(926 S. K. m. 137) (657 S. K. m. 36)
Davacı, 22.05.1996 tarihinde Eskişehir İdare Mahkemesi, 24.05.1996 tarihinde de AYİM. kayıtlarına geçen dava dilekçesinde özetle; üç yıl süreli Gazi Eğitim Enstitüsü Fizik, Kimya, Biyoloji bölümünden mezun olduktan sonra,
926 Sayılı Kanunun 137/c maddesi uyarınca, intibakının yapılmasını takiben tamamladığı dört yıllık lisans öğrenimi nedeniyle yeniden 1 yıl kıdem verildiğini, yapılan bu işlemin ciddi ve ağır ölçüde hukuka aykırı olmamasına ve yönetilenlerin kendisi tarafından gerçek olmayan bilgi ve beyanlarla aldatılmamış olmasına rağmen, geri alınmasının idarede sonu gelmeyen eşitsizlikler yaratacağı ve idare edilenlerin hukuksal güvenliklerinin sağlanamayacağı, ayrıca bu uygulamanın 657 Sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi olanlarla aralarında eşitsizliğe neden olacağı gözönüne alınarak, lisans tamamlama öğrenimi nedeniyle verilen bir kademe ilerlemesinin geri alınması işleminin iptaline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Dosyadan, astsubay statüsünde olan davacının kendi hesabına okuduğu 3 yıllık Gazi Eğitim Enstitüsü Fizik, Kimya, Biyoloji bölümünden mezun olduktan sonra, davalı idareye başvurarak bu öğrenimi nedeniyle intibakını yaptırıp iki kademe aldığı, bilahare sözkonusu okulun 4 yıllık hale gelmesinden sonra verilen bir hak nedeniyle 1992 yılında Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesinde lisans tamamlama öğretimini bitirerek, öğrenimini 4 yıla tamamladığı ve yeniden bir kademe daha verilmesi için idareye başvurduğu, bu başvuru üzerine idarece 13.02.1996 tarihinde yeni bir intibak onayı ile davacıya bir kademe daha verildiği, fakat verilen bu bir kademenin 926 Sayılı TSK. Personel Kanununun 137/c maddesine aykırı olduğu düşüncesiyle 17.04.1996 tarihinde geri alındığı davacının da AYİM. nde açtığı işbu dava ile verilen bir kademe intibakını geri alan olumsuz işlemin iptaline karar verilmesi isteminde bulunduğu anlaşılmıştır.
Bilindiği gibi, 926 Sayılı Kanunun 137 nci madde (c) bendinin 499 Sayılı KHK. ile değişiklikten önceki metninde, yüksek öğrenim yapmış olan astsubayların intibakının, 657 Sayılı DMK. nun genel idare hizmetleri sınıfında aynı yüksek öğrenimi bitirenler için tespit edilen derece ve kademelerden hizmete başlamış kabul edilerek yapılacağı hüküm altına alınmış ve başkaca bir kısıtlama öngörülmemiştir. Ancak, 499 Sayılı KHK. ile anılan 137/c maddesinde yapılan değişiklikle Bu intibaklar bir defa yapılır... şekline dönüştürülerek çok açık ve yoruma müsait olmayan bir kısıtlama getirilmiştir. Böylece, anılan kanun hükmünün yürürlüğe girdiği 02.09.1993 tarihinden itibaren, ikinci kez intibak yapılabilmesi mümkün olmamaktadır. Kanun koyucu bu konudaki takdir hakkını intibakın bir kez yapılması biçiminde kullanmış bulunmaktadır.
Dava konusu olayda, yukarıda açıklanan kanun hükmüne rağmen ikinci bir intibakla bir kademe daha verilmişse de hata yapıldığı anlaşılarak 2 ay sonra verilen bir kademe ilerlemesi işlemi geri alınmış bulunmaktadır. Hatalı yapılan intibak açıkça kanuna aykırı ise, her zaman geri alınabileceğinden idarece yapılan intibakın geri alınması işleminde hukuka aykırı bir yön bulunmamaktadır.
Gerçekten, hukuka aykırı olduğu bilinen ve hata, hile kullanılarak elde edilen bir işlemin her zaman geri alınabileceği konusu hukukun genel ilkelerindendir.
Ayrıca, davacı dilekçesinde; 926 Sayılı Kanunun 137 nci madde (c) fıkrasının 657 Sayılı D.M.K. nun 36 ncı maddesinin (A) bendinin 12/d fıkrası ile çelişerek Anayasaya aykırı olduğunu iddia etmişse de, 926 Sayılı TSK. Personel Kanununun 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunundan ayrı bir kanun olması, farklı statüdeki personeli ilgilendirmesi nedeniyle ve ancak eşitler arasında eşitsizlik sözkonusu ise, Anayasaya aykırılıktan söz edilebileceği gerçeği karşısında, davacının bu yöndeki istemine de katılmak mümkün bulunmamaktadır.
Netice olarak, yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere, intibakının yapılmasına neden olan önlisans öğrenimini takiben lisans öğrenimini yapan davacı hakkında yeniden yapılmış bulunan intibak işleminin geri alınmasına dair işlem, hukuka ve mevzuata uygun bulunduğundan, yasal dayanaktan yoksun bulunan davanın ve ciddi bulunmayan Anayasaya aykırılık iddiasının REDDİNE.
KARŞI OY GEREKÇESİ
926 Sayılı Kanunun 137 nci maddesinin 499 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 20 nci maddesi ile değişik (c) bendinde 2 yıllık yüksek öğrenim için 1 kademe, 3 yıllık yüksek öğrenim için 2 kademe ve 4 yıl süreli öğrenim için de 1 derece ilave edilmek suretiyle intibakın yenileneceği hükmünün yer almış olması, önlisans üzerine yapılan lisans tamamlamanın bir üst öğrenim sayılamayacağı yolunda bir sınırlama getirilmemiş olması, bu bentteki üst öğrenim nedeniyle Bu intibaklar bir defa... yapılır ibaresinin ayrı eğitim programları uygulayan öğrenim kurumlarını hedeflediği, aksi takdirde aynı lisans öğrenimi gören personelden bir kısmına önlisans programını tamamladığında intibakı yapıldığı gerekçesiyle lisans tamamlama sırasında intibaktan mahrum bırakılmasının, haklı nedene dayanmayan ve kamu yararının da sorunlu kılmadığı eşitsizliğe yol açacağı ve 4 yıl süreli yüksek öğrenimi bitiren davacıya daha önce aynı yüksek öğrenim dalında önlisansı tamamladığında 2 kademe verildiği dikkate alınarak 1 kademe daha verilmesinin gerektiği kanaatinde olduğundan, aksi görüşe dayalı çoğunluk kararına katılmadım. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy