(926 S. K. m. 118)
Dava dosyası ile davacıya ait özlük ve kıta özlük dosyalarının incelenmesinden;
Ortadoğu Teknik üniversitesinin 4 yıl süreli Fen ve edebiyat Fakültesi Matematik Bölümü 1 nci sınıf öğrencisi iken 16.11.1978 tarihinde verdiği dilekçe ile askeri öğrenci olmak isteyen davacının, şartları uygun olduğu için askeri öğrenciliğe kabul edildiği, 30.6.1982 tarihinde fakülteden mezun olduğu, 15 Eylül 1982 tarihinde Kuleli Askeri Lisesi Stajyer matematik öğretmenliğine atandığı, 18 Şubat 1984 ile 31.5.1985 tarihleri arasında öğretmenlik stajını yaptığı, 1985 yılında ise Maltepe Askeri Lisesi Matematik öğretmenliğine atandığı, 1 Haziran 1986 tarihinden 5 Şubat 1987 tarihine kadar Amerika Birleşik Devletleri Preşidio Of Monterey'deki (California) Fen Öğretmenleri İngilizce kursuna gönderildiği, burada 11 hafta süreyle genel İngilizce (General Englısh), 16 hafta süreyle orta seviyede İngilizce öğretmen kursu (Englısh as a medıum Instructor course), 6 hafta süreyle akademik öğretmen kursu (Academic Instructor course) kursu gördüğü ve kurslarda başarılı olduğu anlaşılmaktadır.
Davacının görevli bulunduğu Askeri Lisede 1986-1987 yıllarında gözlenen irticai nitelikli guruplaşmalar üzerine öğrenci ve öğretmenlerin guruplaşma ve okul içi-dışı davranışları ile aile yapı ve ilişkilerinin sürekli izlendiği, bazı öğretmenlerin öğrenciye Atatürk ilke ve inkılapları ile bağdaşmayan mesaj vermeleri dolayısıyla bu meyanda davacının ve diğer bazı öğretmen subayların eşlerinin sağlık fişi, çıkarmak için ibraz ettikleri fotoğraflar nedeniyle okulda ideolojik gurup oluşturdukları gerekçesiyle davacının 1989 yılı genel atamalarında fiilen öğretmenlik görevine son verilerek 33 ncü. P. Tüm. Komutanlığı Personel Şube Müdürlüğü emrine (Kırklareli) atandığı anlaşılmaktadır. Davacı bu işlemin iptali için dava açmıştır.
926 sayılı T.S.K.Personel Kanununun 118 nci maddesinde atamaların hizmetin aksatılmadan yürütülmesi esasına bağlı olarak memleketin ekonomik, sosyal
.. durumları nazara alınarak; meslek programları, meslek için eğitim esasları ve kadro durumu, sağlık durumları, idari, asayiş ve zorunlu sebepler nazara alınarak yapılacağı tesbit edilmiştir.
Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin 3 ncü maddesinde atamalarda sınıf ve ihtisaslarında göz önünde bulundurulacağı kabul edilmiştir.
Türk Silahlı Kuvvetlerine mensup Subay ve Astsubayların Atanma ve Yer Değiştirmeleri Hakkındaki' Yönetmeliğin 12/g maddesi idari, asayiş ve sair zorunlu sebeplerle bölge ve garnizon hizmet süresi tamamlanmadan atama yapılabileceğini belirtmiş, 13 ncü maddede de İdari sebeplerle bulunduğu garnizondaki vazifesinden alınmasında zaruret görülenler aynı derecede diğer bir garnizona verilir hükmünü getirmiştir. Yönetmeliğin bu son iki maddesindeki hükümler karşısında Davalı idare personelin atanmasında zaruret bulunup bulunmadığını takdir etme yetkisinin idareye verilmiş olduğunu iddia etmekte ise de İdare bu takdirini objektif ölçülere göre ve herhalde kamu yararına uygun biçimde kullanmak zorundadır. Ortadoğu Teknik üniversitesi Fen ve Edebiyat Fakültesi Matematik Bölümünden mezun ve matematik öğretmeni olarak istihdam edilmek üzere Silahlı Kuvvetlere alınmış, bu branşta staja tabi tutulmuş, özellikle devlete çok büyük masraflara mal olan 8 ay süreyle Amerikadaki kurslara gönderilmiş bulunan, öğretmenliğe başladığı tarihten bu yana Askeri Lise öğrencilerine İngilizce diliyle matematik dersi vermekte olan, gerek şahsi dosyasında ve gerekse sicil defter ve belgelerinde hiç bir olumsuz kanaate rastlanmayan, eşinin sağlık fişi çıkarmak maksadı ile ibraz ettiği ve yönergede belirtilen unsurları taşımayan, olsa olsa eşine sağlık fişi verilmemesi dışında herhangi bir müeyyidesi bulunmayan başörtülü fotoğraf ibrazı, diğer taraftan soruşturma konusu yapılmayan ve herhangi bir belgeye dayanmayan okul içi-dışı davranışları sebep gösterilerek yapılan atamanın sebep unsuru yönünden hukuka uyarlık sağlamadığı sonucuna varılmıştır.
İdarenin Davacının atanmasında dayandığı okul içi davranışları ile öğrenciye Atatürk ilke ve inkılapları ile bağdaşmayan mesaj vermesi konusundaki sebep unsurunun; soruşturma konusu yapılmadığı anlaşılmaktadır. 6 Şubat 1990 tarihli ara kararımız ile sorulan ve idarenin 23 Şubat 1990 tarihli cevabi yazısına göre idareyi bu kanaate ulaştıran başkaca bilgi ve belgeler bulunmadığı da bildirilmiştir.
Diğer taraftan halen geçerliliğini korumaya devam eden K.K.K.lığının 18.10.1978 gün ve PER: 7200-242-78 sayılı emirlerinde de belirtildiği üzere atamanın disiplinsizliği önleyici bir çare olmadığı, asıl gayenin disiplinsiz personeli yetiştirmek ve disiplinli ve başarılı bir hale getirmek suretiyle onu Silahlı Kuvvetlere kazandırmak olduğunu, personelin disiplinsizliği mevcutsa mevzuatın öngördüğü ikaz ve ihtarların yapılması, gerekli cezaların verilmesi yollarının denenmesi, buna rağmen disiplinsizliğin devamı halinde ordudan ayırmak için kesin işlem yoluna gidilmesi, ancak teknik personelin ihtisası dışındaki görevlerde istihdamını önlemek olduğu açıkça vurgulanmıştır.
Bu durumlar karşısında branşı ve ihtisasının niteliği göz önüne alındığında ihtisası dışında ve Tümen Kurmay Başkanı tarafından onaylanan görev bölümüne göre subay olması dahi zorunlu olmayan herhangi bir personel tarafından yapılabilecek bir kadro görevine davacının atanmasında hizmet gerek ve özelliği, kişi yararı ve kamu yararı ölçüleri içerisinde hareket edilmediği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Davacının bu göreve atanması gerek 926 sayılı Kanun ve gerekse bu kanuna dayanılarak çıkartılan Atanma ve Yer Değiştirme Yönetmeliğine göre idarenin mutlak takdirine bırakılmamış idari bir lüzuma dayanarak kamu hizmetinin yararına göre cereyan etmek gerekirken atanmaya mesnet gösterilen sebep kanun ve yönetmelikte gösterilen sebepler ve zaruretlere dayanmamakta ve mevzuatın hizmetin aksatılmadan yürütülmesi, hizmetin yararına olması ilkesine uygun düşmemektedir.
Yukarıda açıklandığı üzere kamu yararı ve idari zaruretlere ve mevzuat hükümlerine dayanmayan atama işleminin İPTALİNE, (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy