesi gerektiği yönünde, görüş bildirilmiştir.
Yapılan incelemede; Askeri Mahkemece, sanığın, 6.2.2015 tarihinde üste hakaret suçunu işlediği kabul edilerek, belirtilen şekilde cezalandırılmasına karar verildiği anlaşılmakta ise de;
Görev konusu, kamu düzenine ilişkin olup, yargılamanın her aşamasında öncelikle ve resen dikkate alınması gerektiğinden, 2803 sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanununda, 25.7.2016 tarihli ve 668 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile yapılan değişiklikler de dikkate alınarak, öncelikle görev yönünden inceleme yapılması gerekmektedir.
Askeri Yargıtay Daireler Kurulunun 3.11.2016 tarihli, 2016/53-78; Askeri Yargıtay 1'inci Dairesinin, 26.10.2016 tarihli, 2016/580-616; Askeri Yargıtay 2'nci Dairesinin, 29.9.2016 tarihli 2016/536-534; 2.11.2016 tarihli 2016/492-582; Askeri Yargıtay 4'üncü Dairesinin 15.11.2016 tarihli, 2016/531-560 Esas ve Karar ilamlarında ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
2803 sayılı Kanunun Disiplin ve soruşturma usulleri başlıklı 15inci maddesi;
Jandarma personeli hakkında disiplin ve soruşturma işlemleri aşağıdaki usullere göre yapılır.
a) Subay, astsubay, uzman jandarma, askeri öğrenci, erbaş ve erlerle sivil memurların disiplin yolu ile cezalandırılmaları; Garnizon komutanlarının yetkileri saklı kalmak kaydıyla kendi yetkili disiplin amirlerince, işçilerle sözleşmeli ve geçici personelin cezalandırılmaları ise yürürlükte olan sözleşme hükümlerine göre yapılır.
(Ek fıkra: 20/08/1993-KHK-507/2 md.) Jandarmanın mülki görevlerini ilgilendiren ve disiplin cezasını gerektiren fiilleri ortaya çıktığında valiler, il jandarma alay komutanından; kaymakamlar, ilçe jandarma bölük komutanından gereken cezanın verilmesini talep ederler. Alay ve bölük komutanları bunlar hakkında, askeri mevzuat çerçevesinde gerekli işlemi yaparlar.
b) Jandarma personelinin işledikleri disiplin suçları için 477 sayılı Disiplin Mahkemeleri Kuruluşu, Yargılama Usulü ve Disiplin Suç ve Cezaları Hakkında Kanun hükümleri uygulanır.
c) Jandarma personelinin askeri yargıya tabi suçlarında, 353 sayılı Askeri Mahkemeler Kuruluşu ve Yargılama Usulü Kanununa göre işlem yapılarak haklarında 1632 sayılı Askeri Ceza Kanunu ile 765 sayılı Türk Ceza Kanunu hükümleri tatbik olunur.
d) Jandarma personelinin mülki hizmetten doğan veya bu tür hizmeti yaparken işlenen suçlarında; 15/05/1930 gün ve 1609 sayılı Bazı Cürümlerden Dolayı Memurlar ve Şerikleri Hakkında Takip ve Muhakeme Usulüne Dair Kanun hükümleri saklı kalmak şartıyla 04/02/1913 tarihli Memurin Muhakematı Hakkında Kanunu Muvakkat hükümlerine göre işlem yapılır.
e) Adli hizmetlerden doğan suçlarda; ilçe ve merkez ilçe jandarma bölük komutanları ile bu hizmetleri vekâleten yürütenler hakkında 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun 154/4 üncü maddesi gereğince 24/02/1983 gün ve 2802 sayılı Hakimler ve Savcılar Kanununun 82 ve müteakip maddelerinde gösterilen hakim ve savcıların tabi oldukları muhakeme usulü uygulanır.
f) Jandarma personelinin kişisel suçlarında genel hükümlere göre işlem yapılır. şeklinde iken;
668 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 15inci maddesiyle;
Jandarma personeli hakkında disiplin ve soruşturma işlemleri aşağıdaki usullere göre yapılır.
a) Disiplin işleri özel kanun hükümlerine göre yürütülür.
b) Jandarma personelinin mülki görevlerinden doğan suçlarında; özel kanunların hükümleri saklı kalmak şartıyla 02/12/1999 tarihli ve 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun hükümlerine göre işlem yapılır.
c) Adli görevlerinden doğan suçlarda; 04/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 161inci maddesinin beşinci fıkrası hükmü uygulanır.
d) Jandarma personeline askeri görev verildiği takdirde bu görevlerden doğan suçlarda 25/10/1963 tarihli ve 353 sayılı Askeri Mahkemeler Kuruluşu ve Yargılama Usulü Kanunu hükümleri uygulanır. Bu suçların muhakemesi, Jandarma personelinin emrine verildiği askeri birlik personelini muhakeme etmekle görevli ve yetkili olan askeri mahkemede görülür.
e) Jandarma personelinin kişisel suçlarında genel hükümlere göre işlem yapılır. şeklinde değiştirilmiştir.
Öte yandan, 668 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 19uncu maddesiyle, 2803 sayılı Kanuna Uygulanacak hükümler başlıklı Ek 7nci madde eklenmiş olup, bu maddenin birinci fıkrası, Diğer kanunlarda bu Kanuna aykırı hükümler bulunması hâlinde bu Kanun hükümleri uygulanır. hükmünü amirdir.
Bu değişiklikle, jandarma personelinin yargılamasının nasıl olacağı yeniden düzenlenmiş, askeri yargıya yönelik yargılama alanı daraltılarak, sadece, askeri görev verildiği takdirde ve bu görevlerden doğan suçlardan dolayı yargılamaların askeri mahkemede yapılacağı öngörülmüştür. Böylece jandarma personelinin, askeri görev verilmesi hâli dışında işlediği tüm suçlar yönünden askeri mahkemelerde yargılanmalarına son verilmiştir.
Bu açıklamaların ışığı altında somut olay değerlendirildiğinde; sanığa atılı üste hakaret suçu askeri bir suç olmakla birlikte, kanuna uygun olarak verilmiş bir askeri görev bulunmadığı ve bu görevden dolayı suç işlenmesinin söz konusu olmadığı, bu nedenle sanığın askeri mahkemede yargılanmasının mümkün olmadığı anlaşıldığından, mahkûmiyet hükmünün, görev yönünden bozulmasına karar verilmiştir.
Sonuç Ve Karar: Açıklanan nedenlerle;
Katılanın temyizine atfen ve resen, 353 sayılı Kanunun 221/1inci maddesi gereğince, mahkûmiyet hükmünün görev yönünden BOZULMASINA, 15.02.2017 tarihinde, tebliğnamedeki görüşe uygun olarak, oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy