(3269 S. K. m. 19) (211 S. K. m. 14) (Uzman Erbaş Yönetmeliği m. 10)
Davacı 8.11.1995 tarihinde kayda geçen dava dilekçesi ile 1.3.1996 tarihinde kayda geçen cevap dilekçesinde özetle; 14.9.1992 tarihinde uzman onbaşı olarak göreve başladığını, 14.9.1994 tarihinde uzman çavuşluğa terfi ettirildiğini, 1994 yılında OHAL bölgesinde görevlendirildiğini, burada ceza almakla birlikte takdirlerde aldığını, 1995 yılında OHAL bölgesinde kendisine ek görev olarak inşaat işleri ve yazıcılık yaptırıldığını, bunlar asıl görevini aksatınca ek görevleri bırakmak isteğini, bunun üzerine Bölük Komutanının kendisine kötü davranmaya ve sürekli olarak keyfi cezalar vermeye başladığını, bu cezalarının toplamının 22 güne ulaştığını, aynı suçtan hem Bl. K. hem de Tb. K. tarafından cezalandırıldığını, böylece 1995 yılında olumsuz sicil verildiğini, kademe ilerlemesi yapamadığını ve sözleşmenin feshedildiğini, bu olumsuz sicilin ve fesih işleminin iptali gerektiğini, çünkü 1995 yılı sicilinin yetkili sicil üstü tarafından değil yetkisiz bir üst tarafından düzenlendiği, ayrıca 1995 yılındaki olumsuz sicilin 1993 ve 1994 yıllarındaki pekiyi derecedeki sicilleri ve takdirleriyle çeliştiğini, 1.11.1995 tarihine kadar fiilen çalıştırıldığı için onbeş günlük aylığının ödenmesi gerektiğini ileri sürerek uzman erbaşlık sözleşmesinin feshi işlemi ile dayanağı olan olumsuz sicilin iptalini ve fesih nedeniyle ödenmeyen 7.000.000 TL. tutarındaki aylık farkının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava dosyası ile özlük dosyalarının incelenmesinden; davacının 14.9.1992 tarihinde sözleşme yaparak uzman erbaş olarak göreve başladığı, 1995 yılında olumlu sicil alamadığı gerekçesiyle 3 ncü Zırhlı Tugay Komutanlığının 13.10.1995 tarihli işlemiyle sözleşmesinin 12.10.1995 tarihinden geçerli olarak feshedildiği ve ilişiğinin kesildiği anlaşılmıştır.
Konuyla ilgili olarak 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanununun 19 ncı maddesinde: sözleşmenin fesih edilmesi sebepleri, verilecek sicilin şekil ve usulleri ve ilgili diğer hususlar ... Yönetmelikte gösterilir hükmü yer almakta; Uzman Erbaş Yönetmeliğinin 10 ncu maddesinde: Uzman erbaşlar, aşağıda yazılı esaslara göre her yıl kademe terfii yaparlar, kademe terfi şartları şunlardır:
1. Bulunduğu kademede en az bir yıl çalışmış olmak,
2. O yıl içinde olumlu sicili bulunmak,
3. Bulunduğu rütbelerde ilerleyebileceği bir kademede bulunmak ...
sicil belgesinde her niteliğe 10 üzerinden not verilir ... sicil tam notu 100' dür. Sicil üstleri bütün niteliklere ayrı ayrı not vermek zorundadır. Sicil üstlerinin verdikleri notların toplamının ortalaması o yılın sicil notunu teşkil eder, ... uzman erbaşlar için sicil yazmaya yetkili sicil üstlerinin kimler olacağı, Astsubay Sicil Yönetmeliğinin 5-16 ncı maddelerinde olduğu gibidir. Sicilin olumlu olabilmesi için sicil notunun, sicil tam notunun %60 ve daha fazla olması gerekir 13 ncü maddesinde: ... Ayrıca; 1) Almış oldukları sicile göre kademe terfii yapamayanların, Bağımsız Tugay Komutanlarınca sözleşmeleri feshedilmek suretiyle Türk Silahlı Kuvvetlerinden ilişikleri kesilir. Sözleşmenin feshedildiği bir yazı ile ilgili Kuvvet Komutanlığına ve ilgili amirine bildirilir. Kendisine tebliği müteakip yapılacak devir-teslim ve diğer işlemlerin sonunda ilişik kesme ile fesih tamamlanır hükümleri yer almaktadır.
Dava dosyası ile özlük dosyasındaki belgelere göre, davacı hakkında yukarıda açıklanan yasal düzenlemeye uygun olarak yetkili sicil üstlerince öngörülen biçimde sicil belgesi düzenlenmiş olduğu, bağlı olduğu bağımsız Tugay Komutanlığınca fesih işlemi yapılarak ilişiğinin kesildiği anlaşıldığından dava konusu sicil ve fesih işleminde yetki ve biçim öğeleri bakımından hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Esas yönünden incelemeye gelince; 1995 yılı sicil döneminde davacı hakkında olumsuz sicil takdir edildiği ve kademe ilerlemesi yapamadığı görülmektedir. Kanıtlanan bu olgular karşısında, davacının sözleşmesinin feshi işlemi için gösterilen sebebin (almış olduğu sicile göre kademe ilerlemesi yapamamış olması) yukarıdaki yasal düzenlemeye uygun ve gerçek olduğu anlaşılmakta ise de, iptali istenen sicilin hukuken geçerli olmadığının saptanması durumunda, bu geçersiz sicile dayalı olan uzman erbaşlık sözleşmesinin feshi işlemi esbap ve amaç öğeleri yönünden sakatlanmış olacaktır.
Davacının durumu bu yönden incelendiğinde; 1993 ve 1994 yıllarındaki sicilleri pekiyi derecede olmakla birlikte, 1995 yılı sicil döneminde izin aşımından 27.9.1994 tarihinde 2 gün oda hapsi, emre itaatsizlikten 8.1.1995 tarihinde 2 gün oda hapsi, emre itaatsizlikten (yasak yayın bulundurmak) 1.3.1995 tarihinde 2 gün oda hapsi, disiplin tecavüzünden 27.4.1995 tarihinde 7 gün oda hapsi, amire saygısızlıktan 6.5.1995 tarihinde 3 gün oda hapsi, amire saygısızlıktan 6.5.1995 tarihinde 7 gün oda hapsi ve emre itaatsizlikten 13.6.1995 tarihinde 6 gün oda hapsi, cezalarıyla disiplin amirleri tarafından cezalandırıldığı, 1.3.1995 ve 8.3.1995 tarihlerinde yazılı olarak uyarıldığı, ayrıca bu disiplin cezaları ve uyarılara ilişkin yazılı savunmalarında TSK. İç Hizmet Yasasının 14 ncü maddesindeki üst amir ve üstüne umumi adap ve askeri usullere uygun tam bir hürmet göstermeye amirlerine mutlak surette itaate .., mecburdur hükmüne rağmen amirlerini hiçe sayma niteliğinde ifadeler kullandığı görülmektedir.
Ortaya çıkan bu durumuna göre, davacının 1993 ve 1994 yıllarındaki durumunun tam tersine 1995 yılı sicil döneminde sürekli olarak itaatsizlik ve saygısızlık niteliğinde ki davranışlara yöneldiği ve Öylece askerliğin temel gereklerine aykırı bir tutumu benimsediği açıkça anlaşılmaktadır. Böyle bir tutum içerisindeki bir askerin ise askerlik hizmetine bir yararı ve katı olamayacağı açıktır. Bu bakımdan davacı hakkında 1995 yılı sicil döneminde olumsuz sicil takdir edilmiş olmasının davacının yukarıda açıklanan tutum ve davranışlarına ilişkin somut olgularla bağdaşmayan bir yanı yoktur. Sicil notu olumsuz takdir edildiği için kademe ilerlemesi yapamayan davacının sözleşmesinin feshedilmesi de yukarıda açıklanan yasal düzenlemeye uygun bulunmaktadır. Bu nedenle, davacı hakkında gerek olumsuz sicil takdirinde, gerekse bu sicile dayalı fesih işleminde sebep amaç ve konu öğeleri yönünden de hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmaktadır.
Davacı sözleşmesinin feshinden sonra 12.10.1995 - 1.11.1995 tarihleri arasında fiilen çalıştırıldığını ve ilişiğinin 1.11.1995 tarihinde kesildiğini, bu nedenle bu süreye ilişkin olarak 7.000.000 TL. tutarında aylık farkının ödenmesi gerektiğini ileri sürmekte ise de, özlük dosyasında davacının sözleşmesinin feshinden sonra 12.10.1995 - 1.11.1995 tarihleri arasında fiilen çalıştırıldığını kanıtlayan hiçbir belge bulunmadığı, tam tersine 12.10.1995 tarihinde terhis edildiği anlaşıldığından davacının bu talebinin kabulüne olanak yoktur.
Açıklanan nedenlerle, yasal dayanaktan yoksun olan DAVANIN REDDİNE, (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy