(1632 S. K. m. 87)
a) Verilen emre rağmen yaslanarak nöbet tutmaya devam ettiğinin saptanması hâlinde emre itaatsizlikte ısrar suçundan dolayı ASCK'nın 87/1 inci maddesinin ikinci cümlesi gereğince mahkûmiyet kararı verilmesi,
b) Sanığın verilen emre riayet ettiği sonucuna varıldığı takdirde ise, kendisine yapılan ikazlara karşı sergilediği disiplinsiz tutum ve davranışların ASCKnın 82/1 nci maddesinde yar alan silâhlı iken üste saygısızlık suçunu oluşturup oluşturmayacağının iddianamede sınırları belirtilen maddi vak'alar ve dosyada yer alan deliller çerçevesinde değerlendirilerek, neticesine göre karar verilmesi gerekir.
İncelenen dosya içeriğine göre; Daire ile Başsavcılık arasındaki ortaya çıkan uyuşmazlığın konusu eylemin vasfına ilişkindir.
Daire, sübut bulan eylemin emre itaatsizlikte ısrar suçunu oluşturduğu sonucuna vararak, mahkûmiyete ilişkin hükmün onanmasına karar vermiş iken,
Başsavcılık, nöbet talimatında yer alan bir yükümlülüğe riayet etmesi konusunda ikaz edilen J.Er R.K.'nın bu uyarıyı dinlemeyeceğini sözle ifade etmesinin emre itaatsizlikte ısrar suçunu oluşturmayacağını, Uzm J.Çvş.T.B.'nin ihtarına askeri disiplin kurallarına aykırı biçimde karşılık veren kendisine seslenilmesine aldırış etmeyerek sırtını dönen sanık hakkında üste saygısızlık suçundan dolayı mahkûmiyet kararı verilmesi gerektiğini ileri sürerek, onamaya ilişkin Daire kararına karşı itirazda bulunmuştur.
Daire ile Başsavcılık arasındaki uyuşmazlık, her ne kadar suç vasfının belirlenmesinden ibaret ise de, maddi vakıanın açıklığa kavuşturulabilmesi açısından noksan soruşturma teşkil edecek herhangi bir eksiklik bulunup bulunmadığının da öncelikli mesele olarak tartışılıp değerlendirilmesi gerekmektedir.
Dosyada yer alan delil ve bilgilere göre;
Emirdağ İlçe Jandarma Komutanlığı emrinde askerlik hizmetini sürdüren ve 5.8.2002 günü 10.00-12.00 saatleri arasında 1 No.lu silâhlı nizamiye nöbetçisi olarak görevlendirilen J.Er R.K.'nın; nöbet hizmeti sırasında kapıya yaslandığını gören Uzm.J.Çvş.T.B.'nin karakol nöbetçisi J.Er M.Ş.yi yanına çağırarak, sanığı duvara yaslanmadan düzgün bir biçimde nöbet tutması hususunda uyarmasını istediği, hemen akabinde ise sanığa nöbetini düzgün tutarak nöbet genel talimatını bir kez daha okumasını söylediği, Uzm.Çvş. T.B.'nin ikazının kendisine iletilmesi üzerine sanığın "Sen git ben yaslanırım" şeklinde karşılık verdiği, bu sözleri duyan Uzm.Çvş.T.B.'nin nöbet mahalline gelerek sanığı nöbetini düzgün tutması aksi takdirde hakkında yasal işlem yapacağını söyleyerek yeniden ikaz ettiği, nöbetçi J.Er R.K.'nın bu uyarıya "Tutanağını yaz, elinden geleni ardına koyma" şeklinde sözlerle karşılık verdiği, Uzm.J.Çvş.T.B.'nin birkaç kez seslenmesine rağmen sanığın umursamaz bir tavırla sırtını döndüğü sübuta ermiş bulunmaktadır.
Daire; yukarıda oluş biçimi özetlenen eylem esnasında Uzm.J.Çvş T.B.'nin nöbetini düzgün tutması hususundaki emrini kendisine ileten J.Er M.Ş.'ye "Sen git ben yaslanırım" şeklinde karşılık veren ve yaslanarak nöbetini tutmaya devam eden sanığın İç Hizmet Kanununun 24 üncü maddesi çerçevesinde değerlendirilmesi icap eden hizmete ilişkin emrin gereğini ifadan söz ve fiil ile imtina ettiği sonucuna varmıştır.
Askerliğin temel ve esaslı hizmetlerinden olan nöbet görevi esnasında, nöbetçinin ortaya koyduğu hâl ve hareket tarzının emir ve talimatlara uygun düşmediğini gören Uzm.J.Çvş. T.B.'nin; huzurunda cereyan eden disiplinsizliği gidermek maksadıyla yaptığı ikazın somut hale getirilmiş hizmete ilişkin bir talebi içerdiği açıktır.
Ancak; malûm ve muayyen hale getirilerek icrası istenen bu emre sözle karşı gelinse de fiilen itaat edilip edilmediği hususu açıklığa kavuşturulmuş değildir. Bu eylemde sanık J.Er R.K.'nın emre itaatsizlikte ısrar kastıyla hareket edip etmediğinin saptanabilmesi açısından araştırılması gereken öncelikli husus, verilen emrin gereğinin yerine getirilip getirilmediğidir.
Yargılama konusu olayın görgü tanıklarının isim ve imzalarını taşıyan olay tespit tutanağında; sanığın kendisine yapılan ikaza aldırmayıp "Tutanağını yaz, elinden geleni ardına koyma" şeklinde sözlerle karşılık verdiği, Uzm.J. Çvş.T.B. tarafından çağrılmasına rağmen yüzünü dönmediği belirtilmiştir.
Tanıklar Uzm.J.Çvş.T.B. ve Uzm. J.Çvş.U.K.'nın aşamalarda uyum ve istikrar arz eden yeminli ifadelerinde; sanık R.K.'nın, kendisine verilen emre rağmen kapıya yaslanmak suretiyle nöbet tutmaya devam ettiği yönünde herhangi bir açıklamada bulunmadıkları görülmektedir.
Sanık J.Er R.K verilen emre aykırı davranarak yaslanmak suretiyle nöbet tutmaya devam ettiğini hiçbir safhada ikrar etmemiştir.
Tanık J.Er M.Ş. nin "R.K. yukarıda belirttiğim hususlar dışında kapıya yaslanmış vaziyette idi." şeklindeki açıklamalarının ise ikaza neden olan ilk safhayı mı yoksa verilen emre rağmen yaslanılarak nöbete devam edilmesi durumunu mu? anlatmak istediği ifade içeriğinden anlaşılamamaktadır.
Oysaki uyuşmazlığa konu edilen maddi gerçeğin herhangi bir yorum, tahmin ya da varsayıma mahal vermeden çok yönlü bir biçimde araştırılması ceza yargılama hukukunun temel görevidir.
Bu itibarla; sınırlı sayıda görgü tanığı bulunan eylemle ilgili olarak ortaya çıkan bu belirsizliğin giderilmesi açısından tanıklar Uzm.J.Çvş.T.B., Uzm. J.Çvş.U.K. ve J.Er M.Ş.'nin yeminleri tahtında dinlenilerek;
a) J.Er R.K.'nın nöbet hizmetini bir yere dayanmadan icra etmesine ilişkin emre rağmen yaslanarak nöbet tutmaya devam edip etmediğinin açıklığa kavuşturulması,
b) Sanığın verilen emre riayet ettiği sonucuna varıldığı takdirde ise, kendisine yapılan ikazlara karşı sergilediği disiplinsiz tutum ve davranışların unsurları ve müeyyidesi ASCK'nın 82/1 inci maddesinde yer alan silâhlı iken üste saygısızlık suçunu oluşturup oluşturmayacağının iddianamede sınırları belirtilen maddi vakıalar ve dosyada yer alan deliller çerçevesinde değerlendirilerek, neticesine göre karar verilmesi gerektiği sonucuna varıldığından, Başsavcılık itirazının değişik gerekçeyle kabulü ile onamaya ilişkin Daire kararının kaldırılmasına, mahkûmiyet hükmünün yukarıda belirtilen nedenlere dayalı olarak noksan soruşturma yönünden bozulmasına karar verilmiştir.
(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy