(353 S. K. m. 251)
İnceleme konusu, kendini askerliğe elverişsiz hale getirmeye tanı teşebbüs suçundan hükümlü Er G.K.'nin Diyarbakır As. Hastanesinde 18.2.2001-24.2.2001 günleri arasında tıbbi gözlem altında geçirdiği erin cezasından mahsup edilmesine ilişkin J.Asayiş Komutanlığı As. Mahkemesince verilen "duruşmasız işlere ait kararını" kaldıran As. Yargıtay 1 inci Dairesinin 10.7.2002 gün ve 2002/719-718 sayılı ilâmına As. Yargıtay Başsavcılığınca yapılan itirazın incelenmesidir.
Daire ile Başsavcılık arasındaki uyuşmazlık; yapılan yargılama sırasında askerliğe elverişli olup olmadıkının tespiti için Mahkemece As. Hastaneye sevkine karar alınması ve bu karar uyarınca birliğince As. Hastaneye sevk edilen sanığın sıhhi kurul raporu alınıncaya kadar hastanede geçirdiği günlerin mahkûmiyet küresinden mahsup edilip edilemeyeceğine ilişkindir.
Dosyadaki delillere göre; kendini askerliğe elverişsiz hale getirmeye tanı teşebbüs etmek suçundan sanık Er G.K. hakkında yapılmakta olan yargılama sırasında; As. Mahkeme Kıdemli Hâkimliğince yapılan tensipte; "sanığın askerliğe elverişli olup olmadığının tespiti ve hayati tehlike geçirip geçirmediği konusunda sağlık kurulu raporu alınması için As. Savcılığa müzekkere yazılmasına" karar verildiği, bu hususta As. Savcılığa müzekkere yazıldığı, Diyarbakır Asker Hastanesinin 21.2.2001 gün ve 246 sayılı raporuna göre İç Güvenlik Tb. K. lığının 16.2.2001 tarihli yazısı ile hastaneye sevk edilen hükümlünün Ortopedi Servisine 18.2.2001 tarihinde yatırıldığı, röntgen ilimleri çektirilip gerekli muayenesi yapıldıktan sonra askerliğe elverişli olduğuna ve hayati tehlike geçirmediğine ilişkin raporu düzenlenerek 22.2.2001 tarihinde hastaneden taburcu edildiği dosyada mevcut belgelerden anlaşılmaktadır.
TCK. nun 40 ncı maddesinde "Hüküm katiyet kespetmeden evvel vuku bulan mevkufiyet ceza mahkûmiyetlerinden indirilir "
353 sayılı As. Y.U.K.nun 251/1 inci maddesinde "Hüküm kesinleşmeden önceki tutukluluk suresi hükümlülük sürecinden indirilir" hükümleri yer almaktadır. Bu hükümlere göre tutukluluk suresi hükmedilen cezadan indirilecektir. Anılan maddelerde yer alan (mevkufiyet) tutukluluk deyimi teknik anlamda yani tutuklama müzekkeresine dayanılarak hürriyetin sınırlanması anlamında hukuki bu işlem şeklinde kabul edilmemektedir. Öğretide, adli ve askeri yargı organlarının yerleşmiş içtihatlarında: muvakkat yakalama, gözetim altında bulundurma gibi hürriyeti fiilen sınırlandıran her işlem, yukarıda belirtilen maddelerin uygulanması bakımından tutukluluk hali sayılmaktadır. Ayrıca hürriyetin sınırlandırılma yeri de önemli değildir. Hastanelerdeki müşahede süreleri, güvenlik güçlerinin herhangi bir nedenle sanıkları götürüp getirirken yollarda, araçlarda geçen süreler de (mevkufiyet) tutukluluk sayılmaktadır. Ancak;
Hükümlü Er G.K.' nin yargılama sırasında askerlik hizmetini yerine getirmekte olduğu hususu göz önüne alındığında, askerlik hizmetinin gereklerinden doğan bir takım yükümlülüklerinin bulunduğunu, bu bağlamda kıt' asından veya görevi icabı bulunmak zorunda olduğu yerden izinsiz ayrılamayacağım", izinsiz ayrıldığı takdirde eyleminin suç teşkil edeceğini kabul etmek gerekecektir.
Hükümlünün Askeri Mahkemenin kararı uyarınca Birliği Komutanlığı tarafından yazılı emir ile serbest olarak Asker Hastanesine sevk edilmesi hali, aynı birlikte normal askerlik görevini yapmakta iken rahatsızlanan bir asker şahsın askeri hastanesine sevk edilmesinden farklı bir işlem mahiyeti taşımadığı gibi, hükümlünün serbest olarak, Ortopedi kliniğinde muayene ve gerekli incelemenin yapılabilmesi için yatırılması hali de; İç Hizmet K. nun 60 ıncı maddesi uyarınca sevk edildiği yere gitmek ve orada yapılacak muayene ve tetkik sonuçlarına göre hakkında verilecek raporu beklemek zorunda bulunması, izinsiz olarak hastaneden ayrılabilme imkânı olmaması nedenleriyle özgürlüğünün kısıtlanması mahiyetinde (mevkufiyet) tutukluluk olarak kabulü mümkün görülmediğinden, As Yargıtay Başsavcılığının hükümlünün Asker Hastanesinde geçen yünlerinin mahkûmiyetinden mahsup edilmesi gerektiğine ilişkin Daire kararına yaptığı itirafın reddine karar vermek gerekmiştir. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy