(AİHS m. 6) (2709 S. K. m. 141) (477 S. K. m. 1, 56, Geç. m. 1) (353 S. K. m. 9, 17, 19, 176, 220) (5271 S. K. m. 5, 223) (1632 S. K. m. 136) (6413 S. K. m. 5, 19, 45, 49) (5237 S. K. m. 171) (AYDK 12.03.2004 T. 2004/58 E. 2004/49 K.)

Askeri Mahkemece, sanığın, 18.04.2012 tarihinde,

1. 18.00-20.00 saatleri arasında Tepe-5 kule nöbetçisi iken, nöbet talimatına aykırı olacak şekilde sigara içmek suretiyle mazarratı mucip nöbet talimatına aykırı hareket etmek suçunu işlediği iddia olunarak açılan kamu davasında, sanığın eyleminin 477 sayılı Disiplin Mahkemeleri Kuruluşu, Yargılama Usulü ve Disiplin Suç ve Cezaları Hakkındaki Kanunun 56'ncı maddesinde düzenlenen nöbet talimatına aykırı hareket etmek disiplin suçunu oluşturduğundan bahisle, 353 sayılı Kanun'un 9, 19 ve 176/1'inci maddeleri uyarınca,

2. 18.00-20.00 saatleri arasında Tepe-5 kule nöbetçisi iken içtiği sigaranın izmaritini araziye atması sonucu etraftaki otların ateş alarak yangın çıkmasına sebebiyet vermek suretiyle genel güvenliğin taksirle tehlikeye sokulması suçunu işlediği iddia olunarak açılan kamu davasında, iddiaya konu suçun askeri suç olmadığı, askeri bir suça bağlı olmadığı ve asker kişiler aleyhine veya askerlik hizmet ve göreviyle ilgili olarak işlenmediğinden bahisle 353 sayılı Kanunun 17nci ve CMKnın 5inci maddeleri uyarınca,

Görevsizlik kararları verilmiş,

Bu hükümler, sanık tarafından, olayda kasıt ve kusuru olmadığından beraatine karar verilmesi gerekirken, görevsizlik kararı verilmesinin yerinde olmadığı ileri sürülerek, yasal süresi içinde temyiz edilmiş,

Tebliğnamede, mazarratı mucip nöbet talimatına aykırı hareket etmek suçuna ilişkin görevsizlik kararının, sanığın eyleminin suç oluşturmaması nedeniyle bozulması ve bozma sebebi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, sanığın beraatine karar verilmesi, genel güvenliğin taksirle tehlikeye sokulması suçuna ilişkin görevsizlik kararının ise onanması görüşü bildirilmiştir.

1. Mazarratı mucip nöbet talimatına aykırı hareket etmek suçuna ilişkin görevsizlik kararının incelenmesinde:

ASCKnın 136ncı maddesinde düzenlenen, mazarratı mucip nöbet talimatına aykırı hareket etmek suçunun oluşumu için, askeri karakol veya müfreze komutanları ve subayları ile nöbetçilerin, kendilerini vazifelerini yapamayacak hale getirmeleri veya nöbet yerini terk etmeleri yahut talimatlara aykırı hareket etmeleri ve bu eylemleri sonucunda da herhangi bir zarara sebebiyet vermiş bulunmaları gerekmektedir.

ASCKnın 136/1-C maddesindeki mazarrat tabiri yalnız maddi zarar ve ziyanı değil, hizmetle ilgili olup, maddi ölçülere sığmayan manevi zararları da içermektedir. Manevi zararlar kavramından ise, askeri hizmet ve nöbet hizmetlerinin aksaması yanında otorite zafiyeti ve boşluğu gibi olgular anlaşılmaktadır. Bu kabulün nedeni, 477 sayılı Kanunun 56ncı maddesinde yer alan suçun oluşumu için gösterilen Hizmet aksamamışsa tabiridir (Askeri Yargıtay Daireler Kurulunun 12.03.2004 tarihli, 2004/58-49 Esas ve Karar sayılı kararı).

Bu açıklamalar doğrultusunda, somut olaya bakıldığında, sanığa atılı eylem, sigara içmek olup, bu eylemin nöbet talimatına aykırı olduğu hususunda tereddüt bulunmamaktadır. Ancak, birlik komutanlığının yazısından (dizi 32), sanığın sigara içme eylemi sonucunda birlik komutanlığında herhangi maddi ve manevi zararın meydana gelmediği ve tanık beyanlarından yangının kışla tel örgüleri dışında yaklaşık 250-300 metre ileride meydana gelmiş olduğu anlaşılmakla, somut olayda mazarratı mucip nöbet talimatına aykırı hareket etmek suçunun mazarrat unsurunun gerçekleşmemiş olduğu sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, sanığın sigara içmek eyleminin mazarratı mucip nöbet talimatına aykırı hareket etmek suçuna değil de, suç tarihi itibariyle 477 sayılı Disiplin Mahkemeleri Kuruluşu, Yargılama Usulü ve Disiplin Suç ve Cezaları Hakkındaki Kanunun 56'ncı maddesinde düzenlenen "nöbet talimatına aykırı hareket etmek" disiplin suçuna vücut verdiği ve karar tarihinde bu disiplin suçundan yargılama yapma görevinin Disiplin Mahkemelerine ait olduğu hususunda herhangi bir tereddüt bulunmamaktadır.

Ancak, inceleme konusu görevsizlik kararından sonra, 6413 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Disiplin Kanunu, 16.2.2013 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

6413 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Disiplin Kanununun 45inci maddesinin beşinci fıkrasıyla, 477