(353 S. K. m.16)
Olay tarihinde emekli Korgeneral Şahap YARDIMOĞLU'nun koruma araçlarıyla birlikte İzmir Aydın istikametine seyir sırasında koruma görevi yapan J.Er K.Ş.'nin sevk ve idaresindeki Selçuk ilçe J.K.lığı zimmetinde olan 762090 plakalı askeri aracın ön kısmı ile 34 BY 968 plakalı araca arkadan çarptığı, daha sonra arkadan seyreden ve koruma yapan J.Er E.E.'in yönetimindeki İzmir İl J.K.lığı Karargah Servis K.lığına ait 761409 plakalı askeri aracın duramayarak ön kısmı ile 762090 plaka no.lu askeri aracın arka kısmına çarptığı, bilirkişi raporuna göre sanık J.Er K.Ş.'ün kendi kullandığı 762090 plaka no.lu askeri aracın önündeki hasardan sorumlu ve 8/8 tam kusurlu olduğu, sanık J.Er E.E.'in de yine önündeki 762090 plaka no.lu aracın arka hasarından ve kendi aracındaki hasardan sorumlu ve 8/8 tam kusurlu olduğu, her iki araçta meydana gelen hasarın mühimce olduğu belirtilerek, sanık J.Er E.E. ve sanık J.Er K.Ş.'ün eylemlerine uyan As. CK. nın l37.mad. uyarınca ayrı ayrı cezalandırılması, 762090 plaka no.lu askeri aracın ön kısmında meydana gelen 9.387.500. TL. lık hazine zararının sanık K.Ş.'a, 762090 plaka no.lu aracın arka kısmında ve 761409 plaka no.lu askeri araçta meydana gelen toplam 16.290.070.TL. Iık hazine zararının ise sanık J.Er E.E.'e ödettirilmesine karar verilmesi istemi ile kamu davası açıldığı,
Sanık K.Ş. hakkında işlem doğrultusunda verilen mahkum hükmünün kesinleştiği ve Gn.Dz.Sh.K.lığı Askeri Mahkemesinin 10.3.3998 tarih ve 1998/56-135 sayılı kararı ile; sanık E.E.'in As.C.K.nun 137. T.C.K.nun 59 ve 647 S.K.nun 4 ve 6 ncı maddeleri gerekince yirmi beş bin lira ağır para cezası ile mahkumiyetine, iki araçta meydana gelen toplam 16.290,070 TL. hazine zararının tahsiline ve nispi harca karar verildiği,
Hükmün, sanık tarafından olayda kusuru bulunmadığı nedeniyle temyiz edildiği,
Askeri Yargıtay Başsavcılığının 23.12.1998 tarih ve 1998/4113 sayılı tebliğnamesi ile hükmün onanmasına dair görüş bildirildiği,
Askeri Yargıtay 5 nci Dairesinin 6.1.1999 tarih ve l999/7-5 sayılı ilamı ile; Suçun oluşumu ve sanığın kusuru konusunda herhangi bir kuşku bulunmadığı belirtildikten sonra: sanığın arkadan çarptığı ve hasarına sebebiyet verdiği J.Er K.Ş.'un kullandığı 762090 plakalı Karini marka aracın arka bölümünde meydana gelen hazine zararının dosyada mevcut bilgi ve belgelere göre (23. 45. 47, 106) bütünüyle mahalli imkanlarla giderildiği, aracın hasarsız duruna getirildiği ve hazineden de herhangi bir şekilde ödeme yapılmadığı ve bu araç yönünden hazine zararının bulunmadığının açıkça ifade edildiği, bu durumda ortada sanığa ödetmeye esas, hazine zararından da söz etmeye yasal yönden olanak bulunmadığı, dolayısıyla Askeri Mahkemenin sanığın kullandığı 761409 plakalı araçta meydana gelen ve sanık tarafından ödenmesi gereken 7.827.070.Lira hazine zararının yanında, 762090 plakalı araçta meydana gelen ve hazine bakımından zarar oluşturmayan 8.463.000. Liranın da 353 Sayılı Kanunun 16 ncı maddesi uyarınca sanıktan tahsiline karar verilmesinin kanuna aykırılık oluşturduğu gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verildiği,
Askeri Yargıtay Başsavcılığının 28.1.1999 tarih ve 1999/4113 sayılı tebliğnamesi ile;"...Olay sırasında sanık 8/8 oranında kusurlu hareketi sonucu hem kendi kullandığı askeri araçta, hem de önceki askeri araçta hasara sebebiyet vermiştir. Sanık her iki aracı tazminle mükelleftir. Sanığın önünden giden 762090 plaka no.lu Kartal marka araçta mevcut olan hasar Tofaş Servisinde tamir edilmiştir. Bu tamir işlemi ücretsiz yapılmamıştır. Hasar bedeli birliğince yani Selçuk ilçe Jandarma K.lığının mahalli imkânları ile karşılanmıştır. Bu bedeli Jandarma Personeli ödememiştir. İlçe Jandarma K.lığı bu parayı ister kantin gelirinden, isterse başka bir fasıldan ödemiş olsun, ortada devletin cebinden çıkan bir hazine zararı mevcut olup, bu zararın sanığın tarafından hazineye ödenmek suretiyle telafi edilmesi gerekmektedir. Jandarma birliğinin kendi imkânlarıyla karşıladığı zararı hazine zararı olarak görmemek gerçeğe uygun değildir..." görüş ve düşüncesi ile Daire kararma süresi içeririnde kiraz edildiği,
Anlaşılmıştır.
Yukarıda özetlenen aşamalardan anlaşılacağı gibi; atılı suçun sübutu ve sanığın olayda 8/8 oranında kusurlu olup 762090 plakalı aracın arka bölümü ile kendi kullandığı araçta meydana gelen hasarın tamamından sorumlu olduğu hususlarında kuşku yoktur. Bu duruma göre, sanığın kendi aracında meydana gelen 7.827.070 TL. tutarındaki hazine zararının tahsiline karar verilmesinde isabet olup, Dairece de buna ilişkin karar yerinde bulunmuştur. Ancak. Daire ile Başsavcılık arasındaki anlaşmazlık, Selçuk ilçe J.K.lığınca mahalli imkânlar ile karşılandığı belirtilen anılan aracın arkası ile ilgili 8.463.000.TL. hasar bedelinin sanığa ödettirilip ödettirilmemesine ilişkin bulunmaktadır.
Bu çerçevede yapılan incelemede; (Dz.23, 45-47)'deki belgelerde 762090 plakalı aracın arka kısmında meydana gelen 8.463.000.TL. lık hasarın. TOFAŞ yetkili servisinde onarılacak giderildiği, hasar bedelinin mahalli imkânlarla karşılandığı ve hazineden ödeme yapılmadığının ifade edildiği, bu aracı kullanan ve davanın diğer sanığı olan K Ş.'un savunması üzerine Askeri Mahkemece bu hususun tekrar araştırıldığı, Selçuk ilçe J.K.lığının cevabı yazısında (Dz.106) anılan hasarın mahalli imkânlarla giderildiği ve hazine zararı bulunmadığının bir kez daha bildirildiği anlaşılmıştır. Bu durumda, her ne kadar 'mahalli imkânların" ne olduğu hususu açıklığa kavuşturulmamış ise de; hazineden bir ödeme yapılmamış olduğu kesinlikle tespit edilmiş olmaktadır. Zira bütçe ile ilgili harcamaların tabi olduğu kurallar bir yana, kantin gelirlerinin ödenmesinde dahi yetkili makamın onayı alınmadan ve bu işlem belgelenmeden harcama yapılması mümkün değildir. Bu itibarla itiraz tebliğnamesinde belirtilen nedenlerin hukuki dayanağı olmadığı ve Daire kararında isabet bulunduğu sonucuna varıldığından itirazın reddine oybirliği ile karar verilmiştir. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy