(353 S. K. m. 254) (1632 S. K. m. 47)
Daire ile Başsavcılık arasında ortaya çıkan ve Daireler Kurulunca çözümlenmesi gereken uyuşmazlık; hükümde bir hata bulunup bulunmadığına, ayrıca, infaz makamında ortaya çıkan tereddüdün Askeri Mahkemeden alınan duruşmasız işlere dair kararla giderilmesinin mümkün olup olmadığına ilişkindir.
Daire; iki paragrafın birlikte yazılarak yükleminin ikinci paragrafın sonunda kullanılması nedeniyle verilen cezanın yasal imkansızlık nedeniyle, seçenek yaptırımlara çevrilmesine ve ertelenmesine yer olmadığına karar verildiğini, gerekçeli kararda da bu hususun açıkça ifade edildiğini, bu yönüyle hükümde bir hata bulunmadığını, ancak infaz makamında tereddüt doğduğu dikkate alındığında, tereddüt doğuran bu hususun Askeri Mahkemece verilen duruşmasız işlere dair kararla tavzih edilmesinde hukuka aykırı bir yön bulunmadığını kabul ederken;
Başsavcılık; yazılış tarzı itibarıyla hükümde, açıklanmaya değer nitelikte bir hata bulunduğu ortada olmakla ve hükmün açıklanması yoluna gidilmesi isabetli olmakla birlikte, 353 sayılı Kanunun 254üncü maddesi uyarınca, aleyhe sonuç doğuracak biçimde bir düzeltme yapılması hatalı olduğundan, Askeri Mahkemece verilen kararın, Askeri Savcının itirazına atfen kaldırılması gerektiğini ileri sürerek, Daire kararına itiraz etmiştir.
Hükümlü hakkında verilen duruşmasız işlere ait karara yönelik itirazın reddine dair Daire kararına Başsavcılıkça itiraz edilmiş ise de;
353 sayılı Kanunun 254/1inci maddesi; ... mahkûmiyet hükmünün yorumunda veya çektirilecek cezanın hesabında duraksamaya ilişkin bir karar alınması gerekirse, hükmü veren askeri mahkemeden karar istenir... şeklindedir.
Söz konusu düzenleme, kesinleşmiş ve infaz aşamasındaki bir hükümde yer alan ceza ve diğer uygulamalara ilişkin hususlarda, hükmün tam olarak ne olduğu, verilen cezanın türü, miktarı ve uygulamalara ilişkin olarak, tarafları veya infaz makamlarını tereddüde düşüren hususların kararı veren mahkemece açıklanarak duraksamaların ortadan kaldırılmasına olanak vermektedir.
Somut olayda, duruşma tutanağındaki kısa karar ile gerekçeli hükmün Netice ve Hüküm fıkrasının incelenmesinde; hükümlünün, izin tecavüzü suçundan on ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildikten sonra, kısa süreli bu hapis cezasının seçenek yaptırımlara çevrilmesi, ertelenmesi ve hükmün açıklanmasının geri bırakılması hususlarının ele alındığı bölümde;
İzin tecavüzü suçu, sırf askeri suç niteliğindeki suçlardan olduğundan, ASCKya 5329 sayılı Kanunla eklenen Ek madde 8, 10 ve ASCKnın 47/A maddesi uyarınca yasal imkan bulunmadığından, hükmedilen kısa süreli hapis cezasının SEÇENEK YAPTIRIMLARA ÇEVRİLMESİNE, ERTELENMESİNE,
Dava dosyasında bulunan belgelerden, sanığın başka bir izin tecavüzü suçunu daha işlediği anlaşılmakla takdiren HÜKMÜN AÇIKLANMASININ GERİ BIRAKILMASINA YER OLMADIĞINA, denilerek hüküm kurulduğu görülmektedir.
Seçenek yaptırımlara çevirme ve erteleme ile ilgili ilk paragrafta, seçenek yaptırımlara çevirme ve erteleme ile ilgili hükümleri düzenleyen ASCKnın Ek madde 8 ve 47/A maddelerinin yanında, bir sonraki paragrafta değerlendirilen hükmün açıklanmasının geri bırakılmasının uygulanmamasına ilişkin ASCKnın Ek 10uncu maddesine de yer verildiği; bu iki paragrafın birlikte yazılmış olmasından dolayı, önceki paragrafta seçenek yaptırımlara çevirme, erteleme ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin uygulama maddelerinin birlikte gösterildiği; ilk paragrafta yer verilen SEÇENEK YAPTIRIMLARA ÇEVRİLMESİNE, ERTELENMESİNE
ibaresinin, yükleminin olmadığı, sonraki paragrafta HÜKMÜN AÇIKLANMASININ GERİ BIRAKILMASINA YER OLMADIĞINA ibaresindeki YER OLMADIĞINA yükleminin, her iki paragrafı da kapsadığı, aksi düşünüldüğü takdirde ilk paragraftaki SEÇENEK YAPTIRIMLARA ÇEVRİLMESİNE ibaresinin bir anlamının olmayacağı, zira seçenek yaptırımların birden fazla olduğu, hangisine çevrildiği belirtilmeden seçenek yaptırımlara çevrilmesine şeklinde bir karar verilemeyeceği; keza, cezanın ertelenmesi halinde gösterilmesi gereken denetim süresinin de belirtilmemiş olduğu, bunun da iki paragrafın tek yükleme bağlanarak birlikte yazıldığını gösterdiği, dolayısıyla bu haliyle hükümde bir duraksama olmadığı, iki paragrafın birlikte yazılarak yükleminin ikinci paragrafın sonunda kullanılması nedeniyle, hükmolunan kısa süreli hapis cezasının yasal imkansızlık nedeniyle seçenek yaptırımlara çevrilmesine ve ertelenmesine yer olmadığına karar verildiği, gerekçeli kararda da bu hususun açıkça ifade edildiği görülmektedir.
Bu yönüyle hükümde bir hata bulunmadığı, bu nedenle de sanık lehine bir hatanın ve dolayısıyla kazanılmış hakkın söz konusu olmayacağı, ancak seçenek yaptırımlara çevirme ve erteleme müesseseleri ile hükmün açıklanmasının geri bırakılması müessesesinin iki ayrı paragrafta düzenlenip, yükleminin (YER OLMADIĞINA ibaresinin) son paragrafta birlikte (ortak) kullanılması nedeniyle, infaz makamında tereddüde sebep olduğu dikkate alındığında, tereddüt doğuran bu hususun Askeri Mahkemece verilen duruşmasız işlere dair kararla ... hükmedilen kısa süreli hapis cezasının seçenek yaptırımlara çevrilmesine, ertelenmesine yer olmadığına şeklinde tavzih edilmesinde hukuka aykırı bir yön bulunmadığı sonucuna varıldığından; Başsavcılık itirazının reddine karar verilmiştir. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy