(3466 S. K. m. 13) (Astsubay Sicil Yönetmeliği m. 53, 54)
Davacı vekili, 10.09.1998 tarihinde Malatya İdare Mahkemesi, 15 Eylül 1998 tarihinde de AYİM. kayıtlarına geçen dava dilekçesinde özetle; 3466 Sayılı Uzman Jandarma Kanununa dayanarak 1992 yılında Jandarma Genel Komutanlığı emrinde Uzman Jandarma Çavuş olarak göreve başlayan müvekkilinin, meslek hayatı boyunca görevini tam ve eksiksiz yerine getirmesine, her yönden temayüz etmesine, her açıdan disiplinli ve çalışkan bir personel olmasına rağmen 1998 yılında herhangi bir belge gösterilmeden ve Kaymakamlıkça takdir edilmesine rağmen %60'ın altında olacak biçimde olumsuz sicil verildiğini, müvekkilinin 1995 yılında yaptığı kademe ilerlemesinden sonra 1996 ve 1997 yıllarında da hiç kademe ilerlemesi yapmamasına rağmen bu konularda kendisine tebligat yapılmadığını, bu nedenle 1996 ve 1997 yıllarında müvekkilinin kademe ilerlemesi yapıp yapamadığını bilemediklerini, ayrıca ilgili Yönetmelik uyarınca, olumsuz sicil alan Personelin bir başka birliğe atanması ve başka sicil üstlerince sicil verilmek suretiyle denenmesi gerekirken, buna da uygun hareket edilmediği, sırf komutanının, şahsi kaprisi ve vicdanına terk edildiğini, bunların sonucu olarak ta müvekkili hakkında TSK. lerin disiplin yoluyla re'sen ayırma işlemi tesis edildiğini, hukuka ve mevzuata aykırı bulunan TSK.Merinden disiplin yoluyla ayırma işlemi ile bunun dayanağı olan 1996, 1997 ve 1998 yıllarına ait sicillerin iptaline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Dava konusuna ilişkin 3466 sayılı Uzman Jandarma Kanununun 13 ncü maddesi;
Uzman Jandarmalar hakkında her yıl Yönetmelikte belirtilen esaslar dahilinde askeri ve mülki olmak üzere iki çeşit sicil belgesi düzenlenir. Askeri ve mülki sicil belgelerinin yıllık sicil notu ortalaması sicil tam notunun %60 ve yukarısı olan Uzman Jandarmalara kademe ilerlemesi yaptırılır. Kademe ilerlemesi şartları 926 Sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununa göre yapılır. Mülki görevi bulunmayan Jandarma Birliklerinde görev yapanlar için sadece askeri sicil belgesi düzenlenir.
Rütbe bekleme süresi içinde asgari iki yıllık sicili bulunan ve sicillerin ortalaması sicil tam notunun %60 ve daha yukarısı olanlar bir üst rütbeye terfi ettirilirler.
Normal bekleme süresi sonunda bu rütbeye ait yıllık sicillerinin ortalaması sicil tam notunun %60'ndan aşağı olanlar o rütbede 1 yıl daha bekletilirler. Müteakip yıl sonundaki yıllık sicil notları ortalaması sicil tam notunun %60 yukarısı olanlar bir üst rütbeye terfi ettirilirler. En fazla bekleme süresi sonunda terfi edemeyenler ile bir rütbede en fazla iki defa kademe ilerlemesi yapamayan Uzman Jandarmaların yetersizlikten ilişikleri kesilir hükmüne yer vermiştir.
Uzman Jandarma Atama ve Sicil Yönetmeliğinin 42 nci maddesi hükmü ise;
Normal bekleme süresi sonunda bulunduğu rütbeye ait sicil not ortalaması sicil tam notunun %60'ından aşağı olanlar, o rütbede 1 yıl daha bekletilir, mülki ve askeri sicil üstleri değişecek şekilde atamaya tabi tutulur. Bu atama bulunduğu ilin dışında uygun görülecek kıt'a, karargah ve kuruma yapılır. Müteakip yılda aynı nedenden terfi edemeyenler ve bir rütbede en fazla iki kez kademe ilerlemesi yapamayan Uzman Jandarmalar yetersizlikten emekli edilirlere hükmünü taşımaktadır.
Davacı 1992 yılında Uzman Jandarma Çavuş olarak göreve başladığı, disiplinli ve çalışkan olduğu, 1998 yılında olumlu sicil alamadığı, bu sicil döneminde hiç ceza almadığı, 1996 ve 1997 yıllarında kademe ilerlemesi yaptığına dair tebligat yapılmadığı, başka bir birliğe tayin edilmesi gerekirken edilmediği, sicillerinin objektif olmadığı, emekliye sevk edilmesinin haksız ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, hem 1996, 1997, 1998 yıllarına ilişkin sicillerin hem de yetersizlik nedeniyle emekliye sevk edilmesi işleminin iptali istemleriyle bu davayı açmış bulunmaktadır.
Davaya konu ayırma işleminin sebebi olarak gösterilen 1996, 1997, 1998 yıllarına ilişkin sicillerin iptali de istenmiş olduğundan öncelikle bu sicillerle ilgili değerlendirme yapmak gerekmektedir. Davacının özlük ve sicil dosyalarının incelenmesi neticesinde davacıya 1993, 1994, 1995 yıllarında iyi derecede sicil notu takdir edildiği ve bu üç sicil döneminde de hakkında bazı olumsuz kanaatlerin belirtilmiş olduğu, 1996 yılında ancak kademe ilerlemesi yapabilecek bir notla takdir edildiği ve hakkında olumsuz kanaatler belirtildiği, 1997 yılında önce hakkında Silahlı Kuvvetlerde Kalması Uygun değildir kanaati belirtilerek ayırma sicili düzenlendiği, ancak ilgili yasa gereği teşekkül eden komisyonda durumunun incelenmesi neticesinde ve J.Gn.K'nın onayıyla disiplinsizlik nedeniyle re'sen emekliye sevkedilmeyip göreve devamına karar verildiği, 1997 yılı sicili olarak normal sicil belgesi düzenlendiği, sicil notunun takip ve kontrolü gerekir kanaatli olduğu, Uzman Jandarma ve Sicil Yönetmeliğinin 43 ncü maddesinin atıfta bulunduğu Astsubay Sicil Yönetmeliğinin 54 ncü maddesi gereğince Silahlı Kuvvetlerde Kalması Uygun değildir kanaatinin belirtildiği ayırma sicili de dikkate alınarak 1997 sicil notunun zayıf düzeyde tespit edildiği, görev yeri değiştirilerek Erdemli İlçe Jandarma Komutanlığında görevlendirildiği, 1998 yılı sicilini buradan aldığı ve sicil notunun iyi dereceye yakın olduğu, ancak hakkında yine olumsuz kanaatlerin belirtilmiş olduğu, 1996 yılında iki ayrı disiplin suçundan toplam 60 gün oda hapsiyle cezalandırıldığı, gizli tebligat ile ikaz edildiği, 1997 yılında disiplinsizlik suçu nedeniyle 7 gün oda hapsiyle cezalandırıldığı görülmektedir.
Davaya konu sicil işlemleri, diğer işlemlere nazaran idarenin takdir yetkisini yoğun olarak kullandığı bir işlem grubu olması nedeniyle farklılık arzetmekte olup, bunların denetimi takdir yetkisinin eşit, adil, objektif ve hizmet gereklerine uygun olarak kullanılıp kullanılmadığı, bu yetkinin kullanımında hukuka aykırı bir durumun bulunup bulunmadığı yönünden yapılmak durumundadır.
Burada, sicil işlemindeki hukuka aykırılığın kendisini gösterebileceği durum ise; uzun yıllar boyunca belirgin bir çoğunlukla çok yüksek sicil notlan ve olumlu kanaatler ile takdir edilen personelin, genel gidişata ve uygulamaya istisna teşkil edecek şekilde ve göze çarpacak nitelikte, ayrıca birden bire düşüşü izah eden makul ve kabul edilebilir nedenler öne sürülmeksizin çok düşük sicil notları takdir edilmesi ve hakkında olumsuz kanaatler belirtilmesi durumudur.
Sicillerin değerlendirilmesiyle ilgili olarak yukarıda getirilen ölçütlere göre, dava konusu siciller değerlendirildiğinde bunların hukuka aykırı olmadıkları sonucuna varılmıştır. Zira dava konusu sicillerden sadece 1997 yılına ilişkin sicil notu, önceki sicillerine göre bir düşüş ifade etmekte olup, 1996 ve 1998 sicil notları diğer sicil notlarından bariz farklı olmadığı gibi, olumsuz kanaatler açısından da bir değişme taşımamaktadır. 1997 yılında davacıya zayıf derecede sicil notu takdir edilmiş ve olumsuz kanaatler belirtilmiştir. 1997 sicil notunun düşük olmasını açıklayan davacının disiplin cezaları aldığına ilişkin belgeler de sicil belgesine eklenmiştir. 1997 sicil notunun düşük olmasının bir diğer sebebi de davacı hakkında Silahlı Kuvvetlerde Kalması Uygun değildir kanaati belirtilerek ayırma sicili düzenlenmiş olmasıdır. Davacının disiplinsizlikleri göz önüne alındığında, bu ayırma sicili düzenlenmesinde ve bu sicil nedeniyle Uzman Erbaş Atama ve Sicil Yönetmeliğinin 42 nci maddesi atfı uyarınca Astsubay Sicil Yönetmeliğinin 53 ve 54 ncü maddesi gereğince 1997 sicil notunun tespitinde bu olumsuz kanaatin 20 puan olarak nota tahvilinde hukuka aykırı bir yön bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak davacı hakkında tesis edilen 1996, 1997, 1998 yıllarına ilişkin sicil işlemlerinde hukuka aykırı bir yön bulunmadığı açık bir biçimde görülmektedir.
Ayrıca davaya konu yetersizlik nedeniyle ayırma konusunun düzenlendiği 3466 Sayılı Uzman Jandarma Kanununun 13 ncü maddesinde, normal bekleme süresi sonunda bu rütbeye ait yıllık sicillerin ortalaması sicil tam notunun %60'ndan aşağı olanların o rütbede bir yıl daha bekletilecekleri, müteakip yıl sonundaki yıllık sicil notları ortalaması sicil tam notunun %60 ve yukarısı olanların bir üst rütbeye terfi ettirilecekleri belirtilmiştir. Uzman Jandarma Atama ve Sicil Yönetmeliğinin 42 ncü maddesinde de aynı hususlar benzer şekilde ifade edilmiştir. Davacının 1995, 1996 ve 1997 yıllarına ilişkin sicil notları ile 1997 yılında düzenlenmiş bulunan, ayırma sicili nedeniyle Uzman Jandarma Atama ve Sicil Yönetmeliğinin 42 nci maddesi atfı uyarınca Astsubay Sicil Yönetmeliğinin 53 ncü ve 54 ncü maddesi uyarınca verilmesi gereken 20 puanlık sicil notlarının ortalaması tam notun %60'ının altında kaldığı için Yönetmeliğin 42 nci maddesi hükmü gereğince başka bir yere ataması yapılmış ve 1998 yılı sicili öncekilerden farklı sicil üstleri tarafından düzenlenmiştir. Ancak bu defa da 1995, 1996, 1997 ve 1998 sicil dönemlerinde almış olduğu sicillerin ortalaması yine sicil tam notunun %60'ının altında kalmıştır. Dolayısıyla davalı idarece bağlı yetkiden hareketle ilişik kesme işlemi tesis edilmesinde hukuka aykırı bir yön görülmemektedir.
Netice olarak yukarıda ayrıntılı olarak açıklanan nedenlerle, 1996, 1997, 1998 yıllarına ilişkin siciller ile yetersizlik nedeniyle re'sen emekliye sevk edilme isteminin iptali istemiyle açılan dava, yasal dayanaktan yoksun bulunduğundan iş bu DAVANIN REDDİNE. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy