(657 S. K. m. 36, 37, 64, 68)
Davacı 9 Kasım 1992 günü kayda geçen dava dilekçesinde özetle; Ortaokul mezunu Devlet Memuru olup azami yükselebileceği 5 nci derecenin 4 ncü kademesine 15 Mayıs 1993 tarihinde ulaşabileceğim, oysaki idarece 657 sayılı kanunun 64 ncü maddesi uyarınca 1 Ocak 1991 tarihinden geçerli olarak bir kademe ilerlemesi yaptırılarak derece ilerlemesi yapması imkanının ortadan kaldırıldığını, bu nedenle hakkında uygulanan kademe ilerlemesinin doğru olduğuna dair işlemin mağduriyetine yol açacağını iddia ve iptalini talep etmiştir.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunun 36 ncı maddesinde öğrenim durumları esas alınarak memurların yükselebilecekleri azami dereceler ile 64 ve 68 nci maddelerinde kademe ve derece ilerlemesi koşulları belirlenmiş ayrıca 243 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile 64 ncü maddeye bir fıkra eklenmek ve 37 nci madde değiştirilmek suretiyle liyakatin ödüllendirilmesi ve özendirilmesi amacı ile ilave bir kademe ilerlemesi yapma ve koşulları varsa ulaşılabilecek derecenin bir üst derecesine yükselme olanağı getirilmiştir.
657 sayılı Kanunun değişik 64/son maddesinde Devlet Memurlarından 6 yıllık sicil notu ortalaması 90 ve daha yukarı olanların aylık derecelerinin yükseltilmesinde dikkate alınmak üzere bir kademe ilerlemesi uygulanır"; 37 nci maddesinde ise Bu kanun hükmüne göre öğrenim durumları, hizmet sınıfları ve görev unvanları itibariyle azami yükselebilecekleri derecelerin dördüncü kademesinden aylık almaya hak kazanan ve son altı yıllık sicil notu ortalaması doksan ve daha yukarı olanlardan son sicil notu olumlu bulunanların kazanılmış hak aylıkları kadro şartı aranmaksızın bir üst dereceye yükseltilir, denmektedir. Görüldüğü gibi 64 ncü maddenin son fıkrasında kademe ilerlemesi yapabilmek için sicil ortalaması dışında bir koşul öngörülmemişken 37 nci madde uyarınca bir üst dereceye yükselebilmek için sicil koşulu yanında ilgilinin öğrenimi açısından azami ulaşabileceği derecenin 4 ncü kademe aylığının kazanılmış hak aylığı olarak alması gerekmektedir.
Davacının iddiasına göre ortaokul mezunu olduğu dikkate alındığında azami yükselebileceği 5 nci derecenin 4 ncü kademesine normal kademe ilerlemesi için 64 ncü maddesinde öngörülen bir yıllık bekleme süresini doldurduğu tarih itibariyle 15 Mayıs 1993 tarihinde ulaşabilecektir ki işlem tarihinde ve halen bir üst dereceye yükselmeye ilişkin 37 nci madde uygulaması geleceğe yönelik olup koşullarının varlığı veya yokluğu güncel bir ihtilafa ve menfaat ihlaline yol açmaz, l OCAK 1991 tarihinde 6 yıllık sicili bulunan ve ortalaması sicil tam notunun % 90'nının üzerinde gerçekleştiği ve bu surette 64/ son fıkra koşullarını taşıdığı anlaşılan davacıya bu fıkra hükmünde l kademe ilerlemesi yaptırılmasına ilişkin işlemde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Davacının kademe ilerlemesi yaptırılmak yerine bundan sarfınazar edilerek gelecekte 37 nci madde uyarınca derece ilerlemesi yapabileceği tarihin, beklenmesinin ve bir üst derecenin verilmesinin gerektiğine dair iddiasının hukuki dayanağı, bunun da ötesinde gerçekçi bir yanı yoktur. Zira gelecekte hedeflediği tarihe kadar iradi veya gayri iradi olarak fiili veya hukuki nedenlerle memuriyetten ayrılması veya iler ki dönemde sicil ortalaması yönünden elverişli koşullan kaybetmesi mümkün olup bu takdirde derece yükselmesi beklerken kademe ilerlemesinden de mahrum olmakla karşı karşıya kalacaktır. Esasen idarenin maddi ve hukuki koşullarıyla gerçekleşen bir durum hakkında, geleceğe yönelik meçhul gelişmelerin beklentisiyle işlem tesisinden kaçınma yetkisi de söz konusu olmaz. Öte yandan (64/son fıkra uyarınca) kademe ilerlemesi yapmış olmak koşullarının gerçekleşmesi halinde 37 nci madde uyarınca bir üst dereceye yükselmeye engel değildir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle hukuki dayanağı bulunmayan DAVANIN REDDİNE, (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy